Sắp xếp lại từ ghép, từ láy cho đúng học Từ láy Từ ghép - Gỉaỉ lon ton mặt mũi, tươi tốt quyết lách cách tóc tai, nấu nướng vấn gờn gợn ngọn ngành, học hỏi nảy nở - Tư duy mệt mỏi - Năng[r]
Trang 1TUẦN 3:
Ngày soạn: 23/08/2017
Ngày dạy:
Tiết 9+10+11+12 -Bài 3: NHỮNG CÂU HÁT NGHĨA TÌNH
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
- Nêu được nội dung, cảm xúc và ý nghĩa của những bài ca dao có chủ đề tình cảm
gia đình và tình yêu quê hương, đất nước, con người; phân tích được tác dụng của
các biện pháp nghệ thuật tiêu biểu (so sánh, ẩn dụ); bước đầu nhận diện được đặc
điểm cơ bản của ca dao, dân ca
- Nhận biết được các loại từ láy; chỉ ra được nghĩa của từ láy; sử dụng từ láy phù
hợp trong các tình huống giao tiếp cụ thể
- Nêu được các bước tạo lập một văn bản; biết tạo lập một văn bản tự sự và miêu tả
theo các bước đã học
* Năng lực:
- Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
- Năng lực tự quản bản thân
- Năng lực sáng tạo
* Phẩm chất: Yêu thích văn học Việt Nam, giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt
B.CHUẨN BỊ
1 Giáo viên: lên KHBH, đọc các tài liệu tham khảo,
2 Học sinh: Học bài, nghiên cứu trước bài mới.
C.PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC
- Thảo luận nhóm, cặp đôi, gợi mở, thuyết trình,
D.TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC.
1 Ổn định lớp: 7A3 7A5
2 Bài mới:
PP&
KTDH
C
- Đặt và
giải
quyết
vấn đề
- Động
não
Hs hoạt động nhóm
Gv gợi ý :
Nội dung các câu ca dao nói về
điều gì ?
Hình thức : sử dụng thể thơ gì,
có biện pháp nghệ thuật gì ?
A HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
Tìm một số bài ca dao và nêu một vài đặc điểm về nội dung và hình thức của các câu ca dao
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
Trang 2Nêu vấn
đề
- Diễn
giảng
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
Hs hoạt động chung cả lớp
Gv yêu cầu hs nêu cách đọc, tiến
hành đọc và tìm hiểu một số chú
thích
Hs hoạt động nhóm dưới định
hướng của giáo viên : chia lớp
4 nhóm lớn
- nhóm 1 : bài 1
- nhóm 2 : bài 2
- nhóm 3 : bài 3
- nhóm 4 : bài 4
Các nhóm trả lời các câu hỏi
a,b,c / sgk mục 2
Gv mở rộng
- Nếu hiểu bài ca là lời cô gái
trước cánh đồng mênh mông, cô
gái nghĩ về thân phận mình Cô
như “chẽn …mai”
-> Đẹp cái đẹp của thiên nhiên
tươi tắn tẻ trung, đầy sức sống,
nhưng rồi sẽ ra sao?
-> Nỗi lo âu của cô gái thể hiện
KIẾN THỨC
1 Đọc các văn bản
2 Tìm hiểu văn bản
* Bài 1
- Lời của người mẹ ru con
- Kết cấu: Hai cặp câu lục bát
- Nghệ thuật:
+ so sánh ( Công cha – núi , nghĩa mẹ
- nước biển ) + Hình ảnh mang tính biểu tượng ( Cù lao chín chữ )
=> Công lao trời bể của cha mẹ đối với con cái
Bổn phận, trách nhiệm của con cái trước công lao to lớn ấy.
