TIỂU LUẬN Tư tưởng Hồ Chí Minh về người thầy giáo

Bài viết làm rõ quan điểm Hồ Chí Minh về vai trò, đạo đức, chuyên môn và phương pháp giảng dạy của người thầy giáo.. Xuất phát từ vai trò to lớn đó, người thầy giáo phải có phẩm chất đạo

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU

NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ NGƯỜI THẦY GIÁO

1.Đặt vấn đề

2.Kết quả nghiên cứu và bàn luận

a Quan điểm về vai trò và nhiệm vụ của người thầy giáo

b Quan điểm về đạo đức của người thầy

c Quan điểm về chuyên môn và phương pháp giảng dạy của người thầy giáo

d Tấm gương một người thầy học tập và làm theo tấm gương của Bác

KẾT LUẬN

MỞ ĐẦU

Tư tưởng Hồ Chí Minh là một bước phát triển mới của chủ nghĩa Mác- Lê nin, được vận dụng một cách sáng tạo vào thực tiễn giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam Điều cốt lõi của Tư tưởng Hồ Chí Minh là độc lập dân tộc gắn liền với giải quyết xã hội và giải phóng dân tộc Trong đó, vấn đề giáo dục con người là quan trọng hàng đầu Vì vậy, vai trò của người thầy giáo, cô giáo là rất quan trọng

Bài viết làm rõ quan điểm Hồ Chí Minh về vai trò, đạo đức, chuyên môn và phương pháp giảng dạy của người thầy giáo Theo Hồ Chí Minh, người thầy giáo có vai trò quyết định đến sự vận hành của hệ thống giáo dục và chất lượng giáo dục Xuất phát từ vai trò

to lớn đó, người thầy giáo phải có phẩm chất đạo đức phục vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân, đoàn kết, thương yêu học trò, yêu nghề, gắn bó với nghề nghiệp trong bất cứ hoàn cảnh nào Phẩm chất đạo đức đó của người thầy giáo luôn gắn với hành động cụ thể, thiết thực Gắn liền với phẩm chất đạo đức, người thầy giáo trong tư tưởng Hồ Chí Minh phải

có kiến thức chuyên môn sâu và rộng, nhuần nhuyễn, thuần thục về phương pháp giảng dạy

NỘI DUNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ NGƯỜI THẦY GIÁO

1.Đặt vấn đề

Lịch sử đã chứng kiến biết bao nhiêu người thầy cao quý và Hồ Chí Minh là một trong những người thầy vĩ đại mà chúng ta cần học tập Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, Hồ Chí Minh luôn coi trọng sự nghiệp giáo dục Theo quan điểm của Hồ Chí Minh, giáo dục là yếu tố quyết định trực tiếp nâng cao trình độ học vấn, trình

độ khoa học cả khoa học xã hội và nhân văn, khoa học tự nhiên, khoa học kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ, ngoại ngữ, trình độ tổ chức quản lý… Giáo dục sẽ giúp cho mọi người có một vốn liếng về lịch sử, văn hoá của dân tộc Việt Nam và thế giới, mà nếu không có nó thì sẽ không giữ vững được nền độc lập dân tộc, không thể tham gia một cách tích cực và có hiệu quả vào công việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Giáo dục sẽ giúp cho mỗi người dân có kiến thức mới để “biến một nước dốt nát, cực khổ thành một nước văn hoá cao và đời sống tươi vui hạnh phúc”

Hồ Chí Minh đã chỉ ra rằng những mục tiêu của giáo dục là đào tạo các em nên những người công dân hữu ích cho nước Việt Nam, phát triển toàn diện con người, thúc đẩy hoàn toàn những năng lực sẵn có của các em “Học để làm việc, làm người, làm cán

bộ Học để phụng sự đoàn thể, giai cấp và nhân dân, Tổ quốc và nhân loại” Học để sửa chữa tư tưởng, “học để tu dưỡng đạo đức cách mạng”, “học để tin tưởng” Song, muốn đạt được mục tiêu đó thì nội dung giáo dục phải toàn diện, phù hợp với tính chất của trường học dưới chế độ mới; phù hợp với đặc điểm Việt Nam trong bối cảnh chung của thế giới

