Đề tài: MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT Ở TRƯỜNG THCS « Phần I MỞ ĐẦU I. Lí do chọn đề tài Mục tiêu giáo dục của bậc THCS là tiếp tục phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể dục, thẫm mỹ và các kỉ năng cơ bản của nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa có trình độ học vấn THCS và những hiểu biết ban đầu về kĩ thuật và hướng nghiệp để tiếp tục học THPT, THCN, học nghề đặc biệt là đi vào cuộc sống. Về mặt đạo đức hay nói khác là hạnh kiểm của học sinh phải được học sinh hình thành trên cơ sở rèn luyện của bản thân học sinh ngay trên ghế nhà trường, đặc biệt là ở lứa tuổi học sinh THCS. Đó là ý thức học tập chấp hành nội quy của trường, lớp đặc biệt là chấp hành đúng pháp luật. Nhưng thực tế hiện nay ở hầu hết các trường học đều xuất hiện một số học sinh không chấp hành nội quy trường lớp, học tập không nghiêm túc, đánh nhau làm ảnh hưởng không nhỏ đến nề nếp chung của trường và chất lượng học tập giảm sút. Số học sinh này được gọi là học sinh cá biệt và số lượng học sinh cá biệt có xu hướng ngày càng tăng, nhà trường cũng đã có nhiều biện pháp uốn nắn, giáo dục nhưng chưa đem lại hiệu quả. Trước tình hình đó bản thân tôi là một giáo viên trực tiếp đứng lớp và cũng là một trong những người làm công tác chủ nhiệm lớp, tiếp cận với nhiều đối tượng học sinh, tìm hiểu được về hoàn cảnh gia đình cụ thể của từng đối tượng học sinh do đó tôi nhận thấy rằng cần phải có những biện pháp thích hợp, phù hợp với từng đối tượng cụ thể để có thể cảm hóa được các em, giáo dục, uốn nắn các em để các em có suy nghĩ chín chắn và có bước đi đúng hướng trong học tập cũng như trong suy nghĩ để tương lai các em bước vào đời mà không phải bỡ ngỡ.Vì vậy bản thân tôi đề xuất một số “Biện pháp để giáo dục học sinh cá biệt ở các trường THCS” nói chung và trường THCS An Thạnh 2 nói riêng, mong tìm ra những giải pháp để tháo gỡ vấn nạn học sinh cá biệt trong trường học. II. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài. Giúp học sinh cá biệt có những nhận thức đúng đắn trong học tập, từ đó suy nghĩ đúng đắn hơn, hòa nhập hơn với bạn bè và đem lại kết quả học tập tốt hơn. Giúp học sinh cá biệt có nhận thức đúng đắn hơn trong suy nghĩ và hành vi, thái độ của mình đối với những người xung quanh. Góp phần cải thiện bớt tình hình học sinh cá biệt ở trường THCS An Thạnh 2 nói riêng và các trường THCS nói chung. III. Đối tượng, giới hạn và phạm vi nghiên cứu Để thực hiện được đề tài này bản thân tôi đã nghiên cứu một số đối tượng học sinh khối 9 của trường THCS An Thạnh 2. Thời gian nghiên cứu: Năm học 20172018. Lớp 9A2 gồm những em học sinh cá biệt sau: 1. Trương Phan Duy 2. Trần Hoài Luân 3. Tô Thanh Diện IV. Phương pháp nghiên cứu Phương pháp phân loại học sinh. Phương pháp phân tích đối tượng học sinh. Phương pháp tìm hiểu hoàn cảnh đối tượng học sinh. Phương pháp giáo dục, cảm hóa học sinh. V. Tính mới của đề tài Vấn đề đang nghiên cứu đã mang lại giá trị giáo dục, tư vấn tâm lí cho ngành giáo dục đào tạo nói chung, và cho học sinh trường có nhiều học sinh cá biệt. Trong quá trình giáo dục tôi luôn đặt học sinh là trọng tâm để giáo dục các em hướng tới nhân cách toàn diện bằng những dẫn chứng thực tế, mang ý nghĩa giáo dục cao. Phần II NỘI DUNG I. Cơ sở lý luận Học sinh cá biệt là thuật ngữ thường dùng của nhà trường, thầy cô giáo khi nói về những học sinh chưa ngoan như: Gây chuyện, đánh nhau, bỏ giờ trốn học, không nghiêm túc trong học tập và có thái độ vô lễ với thầy cô giáo…không chấp hành nội quy của trường, lớp, xa hơn nữa là vi phạm pháp luật.