* Bài 2
- Là lời của cha mẹ đối với con cháu, của anh em ruột thịt với nhau
- Nghệ thuật:
+ Đối lập “người xa”- “anh em một nhà”
+ So sánh: yêu nhau- tay chân + Điệp ngữ
=> Anh em phải hòa thuận , đoàn kết, gắn bó nương tựa vào nhau, thương yêu lẫn nhau
* Bài 3
- Là lời hát đối đáp của chàng trai và
cô gái về những địa danh và đặc điểm của từng địa danh
-> Làm hiện lên một đất nước tươi đẹp, đáng tự hào
-> Qua đó, bày tỏ niềm tự hào, tình yêu quê hương đất nước của nhân dân ta
- Nghệ thuật: Cấu trúc là lời hát đối
- Năng lực tự học
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
- Năng lực tự quản bản thân
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
- Năng lực tự quản
Trang 3-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT
giao
nhiệm
vụ
Nêu vấn
đề
- Diễn
giảng
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
rõ nhất ở từ “phất phơ” và ở sự
đối lập “ Nắng sớm thì rất đẹp
những cánh đồng thì rất rộng mà
chẽn lúa thì nhỏ nhoi vô định
giữa biển lúa không bờ, chẽn lúa
phất phơ trong cánh đồng quá
rộng này cũng như dải lụa đào
phát phơ giữa chợ không biết số
phận của mình sẽ được an bài
như thế nào đây
Hs rút ra hiểu biết về ca dao,
dân ca dựa vào gợi ý / sgk
Hs hoạt động cá nhân tìm từ
láy và đặc điểm âm thanh giữa
các tiếng
Hs hoạt động nhóm
đáp
* Bài 4:
- Là lời của chàng trai ( cũng có thể là lời cô gái )
Nghệ thuật:
+ 2 dòng đầu kéo dài sử dụng điệp ngữ, đảo ngữ và phép đối xứng + 2 câu cuối sử dụng phép so sánh
-> vẻ đẹp trù phú, đầy sức sống của cánh đồng
-> vẻ đẹpcủa cô gái trẻ trung, phơi phới, đáng yêu.
Đặc điểm của ca dao, dân ca :
- Ca dao, dân ca là những bài ca của người dân lao động thể hiện tâm tư, tình cảm với gia đình, với quê hương đất nước, với con người
- Ca dao, dân ca thường sử dụng các biện pháp nghệ thuật so sánh, điệp ngữ…thể thơ lục bát để thể hiện nội dung trữ tình
3 Tìm hiểu về từ láy
a Các loại từ láy
Từ Đặc điểm âm thanh
Đăm đăm
các tiếng lặp lại nhau hoàn toàn
Mếu máo
các tiếng giống nhau ở phần phụ âm đầu
Liêu xiêu
Các tiếng giống nhau ở phần vần
=> Có hai loại từ láy
* Từ láy toàn bộ:
- Các tiếng lặp lại nhau hoàn toàn
* Từ láy bộ phận:
- Các tiếng giống nhau về phụ âm đầu
và phần vần
b Nghĩa của từ láy
bản thân
- Năng lực sáng tạo
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Yêu VHDG VN
- Năng lực tự học
- Gỉaỉ quyết vấn
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
- Tư duy
- Năng lực
Trang 4mở, vấn
đáp
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- KT tia
chớp
- Gợi
mở, vấn
đáp
-KT đặt
câu hỏi
Hs hoạt động cá nhân trả lời
câu a,b/sgk
? Bài văn đã tạo lập cần đáp ứng
những yêu cầu nào
? Có cần kiểm tra lại bài văn sau
khi hoàn thành không
Có…
Hs hoạt động cá nhân câu b,c
- Các từ láy: lí nhí, li ti, ti hí
=> Do sự phối âm thanh giữa các
tiếng
- Các từ láy: nhấp nhô, phập phồng, bập bềnh
=> Tiếng láy có chung khuôn vần “ ấp”, có tiếng gốc đứng sau, tiếng
đứng trước lặp lại phản ánh của tiếng gốc theo công thức x+ấp=xy
- Nghĩa của các từ oa oa, tích tắc, gâu gâu
=> tạo thành do sự mô phỏng âm thanh của sự vật
- Từ mềm mại => sắc thái nhấn mạnh hơn so với từ mềm
- Từ đo đỏ => sắc thái giảm nhẹ hơn
so với từ đỏ
4 Tìm hiểu về quá trình tạo lập văn bản
a Phải định hướng chính xác:
- Viết cho ai?