Bác Hồ thăm đại biểu giáo viên toàn miền Bắc (1958) và dạy: Trường học của chúng ta là trường học của chế độ dân chủ nhân dân, nhằm mục đích đào tạo những công

dân và cán bộ tốt, người chủ tương lai của nước nhà Nhà trường phải gắn liền với thực

tế của nước nhà, với đời sống nhân dân

Vận dụng quan điểm của Lênin: “Không học thì không trở thành người cộng sản được”, Hồ Chí Minh nói: “Dốt nát cũng là kẻ địch”, “Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu” và người cán bộ cách mạng Việt Nam phải nhớ “cán bộ phải có văn hóa làm gốc”,

vì “muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội nhất định phải có học thức”

Ngay trong phiên họp đầu tiên của Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà (nay là Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam), ngày 3 tháng 9 năm 1945 khi đề cập đến những nhiệm vụ cấp bách của Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, Chủ tịch Chính phủ nhân dân lâm thời Hồ Chí Minh đã đưa ra sáu vấn đề, trong đó có: Nạn dốt

-Là một trong những phương pháp độc ác mà bọn thực dân dùng để cai trị chúng ta Hơn chín mươi phần trăm đồng bào chúng ta mù chữ Nhưng chỉ cần ba tháng là đủ để học đọc, học viết tiếng nước ta theo vần quốc ngữ Để khuyến khích toàn dân học tập, ngày 4 tháng 10 năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục ra lời kêu gọi “Chống nạn thất học”,

đã chỉ rõ:

Quốc dân Việt Nam!

Muốn giữ vững nền độc lập,

Muốn làm cho dân mạnh, nước giàu,

Mọi người Việt Nam phải hiểu quyền lợi của mình, bổn phận của mình, phải có kiến thức mới để có thể tham gia vào công cuộc xây dựng nước nhà, và trước hết phải biết đọc, biết viết chữ quốc ngữ

Đi đôi với việc coi trọng giáo dục, Người rất quan tâm đến việc xây dựng đội ngũ thầy giáo Theo Hồ Chí Minh: “Nhiệm vụ giáo dục là rất quan trọng và vẻ vang, vì nếu không có thầy giáo thì không có giáo dục”(1) Và Người đánh giá rất cao vị trí, vai trò đội ngũ giáo viên: “Là đội tiên phong trong sự nghiệp tiêu diệt giặc dốt, anh chị em chịu cực khổ, khó nhọc, hi sinh, phấn đấu để mở mang tri thức phổ thông cho đồng bào, để xây đắp nền văn hoá sơ bộ cho dân tộc” Do đó phải xây dựng đội ngũ những thầy giáo tốt, xứng đáng với vị trí người thầy Đó là những người yêu nghề, yêu trường, hết lòng thương yêu chăm sóc, giáo dục học sinh

2.Kết quả nghiên cứu và bàn luận

a.Quan điểm về vai trò và nhiệm vụ của người thầy giáo

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, giữa vai trò và nhiệm vụ của người thầy có mối quan

hệ mật thiết, không tách rời nhau Vai trò quan trọng của người thầy trong xã hội được thể hiện qua nhiệm vụ của họ đảm nhận Người thầy đảm nhận tốt nhiệm vụ được giao là

sự khẳng định vị trí, vai trò của họ trong xã hội

Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người” Nhiệm vụ của thầy giáo, cô giáo là phải đào tạo ra

những công dân tốt, cán bộ tốt cho nước nhà Với quan điểm tư tưởng đó, Bác cũng khẳng định: “Có gì vẻ vang hơn là đào tạo những thế hệ sau này tích cực góp phần xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản Người thầy giáo tốt - thầy giáo xứng đáng

là thầy giáo - là người vẻ vang nhất Dù tên tuổi không đăng trên báo, không được thưởng huân chương, nhưng những người thầy giáo tốt là những anh hùng vô danh Đây là một

điều rất vẻ vang Nếu không có thầy giáo dạy dỗ cho con em nhân dân thì làm sao mà xây dựng chủ nghĩa xã hội được ? Vì vậy, nghề thầy giáo rất là quan trọng, rất là vẻ vang Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, người thầy giáo được coi là chiến sĩ tiên phong trong phong trào diệt giặc dốt, có nhiệm vụ chống nạn mù chữ, “phấn đấu mở mang tri thức phổ thông cho đồng bào, để xây đắp nền văn hoá sơ bộ cho dân tộc”(5) Việc nâng cao dân trí là cơ sở để khẳng định vị thế của dân tộc ta trên trường quốc tế

“Đồng bào bây giờ phải biết chữ hết để trả lời cho thế giới biết nước ta là một nước văn minh, ai cũng biết chữ”(6)

