Lên men sản xuất thạch dừa Nata decoco từ vi khuẩn Acetobacter xylinum... - Thạch dừa Nata de coco là một loại thức ăn phổ biến, có nguồn gốc từ Philippin, được tạo ra từ sự lên men nướ
Trang 1Lên men sản xuất thạch dừa
(Nata decoco)
từ vi khuẩn Acetobacter xylinum
Trang 3- Thạch dừa (Nata de coco) là một loại thức ăn phổ
biến, có nguồn gốc từ Philippin, được tạo ra từ sự
lên men nước dừa bởi vi khuẩn Acetobacter
xylinum
- Đây là một trong số các loại thực phẩm thương
mại đầu tiên ứng dụng từ cellulose nhờ vi khuẩn
- Sản phẩm thạch dừa là một món ăn tráng miệng dai, trong suốt và rất ngon, cung cấp ít năng lượng
và không chứa cholesterol.
Trang 41 Cấu trúc của thạch dừa
- Bản chất của thạch dừa là một màng nhầy
có cấu trúc là hemicellulose.
- Hàm ẩm của thạch dừa: 99%
- Thạch dừa có cấu trúc mạng là các
polysaccharide, chúng sắp xếp không theo
trật tự, không theo quy luật
- Thành phần monosaccharide chính của
thạch dừa là socboza nằm ở dạng L-socboza
Trang 52 Vi sinh vật trong sản xuất thạch dừa
Giống vi sinh vật dùng trong sản xuất thạch dừa là
Acetobacter xylinum
- Chủng Acetobacter xylinum có nguồn từ Philippin
- Acetobacter xylinum thuộc nhóm vi khuẩn acetic -
- Theo hệ thống phân loại của nhà khoa học Bergey thì Acetobacter xylinum thuộc: lớp Schizommycetes,
bộ Pseudomonadales, họ Pseudomonadieae
Trang 6-A.xylinum là loại vi khuẩn hình que dài khoảng
2μm, gram âm, đứng riêng lẽ hoặc xếp thành chuỗi,
có khả năng di động nhờ tiên mao.
- Có khả năng tạo váng hemicellulose khá dày, bắt
màu với thuốc nhuộm Iod và H2SO4.
- A.xylinum sinh trưởng ở điều kiện pH < 5, nhiệt độ
khoảng 28-32 o C và có thể tích luỹ 4.5% acid acetic
- Acid acetic là sản phẩm sinh ra trong quá trình hoạt
động của vi khuẩn, nhưng khi chúng vượt quá mức cho phép, chúng sẽ quay ngược trở lại làm ức chế
hoạt động của vi khuẩn.
Trang 8Sinh lý, sinh hoá của A.xylinum
- A.xylinum hấp thụ đường glucose từ môi trường nuôi cấy Trong
tế bào vi khuẩn, glucose này sẽ kết hợp với acid béo tạo thành một tiền chất nằm trên màng tế bào Kế đó nó được thoát ra ngoài tế bào cùng với một enzyme Enzyme này có thể polyme hoá glucose thành cellulose
- Polysaccharide của vi sinh vật thường được tích tụ đáng kể trong
các môi trường lỏng Vi sinh vật có khả năng tổng hợp các oligo và
polysaccharide Lượng các oligo và các polysaccharide nội bào có
thể đạt tới 60% trọng lượng khô của tế bào.
Trang 9Tất cả các oligo và polysaccharide được tổng hợp bằng cách kéo dài chuỗi saccharide có trước nhờ vào việc thêm vào đơn
vị monosaccharide Đơn vị monosaccharide được thêm vào tham gia phản ứng ở dạng nucleotide, monosaccharide được hoạt hoá thường là dẫn xuất của các uridin diphosphat
(UDP-X) nhưng đôi khi cũng với các nucleotide, purin và các pirimidin khác.
