+ Và cứ thế chú Sáu Dương hằng ngày bắt cá và luôn theo dõi tin tức về cô Hồng Điệp, khi hay cô có chuyện chú liền ra tay bảo vệ và chung thủy với tình cảm dành cho cô đào đến cuối đời..[r]
Trang 1Tuần 9 – Tiết 42, 43
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
1 Kiến thức:
- Nắm được những nét chính về nhà văn Lê Văn Thảo
- Tĩm tắt được cốt truyện, hiểu được những giá trị nội dung và nghệ thuật cở bản của truyện ngắn Ơng
cá hơ.
2 Kĩ năng:
Rèn luyện kỹ năng đọc, tĩm tắt văn bản
3 Thái độ:
Bảo vệ vùng cù lao Cồn Te, tự hào về Văn học An Giang và phát huy tính cách người Nam Bộ
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
- GV: Giáo án, TLNVĐP
- HS: TLNVĐP, bài soạn, đọc và trả lời câu hỏi theo hướng dẫn, soạn bài theo yêu cầu
III PHƯƠNG PHÁP:
- Vấn – đáp, nêu vấn đề.
- Gợi mở, gợi tìm, giảng giải, thảo luận
- Diễn dịch – quy nạp
IV TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định lớp.
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra việc chuẩn bị bài của HS.
3 Bài mới:
* Giới thiệu bài: An Giang – một vùng đất địa linh nhân kiệt, nơi sản sinh ra nhiều người con ưu tú cho
quê hương, đất nước Một trong số đĩ cĩ nhà văn Lê Văn Thảo với nhiều cống hiến cho văn học dân tộc Ơng
đã để lại rất nhiều tác phẩm đặc sắc Trong số đĩ cĩ tác phẩm Ơng cá hơ – một truyện ngắn viết về quê hương
An Giang – và đã dựng thành phim Vậy Truyện này cĩ nội dung gì và tiểu sử nhà văn Lê Văn Thảo ra sao chúng ta đi vào tiết học hơm nay
HĐ1: HD tìm hiểu chung.
- Trình bày những hiểu biết của
em về nhà văn Lê Văn Thảo
- GV chốt lại.
- Cho biết sự nghiệp sáng tác
của nhà văn LVT?
HĐ1: Tìm hiểu chung.
- Dựa vào tài liệu giới thiệu các ý chính,
cĩ nhận xét, bổ sung: Lê Văn Thảo (1/10/1939 – 21/10/2016), tên thật là Dương Ngọc Huy Quê ở TPLX, AG.
- Sự nghiệp sáng tác chia làm 2 giai đoạn:
+ Trước năm 1975: đề tài chủ yếu là viết
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả:
a Cuộc đời: (TL)
b Sự nghiệp sáng tác: (TL)
Tuần 9
- Tiết 41: Tổng kết về từ vựng (Từ đồng âm, …Trường từ vựng)
- Tiết 42+43: CTĐP: Nhà văn Lê Văn Thảo
- Tiết 44: Trả bài TLV số 2
- Tiết 45: Kiểm tra truyện trung đại
Ngày dạy: ……/……/…… tại lớp 9A… Ngày dạy: ……/……/…… tại lớp 9A…
CTĐP: Giới thiệu nhà văn An Giang
NHÀ VĂN LÊ VĂN THẢO, CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP
VĂN BẢN: ÔNG CÁ HÔ
Trang 2- Kể tên các tác phẩm chính của
ông?
- Gọi HS đọc Tiểu dẫn
- Tác phẩm Ông cá hô ở thể loại
nào?
- Truyện được sáng tác năm
nào? Viết về đề tài gì?
về nông thôn và chiến tranh du kích
+ Sau năm 1975: đề tài chủ yếu là viết
về vùng ĐBSCL
- Tập truyện ngắn: Đêm Tháp Mười, Cửa sổ màu xanh, Ông cá hô, Con mèo, Truyện ngắn chọn lọc,…
- Tiểu thuyết: Cơn giông, Sóng nước Vàm Nao, Những năm tháng nhọc nhằn,
…
- HS đọc
- HS phát hiện: truyện ngắn
- Viết 1995, đề tài người nông dân đồng bằng sông Cửu Long
2 Tác phẩm Ông cá hô:
- Thể loại: truyện ngắn.
- Viết năm 1995, về đề tài người nông dân đồng bằng sông Cửu Long
HĐ2: HD đọc – hiểu văn bản.
* HD đọc: Đọc to, rõ ràng,
mạch lạc.
- GV đọc mẫu 1 đoạn chỉ định
HS đọc tiếp 1 số đoạn tiêu biểu
ở phần chữ lớn
- Hãy tóm tắt truyện ngắn Ông
cá hô.
- Nhận xét, tuyên dương và sửa
lỗi
- HD giải nghĩa 1 số từ khó
- Câu chuyện xảy ra ở đâu?
