BỘ NGỮ LIỆU đề NLXH 10

- Gá trị mà thái độ sống tích cực mang lại + Người biết thay đổi cách nhìn cuộc sống theo hướng tích cực sẽ có nhiều cơ hội thành công trong cuộc sống cao hơn đồng nghĩa với việc tạo dựn

PHẦN I: (3 điểm)

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

Bạn có bao giờ bực bội khi cha mẹ lúc nào cũng nhắc mình hàng tỉ lần phải đingủ sớm? Bạn có bao giờ khó chịu khi cha mẹ lúc nào cũng dặn ra đườngphải đi xe cộ cẩn thận, la mắng khi một mình về trễ giữa đêm ? Bạn thấyđấy, khi chính bạn còn không thèm lo cho bạn, thì cha mẹ vẫn kiên trì Hãythử tưởng tượng xem, một hôm khi đi học về, căn nhà trống trải im lìm, cha

mẹ không còn tồn tại nữa Bạn sẽ cảm thấy thế nào? Có vui không khi khôngcòn nghe những lời phiền phức ấy?Tiền có thể nhiều, bạn bè cũng có nhiều,nhưng mà cha mẹ chỉ có một mà thôi Nếu có người nào đáng để yêu thươngnhất trên đời, thì đó chính là Cha Mẹ! (Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu)

1 Cho biết nội dung của đoạn văn? (1 điểm)

2 Câu ghép sau đây có bao nhiêu vế câu, quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu làquan hệ gì? (1 điểm)

Tiền có thể nhiều, bạn bè cũng có nhiều, nhưng mà cha mẹ chỉ có một màthôi

3 Viết vài câu văn thể hiện tình cảm của em đối với cha mẹ (1 điểm)

PHẦN 2: (7 điểm)

1.Chiếc lá cụ Bơ - men vẽ trong truyện ngắn Chiếc lá cuối cùng - Ô Hen-riđược xem là một kiệt tác Hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ của em vềđiều ấy (3 điểm)

Phần I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi :

Tại Thế vận hội đặc biệt Seatle (dành cho những người tàn tật) có chín vậnđộng viên đều bị tổn thương về thể chất hoặc tinh thần, cùng tập trung trướcvạch xuất phát để tham dự cuộc đua 100 m Khi súng hiệu nổ, tất cả đều lao

đi với quyết tâm chiến thắng Trừ một cậu bé Cậu cứ bị vấp ngã liên tục trênđường đua Và cậu bật khóc Tám người kia nghe tiếng khóc, giảm tốc độ và

ngoái lại nhìn Rồi họ quay trở lại Tất cả, không trừ một ai ! Một cô gái bị hộichứng Down dịu dàng cúi xuống hôn cậu bé:

– Như thế này, em sẽ thấy tốt hơn Cô gái nói xong, cả chín người cùngkhoác tay nhau sánh bước về vạch đích Khán giả trong sân vận động đồngloạt đứng dậy và vỗ tay hoan hô không ngớt Mãi về sau, những người chứngkiến vẫn còn truyền tai nhau câu chuyện cảm động này

(Theo Quà tặng cuộc sống)

Đọc câu chuyện ” Quà tặng cuộc sống ” và trả lời các câu hỏi:

Anh dừng lại mua hoa để gửi hoa tặng mẹ qua đường bưu điện nhân ngày8/3 Mẹ anh sống cách chỗ anh ở khoảng 300km Khi bước ra khỏi xe, anhthấy một bé gái đang đứng khóc bên vỉa hè Anh đến và hỏi nó sao lại khóc.– Cháu muốn mua một bông hoa hồng để tặng mẹ cháu - nó nức nở - nhưngcháu chỉ có 75 xu trong khi giá bán hoa hồng đến 20 dola

Anh mỉm cười và nói với nó:

– Đến đây chú sẽ mua cho cháu

Anh liền mua cho cô bé và đặt một bó hồng gửi cho mẹ anh Xong xuôi, anhhỏi cô bé có cần đi nhờ xe về nhà không Nó vui mừng nhìn anh trả lời:

– Dạ, chú cho cháu đi nhờ đến nhà mẹ cháu

Nó chỉ đường cho anh lái xe đến một nghĩa trang, nơi có phần mộ vừa mớiđắp Nó chỉ vào ngôi mộ và nói:

– Đây là nhà của mẹ cháu

Nói xong, nó ân cần đặt bông hoa hồng lên mộ Tức thì anh quay lại tiệm bánhoa hủy bỏ dịch vụ gửi hoa và mua một bó hoa hồng thật đẹp Suốt đêm đóanh đã lái xe một mạch 300km về nhà để trao tận tay mẹ bó hoa

(Quà tặng cuộc sống)

Câu 1: Nội dung câu chuyện trên là gì? ( 1 điểm)

Câu 2: Thông điệp mà văn bản muốn gửi lại cho chúng ta là gì? ( 1 điểm)

Câu 3: Các từ “ khóc, mỉm cười, vui mừng” thuộc trường từ vựng nào? ( 1

điểm)

PHẦN II: 7 điểm

Câu 1: Đoạn trích “ Trong lòng mẹ” thuộc tác phẩm cùng tên của nhà văn

Nguyên Hồng là bài ca về tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt Em hãy viết mộtđoạn văn làm rõ điều đó ( 3 điểm)

Câu 2: Em hãy thuyết minh về một truyện ngắn Cô bé bán diêm của nhà văn

An đéc xen ( 4 điểm)

ĐỀ THAM KHẢO SỐ 2

Phần I: (3đ)

Đọc đoạn thơ sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:

Ông vật thi với cháu

Keo nào ông cũng thua

Cháu vỗ tay hoan hô:

“Ông thua cháu, ông nhỉ?”

Bế cháu ông thủ thỉ:

“Cháu khỏe hơn ông nhiều!

Ông là buổi trời chiều

Cháu là ngày rạng sáng”

(Phạm Cúc)

1 Hãy đặt tên nhan đề cho bài thơ (0.5đ)

2 Giải thích công dụng của dấu hai chấm (: ) và dấu ngoặc kép “ ” trongđoạn trích (1.5)

3 Viết một vài câu văn nêu cảm nhận của em về những điều ông muốn nóivới qua 4 câu thơ cuối (1đ)

Phần II: (7đ)

Câu 1 Tác phẩm “Lão Hạc” của nhà văn Nam Cao cho thấy lão Hạc là người

có lòng tự trọng rất đáng quý Em hãy viết một đoạn văn làm rõ điều đó (3đ)Câu 2 Thuyết minh về truyện ngắn lão Hạc của nhà văn Nam Cao (4đ)

ĐỀ THAM KHẢO SỐ 3

PHẦN I: (3 điểm)

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

Bạn có bao giờ bực bội khi cha mẹ lúc nào cũng nhắc mình hàng tỉ lần phải đingủ sớm? Bạn có bao giờ khó chịu khi cha mẹ lúc nào cũng dặn ra đườngphải đi xe cộ cẩn thận, la mắng khi một mình về trễ giữa đêm ? Bạn thấyđấy, khi chính bạn còn không thèm lo cho bạn, thì cha mẹ vẫn kiên trì Hãythử tưởng tượng xem, một hôm khi đi học về, căn nhà trống trải im lìm, cha

mẹ không còn tồn tại nữa Bạn sẽ cảm thấy thế nào? Có vui không khi khôngcòn nghe những lời phiền phức ấy?Tiền có thể nhiều, bạn bè cũng có nhiều,

nhưng mà cha mẹ chỉ có một mà thôi Nếu có người nào đáng để yêu thươngnhất trên đời, thì đó chính là Cha Mẹ! (Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu)

1 Cho biết nội dung của đoạn văn? (1 điểm)

2 Câu ghép sau đây có bao nhiêu vế câu, quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu làquan hệ gì? (1 điểm)

Tiền có thể nhiều, bạn bè cũng có nhiều, nhưng mà cha mẹ chỉ có một màthôi

3 Viết vài câu văn thể hiện tình cảm của em đối với cha mẹ (1 điểm)

PHẦN 2: (7 điểm)

1.Chiếc lá cụ Bơ - men vẽ trong truyện ngắn Chiếc lá cuối cùng - Ô Hen-riđược xem là một kiệt tác Hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ của em vềđiều ấy (3 điểm)

2.Thuyết minh về một đồ dùng trong các đồ vật sau ( Chiếc kính đeo mắt,chiếc quạt, chiếc bút … ) (4 điểm)

-HẾT -

ĐỀ THAM KHẢO SỐ 4

Phần I Đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau đây và trả lời các câu hỏi :

