Hiện tượng nhiệt điện SGK -Lắng nghe và ghi nhớ Nếu lấy hai dây kim loại -GV giảng giải về sự khác nhau và hàn hai đầu tạo HĐT giữa 2 đầu với nhau, một mối hàn giữ một day kim loại có ở [r]
Trang 1CHƯƠNG III : DÒNG ĐIỆN TRONG CÁC MÔI TRƯỜNG
BÀI 13: DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
I MỤC TIÊU
+ Nêu được tính chất điện chung của các kim loại, sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ
+ Nêu được nội dung chính của thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại và công thức tính điện trở suất của kim loại Nêu được cấp độ lớn của các đại lượng đã nói đến trong thuyết này
+ Giải thích được một cách định tính các tính chất điện chung của kim loại dựa trên thuyết electron về tính dẫn điện của kim loại
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên
+ Chuẫn bị thí nghiệm đã mô tả trong sgk
+ Chuẫn bị thí nghiệm về cặp nhiệt điện
2 Học sinh
Ôn lại :
+ Phần nói về tính dẫn điện của kim loại trong sgk lớp 9
+ Dòng điện trong kim loại tuân theo định luật Ôm
III TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
Hoạt động 1 (15 phút) : Giới thiệu chương - Tìm hiểu bản chất của dòng
điện trong kim loại.
Hoạt động của giáo
viên
Hoạt động của học
sinh
Nội dung cơ bản
-Giới thiệu sơ lược về
chương III
-Y/C HS đọc SGK và
trả lời các câu hỏi của
GV
-Nhận xét và giảng
giải mọtt số nội dung :
+Electron tự do
+Bản chất dòng điện
trong kim loại
+Nguyên nhân gay ra
điện trở của kim loại
-Lắng gnhe – ghi nhớ -Đọc SGK và trả lời các câu hỏi :
+Các hạt tải điện trong kim loại là các hạt nào
? +Khí Electron tự do trong kim loại là gì ? +Bản chất dòng điện trong kim loại là gì ? +nguyên nhân gay ra điện trở của kim loại
là gì ? -Lắng nghe và ghi nhận
I Bản chất của dòng điện trong kim loại
1.Thuyết Electron về tính dẫn điện của kim loại : (SGK)
2.Bản chất dòng điện trong kim loại :
Dòng điện trong kim loại
là dòng chuyển dời có hướng của các electron tự
do dưới tác dụng của điện trường
Trang 2Hoạt động 2 (10 phút) : Tìm hiểu sự phụ thuộc của điện trở suất của kim
loại theo nhiệt độ.
Hoạt động của giáo
viên
Hoạt động của học
sinh
Nội dung cơ bản
-GV làm 1 thí nghiệm
đơn giãn : Mắc một
mạch điện gồm một bộ
Pin , một day dẫn kim
loại và một ampe
kế .Y/C HS quan sát
số chỉ Ampe kế khi
chưa đốt nóng sợi day
và sau khi đốt nóng
-Cường độ dòng điện
trong mạch giảm ,
điều đó chứng tỏ gì ?
-Có thể rút ra kết luạn
gì về sự phụ thuộc của
điện trở của day dẫn
vào nhiệt độ ?
-Quan sát GV làm thí nghiệm , 1 HS đại diện lên quan sát số chỉ Ampe kế trước và sau khi đốt nóng dây dẫn
-Trả lời các câu hỏi của GV
II Sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ
Điện trở suất của kim loại tăng theo nhiệt độ gần đúng theo hàm bậc nhất :
= 0(1 + (t - t0))
: Hệ số nhiệt điện trở (K
-1 )
0 :Điện trở suất của KL ở nhiệt độ t00C
Hệ số nhiệt điện trở không những phụ thuộc vào nhiệt độ, mà vào cả độ sạch và chế độ gia công của vật liệu đó
Hoạt động 3 (7 phút) : Tìm hiểu điện trở của kim loại ở nhiệt độ thấp và
hiện tượng siêu dẫn.
Hoạt động của giáo
viên
Hoạt động của học
sinh
Nội dung cơ bản
-Y/C HS đọc nhanh
SGK phần III trả lời
các câu hỏi GV
-Nhận xét câu trả lời
của HS
-Đọc SGK và trả lời các câu hỏi của GV +Điện trở của đa số các kim loại phụ thuộc vào nhiệt độ như thế nào ?
+Đối với một số kim loại đặc biệt như : Hg ; Pb và một số hợp kim
Nb3Ge khi nhiệt độ thấp hơn một nhiệt độ tới hạn nào đố thì điện trở của chúng sẽ ntn ?
III Điện trở của kim loại
ở nhiệt độ thấp và hiện tượng siêu dẫn
-Điện trở của đa số kim
laọi giảm liên tục theo nhiệt
độ , ở nhiệt độ rất thấp thì điện trở của KL rất nhỏ ,tuy nhiên không bị triệt tiêu -Chỉ có một số kim loại và vật liệu đặc biệt gọi là các chất siêu dẫn như : Hg ;
Pb ; Nb3Sn ; Nb3Ge ; DyBa2Cu3O7 thì khi nhiệt
độ giảm đến một nhiệt độ tới hạnTc nào đó thì điện trở
Trang 3đột ngột giảm xuống bằng 0
Hoạt động 4 (10 phút) : Tìm hiểu hiện tượng nhiệt điện.
Hoạt động của giáo
viên
Hoạt động của học
sinh
Nội dung cơ bản
-Giới thiệu hình 13.4
SGK
-GV giảng giải về sự
tạo HĐT giữa 2 đầu
một day kim loại có
nhiệt độ khác nhau và
sự hình thành suất
điện động nhiệt điện
-Giới thiệu một số cặp
nhiệt điện thường
dùng
-Nếu còn thời gian có
thể làm thí nghiệm
minh họa
-Quan sát hình vẽ -Lắng nghe và ghi nhớ
-Ghi nhận
-Quan sát GV làm thí nghiệm
IV Hiện tượng nhiệt điện
Nếu lấy hai dây kim loại khác nhau và hàn hai đầu với nhau, một mối hàn giữ
ở nhiệt độ cao, một mối hàn giữ ở nhiệt độ thấp, thì hiệu điện thế giữa đầu nóng và đầu lạnh của từng dây không giống nhau, trong mạch có một suất điện động E E gọi là suất điện động nhiệt điện, và bộ hai dây dẫn hàn hai đầu vào nhau gọi là cặp nhiệt điện
Suất điện động nhiệt điện :
E = T(T1 – T2)
T:Hệ số nhiệt điện động Cặp nhiệt điện được dùng phổ biến để đo nhiệt độ
Hoạt động 5 (3 phút) : Củng cố, giao nhiệm vụ về nhà.
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
-Tóm tắc các kiến thức quan trọng
-BTVN : từ 5 đến 9 trang 78 sgk và
13.10, 13.11 sbt
-Lắng nghe -Nhận nhiệm vụ học tập
RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY: