* Nguyên nhân ra đời của tổ chức ASEAN - Sau khi giành được độc lập và đứng trước những yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội của đất nước , nhiều nước Đông Nam Á đã chủ trương thành lập mộ[r]
Trang 1PHÒNG GD-ĐT THANH OAI TRƯỜNG THCS LIÊN CHÂU
KÌ THI HỌC SINH GIỎI LỚP 9 NĂM HỌC 2013 - 2014 MÔN LỊCH SỬ
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian phát đề)
Đề bài
Câu 1 (2,0 điểm) Quan hệ Mĩ - Liên Xô trong và sau Chiến tranh thế giới thứ hai có gì khác nhau?
Tại sao có sự khác nhau đó?
Câu 2 (4,0 điểm) Nguyên nhân ra đời của tổ chức ASEAN là gì? Tại sao nói sự phát triển của ASEAN
được đánh dấu từ Hội nghị cấp cao lần thứ nhất họp tại Bali - Inđônêxia tháng 2 năm 1976
Câu3 (5,0 điểm )
Có ý kiến cho rằng : “ Thế kỷ XXI sẽ là thế kỷ của châu Á” Bằng những hiểu biết về sự tăng trưởng kinh tế, Trung Quốc và một số nước Đông Nam Á trong những thập niên qua, em hãy làm sáng tỏ nhận định trên
Câu 4 (5 điểm )
Trình bày những thành tựu trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội của Liên Xô từ 1945 đến những năm 70 của thế kỷ XX? Cho biết sự giúp đỡ Liên Xô đối với nhân dân Việt Nam từ năm 1945 đến 1991?
Câu 5 ( 4,0 điểm)
Trình bày các xu thế của thế giới sau “ chiến tranh lạnh” Tại sao nói “ Hòa bình, ổn đinh và hợp tác phát triển” vừa là thời cơ, vừa là thách thức với các dân tộc?
Trang 2
PHÒNG GD –ĐT THANH OAI
TRƯỜNG THCS LIÊN CHÂU
HD CHẤM THI HSG LỚP 9 MÔN LỊCH SỬ
Năm học 2013 - 2014
Hướng dẫn chấm chi tiết
Câu 1
(2 điểm) Quan hệ Mĩ - Liên Xô trong và sau Chiến tranh thế giới thứ hai có gì
khác nhau? Tại sao lại có sự khác nhau đó?
* Quan hệ Mĩ - Liên Xô: Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, Mĩ và
Liên Xô là đồng minh Sau chiến tranh, Mĩ và Liên Xô nhanh chóng
chuyển sang thế đối đầu và đi tới tình trạng “chiến tranh lạnh”
* Giải thích
- Trong Chiến tranh thế giới thứ hai, chủ nghĩa phát xít là kẻ thù
chung của cả Liên Xô và Mĩ nên hai nước buộc phải liên minh với
nhau
- Sau chiến tranh, Mĩ và Liên Xô có sự đối lập về mục tiêu và chiến
lược: Liên Xô chủ trương duy trì hòa bình và an ninh thế giới, bảo vệ
thành quả của CNXH; Mĩ chống phá Liên Xô và các nước XHCN, âm
mưu làm bá chủ thế giới Từ sự đối lập trên, Mĩ và Liên Xô đã nhanh
chóng chuyển sang thế đối đầu
1,0
0,5
0,5
Câu2
4điểm) Nguyên nhân ra đời của tổ chức ASEAN là gì? Tại sao nói: “Sự phát
triển của ASEAN được đánh dấu từ Hội nghị cấp cao lần thứ nhất
họp tại Bali - Inđônêxia tháng 2-1976?
