MỤC TIÊU DẠY HỌC: Phẩm chất, năng lực YÊU CẦU CẦN ĐẠT STT của YCCĐ hoặc dạng mã hoá của YCCĐ Mã hoá NĂNG LỰC KHOA HỌC TỰ NHIÊN Nhận thức khoa học tự nhiên +Dựa vào sơ đồ nhận biết được
Trang 1KẾ HOẠCH BÀI DẠY TÊN CHỦ ĐỀ / BÀI HỌC: VẬT SỐNG
(Sự lớn lên và sinh sản của tế bào)
Thời lượng: 4 tiết
***
I MỤC TIÊU DẠY HỌC:
Phẩm chất, năng
lực
YÊU CẦU CẦN ĐẠT (STT) của YCCĐ
hoặc dạng mã hoá của YCCĐ
Mã hoá NĂNG LỰC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
Nhận thức khoa
học tự nhiên
+Dựa vào sơ đồ nhận biết được sự lớn lên
và sinh sản của tế bào (từ 1 tế bào thành 2
tế bào….n tế bào)
(1) 1 KHTN1.1
+Nêu được ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế bào
(2) 2.KHTN1.2
Tìm hiểu khoa
học tự nhiên
+Thực hành quan sát được tế bào lớn bằng mắt thường và tế bào nhỏ dưới kính lúp và kính hiển vi quang học
(3) 3.KHTN2.3
NĂNG LỰC CHUNG
TỰ CHỦ VÀ TỰ
HỌC
Chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ được giao
(4) 4.TC1.1
GIAO TIẾP VÀ
HỢP TÁC
Biết sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày được sự lớn lên và sinh sản của tế bào
(5) 5.GT1.4
PHẨM CHẤT CHỦ YẾU
TRÁCH NHIỆM Bảo quản tốt dụng cụ thực hành (6) 6.TN.1.2
II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
Hoạt động 1:
khởi động
- Video sự lớn lên và sinh trưởng của cây xanh
- Câu hỏi
- Xem video
- Trả lời câu hỏi
Trang 2Hoạt động 2:
Khám phá:
Sự lớn lên và
sinh sản của
tế bào
- Tranh sự lớn lên và sinh sản của tế bào
- Phiếu học tập số 1
- Phiếu khảo sát KWL
- Quan sát tranh
- Trả lời câu hỏi
Hoạt động 3:
Rút ra được ý
nghĩa của sự
lớn lên và
sinh sản của
tế bào.
- Video sự lớn lên và sinh trưởng của cây xanh
- Hình ảnh mối liên hệ giữa sự lớn lên
và sinh sản của tế bào
- Phiếu học tập số 2
- Xem video
- Quan sát hình ảnh
- Trả lời câu hỏi
Hoạt động 4:
Thực hành quan
sát được tế bào
lớn bằng mắt
thường và tế bào
nhỏ dưới kính
lúp và kính hiển
vi quang học.
- Vật mẫu: quả bưởi, cam, chanh, tắc;
cà chua, củ hành tây, …
- Kính lúp, kính hiển vi, lam kính, lamen
- Bộ đồ mổ; cốc thủy tinh, ống nhỏ giọt
- Tiêu bản hiển vi thực vật
- Bảng tiêu chí đánh giá
- Phiếu học tập (giấy vẽ)
- Bút chì, gom tẩy
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động
học
(thời gian)
Mục tiêu Nội dung
dạy học trọng tâm
PP/KTDH chủ đạo
Phương án đánh giá
Hoạt động
1 :
Khởi động
(Thời gian
10p)
(4) TC 1.1 -Kiến thức
liên quan đến
sự lớn lên và sinh sản của tế bào
-PP:
+Dạy học trực quan
(HS quan sát video về hiện tượng lớn lên của một cây xanh)
-KT:
+Công não -động não
-Hỏi đáp -Câu hỏi
Hoạt
động 2:
Khám
(1) 1.KHTN1
.1
-Sự lớn lên
và sinh sản của tế bào
-PP:
+Dạy học trực quan
-Viết -Câu hỏi
(bảng hỏi ngắn)
Trang 3phá: Sự
lớn lên
và sinh
sản của
tế bào
(Thời
gian: 45
phút )
(5) 5.GT1.4 (từ 1 tế bào
thành 2 tế bào… n tế bào)
+Dạy học hợp tác
-Kỹ thuật:
+KWL:
HS biết được gì trước khi xem sơ đồ?
