- Qua bài học giúp HS thấy được giá trị của thành Cổ Loa: thành Cổ Loa là trung tâm kinh tế, chính trị , quân sự của đất nước Âu Lạc, thể hiện tài năng quân sự của ông cha ta.. Kĩ năn[r]
Trang 1Ngày soạn:
Ngày giảng:6A1
6A2
6A3
Bài 15 Tuần 17, Tiết 17
NƯỚC ÂU LẠC
(tiếp theo)
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Qua bài học giúp HS thấy được giá trị của thành Cổ Loa: thành Cổ Loa là trung tâm
kinh tế, chính trị , quân sự của đất nước Âu Lạc, thể hiện tài năng quân sự của ông cha
ta Do mất cảnh giác, nhà nước Âu Lạc rơi vào tay Triệu Đà
2 Kĩ năng:
- Rèn luyện kĩ năng sử dụng bản đồ, kĩ năng nhận xét, đánh giá, rút kinh nghiệm lịch sử.
* Kĩ năng sống: Rèn kĩ năng tư duy sáng tạo, hợp tác.
3.Thái độ:
- Giáo dục cho HS biết trân trọng thành quả mà ông cha ta đã xây dựng được Đồng thời giáo dục cho HS tinh thần cảnh giác với kẻ thù, trong mọi tình huống phải kiên quyết giữ gìn độc lập
- Giáo dục cho học sinh tinh thần cảnh giác đối với kẻ thù, trong mọi tình huống phải kiên quyết giữ gìn độc lập dân tộc
* Giáo dục đạo đức:
- Nội dung tích hợp: Cấu tạo thành Cổ Loa Giáo dục ý thức trách nhiệm trong việc giữ gìn di tích lịch sử
4, Các năng lực hình thành:
- NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL ghi nhớ sự kiện lịch sử, Nl hợp tác, NL tư duy
II CHUẨN BỊ
- Giáo viên: Máy chiếu, tài liệu tham khảo, bản đồ nước Văn Lang và Âu Lạc, lược đồ các cuộc k/c
- Hs: trả lời các câu hỏi trong sgk, sưu tầm tranh ảnh, sơ đồ thành Cổ Loa…
III - PHƯƠNG PHÁP
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, đàm thoại, dạy học nhóm, phát hiện và giải quyết vấn đề, miêu tả, trực quan
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm vụ, hỏi và trả lời, lược đồ ( sơ đồ)
IV TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1 Ổn định tổ chức (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (4’)
? Cuộc kháng chiến chống quân Tần của nhân dân Tây Âu và Lạc Việt diễn ra như thế nào?
Trang 2? Hoàn cảnh nhà nước Âu Lạc ra đời? Nhận xét của em về tổ chức bộ máy nhà nước này?
Đáp án:
* Cuộc kháng chiến chống quân Tần của nhân dân Tây Âu và Lạc Việt:
- Năm 218 TrCN, nhà Tần xâm lược phương Nam
- Người Tây Âu và Lạc Việt đoàn kết lại chống quân Tần
- Ban ngày trốn vào rừng, ban đêm xông ra đánh quân Tần
- Cử Thục Phán làm tổng chỉ huy
- Sau 6 năm, quân Tần phải rút quân về nước
* Hoàn cảnh nhà nước Âu Lạc ra đời:
- Năm 207 TrCN, Thục Phán lập ra nước âu Lạc
- Thục Phán lên ngôi vua, xưng là An Dương Vương, đóng đô ở Phong Khê (Cổ Loa, Đông Anh, Hà Nội)
*Nhận xét của em về tổ chức bộ máy nhà nước này:
- Bộ máy nhà nước được tổ chức chặt chẽ, Vua có quyền hành cao hơn trước
3 Bài mới (35’)
* Giới thiệu bài:
- Mục tiêu: đặt vấn đề tiếp cận bài học.
- Thời gian: 1 phút
- Hình thức tổ chức: Cả lớp
- PP: thuyết trình
- Kĩ thuật: động não
Sau khi lên làm vua, An Dương Vương cho xây dựng ở Phong Khê 1 khu thành đất
lớn gọi là thành Cổ Loa Thành Cổ loa có tác dụng gì? Vì sao nước Âu Lạc sụp đổ? Vận mệnh của đất nước ra sao? Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những điều này qua bài học ngày hôm nay: Nước Âu Lạc (tiết 2).
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức Hoạt động 1
* Mục tiêu:
- Học sinh nắm đặc điểm thành Cổ Loa
* Hình thức tổ chức:
- HĐ cá nhân/ nhóm.
