Thường nó không phải đơn giản như chúng ta tưởng o Hiểu những gì ta chọn để làm với TMĐT: mô hình và các nguyên tắc o Một chiến lược để triển khai các giải pháp TMĐT Khuynh hướng TMĐT ng
Trang 1Chương 2 Mô hình kinh doanh Thương mại điện tử
Website là gì?
“Show room” trên mạng Internet Trưng bày và giới thiệu thông tin, hình ảnh, sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp, cho mọi người truy cập bất cứ lúc nào Ví dụ: www.vnexpress.net, www.google.com, www.alibaba.com, www.tinmoi.vn, www.timnhanh.com.vn Là tập hợp một hay nhiều trang web
Để tạo một website cần 3 yếu tố cơ bản:
o Tên miền (domain)
o Nơi lưu trữ website ( hosting)
o Nội dung các trang thông tin ( web page)
Trang 3Mô hình kinh doanh TMĐT (Business Models)
TMĐT làm thay đổi cách mà công ty giao dịch với các công ty khác, với khách hàng và trong nội bộ công
ty
Trước khi tham gia vào một dự án TMĐT có vài điều các bạn cần ghi nhớ Đó là điều gì?
Câu trả lời
o Hiểu biết về mô hình kinh doanh của chính bạn và thị trường bạn nhắm vào Thường nó không phải đơn giản như chúng ta tưởng
o Hiểu những gì ta chọn để làm với TMĐT: mô hình và các nguyên tắc
o Một chiến lược để triển khai các giải pháp TMĐT
Khuynh hướng TMĐT ngày nay
o Sự sa sút mạnh mẽ của các nhà bán lẻ trên mạng – những người không có cửa hàng thật
o Thu nhập từ quảng cáo trên nhiều website đã sút giảm trầm trọng
o Khách hàng tìm đến website của những cửa hàng thật mà họ tin tưởng Họ cũng ít quan tâm hơn đối với việc so sánh giá cả
o Chính vì vậy một số site dựa vào việc cung cấp khả năng so sánh giá cả cho khách hàng đã không còn tìm thấy điểm mạnh của họ nữa
Mô hình kinh doanh
o Từ trước khi có sự ra đời của WWW, các nhà công nghiệp đã nghĩ đến email như là 1 phương tiện
có thể khai thác cho kinh doanh
o Kinh nghiệm cho thấy không có mô hình chuẩn về TMĐT từ trước Những người thành công là những người biết tự sáng tạo ra mô hình kinh doanh cho riêng mình
o Đặc tính của những người thành đạt là
Trẻ
Có tinh thần sáng lập doanh nghiệp
Chấp nhận rủi ro
1 MÔ HÌNH BẢNG HIỆU (Poster/Billboard model)
Đăng các thông tin để cho người khác đọc và ra quyết định
Email và địa chỉ doanh nghiệp được đưa lên tất cả các phương tiện thông tin và giao dịch
Quảng cáo, giấy tiêu đề, bảng ghi nhớ, fax và danh thiếp
Trang web có khả năng hồi đáp tự động
Địa chỉ web xuất hiện trong các email mà công ty gửi đi
Chi phí thấp cho người mới khởi sự
Ví dụ: Biti’s www.bitis-vn.com, Phở 24 (www.pho24.com.vn)
Site của họ cung cấp thông tin về SP và địa chỉ các chi nhánh bán hàng
Họ làm sẵn trang liên hệ để khách hàng gửi thông tin cho họ khi cần mua SP
Khách hàng cũng có thể liên lạc bằng điện thoại, fax hay bằng thư (có ghi trên web của họ)
Trang 4Ví dụ: EducationPlanet
The Education Planet Newsletter brings you this week's top educational sites, news stories and featured
"Curriculum Corners" as selected by our team of teacher reviewers Please visit the Education Planet site at http://www.educationplanet.com to access over 100,000 educational resources including 16,000 lesson plans