Có thể nói, ngay từ những ngày đầu của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, người thầy giáo đã đóng góp quan trọng trên nhiều phương diện của đời sống xã hội Đó là tham gia vào sự nghiệp giải phóng con người, xây dựng nền văn hóa mới, phục vụ công cuộc kháng chiến, kiến quốc Đánh giá về việc làm và công lao của người thầy trong thời kỳ này, Hồ Chí Minh khẳng định: “Một phần tương lai của dân tộc nước nhà nằm trong sự

cố gắng của anh chị em… Đồng bào ta ai cũng biết đọc, biết viết Cái vinh dự đó thì tượng đồng bia đá nào cũng không bằng”(8), và “công tác bình dân học vụ là một việc quan trọng ảnh hưởng đến dân tộc, đến xã hội, đến xây dựng Tổ quốc”(9)

Đất nước ta đang trong thời kỳ đổi mới, đẩy mạnh CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế Do đó, sự nghiệp giáo dục - đào tạo với vị trí, vai trò của mình là phải đi trước một bước Hơn bao giờ hết, trong giai đoạn hiện nay, việc chuẩn bị nhân tài, lực lượng lao động cho sự nghiệp CNH, HĐH, là sự đầu tư vừa cơ bản, vừa lâu dài, vừa cấp bách Trước những đòi hỏi đó, vai trò của người thầy càng có ý nghĩa Sứ mệnh, nhiệm vụ của những nhà giáo hơn lúc nào hết rất nặng nề và người thầy hơn ai hết hiểu rõ mình cần phải tạo dựng những phẩm chất và năng lực để tự khẳng định nhằm cống nhiến nhiều hơn nữa cho Tổ quốc nói chung, sự nghiệp giáo dục - đào tạo nói riêng

Vai trò và nhiệm vụ của người thầy giáo còn được thể hiện ở việc xây dựng nội dung chương trình đào tạo phù hợp Tức là dạy cái gì? học cái gì? để đào tạo ra thế hệ kế tục sự nghiệp cách mạng Theo Hồ Chí Minh, người thầy giáo xây dựng nội dung chương trình phải theo các nguyên tắc sau:

Một là, xây dựng nội dung chương trình phải toàn diện, bao gồm các mặt, văn hóa, chính trị, khoa học kỹ thuật, chuyên môn nghiệp vụ, lao động

Hai là, các nội dung trên có mối quan hệ mật thiết với nhau, cấu tạo hợp lý và phù hợp với từng giai đoạn

Ba là, Xây dựng nội dung chương trình phải thiết thực, tiếp cận trình độ khoa học kỹ thuật tiên tiến của thế giới gắn với thực tiễn Việt Nam

Bốn là, xây dựng nội dung chương trình phải phù hợp với từng cấp học

Thiết nghĩ, để làm được điều đó những người thầy phải luôn tìm tòi, sáng tạo không ngừng để tiếp nối một cách xứng đáng thế hệ những người đi trước, không ngừng rèn luyện, hoàn thành tốt vai trò thiêng liêng đối với xã hội Đồng thời đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy, phải năng động, sáng tạo, linh hoạt, có phương pháp làm việc khoa học, có ý chí vượt khó và đặc biệt phải có tâm huyết với nghề nghiệp mà mình đã

lựa chọn Người thầy không nên tự bằng lòng với những kiến thức đã có mà phải nâng cao, vươn xa hơn về nhận thức, tiếp cận tốt hơn với phương pháp giảng dạy tích cực nhằm tạo ra những “sản phẩm” tốt đáp ứng có hiệu quả nhu cầu của xã hội, của công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, CNH, HĐH đất nước Bên cạnh sự biết ơn và lòng tôn kính đối với người thầy, còn là sự yêu cầu, đòi hỏi cao của học trò và xã hội đối với những Nhà giáo, hay nói cách khác, chính là nghĩa vụ, là bổn phận của người thầy đối với học trò và xã hội Với tư cách là những người thầy, chúng ta nghĩ gì về trách nhiệm của mình!

b Quan điểm về đạo đức của người thầy

Hồ Chí Minh đặc biệt đề cao vai trò của đạo đức, coi đạo đức là linh hồn của người thầy giáo Người nói: chính trị là đức, chuyên môn là tài, có tài mà không có đức là hỏng, hay “chính trị là linh hồn, chuyên môn là xác Có chuyên môn mà không có chính trị thì chỉ là cái xác không hồn”(18)