Trang 1PHỤ LỤC
Phần I
MỞ ĐẦU Trang
I Lí do chọn đề tài……….……….2
II Mục tiêu nhiệm vụ của đề tài……… ……… 2
III Đối tượng, giới hạn và phạm vi nghiên cứu…… ………….………….….3
IV Phương pháp nghiên cứu……… 3
V Tính mới của đề tài 3
Phần II NỘI DUNG I Cở sở lí luận… ……….……….3
II Thực trạng của vấn đề nghiên cứu 4
1 Thuận lợi và khó khăn……….5
2 Thành công và hạn chế……… .5
3 Mặt mạnh và mặt yếu……… 5
4 Các nguyên nhân, yếu tố tác động 5
5 Phân tích, đánh giá các vấn đề mà thực trạng đạt ra.……… ….5
III Các biện pháp, giải pháp chủ yếu thực hiện đề tài ……….……… 9
IV Điều kiện để thực hiện giải pháp……… ………14
V Mối quan hệ giữa các biện pháp……… ….15
VI Kết quả khảo nghiệm giá trị vấn đề nghiên cứu 15
Phần III KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ I Kết luận……… ……….17
II Kiến nghị……… ………17
Tài liệu tham khảo 20
Trang 2Đề tài: MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC HỌC SINH CÁ BIỆT Ở TRƯỜNG THCS
-« -Phần I
MỞ ĐẦU
I Lí do chọn đề tài
Mục tiêu giáo dục của bậc THCS là tiếp tục phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể dục, thẫm mỹ và các kỉ năng cơ bản của nhân cách con người Việt Nam
xã hội chủ nghĩa có trình độ học vấn THCS và những hiểu biết ban đầu về kĩ thuật
và hướng nghiệp để tiếp tục học THPT, THCN, học nghề đặc biệt là đi vào cuộc sống Về mặt đạo đức hay nói khác là hạnh kiểm của học sinh phải được học sinh hình thành trên cơ sở rèn luyện của bản thân học sinh ngay trên ghế nhà trường, đặc biệt là ở lứa tuổi học sinh THCS Đó là ý thức học tập chấp hành nội quy của trường, lớp đặc biệt là chấp hành đúng pháp luật
Nhưng thực tế hiện nay ở hầu hết các trường học đều xuất hiện một số học sinh không chấp hành nội quy trường lớp, học tập không nghiêm túc, đánh nhau làm ảnh hưởng không nhỏ đến nề nếp chung của trường và chất lượng học tập giảm sút Số học sinh này được gọi là học sinh cá biệt và số lượng học sinh cá biệt có xu hướng ngày càng tăng, nhà trường cũng đã có nhiều biện pháp uốn nắn, giáo dục nhưng chưa đem lại hiệu quả Trước tình hình đó bản thân tôi là một giáo viên trực tiếp đứng lớp và cũng là một trong những người làm công tác chủ nhiệm lớp, tiếp cận với nhiều đối tượng học sinh, tìm hiểu được về hoàn cảnh gia đình cụ thể của từng đối tượng học sinh do đó tôi nhận thấy rằng cần phải có những biện pháp thích hợp, phù hợp với từng đối tượng cụ thể để có thể cảm hóa được các em, giáo dục, uốn nắn các em để các em có suy nghĩ chín chắn và có bước đi đúng hướng trong học tập cũng như trong suy nghĩ để tương lai các em bước vào đời mà không phải
bỡ ngỡ.Vì vậy bản thân tôi đề xuất một số “Biện pháp để giáo dục học sinh cá
biệt ở các trường THCS” nói chung và trường THCS An Thạnh 2 nói riêng, mong
tìm ra những giải pháp để tháo gỡ vấn nạn học sinh cá biệt trong trường học
II Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài.
- Giúp học sinh cá biệt có những nhận thức đúng đắn trong học tập, từ đó suy nghĩ đúng đắn hơn, hòa nhập hơn với bạn bè và đem lại kết quả học tập tốt hơn
- Giúp học sinh cá biệt có nhận thức đúng đắn hơn trong suy nghĩ và hành vi, thái độ của mình đối với những người xung quanh
- Góp phần cải thiện bớt tình hình học sinh cá biệt ở trường THCS An Thạnh
2 nói riêng và các trường THCS nói chung
Trang 3III Đối tượng, giới hạn và phạm vi nghiên cứu
- Để thực hiện được đề tài này bản thân tôi đã nghiên cứu một số đối tượng học sinh khối 9 của trường THCS An Thạnh 2
- Thời gian nghiên cứu: Năm học 2017-2018.
