- Hóa trị của nguyên tố hay nhóm nguyên tử là con số biểu thị khả năng liên kết của nguyên tử hay nhóm nguyên tử , được xác định theo hóa trị của H chọn làm một đơn vị và hóa trị của [r]
Trang 1Đ C Ề Ư Ơ N G Ô N T Ậ P H Ọ C K Ì I H Ó A H Ọ C 8 Y
U
H
T
Ý
L
i
n
i
á
h
K
1 ệ m n g u y ê n t ử , p h â n t ử , n g u y ê n t ử k h ố i , p h â n t ử k h ố i
- N g u y ê n t ử hl à ạ tvôcùngnhỏvà rtunghòa vềđiện Nguyênt ử gồmhạ tnhânmangđiện
v à v
g
n
ơ
ư
d
h
c
ít ỏt ạobở imộ thaynhiềuel c rtonmangđiệnt íchâm:
- Hạ tnhânt ạobở iproton(p )vànơ rton
-Trongmỗ inguyênt ử :p(+ )=e ( -)
-El c rtonl uônchuyểnđộngquanhhạ tnhânvàs ắpxếpt hành
từngl ớp
- N g u y ê n t ố h ó a h ọ c l àt ậphợpnhữngnguyênt ử cùngl oại ,cócùngs ốp rtonghạ tnhân
- K í h i ệ u h ó a h ọ i cb ểudiễnnguyênt ốvà ch ỉmộ tnguyênt ửcủa nguyênt ốđó
t
n
ê
y
u
g
N ử k h ố il àkhố ưil ợngcủa nguyênt ử ítnhbằngđơnv ịc cbon Mỗ inguyênt ốcó
t
n
ê
y
u
g
n ử khố i irêngbiệ t
- P h â n t ử hlà ạ tđạ idiệnchochất ,gồm một s ốnguyênt ử ilênkế tvớ inhauvà ht ể hiệnđầy
đủ ítnhchấ thóahọc củachấ t
- P h â n t ử hl à ạ thợpt hànhcủahầyhế t ácchấ ,tc cđơnchấ tkiml oại…cóhạ thợpt hành
t
n
ê
y
u
g
n
à
- P h â n t ử k h ố il à khố ưil ợngcủaphânt ử ítnhbằngđơnv ịc cbon ,bằngt ổngnguyênt ử h
k ố icủa ácnguyênt ử t rongphânt ử
h
T
2 ế n à o l à đ ơ n c h ấ t , h ợ p c h ấ t C h o v í d ụ ?
- Đ ơ n c h ấ tl ànhữngchấtt ạonênt ừmộ tnguyênt ốhóahọc V ídụ :kh íhiđro,l ưuhuỳnh ,
kẽm ,na rt ,i…
- H ợ p c h ấ tl ànhữngchấtt ạonênt ừha inguyênt ốhóa học rtởl ên V ídụ :Nướct ạonênt ừ i
a
h nguyênt ốhóahọc l àH và O
h
t
g
n
ô
C
3 ứ c h ó a h ọ c d ù n g b i ể u d i ễ n c h ấ t :
+Đơnchấ t :A (đơnchấ tkim l oạ ivà mộ tvà iph ikimnhư :S,C )
…
h c n ơ Đ
+ ấ t :Ax (phầnl ớnđơnchấ tph ikim, t hườngx=2) H
+ ợpchấ t :AxBy, AxByCz …
- Mỗ icôngt hứchóa họcch ỉmộ tphânt ử củachấ t ( rtừđơnchấ tA )và chobiế t:
t n ê y u g N
+ ốt ạor achấ t S
+ ốnguyênt ửcủa mỗ inguyênt ốvàphânt ửkhối
i
b
t
á
h
P
4 ể u q u y t ắ c h ó a t r ị V i ế t b i ể u t h ứ c
Trang 2- H ó a t r ị c ủ a n g u y ê ố n t (haynhómnguyênt ử ) l à cons ốbiểut h ịkhảnăng ilênkế tcủa
t
n
ê
y
u
g
n ử (haynhómnguyênt ử) ,đượcx c địnht heohóa rt ịcủa Hchọnl àm mộ tđơnv ị
rt
a
ó
h
à
v ịcủaO l à ha iđơnvị
- Q u y t ắ c h ó a t r ị :Trongcôngt hức hóahọc, ítchcủa chỉs ốvà hóa rt ịcủa nguyênt ốnày
bằng ítchcủachỉs ốvàhóa rt ịcủanguyênt ốkia
- i B ể u t h ứ c: y
b
x B
Aa
x×a= y×b B cót hể l ànhómnguyênt ử,v ídụ: Ca(OH)2 t,a có1×I I=2×1
V ậ n d ụ n g :
rt a
ó
h
h
n
í
T
+ ịchưabiế t :biế tx,yvàa (ho cb ) ítnhđược b( ho ca)
L
+ ậpcôngt hức hóahọc kh ibiế tavàb :
- iV ế tcôngt hứcdạngchung
- i V ế tbiểut hức quyt ắchóa t ịr ,chuyển ỉtl ệ :
'
'
a
b a
b y x
Lấyx= bhoặcb ’vày=ahaya ’ (Nếua ,’b’l à nhữngs ốnguyênđơngiảnhơns ovớ i )
b
,
a
S
.