- Viết về cái gì?
- Viết để làm gì? (mục đích giao tiếp)
- Viết như thế nào?
b Các bước
- Tìm ý
- Sắp xếp ý
- Viết nháp ( một số câu, đoạn )
- Sửa chữa
- Viết chính thức
c Yêu cầu cơ bản của bài văn đã tạo lập
- Bám sát bố cục
- Có tính liên kết
- Có mạch lạc
C HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
1 Luyện tập đọc hiểu
a.Nhận xét về đời sống tâm hồn tình
giải quyết vấn đề
- Có ý thức viết câu đúng ngữ pháp
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
- Năng lực tự quản bản thân
- Có ý thức tạo lập văn bản
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
Trang 5- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT
giao
nhiệm
vụ
Nêu vấn
đề
- Diễn
giảng
- Đặt và
giải
quyết
vấn đề
- Động
não
Nêu vấn
đề
- Diễn
giảng
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
Hoạt động cá nhân
HS hoạt động cá nhân, GV y/c
HS lên bảng trình bày
Gv gợi ý học sinh tìm ý và lập
dàn ý
- giới thiệu khung cảnh thiên
nhiên đất nước qua một vài mùa
- Giới thiệu về những danh lam,
thắng cảnh của đất nước ở mỗi
cảm của người dân lao động xưa : phong phú, đa dạng, ân tình thủy chung…
b Nhận xét về thể thơ của các bài ca dao đã học
Sử dụng thơ lục bát và lục bát biến thể
2 Luyện tập về từ láy
a Điền các tiếng láy để tạo từ láy
Lấp ló Nhức nhối Nho nhỏ Thâm thấp Xinh xinh Chênh chếch
b Chọn từ đúng
- nhẹ nhàng
- xấu xa
- tan tành
c Đặt câu với các từ :
(1) nhẹ nhõm : Lo xong công việc
cho con, tôi thở phào nhẹ nhõm
(2) xấu xí : Dù vẻ ngoài xấu xí nhưng
cô ấy rất tốt bụng
(3) tan tác : Nghe tiếng động, đàn
chim tan tác bay đi
d Sắp xếp lại từ ghép, từ láy cho đúng
lon ton mặt mũi, tươi tốt lách cách tóc tai, nấu nướng gờn gợn ngọn ngành, học hỏi
nảy nở mệt mỏi khuôn khổ
3.Luyện tập các bước tạo lập văn bản
Viết thư cho người bạn nước ngoài giới thiệu về vẻ đẹp quê hương em
Phần mở đầu :
- Địa điểm, ngày tháng viết thư
- Lời chào người bạn
- Lí do viết thư
Ví dụ :
Hà Nội, ngày 12 tháng 2 năm 2005 Mary thân mến!
