Tài liệu PLDCSlide1 pptx

Mục tiêu bài I Giới thiệu về nguồn gốc và các đặc trưng cơ bản của nhà nước  Nêu lên bản chất của nhà nước  Trình bày các kiểu nhà nước qua từng thời kỳ lịch sử  Giới thiệu các c

PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG

Biên soạn : LS-ThS TRẦN ANH THỤC ĐOAN

 Giới thiệu hệ thống pháp luật tại Việt Nam

hiện nay , tập trung vào một số ngành luật thông dụng

Nội dung môn học

CHƯƠNG I

NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC

LS-ThS Trần Anh Thục Đoan

Nội dung chương 1

 BÀI I : NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC

 BÀI II : NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

BÀI I

NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NHÀ NƯỚC

LS-ThS Trần Anh Thục Đoan

Mục tiêu bài I

 Giới thiệu về nguồn gốc và các đặc trưng cơ

bản của nhà nước

 Nêu lên bản chất của nhà nước

 Trình bày các kiểu nhà nước qua từng thời kỳ

lịch sử

 Giới thiệu các cách thức tổ chức quyền lực Nhà

nước của những chính thể khác nhau trên thế giới

I-NGUỒN GỐC NHÀ NƯỚC

 1/ Các học thuyết về nguồn gốc nhà nước

 2/Sự xuất hiện của nhà nước theo học thuyết

Mác – Lênin

1/ Các học thuyết về nguồn gốc nhà nước

 Thuyết thần học

 Thuyết gia trưởng

 Thuyết khế ước

 Học thuyết Mác –Lênin

2/ Sự xuất hiện của nhà nước theo học thuyết Mác-Lê

 Thời kỳ không có nhà nước : chế độ CSNT

 Ba lần phân công lao động xã hội => chế

II-ĐẶC ĐIỂM CỦA NHÀ NƯỚC

 thiết lập quyền lực công đặc biệt

 quản lý dân cư theo đơn vị hành chính lãnh thổ

 có chủ quyền quốc gia

 ban hành pháp luật

 qui định và tiến hành thu các loại thuế

III-BẢN CHẤT NHÀ NƯỚC

 1/Tính giai cấp

 2/Vai trò xã hội

1/ Tính giai cấp của nhà nước

 Xuất hiện và tồn tại trong xã hội có giai cấp

 Là bộ máy để duy trì sự thống trị giai cấp

 Thể hiện và thực hiện ý chí của giai cấp

thống trị

2/Vai trò xã hội của nhà nước

 Giải quyết những công việc mang tính xã

hội

 Bảo đảm trật tự an toàn xã hội , giữ cho xã

hội phát triển và ổn định

IV-KIỂU NHÀ NƯỚC

 là tổng thể những đặc điểm cơ bản của nhà

nước trong một hình thái kinh tế - xã hội có giai cấp nhất định

 lịch sử loài người đã trải qua bốn kiểu nhà

nước

1/Kiểu nhà nước chủ nô

 Cơ sở kinh tế : chế độ tư hữu của chủ nô đối với tư liệu sản xuất

 Nhà nước là công cụ để thực hiện nền chuyên chính chủ nô

2/Kiểu nhà nước phong kiến

 Cơ sở kinh tế : chế độ tư hữu của giai cấp địa chủ đối với tư liệu sản xuất

 Nhà nước là công cụ để thực hiện nền chuyên chính phong kiến

3/Kiểu nhà nước tư sản

 Cơ sở kinh tế : chế độ tư hữu tư bản về tư liệu sản xuất và bóc lột giá trị thặng dư

 Nhà nước là công cụ để thực hiện nền chuyên chính tư sản với toàn xã hội

4/Kiểu nhà nước xã hội chủ nghĩa

 Cơ sở kinh tế : chế độ công hữu về tư liệu sản xuất

 Nhà nước là công cụ thực hiện chuyên chính

vô sản

1/Hình thức chính thể

 Là cách thức tổ chức các cơ quan tối cao

của nhà nước Có hai dạng cơ bản :

 Chính thể quân chủ

 Chính thể cộng hòa

ĐƠN NHẤT LIÊN BANG LIÊN MINH

CÁC LOẠI CẤU TRÚC

3/Chế độ chính trị

 Là cách thức các cơ quan nhà nước sử dụng

để thực hiện quyền lực nhà nước Có hai loại chính :

