GV giảng : Đôn tưởng vậy bởi vì lão đã ngốn quá nhiều loại truyện hiệp sĩ -> đầu óc lão mê muội chẳn còn tỉnh táo lại tưởng là những gả khổng lồ gian ác,sau đó lại tưởng là pháp thuậ[r]
Trang 1Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 25 - 26 Văn bản: ĐÁNH NHAU VỚI CỐI XAY GIÓ
( Trích Đôn- ki- hô-tê)
(Xéc- van-tét)
A/ MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- Cảm nhận đúng về các hình tượng và cách xây dựng các nhân vật này trong đoạn trích
B/ TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG:
I/ Kiến thức:
- Đặc điểm thể loại truyện với nhân vật sự kiện và diễn biến truyện qua một đoạn trích trong tác phẩm Đôn –Ki –hô-tê
- Ý nghĩa của cặp nhân vât bất hủ mà Xéc – van –tét đã góp vào văn học nhân loại : Đôn –Ki –hô –tê và Xan- chô Pan – xa
II/ Kĩ năng :
- Nắm bắt diễn biến của các sự kiện trong đoạn trích
- Chỉ ra được những chi tiết tiêu biểu cho tính cách mỗi nhân vật được mtả trong đoạn trích
- TH: NT tương phản, tóm tắt văn bản tự sự
- Rèn kĩ năng so sánh phân tích nhân vật
III/ Thái độ : Rút ra bài học nhân cách và việc làm đúng.
IV/ Năng lực: Phát triển năng lực đọc - hiểu, hợp tác và tư duy sáng tạo.
B/ CHUẨN BỊ
- GV : Tranh chân dung tác giả,n/cứu tài liệu chuẩn kiến thức kĩ năng.tham khảo tài liệu có liên quan
- HS : Học bài - chuẩn bị bài theo câu hỏi phần đọc hiểu văn bản
C/ PHƯƠNG PHÁP- KĨ THUẬT : Vấn đáp, thuyết trình, bình giảng.
D/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
I/ Ổn định tổ chức (1 phút)
II/ Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
? Tóm tắt văn bản “ Cô bé bán diêm”
? Cái chết của cô bé gợi cho em suy nghĩ gì?
ĐÁP ÁN
- Học sinh tóm tắt tốt (4đ)
Trang 2- Có suy nghĩ sâu sắc: một cái chết thương tâm, hoàn cảnh tội nghiệp,thấy được
thực trạng của một xã hội thờ ơ, vô cảm trước những mảnh đời bất hạnh (6đ)
III/ Bài mới:
* GV giới thiệu: (1 phút)
Tây Ban Nha là một nước ở phía tây Châu Âu, trong thời đại phục hưng
(TK 14 -16), đất nước này đã sản sinh ra một nhà văn vĩ đại Xéc – van – tét (1547
– 1616) với tác phẩm bất hủ bộ tiểu thuyết “ Đôn ki – hô- tê” (1605 -1615) Bài
học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu…
* Nội dung bài mới :
Hoạt động 1 (10phút) : HDTH giới thiệu
chung
? Dựa vào chú thích sgk, hãy nêu một vài
nét ngắn gọn về tác giả?
HS: Trình bày
Nhấn mạnh- mở rộng : Ông sinh ra trong
một gđ quý tộc bậc trung,cha lam nghề
thầy thuốc Năm 23tuổi ông gia nhập quân
đội bị thg và bị cụt tay trái, từng bị bắt
giam ở An-giê-ri, sống cuộc sống cực
nhọc, khó khăn…
GV tóm tắt toàn bộ tác phẩm cho HS nắm
* GV tóm tắt sơ lược về bộ tiểu thyết
này.
? Nêu một vài hiểu biết của em về bộ tiểu
thuyết này?
*Phát triển năng lực đọc-hiểu
GV hướng dẫn HS đọc –GV đọc mẫu – gọi
2 HS đọc nối tiếp văn bản
TH : Tóm tắt đoạn trích theo sự việc
chính?
Kiểm tra chú thích : Hiệp sĩ cối xay gió
GV: Theo sự việc chính ta có thể chia
văn bản thành mấy phần? Nội dung từng
phần?