HS cần biết gì?
HS biết được gì sau khi xem sơ đồ?
-Quan sát -Thang đo
Hoạt
động 3:
Ý nghĩa
của sự
lớn lên
và sinh
sản của
tế bào.
(Thời
gian:
35p)
(2) 2.KHTN
:1.2
Ý nghĩa của
sự lớn lên
và sinh sản của tế bào
- Phương pháp:
+ Dạy học trực quan -Kỹ thuật dạy học:
+ Khăn trải bàn
-Viết -Câu hỏi
(bảng hỏi ngắn)
Hoạt
động 4:
Thực
hành
quan sát
tế bào
lớn bằng
mắt
thường
và tế
bào nhỏ
dưới
kính lúp
và kính
hiển vi
quang
học
(Thời
gian:
(3)
(6) (5)
3.KHTN2 3
6.TN.1.2 5.GT1.4
1 Quan sát
tế bào lớn bằng mắt thường
2 Quan sát
tế bào nhỏ dưới kính lúp
3 Quan sát
tế bào nhỏ dưới kính
quang học
- Phương pháp:
+ Dạy học thực hành thí nghiệm
+ Dạy học trực quan:
HS quan sát các mẫu vật
+Dạy học hợp tác
-Kỹ thuật dạy học : +Mảnh ghép
+Phòng tranh
-Đánh giá qua sản
phẩm học tập
-Quan sát
-Rubric
-Bảng kiểm -Thang đo
Trang 490p) -Quan
sát
B CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC:
Hoạt động 1: Hoạt động khởi động (10p)
1 Mục tiêu:
-Học sinh bước đầu xác định được yêu cầu cần đạt của bài
2 Tổ chức hoạt động:
- GV cho hs xem video về sự lớn lên của cây xanh
-GV đặt câu hỏi:
H1: Qua video clip này em có nhận xét gì?
-HS trả lời
H2: Nhờ đâu cây lớn lên được?
-GV dẫn vào bài
3 Dự kiến sản phẩm học tập:
SP: HS có thể trả lời: qua video em thấy cây đang lớn lên.
4 Phương án đánh giá
-GV nhận xét câu trả lời của học sinh
Hoạt động 2: Khám phá: Sự lớn lên và sinh sản của tế bào (Thời gian: 45 phút )
1 Mục tiêu:
- Dựa vào sơ đồ nhận biết được sự lớn lên và sinh sản của tế bào (từ 1 tế bào thành 2 tế bào….n tế bào)
2 Tổ chức hoạt động:
- Giáo viên sử dụng phương pháp trực quan, kĩ thuật KWL, hình thức làm việc nhóm
- GV chia nhóm hoạt động
- Phát phiếu khảo sát KWL, hướng dẫn nội dung phiếu và yêu cầu hs điền các thông tin vào phiếu
- Gọi đại diện từng nhóm đọc cột K và W
- Giáo viên giới thiệu hình 8.1, hướng dẫn học sinh thực hiện nội dung phiếu học tập 1
- Học sinh quan sát được hình, thảo luận, trả lời các yêu cầu của phiếu học tập 1
Trang 5- Sau khi HS trả lời và thống nhất nội dung, yêu cầu hs ghi nội dung tiếp thu được vào cội
L cùa phiếu khảo sát KWL
3 Dự kiến sản phẩm học tập:
* Câu 1: Tế bào lớn lên như thế nào và nhờ đâu chúng lớn lên được?