- Thời gian: 15 phút
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, đàm thoại, dạy
học nhóm, phát hiện và giải quyết vấn đề, miêu tả, trực
quan.
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm
vụ, hỏi và trả lời, lược đồ ( sơ đồ).
Gv hướng dẫn HS quan sát hình 41 và đọc mục 4 sgk
(trang 43 – 44)
- Gv chiếu
4 Thành Cổ Loa và lực
lượng quốc phòng.
Trang 3? Sau khi An Dương Vương lên ngôi, cho xây dựng
thành Cổ Loa như thế nào?
? Vì sao người ta gọi Cổ Loa là Loa thành?
- Thành có hình xoáy trôn ốc nên người ta gọi là Loa
thành
GV: giải thích thêm
* Gv giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Gv chia lớp làm 4 nhóm
- Thời gian 3 phút
- Các nhóm nhận nhiệm vụ, thảo luận báo cáo –nhóm
khác nhận xét bổ sung
- Giáo viên chốt chuẩn kiến thức
Nhóm 1
- HS trình bày bằng bản đồ
-> GV: Vòng thành nội hình chữ nhật chu vi 1.650m,
cao 5m, mặt thành rộng 10-12m, chân rộng từ 20-30m,
có 1 cửa Nam trông thấy vào thiết triều
- Thành trung và thành ngoại không có hình thù rõ
ràng, căn cứ vào những gò đống sẵn có, nhân dân ta bồi
đắp thành những vùng thành Cổ Loa
- Thành trung dài 6.500m, có 5 cửa: cửa
Nam chung với thành ngoại
- Thành ngoại dài 8.000m có 3 cửa Các cửa thành bố
trí so le với nhau để khi giặc
vào vòng thành ngoại, vòng trong có thể tác chiến (GV
vừa giảng giải cho các em những sử liệu, vừa thể hiện
những kiến thức đó trên bản đổ để học sinh hứng thú
hơn trong học tập và nắm kiến thức cơ bản dễ dàng
hơn).
? Bên trong thành nội là khu vực gì?
? Em có nhận xét gì về việc xây dựng công trình thành
Cổ Loa?
- Cổ Loa được xây dựng kiên cố, đẹp, tinh xảo, …
Nhóm 2
- Ở đây có một lực lượng quân đội lớn: Bộ binh, thuỷ
binh được trang bị vũ khí bằng đồng
Nhóm 3
- Dân số Âu Lạc lúc đó chỉ có khoảng 1 triệu người
đắp được 3 vòng thành Cổ Loa, đó là 1 kì công của
người Việt Cổ
GV: Căn cứ vào đâu chúng ta kết luận Cổ Loa là một
thành quân sự?
HS trả lời:
- Ở phía nam thành (Cầu Vực) người ta đã phát hiện
- An Dương Vương cho xây dựng ở Phong Khê 1 khu thành đất lớn -> gọi là Loa thành hay thành Cổ Loa
- Thành Cổ Loa có 3 vòng khép kín, tổng chiều dài chu vi
16 000m; bên trong thành nội
là khu vực nhà ở và làm việc của Vua, các lạc hầu, lạc
Trang 4- Đầm Cả là nơi tập trung thuyền chiến vừa tập luyện
vừa sẵn sàng chiến đấu khi có chiến sự
Nhóm 4
- Hai nhà nước này giống nhau về tổ chức nhà nước
- Vua có quyền quyết định tối cao
- Giúp vua cai trị đất nước là các Lạc Hầu - Lạc Tướng
- Lạc Tướng đứng đầu các bộ, bồ chính đứng đầu
Chiềng, Chạ
Khác nhau: Nước Văn Lang kinh đô ở Bạch Hạc
-Phú Thọ
- Nước Âu Lạc: Kinh đô ở đồng bằng: Cổ Loa
(Đông Anh - Hà Nội )
- Vua An Dương Vương có quyền lực tập trung hơn
vua Hùng
Hoạt động 2
* Mục tiêu:
- Học sinh nắm quá trình sụp đổ của nhà nước Âu Lạc
* Hình thức tổ chức:
- HĐ cá nhân/ nhóm.
- Thời gian: 19 phút
- PP: Vấn đáp, trực quan, thuyết trình, đàm thoại, dạy
học nhóm, phát hiện và giải quyết vấn đề, miêu tả, trực
quan.