- Lớp 9A2 gồm những em học sinh cá biệt sau:
1 Trương Phan Duy
2 Trần Hoài Luân
3 Tô Thanh Diện
IV Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp phân loại học sinh
- Phương pháp phân tích đối tượng học sinh
- Phương pháp tìm hiểu hoàn cảnh đối tượng học sinh
- Phương pháp giáo dục, cảm hóa học sinh
V Tính mới của đề tài
- Vấn đề đang nghiên cứu đã mang lại giá trị giáo dục, tư vấn tâm lí cho ngành giáo dục đào tạo nói chung, và cho học sinh trường có nhiều học sinh cá biệt
- Trong quá trình giáo dục tôi luôn đặt học sinh là trọng tâm để giáo dục các
em hướng tới nhân cách toàn diện bằng những dẫn chứng thực tế, mang ý nghĩa giáo dục cao
Phần II NỘI DUNG
I Cơ sở lý luận
- Học sinh cá biệt là thuật ngữ thường dùng của nhà trường, thầy cô giáo khi nói về những học sinh chưa ngoan như: Gây chuyện, đánh nhau, bỏ giờ trốn học, không nghiêm túc trong học tập và có thái độ vô lễ với thầy cô giáo…không chấp hành nội quy của trường, lớp, xa hơn nữa là vi phạm pháp luật
Học sinh cá biệt là hiện tượng tâm lý ở lứa tuổi thanh thiếu niên, dễ bị lôi cuốn, dễ bị tiêm nhiễm những thói hư tật xấu dẫn đến tình trạng bỏ học giữa chừng
và có nguy cơ phạm tội là nỗi day dứt, trăn trở của nhà trường, gia đình và xã hội Qua theo dõi và phát hiện trong những năm gần đây, học sinh cá biệt có hiện tượng gia tăng ở nhiều cấp độ khác nhau, nó để lại những hậu quả như những sự việc xảy
ra ở các trường học là trò đánh lại thầy, học sinh đánh nhau xé quần áo giữa đường, cướp của rồi giết người, học sinh cá biệt mang dao đến trường học rồi khi xảy ra mâu thuẩn dẫn đến giết người, những hành vi đó của thanh thiếu niên học sinh đang tác động trực tiếp đến học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường
Trang 4Học sinh cá biệt tăng theo cấp, lớp: Ở lớp 6, 7 có nhưng chưa bộc phát, đến lớp 8, 9 học sinh có những biểu hiện và thái độ thiếu nghiêm túc trong học tập, sinh hoạt, nếu chúng ta là những người trực tiếp làm công tác giáo dục mà không uốn nắn kịp thời thì các em sẽ trở thành học sinh cá biệt
Học sinh cá biệt tăng theo xu thế phát triển của xã hội ở nhiều khía cạnh tiêu cực Học sinh cá biệt biểu hiện ở nhiều khía cạnh khác nhau và có thể chia làm 4 nhóm như sau:
Nhóm 1: Gây gỗ đánh nhau kết thành băng nhóm: nhóm này học sinh có thể
lực phát triển, phát sinh tâm lý đua đòi, làm anh hùng ở tuổi mới lớn và thường xuất hiện ở lớp 8, 9
Nhóm 2: Bỏ giờ trốn tiết dẫn đến kết quả học tập sa sút: Học sinh thiếu điều
kiện học tập, tiếp thu chậm, dẫn đến năng lực học tập hạn chế, thừơng xuyên không thuộc bài, sợ bị kiểm tra nên thường xuyên trốn học, kết quả học tập sa sút hoặc có khả năng bỏ học giữa chừng, bạn bè lôi kéo tham gia các trò chơi điện tử mà bỏ giờ trốn tiết
Nhóm 3: Quậy phá trong giờ học, thiếu nghiêm túc trong thi cử: Học sinh
không tập trung nghe giảng, tiếp thu hạn chế, không hiểu bài dẫn đến ý thức học tập kém và hệ luỵ là thường xuyên quậy phá và không nghiêm túc
Nhóm 4: Nhóm này học sinh có biểu hiện ngang ngạnh, bướng bỉnh, không
nghe lời thầy cô, bạn bè