Education Planet
o Hình thức:
Gửi email đến khách hàng
Trỏ về địa chỉ web có nội dung cập nhật
Trên email luôn có địa chỉ URL của các trang cập nhật giúp hướng khách hàng đến trang cần tìm
Cách thức trình bày thông dụng trên email
Tạo trang HTML và gửi thẳng theo đường email đến khách hàng
Luôn có các siêu liên kết (hyperlink) trong các trang HTML giúp khách hàng có thể tìm đến trang
‘quảng cáo’ khi cần
Dùng trang HTML là phương cách hiệu quả vì dung lượng nhỏ, dễ gửi và dễ nhận
Có thể trình bày hình ảnh động và tĩnh giúp email thêm sinh động và thu hút
Ví dụ khác: cyberconsult.com.au
Cung cấp miễn phí một số thông tin cơ sở về e-commerce để thực hiện tư vấn chuyên sâu cho khách hàng quan tâm
Sử dụng email và nhiều phương tiện truyền thông thông thường khác để quảng cáo website và dịch vụ
tư vấn của họ
Trang 5Lưu ý
Điểm chính yếu cần làm trong mô hình này là cho khách hàng biết địa chỉ (email, web, hay địa chỉ thông thường) và cách liên hệ với doanh nghiệp
Công việc bán hàng sẽ được thực hiện sau đó
2 Mô hình những trang vàng (Yellow Pages Model)
Tạo ra 1 bảng danh mục (Menu) cho phép trỏ đến các nguồn thông tin hay địa chỉ nơi cung cấp sản phẩm
Khách hàng có thể tìm thông tin bằng cách ‘search’ bằng tên, ngành công nghiệp hay loại hình kinh doanh
Có thể tạo ra trên server Gopher, Bulletin Board, Web hay Máy chủ thông tin khu vực rộng (Wide Area Information Server (WAIS))
o WAIS là một hệ thống công cụ tìm kiếm văn bản sử dụng giao thức chuẫn ANS Z39.50 để tìm cơ
sở dữ liệu đã được đánh số (index) trên máy tính từ xa
Đầu tư nhiều vốn
Mức chi tiêu cho Yellowpages Mặc dù chi tiêu cho Yellow Pages trên Internet còn kém xa mức chi tiêu cho
phương tiện này trên giấy, đã có nhiều dấu hiệu cho thấy mức chi tiêu này sẽ tăng
Trang 63 Mô hình brochure điều khiển (Cyber Brochure Model)
Là dạng brochure với chức năng cung cấp thông tin và phân loại sản phẩm
Các thông tin thường chi tiết hơn mô hình yellow page
Phạm vi thường tập trung trong phạm vi một doanh nghiệp
Ví dụ: www.moorcroft.com
o Cung cấp chi tiết các thông tin chi tiết về SP và cách làm SP sứ của họ
o Cho phép xem thư mục các mặt hàng theo thể loại và tên
o Chi tiết về giá cả cũng được hiển thị
o KH cần điền vào mẫu đơn đặt hàng được thiết kế sẵn để yêu cầu SP
o Không có khả năng bán hàng trực tiếp từ website
4 Mô hình quảng cáo (Advertising Model)
Là các trang web có công cụ tìm kiếm
Cung cấp các không gian quảng cáo trên trang web
Một số trang web còn có khả năng ‘quảng cáo theo yêu cầu’ Chẳng hạn bạn đang tìm kiếm một loại thông tin nào đó, banner có chứa thông tin về SP tương ứng sẽ xuất hiện
Mô hình này thích hợp cho các doanh nghiệp
cung cấp dịch vụ trên mạng
Cross-marketing: tiếp thị cho nhiều mặt hàng
Ví dụ site bán xe cơ giới có thể giới thiệu thêm các xe cũ, cho thuê xe
Trang 75 Mô hình đăng ký: emarketer.com
Là loại mô hình website chỉ dành cho hội viên và khách hàng