- KT: Động não, chia nhóm, đặt câu hỏi, giao nhiệm
vụ, hỏi và trả lời, lược đồ ( sơ đồ).
* Gv giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Gv chia lớp làm 4 nhóm
- Thời gian 3 phút
- Các nhóm nhận nhiệm vụ, thảo luận báo cáo –nhóm
khác nhận xét bổ sung
- Giáo viên chốt chuẩn kiến thức
? Trong thời gian An Dương Vương xây dựng đất
nước, ở Trong Quốc có gì đáng chú ý?
GV: Gọi học sinh đọc phần 5 SGK
Nhóm 1
- Triệu Đà là một tướng của nhà Tần, được giao cai
quản các quận giáp phía bắc Âu Lạc (Quảng Đông,
Quảng Tây – Trung Quốc ngày nay)
- Năm 207 TCN, nhân lúc nhà Tần suy yếu, Triệu Đà
đã cắt đất 3 quận, lập thành
nước Nam Việt và sau đó đem quân đi đánh các vùng
xung quanh và đánh vào đất Âu Lạc? Triệu Đà đem
quân xâm lược Âu Lạc vào thời gian nào?
Nhóm 2
- Gv chiếu
- Cổ Loa còn là 1 quân thành -> phòng thủ, bảo vệ kinh đô của An Dương Vương
5 Nhà nước Âu Lạc sụp đổ trong hoàn cảnh nào?
- Năm 181 – 180 Triệu Đà đem quân xâm lược Âu Việt
Trang 5GV: Sau nhiều lần tiến quân đánh Âu Lạc không
thắn lợi Triệu Đà đã dùng quỉ kế: Vờ xin hoà và dùng
mưu kế chia rẽ nội bộ nước ta
Nhóm 3
GV: Gọi 1 học sinh kể chuyện: Mị Châu - Trọng
Thuỷ
GV: Năm 179 TCN, sau khi chia rẽ được nội bộ Âu
Lạc, các tướng giỏi của An Dương Vương như Cao
Lỗ, Nồi Hầu bỏ về quê Triệu Đà đã đem quân đánh
Âu Lạc, An Dương Vương không đề phòng ( Trọng
Thuỷ biết rất rõ về kĩ thuật quân sự của Âu Lạc Trọng
Thuỷ đã báo với vua cha là Triệu Đà bàn kế đánh nước
ta
- Mặt khác mất hết tướng giỏi An Dương Vương trở
tay không kịp cho nên Âu Lạc rơi vào tay nhà Triệu
( Năm 179 TCN mở đầu thế kỉ hơn 1 ngàn năm Bắc
thuộc của dân tộc ta
Nhóm 4
- Phải tuyệt đối cảnh giác, vua phải tin tưởng ở trung
thần, phải dụa vào dân để đánh giặc
- GV: GV giới thiệu sơ qua truyền thuyết về An
Dương Vương và đánh giá An Dương Vương:
An Dương Vương vừa có công vừa có tội
với lịch sử ông có công dựng nước, nhưng ông có tội là
mất cảnh giác để nước ta rơi vào tay Triệu Đà (-179)
mở đầu hơn một ngàn năm Bắc thuộc
? Hiện nay nhà nước ta đã có những biện pháp gì bảo
vệ nền độc lập?
- HS liên hệ trả lời
- Quân dân Âu Lạc với vũ khí tốt và tinh thần chiến đấu dũng cảm đã đánh bại được quân Triệu, giữ vững nền độc lập đất nước
- Năm 179 TCN, An Dương Vương đã mắc mưu Triệu Đà,
Âu Lạc bị thất bại, đất nước ra rơi vào ách đô hộ của bọn phong kiến phương Bắc
4.Củng cố (2’) PP vấn đáp
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi:
- Em hãy dùng bản đổ mô tả thành Cổ Loa
- Dựa vào truyền thuyết lịch sử An Dương Vương, em hãy trình bày nguyên nhân thất bại của An Dương Vương trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Triệu Đà
5.Hướng dẫn về nhà (3’) PP thuyết trình
- Học bài cũ theo câu hỏi cuối bài
- Dựa vào bản đồ SGK để mô tả thành Cổ Loa và đánh giá ý nghĩa lịch sử của thành Cổ Loa (chính trị, kinh tế, quân sự)
- Chuẩn bị bài tiếo theo: Ôn tập chương I và II
+ Ôn lại các kiến thức ở chương I và II
+ Xem lại các dạng bài tập
V/ RÚT KINH NGHIỆM