2 đ Câu 2: Chỉ ra các phép liên kết câu trong đoạn văn sau: 6đ Bác Hồ không bao giờ muốn có một sự nghiệp văn chương.. Nhưng hơn ai hết Người hiểu rõ sức mạnh của văn chương..[r]
Trang 1Giáo viên: Phan Thị Thùy Trang
Chào mừng quý thầy,
cô đến dự giờ.
Trang 2KIỂM TRA MIỆNG:
Câu 1: Kể tên các phép liên kết mà em đã học (2 đ)Câu 2: Chỉ ra các phép liên kết câu trong đoạn văn
sau: ( 6đ)
Bác Hồ không bao giờ muốn có một sự nghiệp văn
chương Nhưng hơn ai hết Người hiểu rõ sức mạnh của văn chương
Câu 3: Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu bài gì? Bài gồm những nội dung nào? ( 2 đ)
Trang 3KIỂM TRA MIỆNG:
Câu 1: Các phép liên kết đã học: Phép nối, phép lặp, phép thế, phép đồng nghĩa, trái nghĩa và liên tưởng (2đ)
Câu 2: Các phép liên kết câu trong đoạn văn sau: ( 6đ)
Bác Hồ không bao giờ muốn có một sự nghiệp văn
chương Nhưng hơn ai hết Người hiểu rõ sức mạnh
của văn chương
Phép nối: Nhưng
Phép thế: Người- Bác Hồ
Phép lặp: Văn chương- văn chương
Câu 3: Nghĩa tường minh và hàm ý
Phân biệt nghĩa tường minh và hàm ý Luyện tập( 2 đ)
Bác Hồ
văn chương
Trang 4Tình huống thứ hai:
Nam đi học muộn, đến sân trường gặp cô giáo chủ nhiệm, cô hỏi:
- Mấy giờ rồi em?
Tình huống thứ nhất:
Sắp đến giờ vào lớp,
cô giáo hỏi một bạn
học sinh:
- Mấy giờ rồi em?
Cô giáo nhắc nhở việc Nam đi học muộn.
Cô giáo muốn hỏi
giờ bạn học sinh.
Trang 5Tiết 123: Tiếng Việt
Nghĩa tường minh và hàm ý
Trang 6Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ý
I Phân biệt nghĩa tường
minh và hàm ý:
Trang 7Ví dụ a: Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi:
“- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!”
Chính là anh thanh niên giật mình nói to,
giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cài
làn.Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến
chỗ bác già.” ( Trích: “ Lặng lẽ Sa Pa”- Nguyễn Thành Long)
Trang 8Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ý
I Phân biệt nghĩa tường
minh và hàm ý:
? Câu “ Trời ơi! Chỉ còn
có năm phút”,
em hiểu nhân vật anh thanh niên muốn nói điều gì?
Trang 9- Trời ơi,
chỉ còn có
năm phút !
Thông báo thời gian chỉ còn “
năm phút là ”
phải chia tay.
Cảm xúc nuối tiếc vì thời gian còn quá ít
Đ ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu
Nghĩa
t ờng minh
Hàm ý Không đ ợc diễn đạt trực tiếp
bằng từ ngữ trong câu
Trang 10Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
í
? Nghĩa tường minh
và hàm ý cú điểm gỡ giống và khỏc nhau?
So sánh nghĩa t ờng minh và hàm ý
Phân biệt Nghĩa t ờng minh
Là phần thông báo đ ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu
Là phần thông báo tuy không đ ợc diễn
đạt trực tiếp bằng
từ ngữ trong câu nh
ng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy
Trang 12BÀI TẬP NHANH
Bài tập 2: Lao động là nghĩa vụ của công dân ( Điều
55, HP 1992) Câu này có hàm ý không? Vì sao?
Câu này không có hàm ý vì trong văn bản hành chính chỉ được hiểu theo nghĩa tường minh
Bài tập 3: Câu tục ngữ nào có nghĩa tường minh? Câu tục ngữ nào có hàm ý?
a) Không thầy đố mày làm nên.
b) Uống nước nhớ nguồn.
c) Ăn quả nhớ kẻ trồng cây.
Trang 131 ANH: Các bạn đã làm bài tập chưa?
3 HÀ: Tối qua mình bận quá.
2 CƯỜNG: M×nh
đã làm rồi.
Câu trả lời nào là tường minh, câu trả lời nào là hàm ý ? Nội dung của hàm ý là gì ?
Trang 14Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Trang 15“- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!”