 Phương pháp dân chủ

 Phương pháp phản dân chủ

DÂN CHỦ PHẢN DÂN CHỦ

CÁC LOẠI CĐCT

VI-BỘ MÁY NHÀ NƯỚC

 Bộ máy nhà nước là hệ thống các cơ quan

nhà nước từ TW đến địa phương , được tổ chức và họat động thống nhất

 Tương ứng với 4 kiểu nhà nước là 4 cách

thức tổ chức bộ máy nhà nước

1/Bộ máy nhà nước chủ nô

 Theo mô hình quân sự-hành chính , đứng

đầu là vua , dưới là các cơ quan cưỡng chế

 Sự phân chia chức năng , nhiệm vụ giữa các

cơ quan nhà nước chưa rõ ràng , cụ thể

2/Bộ máy nhà nước phong kiến

 Phát triển qua hai giai đoạn là quân chủ

phân quyền cát cứ và quân chủ trung ương tập quyền

3/Bộ máy nhà nước tư sản

 Theo nguyên tắc phân quyền

 Bộ máy nhà nước hoàn thiện, hợp lý và khoa

học

4/Bộ máy nhà nước XHCN

 Theo nguyên tắc tập trung thống nhất , có

phân công rõ ràng + kết hợp hiệu quả giữa các cơ quan lập pháp , hành pháp và tư pháp

BÀI II

NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

LS-ThS Trần Anh Thục Đoan

I-BẢN CHẤT NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

 Quyền lực thuộc về nhân dân

 Biểu hiện của khối đại đòan kết các dân tộc

trên lãnh thổ Việt Nam

 Thể hiện tính xã hội rộng lớn

 Là nhà nước pháp quyền XHCN

 Thực hiện chính sách hòa bình hữu nghị với

các nước trên thế giới

II.- CHỨC NĂNG CỦA NHÀ NƯỚC CHXHCNVN

 Các chức năng đối nội

 Các chức năng đối ngoại

1/Chức năng đối nội

 Tổ chức và quản lý kinh tế định hướng

XHCN

 Tổ chức và quản lý các lĩnh vực khác trong

xã hội

 Bảo đảm an ninh chính trị, quyền và lợi ích

của công dân.

2/Chức năng đối ngoại

 Bảo vệ tổ quốc, độc lập, chủ quyền đất

nước.

 Cũng cố, mở rộng quan hệ hưũ nghị và hợp

tác với các nước

III-BỘ MÁY NHÀ NƯỚC CHXHCN VIỆT NAM

 Chủ tịch nước

 Nhóm cơ quan quyền lực

 Nhóm cơ quan quản lý hành chánh

 Nhóm cơ quan xét xử

 Nhóm cơ quan kiểm sát

TAND huyện

VKSNDTC VKSND tỉnh

VKSND huyện TAND tỉnh

Nhân dân bầu cử

 Văn phòng Quốc hội

 đoàn Đại biểu Quốc hội và các Đại biểu Quốc hội.

2/Chủ tịch nước

 là người đứng đầu Nhà nước, thay mặt Nhà

nước về đối nội và đối ngoại.

 do Quốc hội bầu, có nhiệm kỳ theo nhiệm kỳ

của Quốc hội.

3/Hội đồng Nhân dân các cấp

 là cơ quan quyền lực Nhà nước ở địa

phương , được tổ chức ở 03 cấp Số lượng đại biểu được bầu tuỳ theo cấp, có nhiệm kỳ

05 năm

4/Chính phủ

 gồm Bộ và các cơ quan ngang Bộ.

 Nhiệm kỳ của Chính phủ theo nhiệm kỳ của

Quốc hội.

5/Ủy ban nhân dân các cấp

 do HĐND bầu ra, là cơ quan hành chánh

Nhà nước ở địa phương , được tổ chức ở 3 cấp như HĐND

6/Cơ quan xét xử

 Ơ TW, cơ quan xét xử có TANDTC Trong

TANDTC có Toà án Quân sự TW.

 Ơ địa phương có các TAND địa phương và

các Tòa án Quân sự địa phương.

7/Viện kiểm sát

 kiểm sát việc tuân theo Pháp luật và thực

hiện quyền công tố

 gồm VKSNDTC, các VKSNDĐP; VKSQS

được đặt dưới sự chỉ đạo tập trung, thống nhất của VKSNDTC.