Xác định câu bị động trong các ví dụ sau : Em đợc giải nhất trong kỳ thi học sinh giỏi Tay em bÞ ®au Em đợc mẹ khen Em bÞ c« phª b×nh * NhËn xÐt : - Câu a,b : không phải là câu bị động v[r]
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Bài tập: Xỏc định cõu chủ động và cõu bị động trong cỏc vớ dụ sau?
1 Ng ời lái đò đẩy thuyền ra xa.
2 Nó bị tập thể phê bỡnh.
3 Ng ời ta chuyển đá lên xe.
4 Em đ ợc thầy giáo khen.
5 Bọn xấu ném đá lên tàu hoả.
x
x x
x x
Trang 3I- Cách chuyển đổi câu chủ động
thành câu bị động
1 Ví dụ
2 Nhận xột
a Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông
vải đã được hạ xuống từ hôm “hoá vàng”
=> Câu bị động
b Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông
vải đã hạ xuống từ hôm “hoá vàng”
=> Câu bị động
c Ng ời ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu
bàn thờ ông vải xuống từ hôm “hoá vàng”
=> Câu chủ động
So sỏnh sự giống và khỏc nhau của hai cõu
văn trờn?
* So sỏnh cõu a và b:
- Giống nhau :
+ Cựng nội dung miờu tả
+ Cựng là cõu bị động
- Khỏc nhau:
+ Cõu b: cú dựng từ được
+ Cõu a: khụng dựng từ được
Trang 4Tiết 100 chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
(tiếp theo)
2 Nhận xét
* Chuyển câu chủ động thành câu
bị động:
+ Cách 1 :
- Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối
t ợng của hoạt động lên đầu câu
- Thêm từ bị (đ ợc) vào sau từ
(cụm từ) chỉ đối t ợng
+ Cách 2 :
- Chuyển từ (cụm từ) chỉ đối
t ợng của hoạt động lên đầu câu
- Có thể l ợc bỏ hoặc biến chủ thể
của hoạt động thành một bộ phận
không bắt buộc trong câu
Chủ thể HĐ Đối t ợng của họat động
a) Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã Đối t ợng của họat động
đ ợc hạ xuống từ hôm “hóa vàng”(Câu bị động) HĐ
b) Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã Đối t ợng của họat động
hạ xuống từ hôm “hóa vàng” (Câu bị động) HĐ
c) Ng ời ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải từ hôm “hóa vàng”.(Câu chủ
động)
ĐTHĐ + bị / được + (CT) + HĐ
ĐTHĐ + (CT) + HĐ
Trang 5I- Cách chuyển đổi câu chủ động
thành câu bị động
1 Ví dụ
2 Nhận xét
* Chuyển câu chủ động thành câu
bị động: có 2 cách
* L u ý :
- Không phải câu nào có các
từ bị, đ ợc cũng là câu bị động
- Sắc thái ý nghĩa của câu bị
động dùng từ đ ợc : có hàm ý
tích cực
- Sắc thái ý nghĩa của câu bị
động có dùng từ bị : có hàm ý
tiêu cực
* Ghi nhớ: sgk/ 64
* Bài tập nhanh
☺ Xác định câu bị động trong các ví dụ sau :
a) Em đ ợc giải nhất trong kỳ thi học sinh giỏi b) Tay em bị đau
c) Em đ ợc mẹ khen d) Em bị cô phê bình
* Nhận xét :
- Câu a,b : không phải là câu bị động (vì không
có câu chủ động t ơng ứng)
- Câu c,d : là câu bị động( vì có câu chủ động t
ơng ứng, CN đ ợc họat động khác h ớng vào)
☺ Nhận xét sắc thái ý nghĩa của câu bị động
dùng từ đ ợc, câu bị động dùng từ bị ?
Trang 6Tiết 100 chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
(tiếp theo)
II- Luyện tập :
• B i 1: à
Bài tập 1: Chuyển đổi câu chủ động thành hai câu bị
động theo hai kiểu khác nhau.
a/ Một nhà s vô danh đã xây ngôi chùa ấy từ thế kỉ XIII.
b/ Ng ời ta làm tất cả cánh cửa chùa bằng gỗ lim.
c/ Chàng kị sĩ buộc con ngựa bạch bên gốc đào.
d/ ng ời ta dựng một lá cờ đại ở giữa sân.
XIII.
=> Ngôi chùa ấy đ ợc xây dựng từ thế kỉ XIII.