6 ự b i ế n đ ổ i c ủ a c h ấ t :
- iH ệ ưnt ợngchấ tbiếnđổ imà vẫngiữnguyênl à chấ tbanđầu ư
đ ợc gọil àhiệ ưnt ợngvậtl ý
- iH ệ ưnt ợngchấ tbiếnđổ icót ạor achấ tkh c ,đượcgọil à hiện ư
t ợnghóahọc
h
P
.
7 ả n ứ n g h ó a h ọ c :
- hP ảnứnghóa họcl à quát ìrnhbiếnđổit ừchấ tnàyt hànhchấ t k=h c
- Trongphảnứnghóahọcch ỉcó ilênkế tgiữa ácnguyênt ử t hay
đ l ổi àm chophânt ử nàybiếnđổit hànhphânt ử kh c
- hP ảnứngxảyr ađượckh ic c chấtt ham gia itếpxúcvớ inhau , ư
rt
ó
c ờnghợp ầnđunnóng ,có rtườnghợp ầnchấ txúct ác
- hN ậnbiế tphảnứngxảyr a dựavàodấuhiệucóchấ tmớit ạo h
c h n ít
ó
C
:
h
n
à
h
t ấ tkhácnhư màus ắc, rtạngt hái Hoắcs ựt ỏa nhiệ tvàpháts áng
Đ
8 ị n h l u ậ t b ả o t o à n k h ố ư i l ợ n g : A +B→C+ D
- Đ ị n h l u ậ t :Trongmộ tphảnứnghóahoc,t ổngkhối l ượngcủac c s ảnphẩmbằngt ổng h
k ố ưil ợngcủa c c chấtt hamgiaphảnứng
- i B ế u t h ứ c : mA+ mB = mC + mD
Trang 3-Ba bướcl ấpphương rtìnhhóa học :Viếts ơđồphảnứng,Cânbằngphương rtình ,Viế t
rt
g
n
ơ
ư
h
p ìnhhóahọ c
-Phương rtìnhhóa học chobiế t ỉtl ệvềs ốnguyênt ử,s ốphânt ửgiữa ácchấ tcũngnhư
từng ặpchấ t rtongphảnứng
h
t g
n
ô
c
c
á
C
8 ứ c c h u y ể n đ ổ i g i ữ a k h ố i l ư ợ n g , t h ể ít c h v à l ư ợ n g c h ấ t
- M o l ( n )làl ượngchấ tcóchứa Nnguyênt ử ho c phânt ử của chấ tđó
s
n
o
c ố6.10 3l à s ốAvogađro ,k íhiệul àN
- h K ố ư i l ợ n g m o l ( M ) củamộ tchất l à khố ưi l ợng ítnhbằnggamcủa Nnguyênt ử ho c
t
n
â
h
p ử chấ tđó
- h T ể ít c h m o l ( )lcủachấ tkhíl àt hể ítchchiếmbơ iNphânt ửcủachấ tkh íđó
a
r t ú r
- h T ể t í c h k h í c h ấ t k h í :+Ởđiềukiện itêuchuẩn: V n u 2 , 4= u 2 , 4
M
m ( )l +
Ởđiềukiệnt hường : V =n×24=
4
u
M
m ( )l
T
9 ỷ k h ố i c ủ a c h ấ t k h í
-Kh íA đố ivớ ikh íB :
B
A B
/ A
M
M
9 2
k
d
T
I
À
B
D ạ n g b à i t ậ p 1 : P h â n l o ạ i đ ơ n c h ấ t , h ợ p c h ấ t
o
l
n
â
h
P
ạ i ácchấts aut heođơnchất ,hợpchất :kh íhidro ,nước ,đườngs c arozo
C
