Quả thực Giôn- xi đã hồi sinh trước với mưa và gió tuyết bám lấy sự sự gan góc của chiếc lá chống chọi sống, trái ngựơc với buông xuôi yếu kiên cường bám lấy sự sống.. Cô đuối đến tuyệt [r]
Trang 1Ngày soạn:
Ngày giảng:
CHIẾC LÁ CUỐI CÙNG – O-HEN-RI
A Mục tiêu cần đạt.
1 Kiến thức: Giúp HS cảm nhận được từ văn bản:
- Tình yêu thương cao cả giữa những con người lao động nghèo khổ, thấy được nghệ thuật chân chính là nghệ thuạt vì sự sống con người
- Cách kết thúc truyện theo kiểu đảo ngược tình huống hai lần đã gây bất ngờ và hứng thú cho người đọc
- Sự kết hợp giữa các yếu tố miêu tả và biểu cảm trênnền tự sự là đặc điểm của phương thức biểu đạt trong văn bản này
2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc, kỹ năng tóm tắt truyện, phân tích nhân vật
3 Thái đô: Giáo dục tình yêu thương con người, tình yêu nghệ thuật, có ý
thức đưa yếu tố biểu cảm, miêu tả khi làm văn tự sự
Trên cơ sở mấy trang văn bản trích phần kết thúc tác phẩm chiếc lá cuối cùng của tác giả O hen ri, học sinh khám phá vài nét cơ bản nghệ thuật viết truyên ngắn của nhà văn Mỹ này, rung động trước cái hay, cái đẹp và lòng cảm thông của tác giả với nỗi bất hạnh của người nghèo khổ
B Chuẩn bị.
- Chú ý kết hợp với văn bản chiếc lá cuối cùng nhưng vẫn cần chú ý tới văn bản in trong sách giáo khoa Máy chiếu kết hợp
- Tìm hiểu thêm về tác giả O hen ri
C Tiến trình tổ chức các hoạt đông dạy và học.
* Kiểm tra bài cũ.
Kiểm tra việc viết đoạn văn tự sự có đan xen các yếu tố miêu tả và biểu cảm
* Bài mới
Giới thiệu bài.
Trang 2Nước Mỹ cách chúng ta nửa vòng trái đất Chúng ta biết tới nước Mỹ không chỉ bởi cuộc kháng chiến vĩ đại của dân tộc mà chúng ta còn biết tới nước Mỹ với một nền văn học đặc sắc với tên tuổi các nhà văn như Hê-minh- uê, Giắc-Lơn-đơn Hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu một nhà văn Mỹ O- hen- ri để hiểu thêm nền văn học này
Học sinh đọc chú thích sách giáo
khoa
Em hiểu gì về nhà văn O hen- ri và
các tác phẩm của ông ?
ở Mỹ hội nghệ thuật và khoa học đã
lập giải thưởng O hen -ri để tặng cho
truyện ngắn hay nhất hằng năm khi
nhà văn mất
Giáo viên giới thiêu đây là phần trích
và tóm tắt tác phẩm
Câu chuyện được đặt trong bối cảnh
một ngôi nhà ba tầng tồi tàn với
những căn phòng thuê giá rẻ trong
một khu phố nhỏ phí tây công viên
Oa-sinh- tơn …
Giáo viên đọc tác phẩm, học sinh
theo dõi và đọc kế tiếp
Đọc và giải thích các chú thích
Tại sao Giôn-xi mở to cặp mắt , thẫn
I Giới thiệu chung.
*Tác giả.
- O hen - ri (1862- 1910)là nhà văn Mỹ chuyên viết truyện ngắn
- Truyện của ông để lại cho người đọc những ấn tượng sâu sắc
- Các truyện của ông thường nhẹ nhàng nhưng toát lên tinh thần nhân đạo cao cả, tình thương yêu người nghèo khổ rất cảm động
* Tác phẩm
Chiếc lá cuối cùng là một truyện ngắn xuất sắc của ông Đây là phần cuối của truyện ngắn này
II Đọc hiểu văn bản.
1.Giôn- xi đợi cái chết.
- Cô muốn nhìn chiếc lá thường xuân
Trang 3thờ nhìn tấm mành mành và thều
thào ra lệnh: Kéo nó lên
- Em hình dung như thế nào về Giôn
xi và trạng thái tinh thần của cô?
Khi Xiu nói: Em thân yêu hãy nghĩ
đến chị….Giôn- xi không đáp lại lời
lẽ yêu thương của bạn tâm hồn đang
chuẩn bị sẵn sàng cho chuyến đi xa
xôi bí ẩn của mình Chi tiết này cho
em hiểu gì về Giôn- xi?
Em có suy nghĩ gì về việc Giôn -xi
chờ đợi chiếc lá thường xuân rụng và
chờ cái chết?
Em có nhận xét gì về cô họa sĩ trẻ?