- Tế bào non mới hình thành có kích thước nhỏ, nhờ quá trình trao đổi chất làm thành
tế bào, màng sinh chất, chất tế bào, không bào lớn lên
Chúng lớn dần thành tế bào trưởng thành có kích thước lớn hơn
(TB non có không bào nhỏ, khi lớn lên không bào chứa đầy dịch bào)
* Câu 2: Em hãy mô tả sự phân chia của tế bào?
- Đầu tiên từ một nhân hình thành 2 nhân, tách xa nhau
- Sau đó chất TB được phân chia, xuất hiện một vách ngăn, ngăn đôi tế bào cũ thành 2
TB con
- Các tế bào con tiếp tục lớn lên cho đến khi bằng tế bào mẹ
* Câu 3: Theo em loại tế bào nào mới có khả năng phân chia?
- Tế bào trưởng thành
Lưu ý: GV nhấn mạnh cho HS biết : Các tế bào trưởng thành ở mô phân sinh có khả
năng phân chia tạo tế bào mới cho cơ thể thực vật
4 Phương án đánh giá:
- GV đánh giá HS dựa vào sản phẩm là phiếu học tập số 1
- GV dùng thang đo để đánh giá năng lực giao tiếp và hợp tác của học sinh
Hoạt động 3: Rút ra được ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế bào (Thời gian:
45 phút)
Trang 61 Mục tiêu:
- Nêu được ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế bào
2 Tổ chức hoạt động:
- Giáo viên sử dụng phương pháp trực quan, kĩ thuật khăn trải bàn
- Giáo viên giới thiệu hình ảnh mối quan hệ giữa sự lớn lên và phân chia của tế bào
- Học sinh quan sát hình ảnh, trả lời câu hỏi
* Câu hỏi 1 : Quan sát hình ảnh và nêu mối liên hệ giữa sự lớn lên và phân chia của tế bào?
- Giáo viên cho học sinh quan sát lại đoạn video phần khởi động
- Giáo viên giới thiệu thêm hình ảnh sự lớn lên của cơ thể người
- GV sử dụng kĩ thuật khăn trải bàn: GV phát phiếu học tập
Trang 7- Học sinh quan sát hình ảnh, thảo luận, trả lời câu hỏi
3 Sản phẩm học tập
* Câu hỏi 1: Quan sát hình ảnh và nêu mối liên hệ giữa sự lớn lên và phân chia của tế bào?
Sự lớn lên và phân chia của tế bào có mối quan hệ chặt chẽ với nhau
* Câu hỏi 2: Các cơ quan của thực vật như rễ, thân, lá,….lớn lên bằng cách nào?
Các cơ quan của thực vật như rễ, thân, lá,….lớn lên nhờ sự lớn lên và phân chia tế bào.
* Câu hỏi 3: Sự lớn lên và phân chia của tế bào có ý nghĩa gì với cơ thể sinh vật?
Sự lớn lên và phân chia của tế bào giúp cơ thể sinh vật lớn lên, trưởng thành và tiếp tục sinh ra các thế hệ tiếp theo
4 Phương án đánh giá:
- GV đánh giá học sinh quá trình dựa trên phiếu học tập 2
Hoạt động 4: Thực hành quan sát tế bào lớn bằng mắt thường
và tế bào nhỏ dưới kính lúp và kính hiển vi quang học (Thời
gian: 90p)
1 Mục tiêu:
- Quan sát được tế bào lớn bằng mắt thường
- Quan sát được tế bào nhỏ dưới kính lúp
- Quan sát tế bào nhỏ dưới kính hiển vi quang học
2 Tổ chức hoạt động:
- GV chia nhóm học sinh: học sinh bốc thăm ngẫu nhiên để thành lập nhóm (8 nhóm)
- Chuyển giao nhiệm vụ:
a Quan sát được tế bào lớn bằng mắt thường: (tép bưởi, tép cam,chanh,….)