Mô hình này được ‘mượn’ từ mô hình xuất bản
Tương tự như khi KH đăng ký báo định kỳ hàng tháng hay hàng quí
Hình thức này thường được sử dụng bởi các doanh nghiệp có SP có thể phân phối trực tiếp trên mạng như báo chí, phần mềm
Trang 86 Mô hình cửa hàng ảo (Virtual Storefront Model)
Dịch vụ thông tin hoàn hảo
Giúp làm tiếp thị cho sản phẩm và dịch vụ ngay trên mạng
Mua bán trực tiếp từ website
Là mô hình hoàn hảo nhất trong các mô hình kinh doanh
Ví dụ: amazon.com
Site bán lẻ trên mạng lớn nhất thế giới
Có hơn 3 triệu đầu sách và nhiều mặt hàng khác
Thanh toán trực tiếp
Nhiều chức năng ngoạn mục khác:
Wish-list
Cấp password tự động
Giới thiệu SP tương tự
Trang 9
7 Mô hình đấu giá (Auction Model)
Mô hình cho phép người mua và người bán tham gia trên một cửa hàng ảo do mình tạo ra
Dùng để tìm kiếm SP hay mua SP với giá tốt nhất
Trang 10Ví dụ: Priceline.com
o www.priceline.com còn là mô hình đảo ngược của đấu giá (Reserve Auction Model): cho phép khách hàng chọn giá theo ý muốn và nhà cung cấp sẽ căn cứ vào đó để quyết định bán SP
o Kể từ khi thành lập: (4/1998), đã bán:
12 triệu vé máy bay
6 triệu đêm khách sạn
Trang 118 Mô hình hội thương (Affiliate Model)
Mô hình kêu gọi các chủ website tham gia làm các dịch vụ của một website nào đó
Mô hình www.amazon.com kêu gọi sự tham gia của các website khác làm điểm giới thiệu phân phối cho amazon
Trang 129 Mô hình hội thị (Portal Model)
Là mô hình cung cấp nhiều loại dịch vụ Internet trên cùng một địa điểm
Phần lớn hội thị cung cấp một số dịch vụ miễn phí như công cụ tìm kiếm, tin tức trong và ngoài nước, nơi truy tìm hàng bán, email hay phòng thoại (chat room)
Ví dụ: Sino.net có khoảng 16,000 hotels trong thư mục mà khách thuê phòng có thể đặt trực tiếp qua Internet
Trang 13II Các lưu ý để triển khai thành công mô hình kinh doanh
Không chỉ riêng công nghệ là vấn đề chính
Kinh doanh cũng là vấn đề quan trọng
Khách hàng mục tiêu cần gì?
Xác định và tái xác định mục tiêu kinh doanh
o Tỉ lệ hoàn vốn
o B2C hay B2B
o Thị trường hải ngoại?
o Đối thủ cạnh tranh của ta đang làm gì?
Qui mô của dự án
o Thời gian và thời lượng
o Ngân sách
o Tài nguyên (bao gồm các yếu tố phù hợp với điều kiện hiện tại của công ty)
Các lưu ý
Sự tương thích với hệ thống hiện tại của công ty
o Hệ thống quản lý sổ sách, chứng từ, theo dõi khách hàng
o Có đủ nhân lực với kỹ năng cần thiết không
Thiết kế website
o Ai sẽ làm công việc đó
o Ai chịu trách nhiệm bảo trì
Cần xây dựng chiến lược dưới dạng văn bản
Có căn cứ để đối chiếu và theo dõi
Cần xác định hình thức của Storefront và Shopping Cart
o Có một số chuẩn mực cho các hình thức này (xem www.ecml.org)
o Ngôn ngữ này tiêu chuẩn hóa một số bộ phận dùng trong shopping cart
Duy trì Catalog
Marketing
Các tác vụ đặt hàng
Dịch vụ khách hàng, bao gồm cả Bulletin Board
Môi trường phát triển
Bài tập
1 Viếng thăm website www.chodientu.vn và mô tả chi tiết mô hình kinh doanh này
2 Mô tả mô hình đảo ngược đấu giá của www.priceline.com
3 Mô tả mô hình hội thị của www.ninemsn.com.au