Tiet 1 chuyen de doc hieu tiet 1

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NINH BÌNH Giáo viên: Nguyễn Thị Thu Thoa Trường: THPT Nguyễn Huệ CHUYÊN ĐỀ RÈN KỸ NĂNG LÀM BÀI ĐỌC HIỂU VĂN BẢN1... NỘI DUNG ÔN TẬP TUẦN THỨ NHẤTChuyên đề 1: Rèn

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NINH BÌNH

Giáo viên: Nguyễn Thị Thu Thoa

Trường: THPT Nguyễn Huệ

CHUYÊN ĐỀ

RÈN KỸ NĂNG LÀM BÀI ĐỌC HIỂU VĂN BẢN(1)

NỘI DUNG ÔN TẬP TUẦN THỨ NHẤT

Chuyên đề 1: Rèn kỹ năng làm bài Đọc hiểu văn bản

Chuyên đề 2: Rèn kỹ năng viết đoạn văn Nghị luận xã hội

NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ

Tóm tắt lý thuyết

Hướng dẫn kĩ năng làm bài Bài tập vận dụng

MỤC TIÊU CHUYÊN ĐỀ

- Ôn lại những kiến thức cơ bản và kĩ năng làm bài Đọc hiểu văn bản

- Thực hành, cung cấp cách làm một bài Đọc hiểu văn bản

- Phát triển năng lực đọc hiểu văn bản, giao tiếp, tự học, tư duy,

thẩm mĩ …

- Phát triển năng lực đọc hiểu văn bản, giao tiếp, tự học, tư duy,

thẩm mĩ …

Nhận biết Thông hiểu Vận dụng

1 Cấu trúc bài Đọc hiểu văn bản

-Phần 1: Ngữ liệu

-Phần 2: Hệ thống câu hỏi (3 mức độ)

I TÓM TẮT LÝ THUYẾT

Thao tác lập luận Thể thơ

Nội dung văn bản, nhan đề văn bản

Phương thức biểu đạt

Hình thức lập luận của đoạn văn

Đề tài, chủ đề, câu chủ đề của văn bản

kiến, đánh giá, bàn luận

- Thuyết minh : Giới thiệu,

cung cấp thông tin

- Hành chính - công vụ :

Trình bày ý muốn, quyết định, thể hiện quyền hạn, trách nhiệm giữa người với người

2 Hệ thống kiến thức cơ bản

2.1 Phương thức biểu đạt

Ví dụ:

Muốn xây dựng một đất nước giàu mạnh thì phải có nhiều người tài giỏi Muốn có nhiều người tài giỏi thì học sinh phải ra sức học tập văn hóa và rèn luyện thân thể, bởi vì chỉ có học tập và rèn luyện thì các em mới có thể trở thành những người tài giỏi trong tương lai

(Tài liệu hướng dẫn đội viên)

Đưa ra quan điểm , có lí lẽ để

bàn luận, làm rõ quan điểm

Chia đối tượng thành các mặt để làm rõ

Chứng minh:

Đưa ra chứng cứ

để thuyết phục

Bác bỏ:

Phản bác, phủ định

quan điểm sai

Bình luận : Bày

tỏ quan điểm, thái độ

So sánh:

Làm rõ

đối tượng trong

tương quan với đối tượng khác

Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật Phong cách ngôn ngữ báo chí

Phong cách ngôn ngữ chính luận Phong cách ngôn ngữ sinh hoạt

Phong cách ngôn ngữ khoa học Phong cách ngôn ngữ hành chính

Phong cách ngôn ngữ hành chính

Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật:

Sử dụng trong các tác phẩm văn chương

Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật:

Sử dụng trong các tác phẩm văn chương

Phong cách ngôn ngữ báo chí:

Dùng để thông tin về các vấn đề thời sự của xã hội

Phong cách ngôn ngữ báo chí:

Dùng để thông tin về các vấn đề thời sự của xã hội

Phong cách ngôn ngữ chính luận:

Sử dụng trong lĩnh vực chính trị, xã hội

Phong cách ngôn ngữ chính luận:

Sử dụng trong lĩnh vực chính trị, xã hội

Đồng nghĩa, trái nghĩa, liên

tưởng

Thế Lặp

2.4 Phương tiện liên kết

Nối

Móc xích

(1),(2),(…) là các câu triển khai ý tưởng

Ví dụ:

Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội thì phải tăng gia sản xuất (1) Muốn tăng gia sản xuất thì phải

có kĩ thuật tiên tiến (2) Muốn sử dụng kĩ thuật

thì phải có văn hóa (3) Vậy việc bổ túc văn hóa

là cực kì cần thiết (4)

(Hồ Chí Minh)

Thơ tự do

Hiện đại

Thơ cách luật: Thơ

5 chữ, 7 chữ, 8 chữ…

Thơ văn xuôi

Ví dụ:

NƠI DỰA

Người đàn bà nào dắt đứa nhỏ đi trên đường kia?

Khuôn mặt trẻ đẹp chìm vào những miền xa nào

Đứa bé đang lẫm chẫm muốn chạy lên, hai chân nó cứ ném về phía trước, bàn tay hoa hoa một điệu múa kì lạ.

Và cái miệng líu lo không thành lời, hát một bài hát chưa từng có.

Ai biết đâu, đứa bé bước còn chưa vững lại chính là nơi dựa cho người đàn bà kia sống

(Nguyễn Đình Thi, Tia nắng, NXB Văn học, Hà Nội, 1983)

Tu từ ngữ âm: Điệp âm, điệp vần, điệp

So sánh

A B

Sv được so sánh Tương đồng Sv so sánh

Ví dụ: Tháng giêng ngon như một cặp môi gần

- A: Tháng giêng ngon Sự hấp dẫn của tháng giêng(mùa xuân)

- B: Cặp môi gần giống như cặp môi của người thiếu nữ

Như/là

Ẩn dụ

Khác nhau, đẳng lập

A B

(Ẩn) Tương đồng, chủ quan ( Hiện)

Ví dụ: Ngày ngày mặt trời(1) đi qua trên lăng

Thấy một mặt trời(2) trong lăng rất đỏ

-B: Mặt trời(2) Mặt trời mang ánh sáng, sự sống cho con người -A: Bác Hồ = Bác Hồ, người mang ánh sáng độc lập cho dân tộc

Hoán dụ

Phụ thuộc, liên quan

A B

(Ẩn) Tương cận, khách quan ( Hiện)

Ví dụ: Áo chàm đưa buổi phân ly

Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay?

- B: Áo chàm Áo chàm là trang phục đặc trưng của

- A: Người dân Việt Bắc người dân Việt Bắc nên tác giả dùng nó

để gọi thay cho người dân Việt Bắc

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

Ôn lại hệ thống kiến thức đọc hiểu cơ bản

Thường xuyên tổ chức, trao đổi kinh nghiệm

Đầu tư cơ

sở vật chất, tăng cường nghiên cứu

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

Ví dụ:

Ngày đầu tiên , chú thỏ đi câu cá , không thu hoạch đươc gì

cả Ngày thứ hai , nó lại đi câu cá , kết quả vẫn không đổi.

Ngày thứ ba , nó vừa đến nơi , một con cá lớn từ trong hồ nhảy lên, lớn tiếng quát: “ Nếu như người còn dám dùng cà rốt để làm đồ ăn cho cá, ta sẽ làm thịt ngươi

( Con thỏ câu cá bằng cà rốt)

Văn bản đã kể lại diễn biến của sự việc

chú thỏ đi câu cá bằng cà rốt

Ví dụ:

…Còn xa lắm mới đến cái thác dưới Nhưng đã thấy tiếng nước réo gần mãi lại , réo to mãi lên Tiếng nước thác nghe như là oán trách gì, rồi lại như là van xin , rồi lại như là khiêu khích , giọng gằn mà chế nhạo

(Trích Tuỳ bút Người lái đò Sông Đà - Nguyễn Tuân)

Văn bản miêu tả tỉ mỉ đặc điểm, tính chất,

sự dữ dội của thác nước trên sông Đà

Ví dụ:

Tôi yêu em: đến nay chừng có thể

Ngọn lửa tình chưa hẳn đã tàn phai;

Nhưng không để em bận lòng thêm nữa,

Hay hồn em phải gợn bóng u hoài.

(Tôi yêu em - Pu-skin)

Bày tỏ, khẳng định tình yêu thủy chung, bền vững, say mê trong thầm lặng