Tất cả các nhóm trên đều ảnh hưởng đến sự hình thành nhân cách và năng lực học tập của các em Hệ quả của việc tồn tại học sinh cá biệt là chính bản thân các em trở nên hư hỏng, mất phương hướng và gây ra những vụ việc đau lòng cho gia đình, nhà trường và xã hội Dù ở nhóm nào nếu chúng ta không giáo dục, uốn nắn kịp thời thì các em từ vi phạm nhỏ có thể dẫn đến những việc làm không ý thức rồi bỏ học và có nguy cơ phạm tội
II Thực trạng của vấn đề đang nghiên cứu
1 Thuận lợi, khó khăn
1.1 Thuận lợi
Khi thực hiện đề tài này bản thân tôi là một giáo viên đứng lớp nhiều năm,
là người tiếp xúc trực tiếp với các em học sinh, do đó việc tìm hiểu tâm sinh lý của các em cũng dễ dàng hơn, đặc biệt với tư cách là giáo viên chủ nhiệm lớp của các
em thì việc nắm bắt thông tin về hoàn cảnh gia đình cũng như tâm sinh lý của các
em cũng thuận tiện hơn, từ đó có những biện pháp thích hợp để uốn nắn kịp thời Đây cũng là một trong những điều kiện thuận lợi để tôi có thể hoàn thiện đề tài này
1.2 Khó khăn
Trang 5Bên cạnh những thuận lợi thì khi thực hiện đề tài này còn vấp phải khó khăn
đó là đối tượng học sinh đã gọi là cá biệt thì tâm sinh lý của các em ở lứa tuổi này
có sự khác biệt, một số em còn sống nội tâm, có những khúc mắc trong cuộc sống gia đình cũng như một số vấn đề tế nhị các em không muốn tâm sự cũng như chia
sẻ đặc biệt là đối với thầy cô giáo, các em chưa cởi mở thực sự do đó để tìm hiểu các em cũng khó khăn, từ đó việc đưa ra các biện pháp thích hợp đối với các em còn chưa xác thực Qua việc tìm hiểu thêm một số đối tượng học sinh cá biệt của lớp thì các em còn ngần ngại chưa thổ lộ hết những suy nghĩ cũng như hoàn cảnh
cụ thể của gia đình, các em chưa có thái độ hợp tác với thầy cô giáo, đó cũng là những khó khăn cho bản thân tôi
2 Thành công, hạn chế
2.1 Thành công
Có thể nói rằng vận dụng đề tài này vào việc giáo dục đạo đức cho học sinh đặc biệt là đối tượng học sinh các biệt tại lớp mình chủ nhiệm, bản thân tôi xem đây là thành công nhất định của mình góp phần tháo gỡ vấn nạn học sinh cá biệt trong trường học hiện nay của trường THCS An Thạnh 2 nói riêng và các trường THCS và THPT nói chung Những đối tượng học sinh đưa vào danh sách cần giáo dục cơ bản đã thay đổi, nhìn nhận đúng đắn và sâu sắc hơn về vấn đề học tập, có ý thức và thái độ đúng đắn hơn với thầy cô và bạn bè
2.2 Hạn chế
Đối với đối tượng học sinh cá biệt trong lớp mà trực tiếp làm công tác chủ nhiệm thì cơ bản đã uốn nắn kịp thời để các em có thể hòa đồng hơn, nghiêm túc hơn nhưng đối với nhưng đối tượng học sinh không phải lớp mình chủ nhiệm thì bản thân các em cũng có phần e dè mà việc gần gũi các em không được nhiều do đó việc nắm bắt tâm sinh lý cảu các em khó khăn, đặc biệt là đối tượng học sinh cá biệt là người dân tộc thiểu số thì lại càng khó khăn hơn, do đó việc hiệu quả của việc giáo dục các em không được như ý
3 Mặt mạnh, mặt yếu
3.1 Mặt mạnh
Áp dụng đề tài giáo dục đối tượng học sinh cá biệt đặc biệt là trong giai đoạn như hiện nay rất thiết thực bởi hầu như trong bất cứ trường học nào cũng tồn tại nhiều học sinh cá biệt với nhiều dạng khác nhau, học sinh cá biệt ngày càng tăng theo xu thế phát triển của xã hội, thời đại công nghệ thông tin do đó việc tiếp thu thói hư tật xấu của một bộ phận học sinh chưa ngoan đã gây nên những vấn nạn xã hội nóng trong trường học Trong thời gian gần đây nhất các phương tiện thông tin đại chúng cũng đã đưa tin về những trường hợp nhóm học sinh đánh một bạn gái đã gây xôn xao trong dư luận cho thấy hiện tượng học sinh cá biệt tăng không ngừng