* GV mở rộng thêm ở SGK: vì
sao có tên Cồn Te?
- Xác định thời gian nghệ thuật
của truyện
- Nhân vật chính là ai?
- Tình huống nào đã đưa kép
Hoàng Dương trở thành Ông cá
hô?
HĐ2: Đọc – hiểu văn bản.
- HS đọc
- Xung phong tóm tắt:
+ Gánh hát của kép Hoàng Dương và đào Hồng Điệp một hôm ghé lại cồn Te – một cù lao nhỏ giữa sông Hậu.
+ Sau khi diễn xong ở đây, gánh hát tuyên bố rã gánh, ai đi đường nấy
+ Kép Hoàng Dương và đào Hồng Điệp
ở lại cồn
+ Chú Sáu Dương chuyển nghề bắt cá hô.
+ Và cứ thế chú Sáu Dương hằng ngày bắt cá và luôn theo dõi tin tức về cô Hồng Điệp, khi hay cô có chuyện chú liền ra tay bảo vệ và chung thủy với tình cảm dành cho cô đào đến cuối đời
- Giải nghĩa từ.
- Cồn Te và một góc trung tâm chợ thị
xã Long Xuyên
- Nơi ngày xưa dân chài quần tụ về đây làm nghề đánh bắt cá cồn Te
- Trước 30/4/1975
- Phát hiện và vấn – đáp: Chú Sáu
Dương – Ông cá hô.
- Dựa vào bài soạn, trả lời: Đoàn hát
rã gánh, mỗi người một nơi tìm kế sinh nhai Riêng có hai người ở lại là kép Hoàng Dương và đào Hồng Điệp vẫn ở
II Đọc – hiểu văn bản “Ông cá hô”:
1 Không gian, thời gian của truyện:
- Không gian: Cồn Te (cồn Phó
Ba) và một góc trung tâm chợ thị
xã Long Xuyên
- Thời gian: trước 30/4/1975.
2 Tình huống truyện và ý nghĩa của việc chọn nghề thả lưới bắt
cá hô:
- Tình huống truyện:
+ Đoàn hát rã gánh
+ Hai người ở lại cồn Te là Kép Hoàng Dương và đào Hồng Điệp
Trang 3- Việc chọn nghề thả lưới bắt cá
hô có ý nghĩa gì đv chú Sáu
Dương?
- Hình tượng cá hô đầu truyện
được miêu tả như thế nào?
- Việc đánh bắt cá hô đối với
chú sáu dương ra sao? Lấy ví dụ
minh họa
- Vì sao chú Sáu Dương lại
chinh phục được cá hô?
* GV liên hệ đến tình hình
thực tế hiện nay về cá hô nói
chung và các loại tôm cá khác.
- Việc chinh phục cá hô rất khó
nhưng chú vẫn làm được Vậy,
theo em còn việc gì khó mà chú
Sáu vẫn chưa làm được?
- Qua việc chinh phục cá hô và
quan tâm đến đào Hồng Điệp
em rút ra tính cách gì ở chú sáu
Dương?
- Câu hỏi nâng cao: Qua nhân
vật chú Sáu Dương truyện khắc
họa tính cách người dân Nam
Bộ với với những phẩm chất gì?
- Hãy nhận xét về cốt truyện?
- Lối kể chuyện trong tác phẩm
như thế nào?
- Chuyện được kể theo ngôn
ngữ của vùng nào? Nêu VD
chứng minh?
- Đặt một tên khác cho truyện?
lại Cồn Te Kép Hoàng Dương bắt đầu nghè thả lưới bắt cá hô – gắn chặt đời mình với mảnh đất này.
- Suy nghĩ, trả lời, có nhận xét, bổ sung.
- Phát hiện, trả lời; Cá hô được kể như
một huyền thoại Cá lớn như tấm ván ngựa, vảy bạc, hai mắt bằng cái chén, sáng rực.
- Việc đánh bắt cá hô là cực kì khó, tưởng chừng như không thể thực hiện được nhưng chú Sáu Dương vẫn chinh phục được
- Lí giải – vì chú có quyết tâm.
Liên hệ.
- HSG: suy luận và trả lời, có nhận xét, bổ sung và kết luận (1 việc khó là
tỏ tình với cô Hồng Điệp…)
- Nhận định, trả lời: Người có ý chí, quyết tâm thực hiện bằng được những điều đã định Chung tình, sẵn sàng hi sinh bảo vệ người mình yêu.
- Phát hiện và trả lời: Tính cách người
dân Nam Bộ: cần cù, chịu khó, giàu ý chí nghị lực, hiền lành nhưng rất khảng khoái,…
- Nhận xét.
- Nhận xét.
- Ngôn ngữ đặc chất Nam Bộ
- Xung phong:
+ Cuộc tình ông cá hô.