=> Tất cả cánh cửa chùa làm bằng gỗ lim.
=> Tất cả cánh cửa chùa đ ợc (ng ời ta) làm bằng gỗ lim.
=> Con ngựa bạch buộc bên gốc đào.
=> Con ngựa bạch được (chàng kị sĩ) buộc bên gốc
đào.
=> Một lá cờ đại đ ợc (ng ời ta) dựng ở giữa sân.
=> Một lá cờ đại dựng ở giữa sân.
Thảo luận nhúm:
- 4 nhúm
- thời gian: 5p
Trang 7II- Luyện tập :
a
b.
Bài tập 2 : Chuyển đổi mỗi câu chủ động d ới đây thành 2
câu bị động- một câu dùng từ đ ợc, một câu dùng từ bị Cho biết sắc thái ý nghĩa.
a) Thầy giáo phê bình em
- Em đ ợc thầy giáo phê bình =>sắc thái biết ơn
- Em bị thầy giáo phê bình
=> sắc thái buồn b) Ng ời ta đã phá ngôi nhà ấy đi
- Ngôi nhà ấy đã đ ợc ng ời ta phá đi =>sắc thái hài lòng
- Ngôi nhà ấy đã bị ng ời ta phá đi =>sự nuối tiếc không mong muốn
Bài tập 2 : Chuyển đổi mỗi câu chủ động d ới đây thành 2
câu bị động - một câu dùng từ đ ợc, một câu dùng từ bị Cho biết sắc thái ý nghĩa.
a) Thầy giáo phê bình em
- Em đ ợc thầy giáo phê bình =>sắc thái vui
- Em bị thầy giáo phê bình
=> sắc thái buồn b) Ng ời ta đã phá ngôi nhà ấy đi
- Ngôi nhà ấy đã đ ợc ng ời ta phá đi =>sắc thái hài lòng
- Ngôi nhà ấy đã bị ng ời ta phá đi =>sự nuối tiếc không mong muốn
Trang 8Tiết 99 chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
(tiếp theo)
II Luyện tập
* Bài tập 2:
c.
c) Trào l u đô thị hóa đã thu hẹp sự
khác biệt giữa thành thị với nông thôn.
- Sự khác biệt giữa thành thị với
nông thôn đã đ ợc thu hẹp bởi trào l u đô thị hóa
=> Sắc thái vui mừng
- Sự khác biệt giữa thành thị với
nông thôn đã bị thu hẹp bởi trào
l u đô thị hóa
=> Sắc thái khách quan
(tiếp theo)
Trang 9Em rất yêu văn học Những tỏc phẩm văn học cú giỏ trị được em nõng niu, giữ gỡn cẩn thận Chính những câu truyện, bài thơ hay đã bồi đắp thêm cho em nhiều tình
cảm tốt đẹp: đó là tình yêu quê h ơng đất n ớc, tình cảm gia
đình, Em nghĩ chúng ta không thể có một cuộc sống tinh thần phong phú nếu ta ch a bao giờ biết đến một tác phẩm văn học.
Trang 10Tiết 100 chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động
(tiếp theo)
TRề CHƠI
XEM HìNH ĐặT CÂU
1 ễng lóo thả
cỏ vàng xuống biển (CCĐ)
2 Cỏ vàng được ụng lóo thả xuống biển.(CBĐ)
Trang 11- Mẹ dắt em tới trường
=>CCĐ
- Em được mẹ dắt tới trường
=>CBĐ
Trang 12- Hai anh em chia đồ chơi.=>CCĐ
- Đồ chơi được hai anh
em chia.=>CBĐ
XEM HÌNH ĐẶT CÂU
Trang 13- Con mèo vồ con chuột.
=>CCĐ
- Con chuột bị con mèo vồ.
=>CBĐ
Trang 14XEM HÌNH ĐẶT CÂU
- Bà đang soi trứng.
=>CCĐ
- Qủa trứng được bà soi.
=>CBĐ
Trang 15I- Cách chuyển đổi câu chủ
động thành câu bị động
1 Ví dụ
2 Nhận xét
* Chuyển câu chủ động thành câu
bị động:có 2 cách
• L u ý
II- Luyện tập :
Dặn dò :
- Bài cũ:
+ Thuộc ghi nhớ + Xem lại cỏch chuyển đổi cõu chủ
động thành cõu bị động.
- Bài mới + ễn tập phần văn bản Chuẩn bị
làm bài kiểm tra Văn.