( 2H 2O 1 ,) nhômoxti( Al2O3) ,đávôi( CaCO3) ,kh íc cbonic( CO2) ,muố iăn( NaC )l ,dây
đồng ,bộtl ưuhuỳnh ,kh íClo
D ạ n g b à i t ậ p 2 :H ó a t r ị
t
i
à
B ậ p m ẫ u: a )Tínhhóa rt ịcủanguyênt ốN rtonghợpchấ tN2O5
i
G i ả G : ọ ia l àhóa rt ịcủanguyênt ốN rtonghợpchấ tN2O5( a>O)
) g ( M
× n
=
n
m M , l o m (
M m n
Trang 4
:
ó
c
a
T a I
N
2O5 a*2=5*I I a =
2
*
5 I I a =V Vậy rtongCThợpchấ tN2O5 )
V
(
N
ì
h
t
t
i
à
B ậ p m ẫ u: b )Tínhhóa rt ịcủanguyênt ốS rtonghợpchấ tSO2
i
G i ả G : ọ ia l àhóa rt ịcủanguyênt ốS rtonghợpchấ tSO2 ( a>O)
:
ó
c
a
T a I
O
S
2 a*1=2*I I a =
1
*
2 I I a=I V Vậy rtongCThợpchấ tSO2 )
V
I
S
ì
h
t
t
i
à
B ậ p m ẫ u: c )Tínhhóa rt ịcủanhómPO4 rtonghợpchấ tCa3(PO4)2 ,biế tnguyênt ố
)
I
(
a
C
i
G i ả G : ọ ibl à hóa rt ịcủanhómPO4 rtonghợpchấ tCa3(PO4)2 ( b>O)
:
ó
c
a
T I b
a
C
3(PO4)2 3*I I= 2*b b=
2
*
3 I I b=I I Vậy rtongCThợpchấ t a
C 3(PO4)2t h ìPO4( I I
:
1
u
â
C Xácđịnhnhanhhóa rt ịcủamỗ inguyênt ốho c nhómnguyênt ử rtongc chợpchấ t
:
y
â
đ
u
a
s NO; NO2; N2O3 ;N2O5 ;NH3 ;HCl ;H2SO4 ;H3PO4 ;Ba(OH)2 ;Na2SO4 ;NaNO3 ;
K2CO3 ;K3PO4 ;Ca(HCO3)2Na2HPO4 ;A (lHSO4)3 ;Mg(H2PO4)2
:
2
u
â
C LậpnhanhCTHHcủa nhữnghợpchấts aut aobở :i
O N à v a C ; H O à v ) I ( u C ; O à v ) I ( e F ; H à v ) I
I ( N ; O
à
v
)
I
I
(
O
P 4 ;Fe I I )và SO4 ,A lvà SO4 ;NH4 I )vàNO3
D ạ n g b à i t ậ p 3 :Đ ị n h l u ậ t b ả o t o à n k h ố ư g i l ợ n
:
1
u
â
C Cót hể t huđược kiml oạis ắ tbằng áchchokh íc cbonmonoxi tCO t c dụngvớ i h
c ấts ắt I I )oxi t Khốil ượngcủa kim l oạis ắtt huđư l ợc àbaonhiêukh icho16,8kgCO d
c
t ụ hng ế tvớ i32kgs ắt I I )ox tit h ìcó26,4kgCO2sinhr a
2
u
â
C :Kh inungnóngquặngđồngmal chtie ,chấ tnàyb ịphânhủyt hànhđồngI Ioxi t
ư
n
i
ơ
h
,
O
u
C ớc và kh íc cbonic
h
k
h
n
í
T ố ưil ợngcủakh íc cbonics inhr anếukhối l ượngmalach tiemangnungl à 2,22g , ư
đ
u
h
t ợc 1,60gđồngI Ioxi tvà0,18gnướ c
Trang 5a Nếut huđược6gđồngI Ioxti ;0,9gnư vớc à 2,2gkh íc csbonic
h
k
ì
h
t ố ưil ợngquặngđemnungl àbaonhiêu?