+ Ông cá hô – một chuyện tình.
+ Kép Hoàng Dương bắt đầu nghề thả lưới bắt cá hô – gắn chặt đời mình với mảnh đất này
- Ý nghĩa: nghề kiếm sống, ước
mơ đổi đời, hi vọng có tiền để ngõ lời với Hồng Điệp
3 Hình tượng cá hô:
- Cá hô được kể như một huyền thoại
- Việc đánh bắt cá hô là cực kì khó, tưởng chừng như không thể thực hiện được nhưng chú Sáu Dương vẫn chinh phục được
4 Tính cách nhân vật chú Sáu Dương:
- Có ý chí, quyết tâm thực hiện bằng được những điều đã định
- Chung tình, sẵn sàng hi sinh bảo
vệ người mình yêu
5 Nghệ thuật:
- Cốt truyện đơn giản
- Lối kể chuyện tự nhiên theo diễn biến của tình tiết
- Ngôn ngữ đặc chất Nam Bộ
HĐ3: HD tổng kết
GV chốt ý và hình thành Ghi
nhớ gọi HS đọc Ghi nhớ
HĐ3: Tổng kết.
HS đọc Ghi nhớ III Tổng kết. *Ghi nhớ (TL/106).
HĐ4: HDĐT “Thằng Cung”.
- Gọi HS VB
- Chỉ định 1 HS đọc tiểu dẫn và
HĐ4: ĐT “Thằng Cung”.
- HS đọc
- Đọc Tiểu dẫn
IV HDĐT: “Thằng Cung”.
Trang 4giới thiệu ngắn gọn: thể loại, đề
tài,…
- Yêu cầu HS tóm tắt VB
- Chú Cung có đặc điểm gì về
ngoại hình?
- Công việc chủ yếu của chú
Cung là gì?
- Chú Cung có tính cách như thế
nào?
- Vì sao chú Cung phải vá chiếc
quần trong bụi tầm vông?
- Chú Cung vừa vá quần vừa
khóc gợi cho em suy nghĩ gì?
- Đọc đoạn cuối truyện và cho
biết thái độ của tác giả trước số
phận con người?
* GD đạo đức cho HS qua liên
hệ thực tế các trò đùa của HS:
Rút ra bài học cho bản thân sau
khi em học xong truyện ngắn
Thằng Cung?
- HS tóm tắt ngắn gọn:
+ Nhân dịp về thăm nhà, nhân vật tôi hay tin chú Cung mất
+ Nhân vật tôi hồi tưởng về chú với những kỉ niệm tuổi thơ: Chú Cung là người nghèo khổ, không nhà cửa, không
họ hàng thân thích, sống bằng việc gánh nước cho các nhà trong xóm
+ Một hôm đám giỗ … khóc.
- Phát hiện và liệt kê: Lưng cong,
người ốm ròm, mặt đen xạm, tóc để dài búi lại thành búi nhỏ sau ót, dáng đi tất bật, lầm lũi… Quanh năm chỉ mặc một
bộ đồ bà ba đen bạc phéch mạng vá cẩn thận.
- Trả lời: Đổi công gánh nước lấy bữa
cơm thừa của các gia đình trong làng
- Trả lời: Một con người hiền lành, bên
ngoài có vẻ ngớ ngẩn, ít nói nhưng lại là một con người rất có ý thức về thân phận mình, sống lương thiện, không làm mếch lòng, không làm phiền và không gây ác cảm với mọi người xung quanh
- Suy nghĩ trả lời.
- Suy nghĩ riêng.
- Cảm nhận riêng: Xót xa, thấy thương
cho thân phận của nhân vật.
Rút bài học.
1 Nhân vật Chú Cung:
- Ngoại hình: Lưng cong, người
ốm ròm, mặt đen xạm…dáng đi tất bật, lầm lũi… Quanh năm chỉ mặc một bộ đồ bà ba đen bạc phếch mạng vá cẩn thận
- Công việc: Đổi công gánh nước
lấy bữa cơm thừa
- Tính cách: hiền lành, ít nói,
sống lương thiện…
2 Ý nghĩa chi tiết chú Cung vừa
vá chiếc quần vừa khóc:
- Một việc làm không nên của Hữu Sún
- Hình ảnh chú Cung vừa vá chiếc quần vừa khóc làm chúng ta xót
xa, thấy thương cho thân phận của nhân vật
HĐ5: Củng cố:
Qua văn bản Ông cá hô, em cảm nhận như thế nào về tính cách người dân Nam Bộ?
HĐ6: Dặn dò:
- Học bài Tóm tắt văn bản Ông cá hô.
- Viết một đoạn văn nêu cảm nghĩ về nhân vật chú Sáu Dương
- Chuẩn bị bài mới: “Trả bài TLV số 2”
+ Xem lại dàn ý
+ Xem lại bài nháp để sửa bài viết