Slide ĐẠI CƯƠNG GIUN SÁN

 Giun sán là những động vật đa bào, cơ thể cấu tạo với những cơ quan riêng biệt: tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa, sinh dục..... Giun, sán ký sinh ngoài đường tiêu hóaGiun chỉ Wuchereria ban

CBG: ThS Nguyễn Thị Thanh Tuyền

 Giun sán là những động vật đa bào, cơ thể cấu tạo với những cơ quan riêng biệt: tuần hoàn, hô hấp, tiêu hóa, sinh dục

 Ngành giun tròn (Nematodes): đũa, tóc, móc, kim, lươn…

 Ngành giun dẹt (sán):

+ Sán lá: sán lá gan lớn (Fasciola spp.), SLGN, sán lá phổi… + Sán dây: sán dây lợn, sán dây bò…

 Ngành giun đốt: đỉa, vắt…

Đại cương Giun, Sán

Giun tròn

Giun tóc

Giun dẹt (Sán)

Sán máng

Vị trí ký sinh

• Đường tiêu hóa: Đa số GS ký sinh ở đường tiêu hóa

- Giun: giun đũa, giun tóc, giun móc, giun kim, giun lươn…

- Sán: sán lá gan, sán lá ruột, sán dây lợn, sán dây bò…

• Ngoài đường tiêu hóa:

- Phổi: Sán lá phổi

- Máu: Sán máng

- Mắt: giun chỉ Dirofilaria repens

• Ký sinh lạc chỗ: sán lá gan lớn, sán lá ruột, giun kim

Giun, sán ký sinh ở đường tiêu hóa

Giun, sán ký sinh ngoài đường tiêu hóa

Giun chỉ Wuchereria bancrofti

ký sinh ở mắt

Sán lá phổi Paragonimus sp

ký sinh gây tăng viêm và tăng sinh tổ chức xơ

Tác hại của giun sán với cơ thể vật chủ

Chẩn đoán

Các phương pháp chẩn đoán được áp dụng:

• Lâm sàng: ít giá trị.

- Miễn dịch: có giá trị với 1 số giun, sán.

Nguyên tắc điều trị bệnh giun sán

• Chọn thuốc có hiệu quả với nhiều loại giun sán

• Tập trung thuốc với nồng độ cao để có tác dụng mạnh đến giun và sán

• Sử dụng thuốc tẩy để tống nhanh giun sán ra khỏi cơ thể

• Xử lí giun sán sau khi tẩy để tránh ô nhiễm môi trường

• Phòng chống tái nhiễm: ăn uống hợp vệ sinh, ăn chín uống sôi

• Điều trị định kì giun sán (6 - 12 tháng điều trị một lần)

• Là điều trị định kỳ cho toàn bộ dân cư sống trong khu vực có tỷ lệ nhiễm giun cao.

• Để giảm cường độ nhiễm và lan truyền bệnh trong cộng đồng.

• Lựa chọn thuốc: ít độc, an toàn, có thể sử dụng rộng rãi, không gây biến chứng: albendazole, mebendazole.

ĐIỀU

TRỊ

HÀNG

LOẠT

• Là điều trị cho một nhóm người có cường độ nhiễm nặng trong một khu vực nhất định.

• Để giảm khả năng lây nhiễm của đối tượng bị nhiễm giun nặng cho cộng đồng

• Lựa chọn thuốc: albendazole, mebendazole.

ĐIỀU

TRỊ

CHỌN

LỌC

Nguyên tắc điều trị bệnh giun sán

Một số thuốc điều trị chủ yếu

• Thuốc điều trị giun

+ Mebendazole: Các biệt dược vermox, fugacar, soltric

+ Albendazole: Các biệt dược zentel, zenben, alzental

+ Thiabendazole: Các biệt dược niczen, mintezole,

equizole

+ Diethylcarbamazin: các biệt dược DEC, banocid, notezin

• Thuốc điều trị sán

+ Niclosamid: các biệt dược là yomesal, niclocide, tamox + Praziquantel: các biệt dược là pratez, biltricid, cesol

+ Triclabendazole: egatel, fansinex®…

Dự phòng

Phòng chống bệnh lây truyền qua đất:

Cần giải quyết tốt đồng thời nguồn bệnh, mầm bệnh, đường lây: vệ sinh cá nhân, vệ sinh tập thể, giáo dục thay đổi nhận thức…

Phòng chống bệnh lây truyền qua sinh vật:

- Không ăn, không tiếp xúc và diệt trung gian truyền bệnh

- Giáo dục thay đổi nhận thức, tập quán là nguyên nhân mắc bệnh

- Kết hợp với các ngành thú y, nông nghiệp…