về số lượng, do đó việc giáo dục và uốn nắn các em kịp thời là giải pháp không bao giờ thừa
Trang 63.2 Mặt yếu
Đối tượng học sinh đa dạng, nhiều thành phần, con số học sinh cá biệt tồn tại trong một trường học đặc biệt là trường THCS An Thạnh 2 thì số học sinh cá biệt khá nhiều, do đó bản thân tôi chỉ đưa ra những biện pháp chung và áp dụng cụ thể với một vài đối tượng học sinh của lớp mình chủ nhiệm chứ không thể tìm hiểu và nêu hết những đối tượng học sinh cá biệt trong trường
4 Các nguyên nhân, yếu tố tác động
- Thành công của đề tài này là do ý thức tiếp thu của các đối tượng học sinh
cá biệt, các em đã tiếp thu, lĩnh hội những gì thầy cô dạy bảo, từ đó thay đổi cách nghĩ cũng như thái độ của mình đối với việc học tập và thái độ ứng xử với thầy cô, bạn bè
- Đề tài này thành công còn nhờ có sự góp ý, đóng góp của đồng nghiệp, của chuyên môn và ban nề nếp nhà trường đã hổ trợ trong công tác nghiên cứu, tìm hiểu đối tượng cũng như hoàn cảnh từng học sinh
5 Phân tích, đánh giá các vấn đề mà thực trạng đặt ra
Có rất nhiều yếu tố làm cho học sinh trở thành học sinh cá biệt nhưng ở đây
chỉ nêu một số nguyên nhân tác động trực tiếp đến học sinh làm học sinh nảy sinh những tư tưởng không lành mạnh ảnh hưởng đến sự hình thành nhân cách và hạn chế năng lực học tập của các em
+ Ảnh hưởng của sự phát triển xã hội theo cơ chế thị trường: Xã hội phát
triển là một điều đáng mừng nhưng khi phát triển theo cơ chế thị trường nó kéo theo một số bộ phận không lành mạnh khác như dịch vụ giải trí không lành mạnh, phim ảnh bạo lực, tình cảm đôi lứa…Hiện nay do sự quản lý không chặt chẽ của một số cơ quan có chức năng nên các dịch vụ như internet, bida được tổ chức kinh doanh gần các trường học đã lôi kéo các em học sinh vào các trò chơi vô bổ dẫn đến việc bỏ giờ cúp tiết học và những vi phạm khác Đồng thời một số kênh truyền hình chiếu những bộ phim chứa những hình ảnh bạo lực làm các em cũng dễ dàng bắt chước v.v…
hưởng của sự giáo dục gia đình
Trang 7Ngoài thời gian học tập ở trường khoảng 4 đến 5giờ trên một ngày thì đa số các em sinh hoạt tại gia đình, nếu gia đình không quản lý tốt được thời gian cũng như cách giáo dục các em, không tạo điều kiện cho các em học tập thì việc học của các em sẽ không đến nơi đến chốn, chất lượng học tập bị ảnh hưởng, các em học thua sút bạn bè dẫn đến việc chán nản và bỏ học
- Gia đình có hoàn cảnh kinh tế khó khăn: Từ những khó khăn về đời sống kinh tế, cha mẹ phải lao động vất vả, không quan tâm đến việc học tập của con em phó mặc cho nhà trường, một số gia đình còn bắt con phải lao động do đó các em không có thời gian học tập ở nhà, khi đến lớp các em tiếp thu bài mới một cách khó khăn, không làm được bài kiểm tra, lo lắng sợ sệt khi thầy cô giáo kiểm tra bài cũ
từ đó thua sút bạn bè và dẫn đến tâm lí chán học, bỏ giờ trốn tiết…