D ạ n g b à i t ậ p 4 :P h ư ơ n g t r ì n h h ó a h ọ c
h
C ọnhệ s ốt híchhợpđể ânbằng ácphảnứngs au:
+
l
A
/
1 O2 o Al2O3
0
+
K
/
2 2 o K2O
)
H
0
(l
A
/
3 3 ot0 Al203 + H20
l
A
/
4 203 + HC l o AlCl3 + H20
l C H
+
l
A
/
5 o AlCl3 + H2 n
l C H
+
0
e
F
/
6 o FeCl2 + H20
e
F
/
7 203 + H2S04 o Fe2(S04)3 + H20
H +
H
0
a
N
/
8 2S04 o Na2S04 + H20
)
H
0
(
a
C
/
9 2 + FeCl3 o CaCl2 + Fe(0H)3 p
l
C
a
B
/
0
1 2 + H2S04 o BaS04 p + HC l
D ạ n g b à i t ậ p 5 :C h u y ể n đ ổ i g i ữ a k h ố i l ư ợ n g , t h ể ít c h v à l ư ợ n g c h ấ t
:
1
u
â
C Hãy ítnh:
- Sốmo lCO2có rtong11gkh íCO2( đktc)
- Thể ítch( đktc )của 9.10 3phânt ử kh íH2
:
2
u
â
C Hãychobiế t67,2 íl tkh íoxi( đktc)
- Cóbaonhiêumo loxi?
- Cóbaonhiêuphânt ửkh íoxi?
- Cókhố ưil ợngbaonhiêugam?
- Cầnphảil ấybaonhiêugamkh íN2để cós ốphant ử gấp4l ầns ố
t
n
â
h
p ử có rtong3.2gkh íox i
:
3
u
â
C Mộ thỗnhợpgồm1,5mo lkh íO2 ;2,5mo lkh íN2 ;1,2.1023phânt ử H2và6,4gkhó O
S 2
- Tínht hể ítchcủahỗnhợpkh íđóởđktc
- Tínhkhố ưil ợngcủa hỗnhợpkh í rtê n
D ạ n g b à i t ậ p 6 :T í n h t h e o c ô n g t h ứ c h ó a h ọ c :
t
i
à
B ậ p m ẫ u : a ) T í n h t h à n h p h ầ n p h ầ n t r ă m ề k h ố i l ư ợ n g c ủ a m ỗ i n g u y ê n t ố t r o n g h ợ p
h
c ấ t N a O H
M :
ó
c
a
T N 0 a H=23+16+1=40( g)
0 ( e F / 1
1 H ) 3 ot0 F e 2 0 3 + H 2 0
) H 0 ( e F / 2
l C a C / 3
1 2 + A g N 0 3 o C a ( N 0 3 ) 2 + A g C l p
0 + P / 4
N / 5
l C H + n Z / 6
l A / 7
1 + C u C l 2 o A l C l 3 + C u
0 C / 8
1 2 + C a ( 0 H ) 2 o C a C 0 3 p + H 2 0
0 S / 9
1 2 + B a ( 0 H ) 2 o B a S 0 3 p + H 2 0
0 n M K / 0
Trang 6
%Na =
0
3100%= 57,5( %); %O =
0
6 100%=4O( % ) ;%H =
0
1 100%= )
%
(
5
,
2
t
i
à
B ậ p m ẫ u : b ) T í n h t h à n h p h ầ n p h ầ n t r ă m ề k h ố i l ư ợ n g c ủ a m ỗ i n g u y ê n t ố t r o n g h ợ p h
c ấ t F e ( O H ) 3
M :
ó
c
a
T
3 ) 0
( H e
F =56+(16+1)*3=107( g)
%Fe=
7 1
6 100%=52,34( %); %O=
7 1
3
*
6 100%=44,86( % ) ;%H=
7
0
1
3
*
1
u
â
C :Tínhphần rtăm khốil ượngcủa c c nguyênt ố rtong hợpchất :NaNO3 ;K2CO3 ,
)
H
O
(l
A 3 ,SO2 ,SO3 ,Fe2O3
2
u
â