HS trình bày ý kiến : Gồm 3 phần
- Phần 1 : Từ đầu -> “Không phải là bọn
khổng lồ đâu”
I Tìm hiểu chung
1 Tác giả
- Xéc-van-tét( 1547 -1616)
- Là nhà văn nổi tiếng của Tây Ban Nha và thế giới
-Tác phẩm tiêu biểu của ông là bộ tiểu thuyết
“ Đôn ki – hô-tê
2 Tác phẩm
- Gồm 126 chương, sáng tác 1605 -1615
- Đả kích mạnh mẽ vào loại tiểu thuyết hoang đường, tầm thường Mở đầu cho tiểu thuyết cận đại theo hướng hiện thực chủ nghĩa
- Văn bản “ Đánh nhau với cối xay gió” được trích từ tác phẩm này
3 Tóm tắt đoạn trích:
4 Từ khó:
5 Bố cục 3 phần
Trang 3=> Trước trận đấu với cối xay gió
- Phần 2 : Tiếp theo -> “Toạc nửa vai”.
=> Diễn biến của trận đấu
- Phần 3 : Còn lại
=> Sau khi đánh nhau với cối xay gió
? Xác định phương thức biểu đạt của văn
bản?
GV treo tranh vẽ 2 thầy trò Đôn và Xan.
? Nhận xét hình ảnh 2 thầy trò? Hai
nhân vật được xây dựng trên cơ sở nghệ
thuật nào?
HS : Thầy : ốm yếu, cao nghều
Trò : mập, lùn
=> Nghệ thuật tương phản.
Hoạt động 2 : HD tìm hiểu chi tiết văn bản.
- Phương pháp : vấn đáp, thuyết trình, giảng bình.
- Thời gian : 60 phút
TIẾT 2
? Xác định nhân vật chính của đoạn trích
? Sự trái ngược đầu tiên của cặp nhân
vật này là gì?
HS : Về nguồn gốc và ngoại hình
? Nguồn gốc,hình dáng của 2 n/vật này
trái ngược như thế nào?
HS:Tr ả lời
? Vì sao Đôn đánh nhau với cối xay gió?
HS : Tưởng đó là kẻ khổng lồ, thấy là vận
may để quét sạch giống xấu xa
GV giảng : Đôn tưởng vậy bởi vì lão đã
ngốn quá nhiều loại truyện hiệp sĩ -> đầu
óc lão mê muội chẳn còn tỉnh táo lại tưởng
là những gả khổng lồ gian ác,sau đó lại
tưởng là pháp thuật của pháp sư
Phơ-ren-xtôn.
*Phát triển năng lực tư duy sáng tạo
? Từ đócó thể nhận ra khát vọng cao đẹp
trong suy nghĩ của nhân vật này?
HS: Trình bày
III Tìm hiểu văn bản
1 Sự tương phản giữa hai thầy trò Đôn Ki-hô-tê và Xan-chô Pan-xa
Đôn Ki-hô-tê Xan-chô Pan-xa
Nguồn gốc: - Dòng
dõi quý tộc
Hình dáng: - Cao,
gầy, cưỡi trên lưng con ngựa còm
Suy nghĩ: - Khát
vọng tiêu diệt cái xấu, cái ác, bảo vệ cái tốt đẹp -> cao thượng
- Nguồn gốc nông dân
- Thấp, lùn, ngồi trên lưng lừa lè tè
- Ham muốn:
giàu có, được làm chủ vài hòn đảo -> thực dụng, tầm thường
Trang 4? Sự đối lập thứ hai của 2 nhân vật này là
gì? Nếu khát vọng của Đôn là cao đẹp thì
biểu hiện ở giám mã Xan là gì? Lão theo
ông chủ Đôn để làm gì?chứng tỏ lão là
người ntn?
HS: Trao đổi, trình bày
? Hành động đánh nhau với cối xay gió
của Đôn được miêu tả ra sao? (diễn biến,
kết quả).
HS: - Lấy khiên che thân,tay cầm ngọn
giáo,thúc ngựa chạy lên,đâm mũi giáo vào
cánh quạt- cả người và ngựa ngã lăn ra…
Suy nghĩ sau đó của Đôn? HS: Trả lời
? Những điều đó cho thấy Đôn là con
người như thế nào?