Hồ Chí Minh nhấn mạnh đến vai trò đạo đức của người thầy, song không tuyệt đối hoá mặt đạo đức coi nhẹ lĩnh vực chuyên môn, nghiệp vụ Theo Hồ Chí Minh giữa đức

và tài, hồng và chuyên, phẩm chất và năng lực của người thầy giáo có mối quan hệ hữu

cơ và tác động qua lại lẫn nhau Có đức là để tài năng phát triển đúng hướng, và có tài thì đức mới phát huy được tác dụng Người nói: “có tài mà không có đức là hỏng, có đức mà chữ i tờ thì dạy thế nào”(19), do đó, người thầy giáo: “ phải chú ý cả tài cả đức”(20) Ở

Hồ Chí Minh có quan điểm mới về vị trí đạo đức của người thầy giáo Đó là từ đạo đức

để đi đến tài năng, phải có chính trị trước rồi có chuyên môn, đức phải có trước tài

Theo Hồ Chí Minh, phẩm chất đạo đức quan trọng nhất của người thầy giáo là phục

vụ Tổ quốc, phục vụ nhân dân Phục vụ Tổ quốc gắn liền với phục vụ nhân dân Phẩm chất đạo đức này được đề cập trong nhiều bài viết, bài nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh Nói chuyện với thầy giáo, cô giáo lớp Nghiên cứu chính trị Khoá 1 Trường Đại học nhân dân, Người căn dặn: “chân lý là cái gì lợi cho Tổ quốc, cho nhân dân, cái gì trái với lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân không phải là chân lý Ra sức phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân tức là phục tùng chân lý”(21)

Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, phẩm chất đạo đức phục vụ Tổ quốc của người thầy giáo có nội dung rất cụ thể Người thầy giáo phải đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân

dân lên trước hết, trên hết và bất kỳ hoàn cảnh nào cũng phải thực hiện tốt đường lối giáo dục của Đảng và Nhà nước, phải kính trọng nhân dân, tin vào sức mạnh của nhân dân Người giải thích “Nhân nghĩa là nhân dân Trong bầu trời không có gì quí bằng nhân dân Trong thế giới không có gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của nhân dân”(22) Như vậy, quan niệm đạo đức cũ coi người dân phụ thuộc vào giai cấp cầm quyền, thì người dân trong tư tưởng Hồ Chí Minh được đặt ở vị trí trân trọng nhất, quí nhất Từ sự tin tưởng vào sức mạnh của nhân dân, Hồ Chí Minh cho rằng sự nghiệp giáo dục đào tạo nói chung và người thầy giáo nói riêng phải dựa vào dân, gắn bó với quần chúng nhân dân để được quần chúng nhân dân tin yêu và giúp đỡ

Theo Hồ Chí Minh, người thầy giáo phải có phẩm chất đạo đức thương yêu học trò, phải quan tâm săn sóc học trò với một tình cảm sâu nặng như ruột thịt, song cách thể hiện phải phù hợp với từng lứa tuổi và cấp học Ở tiểu học, mẫu giáo người thầy phải dành cho học trò một tình thương đặc biệt như tình cảm của cha mẹ đối với người con Người căn dặn: làm mẫu giáo tức là thay mẹ dạy trẻ Muốn làm được thì trước hết phải yêu trẻ, hay

“phải thương yêu các cháu như con em ruột thịt của mình”(23) Ở cấp đại học và trung học chuyên nghiệp thì tình thương của người thầy đối với học trò, được xây dựng trên cơ

sở dân chủ, kỷ cương và trách nhiệm Người nói “Dân chủ nhưng trò phải kính thầy, thầy phải quí trò chứ không phải là cá đối bằng đầu”(24) Đây là mối quan hệ tốt đẹp của thầy

và trò trong xã hội dân chủ, có sự kế thừa những giá trị đạo lý tôn sư trọng đạo của dân tộc

Gắn liền với phẩm chất đạo đức thương yêu học trò là phẩm chất đạo đức “thật thà yêu nghề” của người thầy Phẩm chất yêu nghề của người thầy được biểu hiện trước hết

là sự gắn bó thiết tha với nghề nghiệp trong bất cứ hoàn cảnh nào Nghề giáo là một nghề lao động khó nhọc, đòi hỏi phải đầu tư nhiều thời gian, công sức, nhưng không phải là nghề có thu nhập cao Nếu không thiết tha với nghề nghiệp sẽ bị dao động trước hoàn cảnh khó khăn Vì vậy, Hồ Chí Minh thường căn dặn những người làm thầy “nên yên tâm công tác” không nên “đứng núi này trông núi nọ, muốn thay đổi công tác, kèn cựa vì địa vị”

Trong môi trường sư phạm, Người hiểu rất rõ giá trị của sự đoàn kết Đoàn kết sẽ tạo ra bầu không khí vui vẻ, thoải mái kích thích sự khám phá sáng tạo trong giảng dạy

và nghiên cứu; đồng thời sẽ tạo ra môi trường thi đua lành mạnh, phát huy được khả năng của cá nhân và sức mạnh của cộng đồng, cống hiến cho sự nghiệp giáo dục Chính vì vậy, Người luôn giáo dục tình thần đoàn kết trong đội ngũ thầy giáo, cô giáo và coi đây là phẩm chất đạo đức quan trọng của người thầy

“Biên độ” đoàn kết của người thầy trong tư tưởng Hồ Chí Minh là bao gồm tất cả các mối quan hệ xã hội của người thầy, nhưng trước hết là mối quan hệ giữa đồng nghiệp với đồng nghiệp, giữa thầy và trò, giữa thế hệ trước và thế hệ sau, giữa cán bộ giảng dạy

và cán bộ phục vụ, giữa thầy giáo và các cấp chính quyền và nhân dân địa phương Trong biên độ rộng lớn đó, Người yêu cầu những đảng viên và cán bộ lãnh đạo trong ngành giáo dục phải gương mẫu về đoàn kết và coi đây là hạt nhân của khối đoàn

kết trong ngành giáo dục Theo Hồ Chí Minh, đoàn kết của người thầy được thể hiện qua việc trao đổi về chuyên môn, kinh nghiệm giảng dạy, phối hợp trong quản lý, giáo dục học trò, giúp đỡ nhau trong cuộc sống hàng ngày

Việc đoàn kết, nhất trí của người thầy cần dựa trên những cơ sở vì mục tiêu chung,

vì sự phát triển của nhà trường và của nền giáo dục nước nhà; đoàn kết phải thực sự, chân thành “thực sự trăm phần trăm, chứ không phải chỉ là đoàn kết miệng”(25), “đoàn kết giúp đỡ nhau cùng tiến bộ” và mạnh dạn tự phê bình và phê bình

c.Quan điểm về chuyên môn và phương pháp giảng dạy của người thầy giáo

Theo Hồ Chí Minh, người thầy giáo phải giỏi về chuyên môn và thuần thục về phương pháp giảng dạy Cụ thể là:

- Phải giỏi về lĩnh vực mà mình đảm nhận giảng dạy Tại Hội nghị lần thứ nhất về công tác huấn luyện và học tập năm 1950, Người nói "Muốn huấn luyện thợ rèn, thợ nguội thì người huấn luyện phải thạo nghề rèn, nghề nguội"(26)

- Phải được trang bị lý luận giáo dục Bởi vì "Làm mà không có lý luận thì không khác gì đi mò trong đêm tối, vừa chậm chạp, vừa hay vấp váp Có lý luận thì mới hiểu được mọi việc trong xã hội, trong phong trào để chủ trương cho đúng, làm cho đúng"(27)

- Phải nắm chắc quan điểm, đường lối giáo dục của Đảng

- Ngoài kiến thức chuyên môn, người thầy giáo phải có những kiến thức liên ngành

bổ trợ cho chuyên ngành đảm nhận Như vậy, người thầy trong tư tưởng Hồ Chí Minh vừa có biên độ kiến thức rộng, vừa có kiến thức chuyên sâu Có kiến thức rộng để chuyên sâu

Những người làm thầy phải truyền đạt kiến thức của mình cho người khác Nếu có chuyên môn giỏi mà phương pháp truyền đạt không tốt thì hiệu quả giảng dạy sẽ bị hạn chế Giữa chuyên môn và phương pháp giảng dạy có mối quan hệ mật thiết với nhau, tác dụng tương hỗ với nhau, trong đó chuyên môn là nội dung Vì vậy, Hồ Chí Minh cho rằng, người thầy giáo ngoài kiến thức chuyên môn sâu rộng phải thuần thục về phương pháp giảng dạy

Mục đích của phương pháp giảng dạy trong tư tưởng Hồ Chí Minh là "cốt làm cho người học hiểu thấu vấn đề"(28)

Là người đã từng đứng trên bục giảng đào tạo nhiều thế hệ cán bộ lãnh đạo, Hồ Chí Minh đã có những chỉ dẫn cụ thể về phương pháp giảng dạy