• Sự tổng hợp diễn ra theo các phản ứng sau: X-X-X- + UDP-X = …X-X-X-X-X + UDP
n nhánh (n+1) nhánh
Trang 103 Bản chất sinh hoá của quá trình
Đầu tiên các tế bào vi khuẩn sẽ tiết ra chất nhầy bao bọc xung quanh chúng, tiếp đó là sự hình thành các
sợi cellulose được polimer hoá từ các đơn phân
glucose ở vị trí α-1,6 dưới tác dụng của enzym có trong bao nhầy Các sợi này ngày càng dày lên và
được kết nối với nhau tạo thành lớp cellulose bên
trong bao nhầy Lớp cellulose này sau đó được thoát
ra khỏi tế bào hoàn toàn
Trang 11Dung dịch môi trường ban đầu có dạng huyền phù
mịn, chuyển sang dạng rời rạc, sau đó kết lại thành
khối lớn hơn, dạng gel chứa các tế bào vi khuẩn trong
đó Bộ khung của gel là mạng lưới cellulose với thành phần chủ yếu là nước Nó được hình thành ở mức tối
đa chỉ 30 phút sau khi có sự tiếp xúc giữa vi khuẩn
Trang 124 Nguyên liệu trong sản xuất thạch dừa
Trang 15Nguyên liệu
Trộn đều Đun sôi 30 – 45’
Để nguội Cho acid acetic Cấy giống
Lên men 28 -32 0 C trong 9 – 15 ngày
Nước
Giống
Nhân giống
Trang 16Thạch dừa thô
Cocktail
Ngâm đường 70-80% Ngâm đường 20%
Sên lửa nhẹ Để nguội
Dán nhãn xuất xưởng
Mứt thạch dừa
â ĩng Đ hộp
Bổ sung hương trái cây Bổ sung nước siro, hương
trái cây
Trang 17Trong điều kiện tối ưu pH = 5.0 , t = 28-31 o C, 1 lít nước được
bổ sung 100g đường , 5g (NH4)2HPO4, 8 ml acid acetic sẽ thu được 483g thạch dừa thô.
Với độ ẩm thạch dừa thu được vào khoảng 96-98.6%.
Trạng thái thạch dừa tạo thành chịu ảnh hưởng nhiều của
đường Acetobacter xylinum có thể sử dụng glucose , sucrose , lactose , maltose , dextrin và galactose do đó ứng với mỗi lọai đường khác nhau mà ta sử dụng sẽ cho ra thạch dừa có trạng
Trang 18Ảnh hưởng của các loại đường khác nhau đến sự hình thành thạch dừa trong nước dừa ở pH = 5.0
Đường Độ dày – Trạng thái Khối lượng thạch dừa
sau 15 ngày lên men
(g)
Glucose Sucrose Lactose Maltose Dextrin Galactose
Không bổ sung đường
Dày – chắc Dày – chắc Màng mỏng – mềm Màng mỏng – mềm Màng mỏng – mềm Màng mỏng – mềm Màng mỏng – mềm
198.50 193.79 84.50 86.35 81.20 50.45 50.00
Trang 19Ảnh hưởng của nồng độ sucrose đến trạng thái cấu
trúc của thạch dừa
Nồng độ sucrose (%) Độ dày – Trạng thái Khối lượng thạch dừa
sau 15 ngày lên men
(g)
2.0 4.0 6.0 8.0 10.0 12.0 14.0 Không bổ sung đường
Trung bình – chắc Trung bình – chắc Trung bình – chắc Trung bình – chắc Dày – chắc Trung bình – chắc Trung bình – chắc Màng mỏng
112.08 146.45 165.76 187.54 198.58 188.78 185.65 95.88
Trang 20Ảnh hưởng của nồng độ (NH 4 ) 2 HPO 4 đến sự hình thành thạch dừa
Nồng độ NH4H2PO4 (%) Khối lượng trung bình của thạch
dừa thô từ 400 ml canh trường sau 15 ngày (g)
0.0 0.1 0.2 0.3 0.4 0.5 0.6 0.7 0.8 0.9 1.0
110.0 128.70 135.50 148.65 168.20 210.35 178.90 174.85 170.45 163.90 150.40
Trang 21Ảnh hưởng của nhiệt độ đến sự hình thành thạch dừa trong nước dừa ở pH = 5.0
0.00 87.50 128.82 195.02 0.00 0.00
Trang 22Yêu cầu đối với thạch dừa sau lên men là phải đạt được
Cấu trúc : độ dày (1.5-3 cm), dai , chắc
Màu sắc : trắng ngà.