HS: Nhận xét
? Lời ngăn cản của bác giám mã cho thấy
sự trái ngược như thế nào giữa 2 nhân
vật này?
HS: Trả lời
? Em có nhận xét gì trước biểu hiện của
Đôn? Chi tiết nào hài hước nhất?
? Sau trận đấu, những cử chỉ, lời nói,
hành động tiếp đó của Đôn có gì hài
hước?
HS: Lão bị thương nhưng lão cũng không
kêu đau, không rên rỉ, đọc sách suốt đêm,
nghĩ tới người yêu không ăn cũng thấy
no…
? Qua sự hài hước đó, ta nhận ra được
nét đẹp gì trong tính cách của Đôn?
? Sự đối lập của lão giám mã Xan ở đây
như thế nào?
- Biểu hiện?
- Đó là tính cách gì?
HS : Thảo luận tìm chi tiết đối lập
*Phát triển năng lực hợp tác qua thảo
luân nhóm
Bình: Đôn Ki-hô-tê là một trong những tác
Hành động:
- Anh hùng, dũng cảm, coi khinh sự tầm thường, tôn trọng tình yêu
=> Có lí tưởng hoài bão cao đẹp nhưng điên rồ,hoang tưởng
- Tỉnh táo, thực tế
- Hèn nhát, ích kỉ
=> Thực tế, tỉnh táo nhưng hèn nhát, chỉ chú ý đến lợi ích cá nhân
2 Nghệ thuật
- Thủ pháp đối lập tương phản đặc sắc
- Miêu tả tâm lí nhân vật tinh tế
- Cách kể chuyện hấp dẫn, dí dỏm, hài hước
3 Bài học
- Không thể hoang đường hoặc quá thực dụng
- Trong cuộc sống cần biết tỉnh táo nhưng cao thượng và có lí tưởng sống cao đẹp
IV Tổng kết:Ghi nhớ- sgk T80
- Nội dung: Đôn Ki- hô- tê : có khát vọng và
lí tưởng tốt đẹP nhưng hoang tưởng Xan-chô: tỉnh táo nhưng thực dụng
- Nghệ thuật: tương phản
Trang 5phẩm vĩ đại nhất của thời Phục hưng,
Xec-van-tét đã chế giễu tàn dư của lí tưởng hiệp
sĩ phiêu lưu; phê phán hình thức cũ là chế
độ PK mà Đôn là người đại diện; trong
hình thức mới là chế độ tư bản thời kì tích
luỹ ban đầu mà đại diện là Xan-chô…
Qua những đặc điểm và biểu hiện của 2
nhân vật nêu nhận xét chung nhất của em
về 2 nhân vật này? (Mặt tốt, mặt xấu)
LHGD : Có lý tưởng sống cao đẹp, thực tế,
dũng cảm
? Theo em , thành công về mặt nghệ
thuật của văn bản này là gì?
HS: Trả lời
? Từ những đặc sắc nghệ thuật trên, tác
giả đem lại cho chúng ta bài học gì sâu
sắc?
HS: Rút ra bài học
*Phát triển năng lực tư duy sáng tạo
? Theo em, xây dựng tác phẩm này, tác
giả muốn phê phán cái gì làm mê muội
con người?
HS :Những cuốn sách hoang đường, tiểu
thuyết kiếm hiệp
LHGD : Trò chơi game độc hại.
Hoạt động 3 : (7 phút) HD tổng kết :
? Qua văn bản đánh nhau với cối xay gió
tác giả muốn thể hiện điều gì?
GV: Kể câu chuyệnn về sự thất bại của
Đôn với cối xay gió,nhà văn muốn chế giễu
lí tưởng phiêu lưu,hão huyền,phê phán thói
thực dụng thiển can của con người trong
đời sống XH.
IV / Củng cố : (3 phút) HS đọc ghi nhớ.GV giới thiệu một số đoạn trích ngắn,
kể về tác phẩm
V/ Hướng dẫn về nhà: (1 phút)
- Học bài cũ:Trợ từ, thán từ
- Chuẩn bị: Tình thái từ.
RÚT KINH NGHIỆM:
Trang 6