- Giảng dạy phải phù hợp với đối tượng, theo khả năng nhận thức của người học Theo Hồ Chí Minh, người thầy giáo phải sâu sát, nắm rõ khả năng nhận thức và hoàn cảnh của từng người học để tìm ra cách thức giảng dạy phù hợp Có đối tượng phải tốn nhiều thời giờ, dạy tỷ mỉ thì mới hiểu vấn đề Có đối tượng “cách dạy bao quát mà vấn làm cho người học hiểu thấu được”(29) Như vậy Hồ Chí Minh đưa ra quan điểm dạy theo người học, chứ không phải bắt người học phải học theo cách dạy của mình Muốn thực hiện được điều đó thì “Bài giảng phải chuẩn bị cho tốt”, kỹ càng, không được qua loa đại khái

- Phương pháp giảng dạy là phải xuất phát từ mục tiêu, nội dung đào tạo và tâm lý lứa tuổi Người nói phải từ "mục đích của giáo dục, nội dung của giáo dục sau đó tìm ra

cách dạy" Theo phương châm đó, phương pháp dạy học ở cấp đại học là phải dân chủ trong sinh hoạt học thuật, tăng cường thảo luận để người học chủ động chiếm lĩnh tri thức, do đó, người thầy giáo “phải nâng cao và hướng dẫn việc tự học"(30) Phương pháp giảng dạy ở cấp tiểu học là phải "nhẹ nhàng vui vẻ, chớ gò ép thiếu nhi vào khuôn khổ của người lớn”(31) Còn các cháu mẫu giáo, cần làm cho chúng vui, trong lúc vui cũng cần làm cho chúng học và phải làm kiểu mẫu trong mọi việc cho các em bắt chước

- Bài giảng phải sinh động, lý luận phải gắn với thực tiễn để người học dễ hiểu,“mau hiểu, mau nhớ" Vì vậy, Người viết vấn đề gì, nói vấn đề gì, kể cả những vấn đề lý luận

to lớn thì từ người có trình độ học vấn cao đến người dân bình thường đều có thể hiểu được

Trong phương pháp giảng dạy, Người đưa ra những điểm nên tránh Đó là "tránh lối dạy nhồi sọ, chú ý tránh nói tiếng nước ngoài quá nhiều Những tiếng ta có thì không nên dùng tiếng nước ngoài Và việc hội họp còn quá nhiều hại đến sức khỏe và lãnh phí thời gian của thầy giáo và học trò"

- Phải phát động phong trào thi đua trong giảng dạy và học tập Dạy tốt phải trở thành một phong trào quần chúng, thì cán bộ giảng dạy có điều kiện hợp tác, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm trong học thuật và giảng dạy Dưới sự chỉ dẫn của Người, ngành giáo dục đã phát động phong trào thi đua "hai tốt" (dạy tốt, học tốt) Phong trào "hai tốt" phát triển cả bề rộng lẫn chiều sâu và đã xuất hiện nhiều điểm hình tiên tiến trong giảng dạy

và học tập đóng góp cho sự phát triển của ngành giáo dục

Ngày nay, toàn cầu hoá và hội nhập quốc tế là một xu thế khách quan, ngày càng sâu rộng, vừa là quá trình hợp tác để phát triển, vừa là quá trình đấu tranh để bảo vệ lợi ích quốc gia Khoa học và công nghệ phát triển năng động, mạnh mẽ và đã trở thành lực lượng sản xuất xã hội trực tiếp; giáo dục và đào tạo có ý nghĩa quyết định đối với nền sản xuất vật chất xã hội Trong bối cảnh đó, khoa học công nghệ và giáo dục đào tạo là nhân

tố quyết định sự thành bại của quá trình công nghiệp hoá, hiện đai hoá đất nước Văn kiện Đại hội X của Đảng nhấn mạnh: “Giáo dục và đạo tạo, cùng với khoa học và công nghệ

là quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa” Phát triển giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, là điều kiện để tạo

ra và phát huy lợi thế cạnh tranh quốc tế của Việt Nam về nguồn lực con người trong quá trình toàn cầu hoá Đây là trách nhiệm của toàn Đảng, của hệ thống chính trị - xã hội, của toàn dân, trong đó đội ngũ các nhà giáo là một trong những người trực tiếp thực hiện và

vì vậy giữ vai trò quyết định trực tiếp đến chất lượng và sự phát triển của hệ thống giáo dục quốc dân Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên hiệp quốc (UNESCO) cũng đã khuyến cáo: Mọi cuộc cải cách đều bắt đầu từ người giáo viên