Tại Thế vận hội đặc biệt Seatle (dành cho những người tàn tật) có chín vậnđộng viên đều bị tổn thương về thể chất hoặc tinh thần, cùng tập trung trướcvạch xuất phát để tham dự cuộc đua 100 m Khi súng hiệu nổ, tất cả đều lao

đi với quyết tâm chiến thắng Trừ một cậu bé Cậu cứ bị vấp ngã liên tục trênđường đua Và cậu bật khóc Tám người kia nghe tiếng khóc, giảm tốc độ vàngoái lại nhìn Rồi họ quay trở lại Tất cả, không trừ một ai ! Một cô gái bị hộichứng Down dịu dàng cúi xuống hôn cậu bé:

– Như thế này, em sẽ thấy tốt hơn Cô gái nói xong, cả chín người cùngkhoác tay nhau sánh bước về vạch đích Khán giả trong sân vận động đồngloạt đứng dậy và vỗ tay hoan hô không ngớt Mãi về sau, những người chứngkiến vẫn còn truyền tai nhau câu chuyện cảm động này

(Theo Quà tặng cuộc sống)

4 Người viết bộc lộ, thái độ tình cảm gì qua câu chuyện? (0.5đ)

5 Qua văn bản trên, em rút ra cho mình bài học nào?(0.5đ)

PHẦN 2: (7 điểm)

1.Hãy viết một đoạn văn cảm nhận về chi tiết xúc động nhất trong truyện ngắnLão Hạc của nhà văn Nam Cao (3đ)

2 Học sinh chọn 1 trong 2 đề sau : 4đ

Đề 1: Cây bút, cái cặp hay chiếc xe đạp là những đồ vật đến trường cùng emhàng ngày Hãy thuyết minh một trong những đồ vật ấy

Đề 2: Thuyết minh một truyện ngắn đã học

ĐỀ THAM KHẢO SỐ 5

Phần 1: 3 điểm

Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:

Có lẽ thời nào cũng vậy, con người luôn đặt chữ nhân lên hàng đầu, conngười coi trọng chữ nhân hơn cả Dù thời xưa hay thời nay chữ nhân đó vẫnthể hiện trong cách sống của mỗi con người Nhân là cách đối nhân xử thế,tấm lòng của con người giữa đời thường, cũng như vai trò trách nhiệm củamỗi cá nhân trong xã hội Chữ nhân và chữ nghĩa thường đi đôi với nhau.Nghĩa ở đây thể hiện vai trò, trách nhiệm của con người với con người, giữangười với đời, với xã hội hiện tại Sống ở đời cần có một trách nhiệm với đời,cũng chính vì vậy mà cần có nghĩa, sống có trách nhiệm với quê hương đấtnước, với gia đình cũng là nghĩa

(Bàn về Nhân Nghĩa Lễ Trí Tín - Ái Hữu Biên Hòa)

a Cho biết phương thức biểu đạt của đoạn trích trên.(0.5 điểm)

b Nội dung đoạn trích trên đề cập đến vấn đề gì? (0,5 điểm)

c Em hãy tìm trợ từ và câu ghép trong đoạn trích trên.(1 điểm)

d Từ đoạn trích trên , em hiểu thế nào là nhân nghĩa? (1 điểm)

Phần 2: (7 điểm)

Câu 1: (3 điểm)

Từ nội dung đoạn trích trên, em hãy viết một đoạn văn nghị luận (từ 150 đến

200 chữ) nêu suy nghĩ của mình về vấn đề sống có trách nhiệm

Câu 1: (3 điểm)

Đọc câu chuyện sau và trả lời các câu hỏi:

Có một câu chuyện đơn giản được kể qua những dòng nhật kí của một cô bé:

“Ba là người ba tốt nhất trên đời Ba thông minh nhất, tài giỏi nhất, tốt bụngnhất Ba muốn em học thật giỏi ở trường Ba thật tuyệt vời Nhưng ba nóidối Ba nói dối rằng ông có một công việc Ba nói dối rằng ông có tiền Banói dối rằng ông không hề mệt mỏi Ba nói dối rằng ông không đói Ba nóidối rằng nhà mình cái gì cũng có Ba nói dối về hạnh phúc của bản thânông Ba nói dối cũng chỉ vì em”

a Xác định từ ngữ xưng hô trong câu chuyện trên (0,5 điểm)

b Hãy đặt nhan đề cho câu chuyện trên (0.5 điểm)

c Theo hoàn cảnh trong câu chuyện đưa ra thì người ba đã vi phạm phươngchâm hội thoại nào? Để ưu tiên cho phương châm hội thoại nào quan trọnghơn? (1 điểm)

d Theo em, vì sao người ba trong câu chuyện trên lại nói dối đứa con củamình? Hãy viết vài câu văn nêu suy nghĩ của em (1 điểm)

Câu 2: ( 3 điểm) Ăng-ghen từng nói: “Trang bị quý nhất của con người là

khiêm tốn và giản dị” Em hãy trình bày suy nghĩ về giá trị ý nghĩa của câu nóitrên

Phần II Đọc hiểu văn bản (2,5 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Một gia đình nọ mới dọn đến ở trong một khu phố mới Sáng hôm sau, vàolúc ăn điểm tâm, đứa con thấy bà hàng xóm giăng tấm vải trên giàn phơi

“Tấm vải bẩn thật!" - Cậu bé thốt lên “- Bà ấy không biết giặt, có lẽ bà ấy cầnmột thử xà bông mới thì giặt sẽ sạch hơn” Người mẹ nhìn cảnh ấy nhưngvẫn im lặng Cậu bé vẫn cứ tiếp tục lời bình phẩm ấy mỗi lần bà hàng xómphơi tấm vải

Ít lâu sau, vào một buổi sáng, cậu bé ngạc nhiên vì thấy tấm vải của bà hàngxóm rất sạch, nên cậu nói với mẹ “Mẹ nhìn kìa! Bây giờ bà ấy đã biết giặt tấmvải sạch sẽ, trắng tinh rồi" Người mẹ đáp: “Không sáng nay mẹ đã lau kínhcửa sổ nhà mình đấy”

(Phỏng theo Nhìn qua khung cửa sổ, www.goctamhon.com)

Câu 1 (0,5 điểm) Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn

bản

Câu 2 (1,0 điểm) Qua những lời bình phẩm của cậu bé, em nhận thấy những

tính cách nổi bật nào của nhân vật

Câu 3 (1,0 điểm) Lời đáp của người mẹ: "Không, sáng nay mẹ đã lau kính

- Tuy nhiên, đến một ngày, cậu bé thấy tấm vải trắng sáng và cậu bé thay đổicách nghĩ về người chủ của nó => cậu có cái nhìn chủ quan, đầy định kiếncủa mình.

Câu 3 (1,0 điểm) Lời đáp của người mẹ: "Không, sáng nay mẹ đã lau kính

cửa sổ nhà mình" là một lời giải đáp, giải thích điều cần thay đổi không phải làtấm vải hay người chủ của nó, điều cần thay đổi là khung cửa sổ nhà cậu bé

=> Ý nghĩa mà câu nói của mẹ muốn truyền đạt cho người con: Trước khi phêbình ai, ta nên kiểm tra trước phẩm chất cái nhìn của ta Ta xuất phát từ động

cơ gì, từ thiện chí ra sao đối với người khác Đừng xét nét, hẹp hòi với ngườikhác cũng như vội vàng đánh giá, kết luận về họ mà chưa soi lại cách nhìnnhận, đánh giá của mình

Phần III Làm văn (5,5 điểm)

Hoặc

Sự khác biệt giữa người có thái độ sống tích cực với người có thái độ sốngtiêu cực biểu hiện rất rõ trong cách cư xử thường nhật

Bàn luận vấn đề

- Giải thích: Sự thay đổi cách nhìn cuộc sống theo hướng thích tích cực chính

là cách chúng ta rèn luyện một thái độ sống tích cực, luôn giữ cho mình mộttinh thần trong sáng, một niềm tin vào cuộc sống tương lai

- Đây là cái nhìn đúng đắn về cuộc sống, về mối liên hệ giữa cá nhân vớicuộc đời, về trách nhiệm của bản thân với gia đình và xã hội

- Khi đối mặt với khó khăn luôn nghĩ cách tìm ra các giải pháp tốt nhất để giảiquyết vấn đề

- Tạo dựng được thái độ sống tích cực sẽ giúp ta có được phẩm chất đángquý của con người, một lối sống đẹp

- Gá trị mà thái độ sống tích cực mang lại

+ Người biết thay đổi cách nhìn cuộc sống theo hướng tích cực sẽ có nhiều

cơ hội thành công trong cuộc sống cao hơn đồng nghĩa với việc tạo dựngđược những thành quả từ chính sức lực, trí tuệ, lối sống của mình