* Nguyên nhân ra đời của tổ chức ASEAN
- Sau khi giành được độc lập và đứng trước những yêu cầu phát triển
kinh tế, xã hội của đất nước , nhiều nước Đông Nam Á đã chủ trương
thành lập một tổ chức liên minh khu vực nhằm cùng nhau hợp tác,
phát triển, đồng thời hạn chế ảnh hưởng của các cường quốc bên
ngoài với khu vực, nhất là khi cuộc chiến tranh xâm lược của Mĩ ở
Đông Dương ngày càng không thuận lợi, khó tránh khỏi thất bại
- Ngày 8-8-1967, Hiệp hội các nước Đông Nam Á (ASEAN) được
thành lập tại Băng Cốc (Thái Lan) với sự tham gia của các nước
Inđônêxia, Malaixia, Philippin, Xingapo, Thái Lan
* Hiệp ước Ba li - Inđônêxia tháng 2-1976
- Trong bối cảnh lịch sử mới ở Đông Nam Á, Mĩ thất bại hoàn toàn
trong cuộc chiến tranh Việt Nam, cách mạng ba nước Đông Dương
thắng lợi, tháng 2/1976 ASAEAN họp Hội nghị thượng đỉnh lần thứ I tại
1,0
1,0
1,0
Trang 3Bali (Inđônêxia) Các nhà lãnh đạo ASEAN đã ký kết các văn kiện quan trọng Hiệp ước thân thiện và hợp tác ở Đông Nam Á (Hiệp ước Bali) Hiệp ước đã xác định những xác định những nguyên tắc cơ bản trong quan hệ của các nước Đôngg Nam Á như tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau,giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước thành viên, hợp tác cùng phát triển
- Nh v y, H i ngh th ư ậ ộ ị ượ ng đ nh Bali đã đ t n n ỉ ặ ề
t ng lý lu n cho s h p tác ASEAN, hình th nh ả ậ ự ợ à
ch ngh a khu v c ASEAN; đ ng th i c ng c ủ ĩ ự ồ ờ ủ ố
n n t ng pháp lý, c c u t ch c b o đ m cho ề ả ơ ấ ổ ứ ả ả
s h p tác ASEAN, song c ng m c a cho các ự ợ ũ ở ử
n ướ c khác trong khu v c tham gia Sau H i ự ộ
ngh , m i quan h gi a các n ị ố ệ ữ ướ c trong ASEAN đã không ng ng phát tri n, ng y c ng g n bó h n, ừ ể à à ắ ơ
v th c a ASEAN ng y c ng l n m nh h n ị ế ủ à à ớ ạ ơ …
Câu 3
(5điểm)
+ Giới thiệu khái quát về châu Á
- Đất rộng, người đông, tài nguyên phong phú; trước chiến tranh thế giới thứ hai chịu sự bóc lột và nô dịch nặng nề của đế quốc thực dân, đời sống nhân khổ cực
- Sau chiến tranh thế giới thứ hai, phong trào giải phóng dân tộc ở châu Á phát triển mạnh, hầu hết các nước đã giành được độc lập Sau khi giành được độc lập, các nước châu Á bước vào thời kỳ xây dựng theo nhiều con đường khác nhau nhưng đều đạt được thành tựu to lớn
0,5
0,5
+Chứng minh sự tăng trưởng về kinh tế:
- Trung Quốc:
* Từ khi tiến hành cải cách mở cửa đến nay, nền kinh tế phát triển nhanh chóng tăng trưởng cao nhất thế giới; GDP hàng năm tăng 9,6% đứng thứ 7 thế giới
*Đời sống nhân dân nâng cao rõ rệt
Từ 1978 đến 1997 thu nhập bình quân đầu người ở nông thôn tăng 133,6 đến
2090 nhân dân tệ; ở thành phố từ 343,4 lên 5160,3 nhân dân tệ
1,0
1,0 0,5
1,0
Trang 4- Một số nước khác:
* Xin-ga-po: Từ 1965 đến 1973 kinh tế tăng trưởng 12% trở thành “ con rồng ở châu Á”
* Ma-lai-xi-a: Từ 1963 đến 1983 tăng trưởng kinh tế 6,3%
* Thái Lan: Từ 1987 đến 1990 tăng trưởng 11,4%
0,5
0,5
+ Kết luận: Với sự tăng trưởng kinh tế
nhanh chóng của các nước châu Á tiêu biểu là Ấn Độ, Trung Quốc và các nước Đông Nam Á nên nhiều người dự đoán “ Thế kỷ XXI sẽ là thế kỷ của châu Á”
0,5
Câu 4(5
điểm)
a) Bối cảnh lịch sử khi Liên Xô tiến hành công cuộc xây dựng CNXH
- Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, nhân dân Liên Xô phải gánh chịu những
hi sinh và tổn thất hết sức to lớn: hơn 27 triệu người chết, 1710 thành phố và hơn 70.000 làng mạc bị thiêu huỷ, 32.000 xí nghiệp bị tàn phá
- Các nước phương Tây bao vây kinh tế
và tiến hành chiến tranh lạnh nhằm tiêu diệt Liên Xô và các nước XHCN
- Phong trào giải phóng dân tộc phát triển
b) Những thành tựu
- Về kinh tế:
+ Nhân dân Liên Xô đã hoàn thành thắng
lợi kế hoạch 5 năm (1946-1950) trước thời hạn 9 tháng Công nghiệp tăng 73%
so với trước chiến tranh, nông nghiệp cũng vượt mức trước chiến tranh, năm
1949 chế tạo thành công bom nguyên tử
+ Từ năm 1950 đến năm 1975, Liên xô
đã thực hiện thắng lợi nhiều kế hoạch dài hạn nhằm tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất của CNXH
+ Về công nghiệp: đến nữa đầu những năm 1970, Liên Xô là cường quốc công nghiệp đứng thứ hai trên thế giới ( sau Mĩ )
+ Về nông nghiệp: Sản lượng nông phẩm trong những năm 1960 tăng trung bình khoảng 16%/năm
- Về khoa học- kĩ thuật:
0,25
0,25
0.25 0,25
0.5
0.5
0.5
Trang 5+ Chế tạo thành công bom nguyên tử
( 1949 )
+ Năm 1957, phóng thành công vệ tinh
nhân tạo của Trái Đất
+ Năm 1961, phóng con tàu vũ trụ đưa
nhà du hành vũ trụ Gagarin bay vòng
quanh Trái Đất
- Về mặt xã hội: có thay đổi rõ rệt về cơ
cấu giai cấp và dân trí
+Tỉ lệ công nhân chiếm hơn 55% lao
động
+Trình độ học vấn của người dân nâng
cao: ¾ số dấn có trình độ trung học và
đại học
- Về quân sự
+ Năm 1972, chế tạo thành công tên lửa
hạt nhân
+ Đầu những năm 70, Liên Xô đã đạt
được thế cân bằng chiến lược về sức
mạnh quân sự nói chung và tiềm lực hạt
nhân nói riêng so với các nước phương
Tây
- Về chính trị:
+ Trong 30 năm đầu sau chiến tranh, tình
hình chính trị Liên Xô ổn định
+ Bên cạnh những thành tựu các nhà lãnh
đạo Xô viết mắc phải những thiếu sót, sai
lầm chủ quan, nóng vội , …
0.5
* Một vài dẫn chứng cụ thể về sự giúp
đỡ của Liên Xô đối với Việt Nam từ
năm 1954-1991.
- Trên cơ sở tổ chức hiệp ước Vacxava
(5/1955) Liên Xô đã trở thành 1 nước có
vai trò quan trọng trong tổ chức để giúp
các nước Chủ nghĩa xã hội cùng phát
triển cụ thể đối với Việt Nam sau:
- Ủng hộ Việt Nam trong giai đoạn chống
Pháp ủng hộ về tinh thần vì Việt Nam
đang chiến đấu trong vùng vây kẻ thù
Liên Xô là hậu phương quốc tế.\ - Ủng hộ
về vũ khí, phương tiện chiến tranh
+/ Giai đoạn chống Mỹ (1954-1975)
- Viện trợ không hoàn lại cho Việt Nam
- Đào tạo chuyên gia kĩ thuật cho Việt
Nam
- Các công trình kiến trúc và bệnh viện
0.25
0.25
0.5
0.5
Trang 6lớn: cầu Long Biên (Hà Nội), bệnh viện Việt-Xô
+/ Giai đoạn 1975-1991
- Công trình thuỷ điện Hoà Bình (500kw)
- Dàn khoan dẫn khí mỏ Bạch Hùng, Bạch Hổ (Vũng Tàu)
- Đào tạo chuyên gia, tiến sĩ, kĩ sư thường xuyên
- Hợp tác xuất khẩu lao động
- Hàn gắng vết thương chiến tranh
+/ Ý nghĩa của sự giúp đỡ đó đối với sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta.
- Tăng thêm sức mạnh cho dân tộc ta đánh Pháp, Mỹ và xây dựng Chủ nghĩa
xã hội
- Giúp đỡ trên tinh thần quốc tế vô sản
- Nhiều công trình kiến trúc có giá trị kinh tế trên con đường Việt Nam công nghiệp hoá, hiện đại hoá (dầu khí Vũng Tàu, thuỷ điện Hoà Bình)
- Dân tộc Việt Nam không bao giờ quên
sự giúp đỡ chân tình của Liên Xô đối với Việt Nam
- Dù lịch sử có qua đi, hôm nay và mãi mãi về sau tình hữu nghị giữa Liên Xô và Việt Nam còn mãi mà người Việt Nam chúng ta cần phải giữ gìn và phát huy
0,5
0,5
Câu 5(4
điểm)
- Xu thế phát triển của lịch sử thế giới
từ 1991 đến nay:
+ Xu thế hòa hoãn, hòa dịu trong quan
hệ quốc tế
+ Trật tự thế giới mới đang dần dần thiết lập: đa cực, nhiều trung tâm
+ Hầu hết các nước đang điều chỉnh chiến lược phát triển lấy kinh tế làm trọng điểm
+ Tuy hòa bình thế giới được củng cố nhưng nhiều khu vực lại xẩy ra xung đột nội chiến
Nhìn chung, xu thế của thế giới là hòa bình, ổn định, hợp tác phát triển kinh tế
- Cơ hội và thách thức với các dân tộc:
+ Cơ hội:
Môi trường hòa bình, ổn định để
0.25 0.25 0.25 0.25
0.25 0.25
0,25
0,25 0.25 0.25
Trang 7mở cửa, hợp tác.
Có cơ hội tiếp thu thành tựu khoa
học công nghệ
Thu hút vốn đầu tư, học hỏi kinh
nghiệm, giao lưu văn hóa
+ Thách thức:
Sự cạnh tranh quyết liệt của nước
lớn
Quan hệ quốc tế còn nhiều bất bình
đẳng Âm mưu mới của các thế lực phản động
Nguy cơ tụt hậu, lạc hậu, đãnh mất
bản sắc văn hóa …
0,25 0.25 0.5
0.25 0.25