Hồ Chí Minh đã dạy: “Muốn xây dựng chủ nghĩa xã hội, trước hết cần có những con người xã hội chủ nghĩa” (3) Vì vậy “vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”(4) Để phấn đấu đến năm 2020 nước ta có một nền giáo dục tiên tiến, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước trong bối cảnh

hội nhập quốc tế và nhằm không ngừng nâng cao chất lượng giáo dục và đào tào, khoa học và công nghệ, đưa dân tộc ta tới đỉnh cao văn hoá, văn minh, xứng đáng một nước Việt Nam Xã hội Chủ nghĩa thì cần phải có những giải pháp cơ bản đồng bộ và quyết tâm cao, trước mắt cần tập trung nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo với một số nội dung chủ yếu sau:

- Đội ngũ nhà giáo là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục cho nên cần phải xây dựng đội ngũ giáo viên theo hướng chuẩn hoá, đủ về số lượng, nâng cao chất lượng, đồng

bộ về cơ cấu, đặc biệt chú trọng nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, lương tâm nghề nghiệp và trình độ chuyên môn của nhà giáo, đáp ứng yêu cầu đổi mới mục tiêu, nội dung, phương pháp dạy học và đòi hỏi ngày càng cao của sự nghiệp giáo dục trong công cuộc đẩy mạnh sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế; gắn việc nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho giáo viên với giữ gìn

và phát huy truyền thống tôn sư trọng đạo, truyền thống hiếu học của dân tộc

- Khoản 2, Điều 3 Luật Giáo dục ghi: “hoạt động giáo dục phải được thực hiện theo nguyên lý học đi đôi với hành, giáo dục kết hợp với lao động sản xuất, lý luận gắn liền với thực tiễn, giáo dục nhà trường kết hợp với giáo dục gia đình và giáo dục xã hội” Hoạt động giáo dục và hoạt động dạy học là hoạt động của thầy trò cùng nhau làm chủ

Vì vậy quan hệ của thầy trò tốt đẹp sẽ đảm bảo cho sự hợp tác chặt chẽ, vai trò quyết định đảm bảo kết quả giảng dạy, học tập, giáo dục, song để thực hiện tốt vai trò, nhiệm vụ của mình là người hướng dẫn thì thầy giáo cần tích cực thực hiện và thực hiện tốt việc đổi mới phương pháp dạy và học, khắc phục cơ bản lối truyền thụ một chiều, theo hướng phát huy tính chủ động, sáng tạo, hợp tác; giảm thời gian giảng lý thuyết, tăng thời gian

tự học, tự tìm hiểu cho học sinh, sinh viên; gắn kết học tập với thực hành, đào tạo gắn với nghiên cứu khoa học sản xuất và đời sống

- Xây dựng quy hoạch, kế hoạch tổng thể về công tác bồi dưỡng nhà giáo, đi đôi với tập trung đổi mới công tác bồi dưỡng về nội dung, phương pháp, cách đánh giá và sử dụng kết quả bồi dưỡng trong công tác phát triển đội ngũ nhà giáo; thực hiện tốt chương trình đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng nhà giáo để đáp ứng nhu cầu phát triển của đất nước

- Thực hiện tốt việc cử nhà giáo đi học tập, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ tập trung hàng năm; gắn với bồi dưỡng kỹ năng sư phạm, phương pháp nghiên cứu khoa học

và ứng dụng kỹ thuật, nâng cao trình độ kiến thức chuyên môn nghề nghiệp, trình độ tay nghề, năng lực sử dụng công nghệ thông tin, ngoại ngữ cho đội ngũ giáo viên

Thực tiễn 20 năm đổi mới cho thấy: lúc nào và ở đâu nghiên cứu và quán triệt đầy

đủ, vận dụng và phát triển sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thì ở đó đem lại những thành tựu và niềm tự hào lớn cho giáo dục Việt Nam, ở đâu xa rời nguyên lý giáo dục Hồ Chí Minh ở đó gặp không ít khó khăn về giáo dục Do đó, quán triệt sâu sắc quan điểm của Hồ Chí Minh về giáo dục, toàn Đảng, toàn dân ta, đặc biệt là ngành Giáo dục tiếp tục triển khai sáng tạo cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, cuộc vận động “Chống tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục”, phát động sâu rộng các phong trào thi đua của ngành, trong đó chú trọng việc “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực

d.Tấm gương một người thầy học tập và làm theo tấm gương của Bác

Với phương châm lấy “Dạy tốt- học tốt” làm cốt lõi của phong trào thi đua và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Thầy giáo Hoa Văn Ngọc, hiệu trưởng Trường Tiểu học Phan Rí Thành 2 đã mang về cho nhà trường nhiều danh hiệu đáng tự hào, riêng

cá nhân Thầy Ngọc được Thủ tướng Chính Phủ tặng Bằng khen, Huân chương Lao động hạng Ba và được các cấp tuyên dương về thành tích làm theo Bác