+ Xây dựng những giá trị tinh thần đem lại cho con người nhiều niềm vui,niềm hạnh phúc khi thấy cuộc sống của mình có ích, có nghĩa, được quýtrọng, có được sự tự chủ, niềm lạc quan, sự vững vàng từ những trải nghiệmcuộc sống

Bài học nhận thức và hành động: Tích cực phấn đấu rèn luyện trong học

tập, trong cuộc sống, bồi dưỡng lòng tự tin, ý thức tự chủ

I Phần đọc hiểu (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi

Cả nước đang lao vào chống dịch như nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, nhưngcũng cố gắng hạn chế tác động đến cuộc sống, đến tâm lý xã hội và tính toánđến chi phí bỏ ra Xin khẳng định lại một điều, viêm phổi Vũ Hán không nguyhiểm cho cá nhân người bị nhiễm so với nhiều căn bệnh khác như tim mạch,tiểu đường, tăng huyết áp những bệnh mà hiện có khá nhiều người bị Nếuchỉ có vài trăm ca nhiễm, hệ thống y học điều trị của Việt Nam có thể đáp ứngđược khả năng cứu chữa, điều trị những ca nặng - khi chỉ có vài chục canặng Nhưng nếu có khoảng chục ngàn ca nhiễm, số ca nặng cần đến máythở, cần hồi sức đặc biệt tăng lên, sẽ làm cho hệ thống y tế bị quá tải Covid-

19 nguy hiểm cho cộng đồng khi nó bùng phát và lan rộng, làm cho hệ thống

y học điều trị bị mất kiểm soát

Hiện nay, chiến lược chống dịch của Việt Nam là hạn chế lây lan, hạn chế sốngười nhiễm Khoanh vùng dịch, cách ly và giãn cách cộng đồng là các biệnpháp hỗ trợ tốt nhất cho chiến lược này Chúng ta có thể cùng nhau ngănchặn sự lây lan của nCoV mà điều quan trọng nhất trong lúc này là: ở yên mộtchỗ, và hãy mở lòng ra với đồng bào

(Trích Mở lòng với đồng bào, Võ Xuân Sơn, báo VnExpress.net, ngày20/03/2020)

Câu 1 (0,5 điểm) Câu văn “Hiện nay, chiến lược chống dịch của Việt Nam là

hạn chế lây lan, hạn chế số người nhiễm.” là kiểu câu gì xét theo cấu tạo ngữpháp?

Câu 2 (0,5 điểm) Nước ta đã thực hiện những biện pháp hỗ trợ nào cho

chiến lược chống dịch?

Câu 3 (1,0 điểm) Vì sao, ở thời điểm đó, chúng ta cần “ở yên một chỗ” để

phòng chống dịch?

Câu 4 (1,0 điểm) Em có đồng tình với quan điểm: “Hãy mở lòng ra với đồng

bào” không? Vì sao?

II Phần làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

Em hãy viết một đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) bày tỏ quan điểm bảnthân về tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc phòng, chống dịchbệnh Covid - 19 ở nước ta

I Phần đọc hiểu (3,0 điểm)

Câu 1 Câu đơn

Câu 2 Khoanh vùng dịch, cách ly và giãn cách cộng đồng

Câu 3 Chúng ta cần ở yên một chỗ để phòng chống dịch vì: ngăn chặn lây

lan, cách li để theo dõi người nghi ngờ và điều trị người mắc bệnh

Câu 4 “mở lòng ra với đồng bào” là chung tay, đoàn kết, chia sẻ và đồng

cảm

- HS 3 cách đúng: đồng ý/không đồng ý hoặc cả hai (0,25 điểm)

- HS lý giải ý hiểu phù hợp và thuyết phục cho 0,75 điểm

II Phần làm văn (7,0 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm)

*Giới thiệu vấn đề: tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc phòng,

chống dịch bệnh Covid - 19 ở nước ta

*Giải thích vấn đề:

Covid 19 là gì? Covid19 là bệnh do virus Corona (gọi tắt là Covid19)

-bệnh truyền nhiễm do một chủng virus mới gây ra Covid-19 được WHO công

bố là đại dịch toàn cầu, hiện đang ảnh hưởng và gây thiệt hại trên phạm vitoàn cầu

- Nguyên nhân hình thành: Chưa xác định được nguồn lây nhiễm bệnh đầu

tiên, Covid-19 được phát hiện lần đầu tiên tại thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc,Trung Quốc vào cuối năm 2019 Sau đó, dịch đã lan ra 31 tỉnh thành củaTrung Quốc và hơn 200 quốc gia trên thế giới

- Triệu chứng: Covid-19 là bệnh lý về hô hấp (giống như cảm cúm) với các

triệu chứng phổ biến là sốt, ho và khó thở, có thể gây thiệt mạng trong trườnghợp nghiêm trọng (đặc biệt là những ai có tiền sử bệnh lý)

- Cách lây truyền: Bệnh do virus corona lây truyền chủ yếu qua việc tiếp xúc

với người bị nhiễm bệnh khi họ ho hoặc hắt hơi Bệnh này cũng lây truyền khimột người chạm tay vào một bề mặt hoặc đồ vật có chứa virus, sau đó chạmtay lên mắt, mũi hoặc miệng của mình

- Hậu quả mà Covid-19 đem lại:

+ Tính đến cuối tháng 7/2020, hơn 16 triệu người được xác nhận mắc

Covid-19, hơn 660.000 người tử vong

+ Thiệt hại nặng nề về kinh tế xã hội

*Tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc phòng, chống dịch bệnh Covid - 19:

+ Luôn nâng cao tinh thần cảnh giác, ý thức về tầm quan trọng của việcphòng, chống dịch bệnh Covid - 19, bảo vệ bản thân và gia đình bạn cũngchính là bảo vệ cho toàn xã hội

+ Khai báo y tế hoặc cơ quan liên quan khi ra vào nơi có dịch hoặc tiếp xúcvới những người khác đã được xác nhận mắc Covid-19

+ Khi ho hoặc hắt hơi, hãy dùng khăn giấy dùng một lần hoặc khuỷu tay đểche mũi và miệng Tránh tiếp xúc gần (trong phạm vi 1 mét hoặc 3 feet) vớinhững người không khỏe Rửa tay thường xuyên trong 20 giây, bằng xàphòng và nước hoặc dung dịch rửa tay khô chứa cồn

+ Ở nhà và tự cách ly khỏi những người khác trong gia đình nếu bạn cảmthấy không khỏe

+ Tuyên truyền những thông tin xác thực, chính xác do Bộ Y tế hoặc chínhphủ công bố, tránh lan tuyền tin giả, tin vô căn cứ gây hoang mang dư luận/

+ Hạn chế tiếp xúc những nơi đông người.

*Tổng kết và rút ra bài học.

Xem thêm: Đoạn văn nghị luận xã hội về đại dịch Covid 19

ĐÁP ÁN ĐỀ TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 MÔN VĂN CẦN

THƠ 2020

I ĐỌC HIỂU

Câu 1: Tôi không có suy nghĩ “mình còn nhiều thời gian” hoặc “lần sau mình

sẽ làm” vì tôi biết, có những cơ hội chỉ đến một lần, sống là không chờ đợi.Câu 2 Câu cầu khiến

Câu 3 Tôi đã nhận thức được cuộc sống có niềm vui, có nỗi buồn, có vinhquang và có khó khăn Mọi thứ luôn tồn tại một cách đan xen và song hànhvới nhau Bởi vậy, đôi khi phải tạo ra ánh sáng và niềm vui cho chính mình

=> Cho nên, nhiều khi phải tự tạo ánh sáng- niềm vui cho chính mình

Câu 4

Khác biệt về nội dung được thể hiện trong hai đoạn trích là:

- Đoạn 1: Đề cập đến nội dung sống là không chờ đợi Hãy biết sống và tậnhưởng từng phút giây, đừng để thời gian trôi qua mới tiếc nuối

- Đoạn 2: Đề cập đến tính thời điểm của vạn vật Mỗi thứ đều có thời điểmphù hợp riêng của | nó, vì vậy không nên nôn nóng mà phải biết chờ đợi

II LÀM VĂN

Câu 1

*Giới thiệu vấn đề

*Giải thích vấn đề

- Sống là không chờ đợi: sống tận hưởng, tận hiến từng phút giây ở cuộc đời

- Chờ đợi không bao giờ là vô nghĩa: Mọi thứ đều có thời điểm riêng của nó,

sự chờ đợi đem đến cho con người những hạnh phúc xứng đáng

=> Hai quan niệm tưởng chừng trái ngược nhau nhưng thực tế lại bổ sung ýnghĩa cho nhau Như vậy, ở cuộc đời ngoài việc sống tận hưởng, tận hiếntừng phút giây, sống và tỉnh thức trong hiện tại, con người cần phải biết chờđợi những thứ đáng chờ đợi

+ Mỗi thứ đều có thời điểm riêng của nó Việc chờ đợi những thứ như vậy sẽkhiến con người có được thành công viên mãn nhất.