C :XácđịnhCTHHcủa hợpchấ tgiữa nguyênt ốX vớ iOcó%X=43,67% Biế tXcó ó
h a rt ịV rtonghợpchấ tvớ iO
:
3
u
â
C Hợpchấ tBcó%A l=15,79% ;%S=28,07% ,cònl ạil à O Biế tkhốil ượngmo lB
i
V
2
4
3
à
l ế tCTHHdướ idạngAlx(SO4)y
:
4
u
â
C Mộ thợpchấ tkh íXcót ỉkhố iđố ivớ ihidrol à 8,5 Hãyxácđịnhcôngt hứchóa học
của Xbiế thợpchấ tkh ícót hànhphầnt heokhốil ượng l à 82,35%Nvà17,65%H
:
5
u
â
C Mộ thợpchấ tXcủa SvàOcót ỉkhố iđố ivớ ikhôngkhíl à 2,207
b Tìmcôngt hức hóahọc củahợpchấ tXbiế tnguyênt ốSchiếm
h
k
%
0
5 ố ưil ợng ,cònl ạil à O
6
u
â
C :Các hợpchấ tA ,B ,Cđềucót hànhphầnc cnguyênt ốC ,H ,vàO TrongđóC i
h
c ếm40,00% ,Hchiếm 6,67%
L
a ậpcôngt hứchóahọc đơngiảncủa A ,B ,C
đ
c
á
X
b ịnhCTHHđúngcủaA ,B ,C biế tA có1nguyênt ửC ,Bcó2nguyênt ử Cvà Ccó
t
n
ê
y
u
g
n
D ạ n g b à i t ậ p 7 :T í n h t h e o p h ư ơ n g t r ì n h h ó a h ọ c
:
1
u
â
C Cho11,2gam Fe t c dụngvớ idungdịchHCl Tính :
h
T
a ể ítchkh íH2t huđược ởđktc
h
K
b ố ưil ợngHC lphảnứng
Trang 7u
â
C :Chophảnứng:4A l+3O2 2Al2O3 Biế tcó2,4.10 2nguyênt ửAl phảnứng
h
t
h
n
í
T
a ể ítchkh íO2đã t hamgiaphảnứngởđktc Từđó ítnht hể ítchkhôngkh ícầndùng i
B
ế tkh íox ichiếm1/5t hể ítchcủa khôngkh í
h
k
h
n
í
T
b ố ưil ợngAl2O3t ạot hà nh
1 /Canx ic cbonat ( CaCO3) l à t hànhphầnchính của đá vôi Kh inungđá vô iở nhiệ t
độ aot h ìxảyr aphảnứnghóa học CaCO3 ot o CaO + CO2 i
B
ếtr ằngkh inung300gamđá vôit hì t ạor a150gamvôis ống( CaO )và 120gam kh í
O C
(
c
i
n
o
b
c
)
a Viế tcôngt hứcvềkhốil ượngcủa ácchấ t rtongphảnứng
)
b Tính tỉ l ệ phần rtăm về khối l ượng anx ic cbona tcó rtong đá
? i ô
v i b o h
C
/
2 ế tkhốil ượngcủa kh íc cbonic( CO2)l à 95,48gam Hãy ítnh:
S
)
a ốmo lcủakh íc cbonni ?
h
T
)
b ể ítchkh íc cbonicở điềukiện itêuchuẩ n?
u
h
u
ư
L
/
3 ỳnh (S )cháy rtong không kh ísinh ra kh ísunfurơ (SO2) Phương rtình hoá học
củaphảnứngl à S+O2 ot o SO2 Hãychobiế :t
h
N
)
a ữngchấtt hamgia và t ạot hành rtongphảnứng rtên ,chấ tnàol àđơnchất ,chấ tnào h
à
l ợpchấ t? Vìs ao?
h
T
)
b ể ítchkh íoxi( đktc )cầndùngđể đố tcháyhoànt oàn1,5mo lnguyênt ử l ưuhuỳ nh
n ơ r u f n u
s
í
h
K
)
c ặnghaynhẹ hơnkhôngkh í?