Nghĩ đến cái chết có phải là một ý
nghĩ tích cực hay không khi vẫn còn
cơ hội sống và cống hiến cho đời?
cuối cùng đã rụng chưa bởi trong ý nghĩ của cô chiếc lá rụng đồng nghĩa với việc cô sẽ lìa đời
- Một cô gái yếu ớt gần như cạn kiệt sức sống, không còn tin vào sự sống của mình, buông xuôi, chán nản chờ đợi phút ra đi
- Vô cùng cô đơn và tuyệt vọng
- Không còn muốn sống
- Yếu đuối, thiếu nghị lực sống
Tiết 2
Giáo viên tóm tắt nội dung tiết trước
Học sinh đọc phần 2 từ đoạn ngày
hôm đó trôi qua Vẽ Vịnh Naplơ
Em hãy miêu tả cho cả lớp nghe hình
ảnh chiếc lá thường xuân cuối cùng
khi Xiu kéo mành lên trong tiết học
trước? Đó là hình ảnh chiếc lá
thường xuân ta gặp trong tiết học
trước Ngày hôm đó trôi qua cả trong
ánh hoàng hôn và đêm đến thời tiết
1 Giôn-xi vượt qua cái chết và tình cảm của Xiu.
-Ngày đầu kéo lên chiếc lá vẫn còn bám lấy cành
Trang 4được tác giả miêu tả như thế nào?
Em có nhận xét gì về khung cảnh
thời tiết trong đêm đó?
Một ngày mới đã đến và chiếc mành
lại được kéo lên một cách chán
nản Điều bất ngờ nào đến với cả
Xiu và Giôn- Xi?
Tại sao Giôn - xi nằm và nhìn chiếc
lá hồi lâu? Em thử đoán xem cô hoạ
sĩ trẻ nghĩ điều gì ?
Chiếc lá đã không rụng sau đêm mưa
gió khủng khiếp đã thay đổi điều gì
trong tư tưởng của cô hoạ sĩ? Tìm
những biểu hiện đó?
Lời bình:
Quả thực Giôn- xi đã hồi sinh trước
sự gan góc của chiếc lá chống chọi
kiên cường bám lấy sự sống Cô
nhận thấy mình đã yếu đuối và tội lỗi
biết bao nhiêu Từ kiệt sức chỉ còn 1
phần sống, muốn chết giờ đây cô đã
mong muốn được tiếp tục sáng tạo.
Vẽ Vịnh NpLơ đan chiếc khăn
quàng, xem chị nấu nướng
Bên cạnh Giôn xi luôn có Xiu Em
hãy tìm những chi tiết thể hiện tình
cảm của Xiu dành cho bạn?
-Gió bấc ào ào thổi, mưa vẫn đập mạnh vào cửa sổ và rợi lộp độp xuống đất từ mái hiên thấp kiểu Hà Lan
>Thời tiết vô cùng giá lạnh, khắc
nghiệt, đe doạ sự sống của chiếc lá
và cả Giôn xi
- Chiếc lá thường xuân vẫn còn đó
>Chiếc lá đã chống chọi kiên cường với mưa và gió tuyết bám lấy sự sống, trái ngựơc với buông xuôi yếu đuối đến tuyệt vọng của cô
-Em là một con bé hư…Có một cái gì đó để em thấy …Cho em xin chút sữa pha rượu vang đỏ Muốn vẽ vịnh Na-plơ
Cô đã tìm niềm tin vào cuộc sống, khát vọng sống và mơ ước sáng tạo đã trở lại trong cô.
+ Nỗi lo sợ trước sự tuyệt vọng của bạn, sự tận tình chăm sóc của Giôn
Trang 5Em có nhận xét gì về ngôn ngữ kể
chuyện của Ô- hen- ri?
Chân thành tha thiết yêu thương, đặc
biệt lời thoại phù hợp với tính cách
nhân vật và sâu lắng
Từ hoàn cảnh của Giôn- xi và tình
cảm của Xiu dành cho bạn em nhận
xét gì về Xiu?
Học sinh đọc đoạn Qua lời kể của O
hen- ri em hiểu được điều gì về cụ
Bơ- men ?
Tại sao Xiu và cụ Bơ- men ngó ra
ngoài cửa sổ, họ nhìn nhau và chẳng
nói năng gì ? Thái độ sợ sệt khi nhìn
những chiếc lá rụng nói lên điều gì
về cụ ?
Em hình dung lúc đó có thể cụ dự
định những gì? (quyết định vẽ chiếc
lá để cứu cô hoạ sĩ)
Cụ đã tiến hành công việc đó trong
điều kiện hoàn cảnh như thế nào?