Là Hiệu trưởng kiêm Bí thư chi bộ, thầy giáo Hoa Văn Ngọc luôn nêu gương, phát huy trách nhiệm người đứng đầu tận tuỵ với công việc, có ý thức tổ chức kỷ luật cao, luôn luôn quan tâm, giúp đỡ đồng nghiệp, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao Chủ động cùng với tập thể xây dựng chuẩn mực đạo đức Nhà giáo theo tấm gương đạo đức

Hồ Chí Minh, quy tắc ứng xử của cán bộ công chức, các điều “ Xây” và “Chống”, các Quy chế phối hợp; gắn học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh với phong trào thi đua “ Hai tốt”, chú trọng công tác kiểm tra, giám sát, xây dựng quy chế đánh giá thi đua, khen thưởng, sơ kết động viên khen thưởng kịp thời Riêng với bản thân mình, thầy giáo Hoa Văn Ngọc đã khơi dậy trong Cán bộ giáo viên nhân viên niềm vui có tấm gương của Bác để học tập và làm theo, tổ chức sinh hoạt các chuyên đề theo chủ điểm, qua đó, mỗi cá nhân cáo kết quả của việc “làm theo” Bác; quan tâm chăm sóc học sinh có hoàn cảnh khó khăn có nguy cơ bỏ học, giúp đỡ học sinh yếu kém vươn lên, học sinh cá biệt tiến bộ, phong trào “bông hoa chăm ngoan”, “đôi bạn cùng tiến”, tặng sách cũ, quần

áo cũ cho bạn nghèo, thực hành tiết kiệm nuôi heo đất của lớp gây quỹ giúp đỡ bạn trong lớp còn khó khăn vượt qua rào cản, sưu tầm tranh ảnh về Bác Hồ chăm sóc khu di tích, đi tìm địa chỉ đỏ, tổ chức cho học sinh làm theo lời Bác thông qua nhiều hình thức ngoại khóa như “ Giao lưu Âm nhạc với Mái trường thân thiện ”, “ kể chuyện Bác Hồ với thiếu nhi ”, “ phát động phong trào đọc sách về Bác Hồ ”, sưu tầm tranh ảnh về Bác Hồ, ngoại khóa “ ngày hội đọc sách ”…

Là người đứng đầu đơn vị, thầy Hoa Văn Ngọc đã có nhiều sáng kiến trong công tác xây dựng Đảng, đi đầu trong phong trào viết và áp dụng sáng kiến kinh nghiệm, được hội đồng khoa học ngành giáo dục các cấp đánh giá cao Dưới sự chỉ đạo của người hiệu trưởng, các giáo viên ở Trường Tiểu học Phan Rí Thành 2 là những tấm gương đạo đức,

tự học và sáng tạo, chi đoàn thanh niên thì có phong trào “tuổi trẻ xung kích đi đầu trong học tập làm theo lời Bác” Còn các em học sinh cũng tự giác thực hiện làm theo lời Bác dạy thông qua việc “làm theo 5 điều Bác dạy” Tất cả đều cùng chung mục tiêu dạy tốt-học tốt, đặc biệt phải hết lòng thương yêu, dạy dỗ và chăm sóc tốt-học sinh, nhất là tốt-học sinh

có hoàn cảnh khó khăn.Với 51 tuổi đời, 32 tuổi nghề, 29 tuổi Đảng, Thầy giáo Hoa Văn Ngọc, đã tích luỹ cho bản thân nhiều thành tích thi đua “Hai tốt” như: nhiều năm liền là chiến sĩ thi đua các cấp, trong đó có chiến sĩ thi đua cấp toàn quốc, cán bộ quản lý giỏi cấp toàn quốc, Bằng Khen của Thủ tướng Chính phủ, Huân chương Lao động hạng Ba và nhiều Bằng Khen, giấy khen của các cấp, các ngành về việc “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” Vừa qua, nhân kỉ niệm 124 năm ngày sinh của Bác, thầy Ngọc vinh dự được huyện ủy Bắc Bình khen thưởng trong việc “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” Sự tận tâm trong sự nghiệp trồng người thực sự là điển hình về “làm theo lời Bác dạy”, xứng đáng để đồng nghiệp noi theo

(nguồn: http://binhthuan.gov.vn/wps/portal/huyenbacbinh/home/tintucsukien/ )