- Gia đình có kinh tế khá giả lo làm ăn không quan tâm đến con cái: Nhiều gia đình bố mẹ đi làm ăn xa để con cái cho ông bà chăm sóc hoặc là anh chị em tự chăm sóc lẫn nhau, một số học sinh chưa tự giác và thiếu sự quản lí chặt chẽ của người lớn nên nảy sinh những tư tưởng không lành mạnh, từ đó ham chơi mà trốn học, bỏ học
- Gia đình có cha mẹ bất hòa, không hạnh phúc: Lứa tuổi học sinh là lứa tuổi rất nhạy cảm, những cuộc cãi vã của cha mẹ, sự to tiếng bạo lực của người cha làm các em bị ảnh hưởng, từ đó nảy sinh những việc làm không lành mạnh (nhóm 1), thích đánh nhau để giải tỏa tâm lí, bị ức chế, bỏ nhà đi, bỏ nhà đi chơi và không thiết tha đến việc học, từ đó dẫn đến sa sút và chán học
Với môi trường giáo dục như vậy học sinh khó có thể trở thành con ngoan, trò giỏi nếu không có sự động viên kịp thời của bạn bè, nhà trường mà đặc biệt là thầy cô giáo Hiện nay khi công nghệ thông tin ngày càng phát triển thì việc học sinh bị ảnh hưởng những thói hư tật xấu ngày càng nhanh và càng nhiều
MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ TÌNH TRẠNG HỌC SINH CÁ BIỆT
Đây là hình ảnh học sinh đánh nhau trong lớp học do những mâu thuẩn
nhỏ từ việc tình cảm đôi lứa ở tuổi học trò.
Trang 8Để giáo dục các em và khắc phục tình trạng này thì giáo viên chủ nhiệm là người phải đi sâu tìm hiểu sự việc, gặp gỡ các em để các em trình bày và trao đổi những vướng mắc sau đó chúng ta nên trao đổi, giải thích những việc làm sai trái của các em để các em hiểu ra vấn đề, đồng thời kết hợp với gia đình các em để trao đổi, uốn nắn và giáo dục để các em tốt hơn
sau giờ tan học
Học sinh quay cóp trong giờ kiểm tra
dụng Điện thoại trong giờ học.
Trang 9*Qua khảo sát và tìm hiểu đầu năm lớp 9A2 như sau:
- Lớp có 3 em học sinh cá biệt:
1 Trương Phan Duy
2 Trần Hoài Luân
3 Tô Thanh Diện
- Tình hình học lực và hạnh kiểm của lớp:
3/27 (11,11%)
Khá 6/27 (22,22%)
Trung bình 17/27 (62,96%)
Yếu 1/27 (3,71%) Hạnh
kiểm
Tốt 23/27 (85,19%)
Khá 4/27 (14,81%)
Trung bình
III Giải pháp, biện pháp
Học sinh cá biệt là nhân tố ảnh hưởng xấu đến hình ảnh của lớp, của trường và
hơn hết là ảnh hưởng đến chính bản thân của các em Nhưng sâu xa hơn nếu một học sinh cá biệt không được giáo dục kịp thời thì sẽ có thêm một mảnh đời éo le, một gia đình bất hạnh, một địa bàn bất ổn, xã hội sẽ có thêm một công dân không tốt Và lẽ dĩ nhiên nhà trường tồn tại nhiều học sinh cá biệt thì sẽ không thực hiện được phong trào “An toàn trường học”
Giáo dục học sinh cá biệt là cả một quá trình lâu dài chứ không phải ngày một ngày hai, đòi hỏi sự kiên trì, sáng tạo của người giáo viên chủ nhiệm Mỗi trường hợp học sinh cá biệt giáo viên chủ nhiệm phải có cách giải quyết riêng, cụ thể đối với các em Đối với học sinh cá biệt chúng ta có nên xử phạt hay không, có nên mắng các em trước tập thể hay không? Đó là câu hỏi tôi luôn đặt ra trong quá trình
làm công tác chủ nhiệm Ông bà ta có câu “ Yêu cho roi cho vọt Ghét cho ngọt,
cho bùi”, khi bàn về vấn đề giáo dục học sinh cá biệt nhiều người cho rằng cần
phải xử phạt các em thật nghiêm Tuy nhiên tôi cũng luôn đặt cho mình câu hỏi “
Có nên xử phạt học sinh cá biệt hay không” Đây là vấn đề vô cùng khó cho công