Em hãy hình dung tưởng tượng công
việc trong đêm đó của cụ và miêu tả
lại? Em có nhận xét gì về điều kiện
đó.Thời gian, không gian, thời tiết
Cảm xúc của em khi hình dung về
việc làm của người hoạ sĩ già ấy?
xi Nỗi lo sợ khi nhìn lá thường xuân -Chăm sóc bạn chu đáo và gương mặt hốc hác
-Nói những lời nhẹ nhàng ân cần
>Xiu là người bạn tốt chân thành chia sẻ và yêu thương cưu mang bạn khi hoạn nạn ốm đau
3 Kiệt tác của cụ Bơ-men
- Cụ Bơ- men là một hoạ sĩ nghèo đã ngoài 60 tuổi
- Cụ kiếm được chút ít bằng cách ngồi làm mẫu cho các hoạ sĩ trẻ
- Cụ mơ ước vẽ được một kiệt tác mà vẫn chưa thực hiện được
> Tấm lòng thương yêu, lo lắng cho số mệnh của Giôn- xi
Trang 6*Suốt cuộc đời người nghệ sĩ già ấy
vẫn đi tìm cho mình một tác phẩm
nghệ thuật để đời Có lẽ khi sáng tạo
bức tranh ấy trong đêm tối cụ ko
nghĩ mình đang làm nghệ thuật?
Điều gì hối thúc cụ làm như vậy?
Lời bình:VàGiôn- xi đã sống, chiếc
lá thường xuân cuối cùng kỳ diệu.
bác sĩ nói cô đã thắng Từ bệnh tật
chỉ còn một phần cô hoạ sĩ trẻ đã tìm
lại sự sống niềm tin và khao khát
tương lai Cô đã thoát khỏi chứng
bệnh viêm phổi Còn cụ Bơ men đã
trút hơi thở cuối cùng trong bệnh
viện cũng bởi chính căn bệnh đó.
Trong lời kể của mình Xiu đã cho
rằng chiếc lá cuối cùng là một kiệt
tác của cụ Bơ- men? Vì sao vậy?
Có bạn nói rằng cụ Bơ- men vẽ chiếc
lá ấy không phải chỉ bằng bút lông
và mảng màu? Cụ còn vẽ bằng một
chất liệu đặc biệt? ý kiến của em?
Từ hiện thực ấy em nghĩ gì về cụ Bơ
men?
*Đọc truyện từ đầu em nhận thấy có
những yếu tố bất ngờ nào?
*O- hen- ri có thể chọn một cách kết
- Cụ đã vẽ chiếc lá thường xuân trong một đêm thời tiết rất khắc nghiệt, đêm mưa tuyết, trong đêm tối với cây đèn bão và chiếc thang bắc lên tường
- Cụ làm lẳng lặng âm thầm không cho Xiu biết ý định của mình
> ý nghĩ cứu sống giôn xi mạnh hơn tất cả giá rét đêm tối, mưa tuyết tuổi già và cả cái chết
- Chiếc lá của cụ Bơ- men là một kiệt tác bởi chiếc lá đó giống đến nỗi khiến Giôn- xi và Xiu tưởng là lá thật
- Bởi nó đã đem lại sự sống cho Giôn- xi, niềm tin vào cuộc sống cho
cô Cụ đã cho cô hoạ sĩ trẻ cuộc sống của mình
- Chiếc lá ấy không chỉ được vẽ bởi bút lông và màu mà được vẽ bằng cả tình yêu thương bao la là lòng hi sinh cao thượng của người nghệ sĩ
Trang 7thúc mềm mại bớt đau đớn hơn? Tại
sao ông không viết như vậy?
Từ chiếc lá cuối cùng tác phẩm nghệ
thuật của cụ, em nhận xét gì về giá
trị nghệ thuật? Dẫn chứng trong hai
cuộc kháng chiến chống Pháp và
chống Mỹ sức mạnh của nghệ thuật,
những bài hát, nhừng bài thơ cùng
lên đường ra mặt trận hun đúc ý chí
con người
Những nhân vật trí thức nghèo khổ
đã sống với nhau thật chân tình Qua
tác phẩm nhà văn muốn gửi gắm một
thông điệp gì tới con người? hãy yêu
thương nhau, hãy quan tâm và chia
sẻ nhau khi khó khăn Đó là cái
thiện, cái đẹp đó là những vấn đề mà
tác phẩm hướng tới sâu sa
D Rút kinh nghiệm.
> Người nghệ sĩ nghèo chân chính, giàu tình yêu thương con người có tấm lòng cao cả hi sinh cuộc sống đem lại sự hồi sinh cho Giôn- xi
+ Nghệ thuật :
- Tình tiết hấp dẫn, sắp xếp chặt chẽ khéo léo
- Truyện đảo ngược tình huống hai lần
(Giôn xi từ đầu cứ gần đến cái chết sau đó tình huống đảo ngược lại làm độc giả bất ngờ)
Cụ Bơ- men khoẻ mạnh là thế …Kết thúc bất ngờ
Cái chết của cụ Bơ- men và chiếc lá cuối cùng, Giôn-xi và căn bệnh sưng phối của Giôn- xi và chiếc lá
Ghi nhớ :
Học sinh đọc phần ghi nhớ sách giáo khoa
+ Hướng dẫn học.
- Tìm đọc thêm một vài tác phẩm của O- hen ri
Trang 8- Lưu ý cần tránh đọc nhiều ảnh
hưởng thời gian tìm hiểu bài
- Chú ý hơn khi tìm nghệ thuật
- Soạn hai cây phong