- GV hướng dẫn hs rubric đánh giá sản phẩm hoạt động
- GV kiểm tra vật mẫu của các nhóm
- GV hướng dẫn hs tách các múi của quả bưởi, cam, chanh, tắc để lộ tép
Trang 8- GV giới thiệu hs tế bào tép bưởi, cam, chanh, tắc.
- GV đặt câu hỏi:
H1: Loại tế bào của quả nào em dễ quan sát được bằng mắt thường?
-HS trả lời: tế bào tép bưởi, tép chanh, tép cam
-Yêu cầu HS lựa chọn mẫu vật trên khay vật mẫu theo đáp án và tiến hành quan sát
b Quan sát được tế bào nhỏ dưới kính lúp
- Giới thiệu rubric
- Yêu cầu HS dùng kính lúp để quan sát tế bào tép của quả tắc
- HS thực hiện nhiệm vụ
c Quan sát tế bào nhỏ dưới kính hiển vi quang học.
- GV hướng dẫn hs quan sát tiêu bản hiển vi tế bào thực vật
- HS quan sát, nhận dạng tế bào dưới kính hiển vi
- Hướng dẫn HS làm tiêu bản tế bào biểu bì vảy hành, tiêu bản tế bào thịt quả cà chua chín
- HS thực hiện nhiệm vụ (nhóm 1,3,5,7 tiêu bản tế bào biểu bì vảy hành; nhóm 2,4,6,8 tiêu bản tế bào thịt quả cà chua chín)
- Các nhóm quan sát, nhận xét lẫn nhau
3.Dự kiến sản phẩm học sinh:
SP1: Phân loại được các loại tế bào lớn quan sát bằng mắt thường; tế
bào nhỏ quan sát bằng kính lúp; tế bào nhỏ quan sát bằng kính hiển vi
SP2: Quan sát được loại tế bào nhỏ bằng kính lúp.
SP3: Quan sát được tế bào nhỏ dưới kính hiển vi.
SP4: Hình vẽ.
4 Phương án đánh giá:
- GV cập nhật đánh giá công khai kết quả của học sinh theo bảng rubric
- GV sử dụng thang đo 1, 2, 3 để đánh giá học sinh
IV HỒ SƠ DẠY HỌC
A NỘI DUNG DẠY HỌC CỐT LÕI:
Trang 91 Sự lớn lên của tế bào: Tế bào non mới hình thành có kích thước bé, nhờ vào quá trình trao đổi chất chúng lớn dần lên thành tế bào trưởng thành
2 Sự phân chia của tế bào:
* Quá trình phân chia diễn ra như sau:
- Đầu tiên từ một nhân hình thành 2 nhân, tách xa nhau
- Sau đó chất tế bào được phân chia, xuất hiện một vách ngăn ở
chính giữa, ngăn đôi tế bào cũ thành 2 tế bào con
* Sự lớn lên và phân chia của tế bào giúp cây sinh trưởng và phát triển
3.Ý nghĩa của sự lớn lên và phân chia của tế bào:
Sự lớn lên và phân chia của tế bào giúp cơ thể sinh vật lớn lên, trưởng thành và tiếp tục sinh ra các thế hệ tiếp theo
B CÁC HỒ SƠ KHÁC:
1.Video:
\ \gian an dt\Su sinh truong va phat trien cua cay.flv
2.Phiếu khảo sát KWL:
Hãy nghiên cứu sơ lược thông tin SGK về loài trai sông, điền những nội dung mà em đã biết vào cột K, điền những nội dung mà em muốn biết vào cột W Sau khi học xong tiết học em hãy điền một nội dung mà em lĩnh hội được và thích nhất vào cộ L
-Cây lớn lên theo thời
gian -Cây cao lên
-Cây to ra về bề ngang
-Nhờ đâu mà tế bào lớn lên được?
-Tế bào lớn lên như thế nào?
-Tế bào sinh sản như thế nào?
-Tại sao cây lớn lên được?