- Năng lực tự quản bản thân
- Năng lực sáng tạo
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Sử dụng
từ láy hợp lý
- Năng lực tự học
- Gỉaỉ quyết vấn
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Năng lực tự học
Trang 6-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT đặt
câu hỏi
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT
giao
nhiệm
vụ
- Gợi
mở, vấn
THCS Nhân Hòa – Mỹ Hào – Hưng Yên, một công dân nhỏ tuổi của nước Việt Nam Mình rất thích xem chương trình giới thiệu về đất nước của các bạn thiếu nhi thuộc nhiều quốc gia trên thế giới Tuần qua, sau khi theo chân bạn du ngoạn khắp nước Anh, thưởng thức vẻ đẹp; tuyệt vời của bao danh lam thắng cảnh nổi tiếng trên đất nước bạn (tất nhiên là qua màn ảnh nhỏ), mình ao ước rằng một ngày nào
đó, mình sẽ được chụp ảnh cùng bạn trước Cung điện Buckingham, Tháp Luân Đôn Tự nhiên, có một điều gì
đó thôi thúc mình viết thư làm quen với bạn và thông qua đó giới thiệu về
Tổ quốc Việt Nam yêu dấu của mình
Phần thân bài : Giới thiệu cụ thể vẻ
đẹp của đất nước Việt Nam
* Cảnh sắc thiên nhiên theo mùa
- Mùa xuân có hoa đào sắc hồng tô thắm đất trời trải dài từ các vùng miền núi trung du tới thủ đô Hà Nội, sắc trắng tinh khôi của hoa mận, hoa mơ… sắc vàng của hoa mai qúy phái
- Mùa hè có tiếng ve râm ran, hoa phượng đỏ thắm cháy khoảng trời báo hiệu kì nghỉ hè đến Lũ trẻ chúng mình lại được hưởng một kì nghỉ dài
để hòa mình vào những trò chơi…
Những cơn gió nồm nam thổi mát rượi xua tan nóng bức Những đêm trăng thơ mộng, ngồi dưới lũy tre làng nghe âm thanh kẽo kẹt thật thú vị…
* Vẻ đẹp một số danh lam, thắng cảnh
- Sa Pa được mệnh danh là thiên đường mặt đất, một ngày có bốn mùa…
- Thủ đô Hà Nội có chùa Một Cột, Hồ
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Có ý thức viết câu đúng ngữ pháp
- Năng lực tự học
- Năng lực tự quản bản thân
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Tư
Trang 7
-KT đặt
câu hỏi
- Diễn
giảng
- Gợi
mở, vấn
đáp
- KT
giao
nhiệm
vụ
- Nêu
vấn đề
- Diễn
giảng
- KT
giao
nhiệm
vụ
-Nêu
vấn đề
Gv hướng dẫn hs làm 1 trong hai
đề/sgk
Hs hoạt động chung với cộng
đồng
Gươm, có lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh…
- Quảng Ninh có Vịnh Hạ Long một trong những kì quan thế giới
- Miền Trung có động Phong Nha, cố
đô Huế, phố cổ Hội An…
- Đến Sài Gòn có bến cảng Nhà Rồng-nơi Bác Hồ ra đi tìm đường cứu
nước…
- Từ Sài Gòn xuôi xuống miền tây Nam Bộ có những cánh đồng lúa xanh màu mỡ, những vườn cây trái xum xuê…
Phần kết : Lời mời bạn đến thăm đất nước mình…
D HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
Viết bài tập làm văn số 1 ở nhà
E HOẠT ĐỘNG TÌM TÒI, MỞ RỘNG
1 Trao đổi với người thân về ý nghĩa
và đặc điểm nghệ thuật của những câu
ca dao khác cùng chủ đề
- Một số câu ca về tình cảm của con cháu với ông bà
Ví dụ :
Ngó lên nuộc lạt mái nhà Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu
- Ca dao về tình cảm của con gái lấy chồng xa với mẹ
Chiều chiều ngó ngược ngó xuôi Ngó không thấy mẹ ngùi ngùi nhớ thương.
- Ca dao về tình yêu quê hương đất nước
Nam Kì sáu tỉnh em ơi Cửu Long chín ngọn cùng khơi một nguồn,
Sông Hương nước chảy trong
duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề
- Yêu
thích
VH dân gian Việt Nam
Trang 8- KT
giao
nhiệm
vụ
-Nêu
vấn đề Hs hoạt động cá nhân
luôn, Núi Ngự danh tiếng cả muôn dặm ngoài .
2 Ghi những từ láy sử dụng hàng ngày của em và tìm sắc thái ý nghĩa của chúng so với tiếng gốc
3 Đọc thêm về quy tắc hòa phối thanh điệu
- Tư duy
- Năng lực giải quyết vấn đề