+ Có chờ đợi, con người mới thấm thía được ý nghĩa của mọi sự, mọi vật trêncuộc đời này

- Sống là không chờ đợi khác với sống gấp, sống chỉ biết hưởng thụ

- Biết chờ đợi không phải là ỷ lại, dựa dẫm vào người khác

- Mỗi người cần biết hài hòa hai quan niệm sống

*Liên hệ bản thân và Tổng kết

Câu 1 (2.0 điểm)

Đọc đoạn trích:

Gặp thời tức là gặp may, có cơ hội, nhưng nếu chủ quan không chuẩn bị thì

cơ hội cũng sẽ qua đi Hoàn cảnh bức bách tức là hoàn cảnh khó khăn buộc phải khắc phục Nhưng gặp hoàn cảnh ấy có người bi quan, thất vọng, chán nản, thối chí; có người lại gồng mình vượt qua Điều kiện học tập cũng vậy, có người được cha mẹ tạo cho mọi điều kiện thuận lợi, nhưng lại mải chơi, ăn diện, kết quả học tập rất bình thường Nói tới tài năng thì ai cũng có một chút tài, nhưng đó chỉ mới là một khả năng tiềm tàng, nếu không tìm cách phát huy thì nó cũng bị thui chột Rút cuộc mấu chốt của thành đạt là ở bản thân chủ quan mỗi người, ở tinh thần kiên trì phấn đấu, học tập không mệt mỏi, lại phải trau dồi đạo đức cho tốt đẹp Không nên quên rằng, thành đạt tức là làm được một cái gì có ích cho mọi người, cho xã hội, được xã hội thừa nhận (Trích Trò chuyện với bạn trẻ - Nguyên Hương, Ngữ văn 9, Tập thai, NXB

Thực hiện các yêu cầu sau:

1 Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích (0,5 điểm)

2 Theo tác giả, khi gặp hoàn cảnh khó khăn buộc phải khắc phục, con người

có những cách ứng xử nào? (0.5 điểm)

3 Anh/Chị hiểu như thế nào về ý kiến: thành đạt tức là làm được một cái gì

có ích cho mọi người, cho xã hội, được xã hội thừa nhận? (2.0 điểm)

Câu 2 (3.0 điểm)

Từ nội dung đoạn trích ở Câu 1, anh chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng

250 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội cho bản thântrong cuộc sống

1 Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích: nghị luận

2 Theo tác giả, khi gặp hoàn cảnh khó khăn buộc phải khắc phục, con người

có những cách ứng xử như:

- Có người bi quan, thất vọng, chán nản, thối chí

- Có người lại gồng mình vượt qua

3 Theo em hiểu, ý kiến "thành đạt tức là làm được một cái gì có ích cho mọingười, cho xã hội, được xã hội thừa nhận" có nghĩa là: Thành đạt là để cho

bản thân mình thì vẫn chưa đủ, sự thành đạt phải đặt trong mối quan hệ giữa

cá nhân với cộng đồng, có như thế thì việc thành đạt mới có ý nghĩa

Câu 2:

Gợi ý:

1 Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội

cho bản thân trong cuộc sống

2 Triển khai vấn đề nghị luận:

Các em có thể lựa chọn các thao tác lập luận phù hợp để triển khai vấn đềnghị luận theo nhiều cách nhưng phải làm rõ ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hộiđối cho bản thân mỗi người trong cuộc sống hiện nay

- Giải thích:

+ Cơ hội là hoàn cảnh thuận lợi mà chúng ta gặp được để thực hiện điềumong muốn, dự định

+ Nắm bắt là nắm được, hiểu được để vận dụng, sử dụng

=> Nắm bắt cơ hội là biết tận dụng hoàn cảnh thuận lợi để thực hiện những

dự định, mơ ước của mình và biến nó thành hiện thực

- Ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội

+ Nắm bắt cơ hội giúp con người, đặc biệt là người trẻ chủ động tận dụngnhững điều kiện thuận lợi để phát triển bản thân, đạt được thành công, đónggóp cho xã hội

+ Biết tận dụng hoàn cảnh thuận lợi, chúng ta sẽ có cơ hội tiến nhanh đếnthành công

+ Cơ hội mang đến cho chúng ta niềm tin, niềm hi vọng để ta đạt được mụcđích

+ Cơ hội tạo ra cho chúng ta một sức mạnh to lớn và động lực để ta vượt quanhững thử thách, khó khăn trong cuộc sống

+ Người biết nắm bắt cơ hội là người thông minh, biết thích nghi với hoàncảnh

+ Để có cơ hội tốt nhất, bạn không phải chỉ cần ngồi chờ dịp may mà còn phải

có một sự chuẩn bị chu đáo Đôi khi cơ hội là do chính chúng ta mang đếncho mình

+ Khi đã nhận ra được cơ hội đang ở trước mắt, chúng ta phải chủ động vàtận dụng nó một cách khéo léo để có thể vượt qua những thử thách và tiếntới thành công

=> Cơ hội không phải lúc nào cũng xuất hiện Nếu để nó qua đi có thể bạn sẽphải chờ đợi rất lâu bởi vậy việc nắm bắt cơ hội kịp thời có ý nghĩa hết sứcquan trọng

(Lấy dẫn chứng minh họa phù hợp)

- Bàn luận mở rộng:

+ Phê phán những người không biết tận dụng cơ hội

+ Cần phân biệt nắm bắt cơ hội với sống cơ hội

(Phạm Lữ Ân, Nếu biết trăm năm là hữu hạn , NXB Hội nhà văn, 2016, tr.51)

Từ hai ngữ liệu trên, em rút ra bài học gì cho bản thân?

II Phần Tập làm văn (7,0 điểm):

Câu 1 (2,0 điểm):

Viết một đoạn văn nghị luận (không quá một trang giấy thi) triển khai luận

điểm - Sự tự tin là chiếc chìa khóa vàng mở cánh cửa đưa ta đến thành công

- Làm cho diễn đạt trở nên sinh động, hấp dẫn.

Câu 4 (1,0 điểm):

- Luôn sống tự tin về những điều mình có

- Phát huy những giá trị sẵn có để làm đẹp cho bản thân, cho cuộc đời

II Phần Tập làm văn (7,0 điểm):

- Tự tin là tin vào chính bản thân mình, tin vào năng lực của bản thân mình

- Thành công là đạt được kết quả, mục đích như dự định

-> “Sự tự tin là chiếc chìa khóa vàng mở cánh cửa đưa ra đến thành công”nghĩa là khi bạn tin vào bản thân mình, tin vào năng lực của mình, bạn sẽ gặthái được thành quả xứng đáng

3 Bàn luận vấn đề an

- Tại sao nói “Sự tự tin là chiếc chìa khóa vàng mở cánh cửa đưa ra đếnthành công.”

+ Khi bạn tin vào chính mình thì có nghĩa là bạn đang cho chính mình cơ hội

để học hỏi, tiếp cận với những vấn đề trong cuộc sống Chỉ khi mình chochính mình cơ hội để làm tốt các việc thì mọi khả năng mới có thể mở ra.+ Tự tin cũng giúp chúng ta trưởng thành, độc lập, tin yêu cuộc sống hơn.+ Tự tin giúp chúng ta có được những mối quan hệ tốt trong cuộc sống, đượcbạn bè và mọi người tin tưởng hơn

- Biểu hiện của người tự tin:

+ Luôn chủ động trong mọi hoàn cảnh

+ Không ngần ngại trước những khó khăn thử thách

+ Luôn sẵn sàng trau dồi kiến thức của bản thân

- Phê phán những người tự ti, nhút nhát

4 Liên hệ

Đoạn văn tham khảo:

Sự tự tin chính là chiếc chìa khóa vàng giúp bạn đạt được những thành công,thành tựu trong cuộc sống, học tập và sự nghiệp Vậy làm thế nào để chúng

ta có thể tự tin hơn trong cuộc sống? Điều đầu tiên bạn cần làm để tự tin

trước tiên là hãy yêu lấy bản thân Yêu bản thân ở đây là chính là làm đẹpcho mình bằng vốn kiến thức xã hội phong phú, thường xuyên học hỏi và traudồi thêm kiến thức cho bản thân mình Không ngừng hoàn thiện bản thân đểtrở thành con người tốt hơn Những suy nghĩ tiêu cực và sự lo lắng luôn xuấthiện bất chợt trong suy nghĩ của bạn và ảnh hưởng tới cuộc sống của chínhbạn, vậy tại sao bạn không biến những suy nghĩ tiêu cực đó làm động lực chobản thân Đó là khi đứng trước một một bài tập khó, hay đứng trước kì thiquan trọng, một số bạn nghĩ rằng mình không thể làm được Không ôn tậpcẩn thận trước kỳ thi, không học thuộc bài trước khi đến lớp, chưa làm bài tập

cô giao,… tất cả những điều đó sẽ khiến chúng ta trở nên thiếu tự tin Khi bạn

đã ôn kĩ bài ở nhà thì bạn sẽ đi đến lớp với tâm thế vô cùng tự tin và không lo

sợ bị thầy cô gọi lên trả bài phải không? Nếu bạn nghĩ vậy, chắc chắn bạn sẽchẳng thể nào tự tin được Thay vào đó, bạn hãy tìm hiểu những ưu điểm vàkhuyết điểm của mình, tìm cách khắc phục khuyết điểm và vận dụng triệt đểnhững ưu điểm của mình vào cuộc sống Vị vậy tự tin chính là chiếc chìakhóa vàng giúp bạn đạt được những thành công

I PHẦN ĐỌC HIỂU ( 3.0 điểm)

Đọc đoạn trích sau:

Tri thức giống như ngọn đèn trong đêm tối, soi sáng con đường chông gaiphía trước Trí tuệ giống như chiếc chìa khóa diệu kì, mở ra cánh cửa tâmhồn Trí tuệ giống như tia nắng mặt trời ấm áp xua tan bóng tối lạnh giá Đấngtạo hóa có trí tuệ thì mới tạo ra một thế giới diệu kì, nhân loại có trí tuệ chỉđường sẽ bước sang thế giới hiện đại văn minh Khi có trí tuệ bạn sẽ dễ dànggặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống Bảy trăm năm trước,Giovanni Boccaccio đã nói: “Trí tuệ là cội nguồn hạnh phúc của con người".Thật vậy, có trí tuệ, bạn sẽ có nhiều niềm vui và mang lại hạnh phúc chonhững người xung quanh."

(Trích Lời nói đầu, Kĩ năng sống dành cho học sinh, sự kiên cường - Ngọc

Linh, NXB Thế giới, 2019)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 (0.5 điểm): Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên Câu 2 (0.5 điểm): Trong đoạn văn trên, tác giả đã so sánh trí tuệ với những

hình ảnh nào?

Câu 3 (1.0 điểm): Theo em vì sao: Khi có trí tuệ bạn sẽ dễ dàng gặt hái được

nhiều thành công trong cuộc sống?

Câu 4 (1.0 điểm): Qua đoạn văn trên, em rút ra bài học gì?

II PHẦN LÀM VĂN (7.0 điểm)

Câu 1 (2.0 điểm): Từ nội dung phần Đọc hiểu, em hãy viết đoạn văn (khoảng

200 chữ) trình bày những giải pháp để nâng cao trí tuệ của bản thân

PHẦN ĐỌC HIỂU

Câu 1: Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích : nghị luận.

Câu 2: Trong đoạn văn trên, tác giả đã so sánh trí tuệ với những hình

ảnh: ngọn đèn trong đêm tối, chiếc chìa khóa diệu kì mở ra cánh cửa tâmhồn, tia nắng mặt trời ấm áp xua tan giá lạnh

Câu 3: Khi có trí tuệ bạn sẽ dễ dàng gặt hái được nhiều thành công trong

cuộc sống vì:

- Trí tuệ là kết quả của hoạt động trí thức dựa trên lí trí, dùng đến lý luận, kháiniệm, ngôn từ, gồm những sự hiểu biết, những kiến thức đã được gom góplại

- Trí tuệ giúp ta có kiến thức, hiểu biết để làm việc hiệu quả, khoa học, hợp lí

- Có trí tuệ bạn sẽ dễ dàng vượt qua mọi khó khăn trong cuộc sống, dễ dàngđứng lên sau những vấp ngã và hướng tới thành công

Câu 4: Qua đoạn văn trên, em rút ra bài học: Trí tuệ có vai trò rất quan trọng,

chúng ta cần tích cực học tập, rèn luyện bản thân hoàn chỉnh cả về đạo đức

và trí tuệ, bồi dưỡng tri thức nâng cao trí tuệ để tự giúp chính mình và nhữngngười xung quanh sống một cuộc đời hạnh phúc hơn

=> Rèn luyện, nâng cao trí tuệ cho bản thân là yêu cầu cần thiết đối với mỗi

cá nhân trong cuộc sống hiện đại Vậy giải pháp để nâng cao trí tuệ bản thân

là gì?

- Bàn luận

+ Vai trò của trí tuệ với cuộc sống:

• Trí tuệ giúp ta giải quyết mọi vấn đề đơn giản, hiệu quả

• Trí tuệ sáng tạo ra những công cụ phục vụ cuộc sống con người

+ Giải pháp để nâng cao trí tuệ bản thân:

• Đọc sách, bồi đắp tri thức của mình

• Thực hành dựa trên cơ sở lý thuyết đã học

• Rèn luyện não bộ bằng cách đưa bản thân vào những thử thách mới

mẻ, để não bộ trở nên linh hoạt, nhạy bén hơn

• Tích cực học tập tại trường lớp, tại nhà, tự tìm kiếm tài liệu sách vở đểnghiên cứu tìm tòi

Tham khảo: Nghị luận Con người càng phát triển cao về trí tuệ và đạo đức thìcàng tự do

Phần II Đọc - hiểu văn bản (2,0 điểm)

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi nêu ở dưới:

Một ngày nọ, có một con lừa của người nông dân bị rơi xuống đáy giếng Lừa khóc thảm thương vài giờ đồng hồ xin ông chủ cứu nó Cuối cùng, người nông dân quyết định rằng con lừa đã quá già và cái giếng cũng cần được lấp

đi, ông không cần phải cứu con lừa nữa.

Người nông dân kêu hàng xóm của ông đến và giúp một tay Họ cầm xẻng và bắt đầu xúc đất đổ xuống giếng Ban đầu, con lừa biết chuyện gì xảy ra và nó bắt đầu khóc vì tuyệt vọng Nhưng sau đó mọi người ngạc nhiên vì nó bổng trở nên im lặng.

Một lúc sau người nông dân nhìn xuống giếng và ông ta không khỏi ngạc nhiên vì những gì đã xảy ra trước mắt Với mỗi xẻng đất mà người ta hất xuống giếng, con lừa đã làm một việc thông minh, nó lay người để giũ cho đất

và bùn rơi xuống chân và tiếp tục bước lên.

Với mỗi xúc đất của người dân hất xuống, con lừa lại rung mình và bước một bước lên trên đống đất Chỉ sau một lúc, mọi người đều kinh ngạc vì con lừa

đã lên được miệng giếng và vui vẻ thoát ra ngoài.

(Lược dịch từ Truyện ngụ ngôn Ê-dốp)

Câu 1 (0,5 điểm) Con lừa trong văn bản trên bị rơi vào hoàn cảnh nào?

Câu 2 (0,75 điểm) Vì sao khi thấy người nông dân và người hàng xóm cầm

xẻng xúc đất đổ xuống giếng, ban đầu con lừa khóc nhưng sau đó nó bỗngtrở nên im lặng

Câu 3 (0,75 điểm) Từ văn bản trên, hãy rút ra một thông điệp mà em tâm đắc

nhất và lí giải vì sao điều đó có ý nghĩa với em?

Phần II: Tập làm văn (6,0 điểm)

Con lừa trong văn bản bị rơi vào hoàn cảnh: rơi xuống đáy giếng

Câu 2 (0,75 điểm) Khi người nông dân và người hàng xóm cầm xẻng và bắt

đầu xúc đất đổ xuống giếng thì ban đầu con lừa khóc vì nó tuyệt vọng rằngbản thân không thoát được khỏi giếng, nhưng nó lại trở nên im lặng khi nó đã

biết rằng mỗi xẻng đất mà người đó hắt xuống giếng đều có thể giúp nó tiếptục bước lên trên.