-Nhờ vào quá trình trao đổi chất mà tế bào lớn lên được
-Tế bào non (con) có kích thước nhỏ nhờ quá trình trao đổi chất lớn lên thành tế bào trưởng thành
-Đầu tiên từ một nhân thành 2 nhân tách xa nhau, sau đó chất tế bào phân chia, xuất hiện vách ngăn ngăn đôi tế bào cũ thành 2
tế bào non mới
-Sự lớn lên và phân chia của tế bào giúp cây sinh trưởng và phát triển
3.Các phiếu học tập:
Trang 10- Phiếu học tập 1: 1.KHTN1.1
PHIẾU HỌC TẬP 1 (Thảo luận nhóm-thời gian 8 phút)
Quan sát : “Sơ đồ sự lớn lên của tế bào; sơ đồ sự phân chia tế bào” và nghiên cứu thông tin SGK, thảo luận nhóm, trả lời các câu hỏi sau:
* Câu 1: Tế bào lớn lên như thế nào và nhờ đâu chúng lớn lên được?
* Câu 2: Em hãy mô tả sự phân chia của tế bào.
*Câu 3: Theo em tế bào ở thời kì nào mới có khả năng phân chia?
- Phiếu học tập số 2: 2.KHTN:1.2
PHIẾU HỌC TẬP 2:
Yêu cầu: Quan sát video, hình ảnh sự lớn lên của cơ thể người, thảo luận nhóm, trả lời câu hỏi
Thời gian: 5 phút
* Câu hỏi 1: Quan sát hình ảnh và nêu mối liên hệ giữa sự lớn lên và phân chia tế bào?
* Câu hỏi 2: Các cơ quan của thực vật như rễ, thân, lá,….lớn lên bằng cách nào?
*Câu hỏi 3: Sự lớn lên và phân chia của tế bào có ý nghĩa gì với cơ thể sinh vật?
4 Các thang đo:
- Thang đo số 1 (hoạt động 2 và hoạt động 4): đo năng lực
5.GT1.4
-Biết sử dụng ngôn
ngữ kết hợp với
hình ảnh để trình
bày được sự lớn lên
và sinh sản của tế
bào
-Trình bày chưa
rõ ràng
-HS có sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày nhưng chưa rõ ràng
-HS sử dụng ngôn ngữ kết hợp với hình ảnh để trình bày tốt
và rõ ràng
-Thang đo số 2 (hoạt động 4 ): Chỉ ra mức độ về việc HS vẽ được hình đã quan sát (3.KHTN2.3)
- Vẽ được hình
đã tế bào biểu
bì vảy hành và
HS vẽ được hình HS vẽ được
chính xác
HS vẽ được hình chính xác, đẹp
Trang 11tế bào thịt quả
cà chua chín
quan sát.
5 Bảng rubric của hoạt động 4: 3.KHTN2.3
1 Quan sát
được tế bào
lớn bằng mắt
thường
Chưa vẽ được hình tế bào lớn
thường
Vẽ được hình tế bào lớn nhưng chưa đúng bằng mắt thường
Vẽ được và đúng hình tế bào lớn
thường
2 Quan sát tế
bào nhỏ dưới
kính lúp
Chưa vẽ được hình tế bào nhỏ dưới kính lúp
Vẽ được hình tế bào nhỏ dưới kính lúp nhưng chưa đúng
Vẽ được và đúng hình tế bào nhỏ dưới kính lúp
3 Quan sát tế
bào nhỏ dưới
kính hiển vi
quang học
Chưa vẽ được hình tế bào nhỏ dưới kính hiển vi quang học
Vẽ được hình tế bào nhỏ dưới kính hiển vi quang học
Vẽ được và đúng hình tế bào nhỏ dưới kính hiển vi quang học
6 Bảng kiểm (hoạt động 4): đánh giá phẩm chất 6.TN1.2
1 Vệ sinh dụng cụ
thực hành
2 Sắp xếp dụng
cụ thực hành
3 Sắp xếp dụng
cụ thực hành đúng
vị trí