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng
cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía
sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cài làn Nhà
họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già – Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con
gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn
vo tròn cặp giữa cuốn sách tới trả cho cô gái Cô
kĩ sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi” ( Trích: “ Lặng lẽ Sa Pa”- Nguyễn Thành Long)
tặc lưỡi
Trang 16Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Cơ kĩ sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi”
b)- Mặt đỏ ửng(ngượng)
- Nhận lại chiếc
khăn(không tránh được)
- Quay vội đi(ngượng)
Trang 17Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
là kĩ sư nơng nghiệp Anh đưa
khách về nhà đi Tuổi già cần
nước chè: ở Lào Cai đi sớm quá Anh hãy đưa ra cái mĩn
chè pha nước mưa thơm như nước hoa của Yên Sơn nhà anh
II Luyện tập”
Bài tập 1:
Bài tập 2:
- Hàm ý:ôâng họa sĩ
già chưa kịp uống
nước chè đấy
Trang 18Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ý
Mẹ nĩ đâm nổi giận quơ đũa bếp doạ đánh, nĩ phải gọi nhưng lại nĩi trổng:
- Vơ ăn cơm!
Anh Sáu vẫn ngồi im, giả vờ khơng nghe, chờ nĩ gọi “Ba vơ ăn cơm” Con
bé cứ đứng trong bếp nĩi vọng ra:
- Hàm ý:ôâng họa sĩ
già chưa kịp uống
nước chè đấy
Bài tập 3:
- Cơm chín rồi!
Trang 19Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ý
Bài tập 4:
a) Có người hỏi:
- Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ mà?
- Ấy thế mà bây giờ đổ đốn ra thế đấy !
Ông Hai trả tiền nước, đứng dậy, chèm chẹp miệng, cười nhạt một tiếng, vươn vai nói to :
Trang 20Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ý
II Luyện tập”
Bài tập 1:
Bài tập 2:
- Hàm ý:ôâng họa sĩ già chưa
kịp uống nước chè đấy
Trang 21Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Ông lão gắt lên:
- Biết rồi !
Bà Hai nín bặt Gian nhà lặng đi, hiu hắt.Tôi thấy người ta đồn….
=> Câu nói dở dang
Trang 22Tiết 123: NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ HÀM
Trang 23
Chàng Ngốc đ ợc vợ giao cho đi chăn đàn bò 10 con
Chiều tối, anh ta c ỡi lên l ng một con và lùa đàn bò về Đến cổng, anh ta dừng lại đếm xem có đủ bò không nh ng đếm
đi đếm lại vẫn chỉ thấy có 9 con Hoảng quá, anh ta thất thanh gọi vợ Chị vợ lật đật chạy ra hỏi :
- Có chuyện gì mà mình kêu hốt hoảng thế
Anh chàng mếu máo:
- Mình ơi, tôi làm mất 1 con bò rồi
Chị vợ nhìn nhanh đàn bò rồi c ời: T ởng gì, thừa một “
con thì có! ”
Chàng Ngốc đ ợc vợ giao cho đi chăn đàn bò 10 con
Chiều tối, anh ta c ỡi lên l ng một con và lùa đàn bò về Đến cổng, anh ta dừng lại đếm xem có đủ bò không nh ng đếm
đi đếm lại vẫn chỉ thấy có 9 con Hoảng quá, anh ta thất thanh gọi vợ Chị vợ lật đật chạy ra hỏi :
- Có chuyện gì mà mình kêu hốt hoảng thế
Anh chàng mếu máo:
- Mình ơi, tôi làm mất 1 con bò rồi
Chị vợ nhìn nhanh đàn bò rồi c ời: T ởng gì, thừa một “
con thì có! ”
Thừa một con
Trang 24HƯỚNG DẪN HỌC TẬP:
- Đối với bài học ở tiết này:
dụng nghĩa tường minh – hàm ý
- Đối với bài học ở tiết tiếp theo:
- Chuẩn bị bài mới:Nghĩa tường minh và hàm ý
(tt)
+ Trả lời các câu hỏi phần I /90 sách giáo khoa.
+ Làm bài tập 1,2,3,4 trang 91,92
- Đối với bài học ở tiết tiếp theo:
(tt)
+ Trả lời các câu hỏiphần I /90 sách giáo khoa.
+ Làm bài tập 1, 2, 3, 4 trang 91,92
Trang 25
Chân thành cảm ơn các thầy,
cô giáo cùng các em học sinh