tác giáo dục trong giai đoạn hiện nay, xã hội, phim ảnh, những vụ học sinh tự tử trước sự xử phạt của thầy cô giáo dù đó chỉ là một bản kiểm điểm hay một câu nói của thầy cô đã ảnh hưởng khá nhiều đến học sinh Với tôi học sinh vi phạm tất nhiên là phải xử lí, người giáo viên chủ nhiệm không thể làm ngơ trước những sai phạm của các em nhưng xử lí như thế nào cho hợp lí, thỏa đáng có tính giáo dục
cao nhất Tôi vẫn tâm đắc nhất câu nói của ông cha ta “Lạc mềm buộc chặt” Vì
vậy để giáo dục học sinh cá tôi đã thực hiện một số biện pháp giáo dục học sinh theo cách của mình
Bước 1: Danh sách và Phân loại học sinh cá biệt
Trang 10STT Họ và tên Những biểu hiện
01 Trương Phan Duy Hay nói leo, mất trật trong giờ học Hay tụ
tập, tụ tập đánh nhau, gây gỗ với các bạn
Vô lễ với giáo viên
02 Trần Hoài Luân Hay nói chuyện trong giờ học, hay ăn quà
vặt trong giờ học, phát biểu linh tinh
03 Tô Thanh Diện Lười ghi bài trong giờ học, ít thuộc bài cũ,
vô lễ, thường xuyên nghỉ học
Bước 2: Tìm hiểu nguyên nhân học sinh trở thành học sinh các biệt
Sau khi đã phân loại học sinh cá biệt, biết em đó thuộc loại “cá biệt” nào thì
giáo viên tìm hiểu nguyên nhân nào làm cho học sinh củ mình trở thành cá biệt như
vậy Bản chất của một con người vốn rất tốt đẹp như Khổng Tử từng nói “Nhân
chi sơ tính bản thiện” Vậy thì ai, cái gì đã biến học sinh của mình trở thành cá biệt
như vậy? Đó là công việc không hề đơn giản mà cần đến cái tâm của người làm nghề giáo, giáo viên chủ nhiệm phải điều tra tỉ mỉ, tìm gặp đến gia đình và nhiều người để tìm ra nguyên nhân sâu xa bên trong và có biện pháp hữu hiệu nhất Việc giáo dục học sinh các biệt mỗi người có mỗi cách khác nhau nhưng theo tôi sự gần gũi, yêu thương, vỗ về các em là hữu hiệu nhất Người giáo viên chủ nhiệm phải thật sự có tâm, nhẫn nại, tỉ mỉ, yêu thương học sinh và cần có một phương pháp đứng đắn, không vì sự hư hỏng của các em mà bỏ mặt các em được, hãy coi học sinh cá biệt như một sự thử thách mà chúng ta cần phải vượt qua, đừng coi đó là sự đen đủi khi chủ nhiệm lớp có học sinh cá biệt Muốn thành công được thì giáo viên phải có tâm huyết yêu nghề, yêu học trò, giáo dục các em từ học sinh các biệt thành những con ngoan, trò giỏi, đó là thành tích cao nhất của mình
Hầu hết học sinh cá biệt không ý thức được nhiệm vụ học tập của mình, không ý thức được vai trò của việc học tập đối với cuộc đời mình mà chỉ đi học để vừa lòng cha mẹ, thầy cô, để được gặp bạn bè, để tránh việc nhà, các em học cho có chứ chẳng có ý thức học để làm gì, có tác dụng như thế nào cho cuộc sống sau này của mình Vì vậy giáo viên chủ nhiệm phải chỉ ra cho các em thấy tác dụng của việc học bằng những ví dụ cụ thể những tấm gương gần gũi với các em về sự thành công và thất bại trong cuộc sống do sự học mang lại
Thứ nhất: Giáo viên chủ nhiệm cũng nên tránh có cái nhìn lí tưởng hóa về
lớp học của mình, lớp nào, trường nào cũng có học inh cá biệt, chỉ có điều là nó khác nhau về biểu hiện của nó mà thôi, có em cá biệt về đạo đức, có em cá biệt về
học tập và có em đặc biệt “cá biệt”.
Thứ hai: Không gọi các em là học sinh cá biệt, đặc biệt là trước lớp, trước
mặt người khác vì nếu chỉ trích các em trước tập thể các em sẽ bị xa rời với bạn bè