Câu 3 (0,75 điểm).Thông điệp câu truyện mà em tâm đắc nhất: Đừng cam

chịu số phận mà hãy vượt lên số phận của mình

Bởi vì cuộc sống có thể sẽ đổ lên đầu bạn mọi thứ khó chịu, thử thách và cảnhững sai lầm không phải do chính bạn gây nên nhưng việc bạn cần làmkhông phải là buông xuôi, cam chịu số phận, mà là vượt lên trên số phận Mỗikhó khăn, thất bại sẽ là một bước đệm để bạn tiến về phía trước

Phần II: Tập làm văn (6,0 điểm)

a) Giải thích khái niệm:

- Hi vọng là một trạng thái tinh thần lạc quan dựa trên sự kỳ vọng về kết quảtích cực đối với các sự kiện và hoàn cảnh trong cuộc sống của một ngườihoặc thế giới nói chung Là một động từ, định nghĩa của nó bao gồm: "mongđợi với sự tự tin" và "để ấp ủ một mong muốn."

- Nó thôi thúc con người ta sống, nỗ lực để đạt đến điều đó

- Hi vọng biểu tượng cho những gì lớn lao tốt đẹp mà con người ta hướngđến cho bản thân mình và cho cộng đồng

- Giá trị của khát vọng là những điều mà chúng ta nên hướng đến, để chúng

ta đạt được giá trị của cuộc sống

b) Bàn luận khi bạn là người có hi vọng sống:

- Hi vọng là biểu hiện mang tính tích cực của tâm lý, tốt đẹp của con người

- Hi vọng xuất phát từ những mong ước làm nên cuộc đời hạnh phúc, khôngchỉ cho bản thân người đó mà cho những người xung quanh

- Hi vọng thể hiện được giá trị cao đẹp của con người

- Những con người có hi vọng luôn nhận thức mình là ai và có thể làm gì đểgiúp đỡ mọi người

- Những người có hi vọng sống có trái tim say mê, luôn sống hết mình và hơn

ai hết họ nhận thức được lợi hại Và trong thực tế cuộc sống họ luôn tỉnh táotránh được những rủi ro không đáng có

- Hi vọng có thể thực hiện được có thể không nhưng chung quy lại nó luônmang đến cho người ta sự lạc quan nhất định và hướng đến những điều tốtđẹp nhất cho nhân loại

Kết thúc vấn đề

- Hiểu được ý nghĩa của hi vọng

- Có ý thức nỗ lực vươn lên trong cuộc sống, biến những thói xấu thành lốisống có khát vọng cao đẹp

Đoạn văn tham khảo:

Cuộc sống nhiều thử thách, nếu chỉ có bản lĩnh, lòng dũng cảm không thôi thìchưa đủ, bạn phải có sự lạc quan, niềm tin và nhất là Hi Vọng Hi vọng là chìakhóa thành công của mỗi người Người ta thường nói nhiều đến “niềm hivọng”, “tia hi vọng”, “hi vọng mong manh”… và rất nhiều những ngôn từ khácnhau để nói về hi vọng Nhưng chúng ta thấy đấy, hi vọng dù lớn lao hay chỉ

là một đốm lửa, tia lửa đi nữa thì nó vẫn chứa đựng trong đó là cả một chờđợi, mong mỏi mãnh liệt Bởi thế, hi vọng mang đến cho cuộc sống này nhiều

ý nghĩa Hi vọng tạo cho con người động lực để sống, để tồn tại Nó cũng tạocho con người niềm tin, sự lạc quan hướng đến thế giới của tương lai Bởi

“cuộc sống luôn cho bạn cơ hội thứ hai – đó gọi là ngày mai” Một ngày nào

đó, bất chợt một biến cố lớn trong đời bạn xảy ra, bạn trở nên tuyệt vọng,không có ý chí vươn lên Cuộc sống bạn tràn ngập màu đen như bóng tối củađường hầm Và khi một cái đầu đầy nỗi sợ hãi thì còn chỗ trống nào chonhững ước mơ Khi đó, bạn hãy bình tĩnh đánh thức bản ngã, thức dậy bảnlĩnh, đốt lửa hi vọng, thắp sáng niềm tin Bạn sẽ thấy cuối đường hầm tối tămkia là ánh sáng, dù nhỏ, nhưng bạn tiến tới càng gần thì càng thấy con đườngsáng hiện ra Hi vọng luôn mang đến cho chúng ta cuộc sống lạc quan, sự anyên trong tâm hồn, tìm thấy niềm vui trong bất hạnh khổ đau Bởi vậy đừng từ

bỏ hi vọng dù là rất nhỏ Ngược lại với hi vọng là thất vọng Nếu hi vọng làcon đường dẫn tới tương lai, thì sự thất vọng lại là địa ngục để giam cầmcuộc đời bạn Thế nhưng có nhiều kẻ lại chọn cho mình địa ngục, sống khôngước mơ, không hi vọng, sống như loài côn trùng chỉ biết rúc mình trong bóngđêm Nhưng cũng không ít kẻ tự huyễn hoặc mình bằng những hi vọng viễnvông, những ảo vọng xa vời, những mộng tưởng phù phiếm không thể với tới.Trong tiếng Anh nếu LIVE là “Sống” thì viết ngược của LIVE là EVIL lại là

“Quỷ dữ” Vậy bạn chọn sống một cuộc sống Hi Vọng hay chọn cho mình địangục và Quỷ dữ? Và nếu cuộc đời bạn là một bức tranh đen tối thì hãy tựcầm bút và điểm lên đấy những ngôi sao sáng

PHẦN II ( 3, 5 điểm ):

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu :

Tri thức đúng là sức mạnh Người ta kể rằng, có một máy phát điện cỡ lớncủa công ti Pho bị hỏng Một hội đồng gồm nhiều kĩ sư họp 3 tháng liền tìmkhông ra nguyên nhân Người ta phải mời đến chuyên gia Xten - mét - xơ.Ông xem xét và làm cho máy hoạt động trở lại Công ti phải trả cho ông 10

000 đô la Nhiều người cho Xten - mét - xơ là tham, bắt bí để lấy tiền Nhưngtrong giấy biên nhận, Xten - mét - xơ ghi : " Tiền vạch một đường thẳng là một

đô la Tiền tìm ra chỗ để vạch đúng đường ấy giá : 9 999 đô la " Rõ ràng

người có tri thức thâm hậu có thể làm được những việc mà người khác khônglàm nổi Thử hỏi, nếu không biết cách chữa thì cỗ máy kia có thể thoát khỏi sốphận trở thành đống phế liệu được không ! ?

(Ngữ văn 9, tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019)

1 Đoạn trích trên sử dụng phương thức biểu đạt chính là gì ? Khái quát nộidung của đoạn trích bằng một câu văn

2 Ghi lại lời dẫn trực tiếp được tác giả sử dụng trong đoạn trích ? Theo em

có nên chuyển lời dẫn trực tiếp đó thành lời dẫn gián tiếp không ? Vì sao ?

3 Từ ý nghĩa của câu chuyện trên và những hiểu biết xã hội, hãy viết mộtđoạn văn khoảng 2/3 trang giấy thi với chủ đề " Tri thức là sức mạnh "

PHẦN II ( 3, 5 điểm ):

1 Đoạn trích trên sử dụng phương thức biểu đạt chính là nghị luận

Khái quát nội dung của đoạn trích bằng một câu văn: Tri thức là sức mạnh

2 Lời dẫn trực tiếp được tác giả sử dụng trong đoạn trích: "Tiền vạch mộtđường thẳng là một đô la Tiền tìm ra chỗ để vạch đúng đường ấy giá : 9 999

đô la."

Không nên chuyển lời dẫn trực tiếp đó thành lời dẫn gián tiếp bởi đây là dẫnchứng xác thực, ghi lời dẫn trực tiếp làm nội dung của nó được nhấn mạnhhơn về độ chính xác và cũng thể hiện sự tôn trọng với tác giả viết ra câu nóiđó

3

Đoạn văn tham khảo (sưu tầm):

Tri thức là sức mạnh, là vũ khí mà mỗi người có thể tự trang bị cho bản thânmình trên con đường vươn tới thành công Thật vậy, thứ nhất, tri thức chính

là nền móng vững chắc cho sự nghiệp xây dựng tương lai Có tri thức, conngười mới làm việc được dựa theo thế mạnh và đam mê của mình Tri thứcgiống như vũ khí khi ra chiến trận của bất cứ ai, người có tri thức nhiều thìngười đó thắng và giành quyền chủ động Thứ hai, tri thức tạo ra thế mạnhcho mỗi người Về một lĩnh vực nào đó, người tài giỏi hơn là người có nhiềutri thức hơn và tạo ra được sản phẩm chất lượng tốt hơn Trên thực tế, ngườiđược trả lương cao hơn là người nghĩ ra được những sản phẩm chất xámtuyệt vời Từ đó những người khác phải sản xuất sản phẩm đó hàng loạt Thứ

ba, tri thức là sức mạnh vì nó là cánh cửa cho phép con người tiếp cận vớinhững cơ hội khác Nhờ có tri thức mà một người có thể được đi khắp nơi,học hỏi và mở rộng tầm mắt, đem tri thức phục vụ cho xã hội Tóm lại, tri thức

là vũ khí mạnh của bất cứ ai trong cuộc sống hiện đại và đầy tính cạnh tranh

I ĐỌC HIỂU (3 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu :

Không hiểu bằng cách nào, một hạt cát lọt vào bên trong cơ thể của con trai

Vị khách không mời mà đến đó tuy rất nhỏ, nhưng gây rất nhiều khó chịu vàđau đớn cho cơ thể mềm mại của con trai Không thể tống hạt cát ra ngoài,

cuối cùng con trai quyết định đối phó bằng cách tiết ra một chất dẻo bọcquanh hạt cát

Ngày qua ngày, con trai đã biến hạt cát gây ra nỗi đau cho mình thành mộtviên ngọc trai lấp lánh tuyệt đẹp

(Theo Lớn lên trong trái tim của mẹ, Bùi Xuân Lộc, NXB Trẻ, 2005)

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản trên ? (0,5 điểm) Câu 2 Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn (0,5 điểm)

" Vị khách không mời mà đến đó tuy rất nhỏ, nhưng gây rất nhiều khó chịu và đau đớn cho cơ thể mềm mại của con trai "

Câu 3 Em hiểu như thế nào về nghĩa tượng trưng của hai hình ảnh: hạt cát

Câu 1 Phương thức biểu đạt chính của văn bản: tự sự

Câu 2 Biện pháp tu từ nhân hóa "Vị khách"

Câu 3.

Nghĩa tượng trưng của 2 hình ảnh:

- Hạt cát: Những nghịch cảnh, khó khăn, rủi ro mà con người có thể gặp trongcuộc sống

- Chất dẻo: Cách ứng phó, khắc phục để vượt qua những rủi ro, trở ngại

Câu 4.

Thông điệp: Cuộc sống luôn tiềm ẩn những khó khăn, trở ngại, những việcbất thường Vì vậy, khi đứng trước khó khăn, mỗi người phải biết đối mặt, tìmcách khắc phục để có được sự thành công

Một số câu hỏi khác đối với đề đọc hiểu Ngọc trai và nghịch cảnh

II TẬP LÀM VĂN (7 điểm)

Ý nghĩa của tinh thần lạc quan trong cuộc sống

- Giúp cuộc sống tươi đẹp cho tất cả mọi người

- Giúp chúng ta biết sống một cách có ý nghĩa hơn

- Giúp con người tránh khỏi những hiểm họa trong cuộc sống

- Những người lạc quan thường thành công trong cuộc sống và công việc

Biểu hiện của tinh thần lạc quan

- Luôn tươi cười dù có chuyện gì xảy ra

- Luôn yêu đời

- Luôn bình tĩnh xử lí mọi tình huống dù có chuyện gì xảy ra

Dẫn chứng một số tấm gương về tinh thần lạc quan

- Bác Hồ ở trong tù vẫn có thể sáng tác thơ, ngắm trăng

- Các bệnh nhân ung thư vẫn lạc quan để chiến đấu bệnh tật để giành giật sựsống

- Các em bé mồ côi vẫn lạc quan sống để mong ngày gặp lại cha mẹ củamình

Kết thúc vấn đề: Khẳng định tinh thần lạc quan vô cùng quan trọng giúp

cuộc sống con người trở nên thoải mái hơn

Xem chi tiết tại: Dàn ý nghị luận về ý nghĩa của tinh thần lạc quan

I PHẦN ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu nêu bên dưới:

“Niềm tin của bạn có một sức mạnh cực kì to lớn, bởi vì niềm tin giống như làtrung tâm chỉ huy của não bộ bạn vậy Niềm tin ảnh hưởng đến mục tiêu bạnđặt ra Niềm tin quyết định những hành động muốn bạn thực hiện Niềm tinquyết định liệu bạn có dễ dàng bỏ cuộc sau vài lần thất bại hay bạn sẽ tiếptục kiên trì.”

(Trích Tôi tài giỏi, bạn cũng thế!, Adam Khoo,

Dịch giả Trần Đăng Khoa - Uông Xuân Vy, NXB Phụ Nữ)

Câu 1 (1,0 điểm): Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích.

Câu 2 (1,0 điểm): Xác định phép liên kết câu và nêu tác dụng của phép liên

kết đó

Câu 3 (1,0 điểm): Em hiểu như thế nào về câu nói của tác giả: Niềm tin quyết

định liệu bạn có dễ dàng bỏ cuộc sau vài lần thất bại hay bạn sẽ tiếp tục kiêntrì

Cô bé nghĩ rằng cậu trông đang đói nên đem ra một ly sữa lớn.

Cậu uống từ từ, rồi hỏi: “Tôi nợ bạn bao nhiêu?”

Cô bé đáp: “Bạn không nợ tôi bao nhiêu cả Mẹ dạy rằng chúng tôi không bao giờ nhận tiền khi làm một điều tốt.”

Cậu ta nói: “Vậy thì tôi cảm ơn bạn nhiều lắm!”

Khi Howard Kelly rời căn nhà đó, cậu ta không những cảm thấy trong người khỏe khoắn,

mà còn thấy niềm tin vào con người, vào cuộc sống rất mạnh mẽ.

Sau bao năm, cô gái đó bị ốm nghiêm trọng Các bác sĩ trong vùng đều bất lực và chuyển cô lên bệnh viện trung tâm thành phố để các chuyên gia chữa trị căn bệnh hiểm nghèo này Tiến sĩ Howard Kelly được mời làm chuyên gia Khi nghe tên nơi ở của bệnh nhân, một tia sáng lạ lóe lên trong mắt anh Anh đứng bật dậy và đi đến phòng cô gái.Anh nhận ra cô gái ngay lập tức.Anh quay trở lại phòng chuyên gia và quyết tâm phải gắng hết sức để cứu được cô gái.Anh đã quan tâm đặc biệt.Sau thời gian đấu tranh lâu dài, căn bệnh của cô gái đã qua khỏi Anh cầm tờ hóa đơn thanh toán viện phí, viết

gì đó bên lề và cho chuyển lên phòng cô gái.

Cô gái lo sợ không dám mở tờ hóa đơn viện phí ra, bởi vì cô chắc chắn rằng đến suốt đời thì cô cũng khó mà thanh toán hết số tiền này Cuối cùng cô can đảm nhìn, và chú ý đến dòng chữ bên cạnh tờ hóa đơn: “Đã thanh toán đủ bằng một ly sữa.”

Ký tên: Tiến sĩ Howard Kelly.

Mắt đẫm lệ, cô gái xúc động thốt lên: “Lạy Chúa, tình yêu thương bao la của Người đã lan rộng trong trái tim và bàn tay con người.”

(http://songdep.xitrum.net) (1) Tiến sĩ Howard Kelly: nhà vật lý lỗi lạc, đã sáng lập khoa Ung thư, trường Đại học John Hopkins năm 1895.

Câu 1 Chỉ ra phương thức biểu đạt chính của văn bản.

Câu 2 Theo tác giả, vì sao cậu bé Howard Kelly khi rời khỏi căn nhà “không những cảm

thấy trong người khỏe khoắn, mà còn thấy niềm tin vào con người, vào cuộc sống rất mạnh mẽ.”?

Câu 3 Anh/Chị hiểu thế nào về lời nói của cô bé: “…Mẹ dạy rằng chúng tôi không bao

giờ nhận tiền khi làm một điều tốt.”?

Câu 4 Nêu bài học mà anh/chị nhận được từ ý nghĩa của câu chuyện trên.

II LÀM VĂN

Câu 1.

Từ câu chuyện Một ly sữa ở phần Đọc hiểu, anh/chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ củ mình về câu nói của Brian Tracy: Hãy luôn cho mà không ghi

nhớ và luôn nhận mà không lãng quên.

Lời giải chi tiết

I ĐỌC HIỂU

Câu 1:

- Phương thức biểu đạt chính: Tự sự

Câu 2:

- Cậu bé khi rời khỏi căn nhà “không những cảm thấy trong người khỏe khắn, mà còn thấy niềm tin vào con người, vào cuộc sống mạnh mẽ” vì: cậu bé đã nhận được tình yêu thương, sự quan tâm rất đỗi chân thành, tự nhiên từ một cô gái nhỏ mà cậu gặp khi định xin đồ ăn.

“Hãy luôn cho mà không ghi nhớ và luôn nhận mà không lãng quên”

- Cho đi mà không ghi nhớ: khi giúp đỡ mọi người phải luôn xuất phát từ tình yêu thương, từ trái tim trân thành, không toan tính thiệt hơn.

- Nhận lại mà không lãng quên: khi nhận được sự giúp đỡ của người khác phải ghi nhớ công ơn và báo đáp khi có cơ hội.

⟹ Câu nói đã khẳng định ý nghĩa của sự cho đi và nhận lại trong cuộc sống.

- Dẫn chứng

* Mở rộng vấn đề và liên hệ bản thân

- Phê phán sự vô cảm.

- Cho đi và nhận lại không đồng nghĩ với thương hại và đòi hỏi được đền ơn.

- Liên hệ bản thân:

+ Thấy được tầm quan trọng của yêu thương, giúp đỡ mọi người.

+ Có những hành động thiết thực giúp đỡ cha mẹ, bạn

Đề thi vào lớp 10 môn Văn sở GD&ĐT TP HCM

(Lắng nghe để thay đổi, lắng nghe để yêu thương, lắng nghe để hiểu biết)

Câu 1: (3,0 điểm) Em hãy đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Tính đến 7 giờ ngày 11/7/2020, dịch bệnh Covid-19 đã lan rộng đến 213 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới Có 12.614.187 người nhiễm bệnh, trong số đó 561.980 người tử vong

Đại dịch Covid-19 đã gây hoảng loạn và xáo trộn trên 213 toàn cầu Việc cách li và phong tỏa diễn ra ở nhiều nơi Các công ti xí nghiệp, trường học đóng cửa hàng loạt Sản xuất đình trệ, kinh doanh thua lỗ, giáo dục gián đoạn, nhiều hoạt động thường nhật trong cuộc sống cũng không thể tiếp tục.

Con người đối mặt với những thách thức lớn và nhận ra một trong những cách chống chọi với hoàn cảnh chính là quan sát và lắng nghe những gì đang diễn ra để có những điều chỉnh phù hợp với tình hình thực tại.

Lắng nghe thế giới tự nhiên để tìm nguyên nhân dịch bệnh, chúng ta nhận ra con người đang hủy hoại cuộc sống bình yên của nhiều loại, điều này buộc mỗi người phải thay đổi cách đối xử với môi trường Lắng nghe chính mình trong những ngày cách li xã hội, chúng ta biết được những gì thật sự cần thiết cho bản thân và chọn lối sống đơn giản hơn, Lắng nghe mọi người xung quanh, chúng ta thấu hiểu được bao nỗi niềm của những mảnh đời cơ cực trong mùa dịch để rồi biết yêu thương nhiều hơn, biết chia sẻ

để không ai bị bỏ lại phía sau trong cuộc chiến chống Covid-19 Chắc hẳn đó cũng là lí

do dẫn đến sự ra đời của cây ATM gạo", của các hoạt động thiện nguyện, nhân đạo và nhiều chính sách hỗ trợ khác diễn ra trong thời gian này.

Đại dịch Covid-19 đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng Nhưng nó cũng giúp chúng

ta phải nhìn lại nhiều thử và lắng nghe nhiều hơn.

(Thông tin tổng hợp từ báo Thanh Niên và Tuổi Trẻ)

a Dựa vào văn bản, hãy cho biết đại dịch Covid-19 đã gây ra những hoảng loạn vì xáo trộn nào trên toàn cầu? (0,5 điểm)

b Chỉ ra một phép liên kết câu được sử dụng trong đoạn cuối của văn bản (0,5 điểm)

c Xác định nội dung văn bản (1,0 điểm)

d Trong cuộc sống, giữa ba việc: làng nghe" chính mình, lắng nghe mọi người xung quanh và lắng nghe thế giới tự nhiên, em quan tâm đến việc nhỏ nhất? Vì sao? (Trả lời trong khoảng 3-5 dòng) (1,0 điểm)

2 Phép liên kết: phép nối (Nhưng)

3 Nội dung văn bản: Đại dịch Covid-19 đã khiến con người có những khoảng lặng đến lắng nghe tự nhiên, thế giới và chính mình.

4 Học sinh phát biểu quan điểm cá nhân, có lí giải phù hợp miễn sao không vi phạm chuẩn mực đạo đức, xã hội.

- Nghe là sự cảm nhận âm thanh bằng tai.

⇒ Như vậy lắng nghe tức là cảm nhận âm thanh bằng sự im lặng sâu sắc nhất của con tim Lắng nghe trong giao tiếp là thái độ im lặng khi người khác nói để mở lòng đón nhận những câu chuyện, những chia sẻ của con người, của sự vật đang vang động vào lòng Điều này vô cùng cần thiết trong cuộc sống.

⇒ Lắng nghe chính là một biểu hiện của yêu thương.

3 Phân tích, bàn luận vấn đề.

- Tại sao nói “Lắng nghe là một biểu hiện của yêu thương”?

+ Lắng nghe trong giao tiếp là biểu hiện của sự tôn trọng chính mình và tôn trọng người đối diện Từ đó cuộc giao tiếp sẽ đạt hiệu quả và đôi bên có thể có những mối quan hệ tốt đẹp trong tương lai.

+ Lắng nghe là dùng trái tim để cảm nhận cảm xúc của người đối diện, là dùng thái độ thông cảm và thấu cảm với câu chuyện của người đang chia sẻ Khi ta thấu cảm với người đối diện cũng là lúc ta cho chính mình cơ hội để hiểu về mình hơn bởi người khác cũng là tấm gương phản chiếu chính ta.

+ Khi lắng nghe với một thái độ chân thành và khiêm tốn, ngoài việc ta học học được những bài học từ câu chuyện của người đối diện, ta còn nhận được sự tôn trọng và chân thành của họ.

+ Lắng nghe bằng trái tim cũng có nghĩa là ta cho mình cơ hội cảm nhận hơi thở của cuộc sống một cách sâu sắc Đó cũng là cách xây dựng và hoàn thiện bản thân, là con đường phát triển tâm hồn.

+ Biết lắng nghe cũng giúp cho chúng ta có những cơ hội để phát triển và tiến xa hơn trên con đường học tập, sự nghiệp.

- Lắng nghe chân thành khác với sự im lặng vô cảm Trong sự lắng nghe chân thành, ta cho người khác cơ hội được thổ lộ tâm tình, chia sẻ khó khăn và có thể ta đáp lại họ chỉ bằng sự yên lặng ngồi bên cạnh nhưng trong sự yên lặng đó ta cho đi tình cảm và sự thấu hiểu.

- Ngoài việc lắng nghe người khác thì hãy học cách lắng nghe tiếng nói từ trong tâm trí của mình Việc lắng nghe tiếng nói trong tâm trí của mình, lùi sâu vào bên trong mình cũng là một cách thức tỉnh bản thân và yêu thương bản thân trọn vẹn.

- Phê phán những người chưa biết lắng nghe hay thích nghe những lời nịnh hót.

4 Liên hệ bản thân và tổng kết vấn đề

I PHẦN ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)

Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:

Ước mơ bây giờ là đánh thắng giặc Mỹ, là Độc lập, Tự do của đất nước Mình cũng như những thanh niên khác đã lên đường ra tiền tuyến và tuổi trẻ qua

đi giữa tiếng bom rơi đạn nổ Tuổi trẻ của mình đã thấm đượm mồ hôi, nước mắt, máu xương của những người đang sống và những người đã chết Tuổi trẻ của mình đã cứng cáp trong thử thách gian lao của chiến trường Tuổi trẻ của mình cũng đã nóng rực vì ngọn lửa căm thù đang ngày đêm hun đốt Và

gì nữa, phải chăng mùa xuân của tuổi trẻ cũng vẫn thắm đượm thêm vì màu sắc của mơ ước và yêu thương vẫn ánh lên trong những đôi mắt nhìn mình Một đôi mắt đen thâm quầng vì thức đêm nhưng bao giờ đến với mình cũng

là niềm vui và sôi nổi Một đôi mắt long lanh dưới hàng mi dài cũng vậy bao giờ cũng đến với mình tha thiết tin yêu Và đôi mắt tinh ranh của một người bạn gái nhìn mình như hiểu hết, như trao hết niềm tin Th ơi! Đó phải chăng

là hạnh phúc mà chỉ Th mới được hưởng mà thôi? Hãy vui đi, hãy giữ trọn trong lòng niềm mơ ước và đề màu xanh của tuổi trẻ ngời rạng mãi trong đôi mắt và nụ cười nghe Thùy!

(Trích Nhật kí Đặng Thùy Trâm, NXB Hội Nhà văn, 2005)

Câu 1 (0,5 điểm): Tại thời điểm viết những dòng nhật kí trên, tác giả ước mơ điều gì ?