Biện phápthúc đẩy bình đẳng giới. Theo quy định tại Điều 5 của Luật bình đẳng giới về giải thích từ ngữ, thìbiện pháp thúc đẩy bình đẳng giớilà biện pháp nhằm bảo đảm bình đẳng giới thự[r]
Trang 1BÀI DỰ THI
“TÌM HIỂU CHÍNH SÁCH, PHÁP LUẬT VỀ BÌNH ĐẲNG GIỚI”
Câu 1:
? Luật Bình đẳng giới quy định bao nhiêu thuật ngữ liên quan tới bình đẳng giới? Nêu các nội dung cụ thể của từng thuật ngữ và cho 2 ví dụ
để minh họa cho 2 khái niệm bất kỳ?
Trả lời
Trong Luật này, các từ ngữ dưới đây được hiểu như sau:
1 Giới chỉ đặc điểm, vị trí, vai trò của nam và nữ trong tất cả các mối
quan hệ xã hội
2 Giới tính chỉ các đặc điểm sinh học của nam, nữ.
3 Bình đẳng giới là việc nam, nữ có vị trí, vai trò ngang nhau, được tạo
điều kiện và cơ hội phát huy năng lực của mình cho sự phát triển của cộng đồng, của gia đình và thụ hưởng như nhau về thành quả của sự phát triển đó
4 Định kiến giới là nhận thức, thái độ và đánh giá thiên lệch, tiêu cực về
đặc điểm, vị trí, vai trò và năng lực của nam hoặc nữ
5 Phân biệt đối xử về giới là việc hạn chế, loại trừ, không công nhận hoặc
không coi trọng vai trò, vị trí của nam và nữ, gây bất bình đẳng giữa nam và nữ trong các lĩnh vực của đời sống xã hội và gia đình
6 Biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới là biện pháp nhằm bảo đảm bình
đẳng giới thực chất, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành trong trường hợp có sự chênh lệch lớn giữa nam và nữ về vị trí, vai trò, điều kiện, cơ hội phát huy năng lực và thụ hưởng thành quả của sự phát triển mà việc áp dụng các quy định như nhau giữa nam và nữ không làm giảm được sự chênh lệch này Biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới được thực hiện trong một thời gian nhất định và chấm dứt khi mục đích bình đẳng giới đã đạt được
7 Lồng ghép vấn đề bình đẳng giới trong xây dựng văn bản quy phạm pháp luật là biện pháp nhằm thực hiện mục tiêu bình đẳng giới bằng cách xác
định vấn đề giới, dự báo tác động giới của văn bản, trách nhiệm, nguồn lực để giải quyết vấn đề giới trong các quan hệ xã hội được văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh
8 Hoạt động bình đẳng giới là hoạt động do cơ quan, tổ chức, gia đình, cá
nhân thực hiện nhằm đạt mục tiêu bình đẳng giới
9 Chỉ số phát triển giới (GDI) là số liệu tổng hợp phản ánh thực trạng
bình đẳng giới, được tính trên cơ sở tuổi thọ trung bình, trình độ giáo dục và thu nhập bình quân đầu người của nam và nữ
Trang 2Câu 2:
? Biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới là gì? Nêu các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới trên từng lĩnh vực?
Trả lời
Biện phápthúc đẩy bình đẳng giới Theo quy định tại Điều 5 của Luật
bình đẳng giới về giải thích từ ngữ, thìbiện pháp thúc đẩy bình đẳng giớilà biện
pháp nhằm bảo đảm bình đẳng giới thực chất, do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành trong trường hợp có sự chênh lệch lớn giữa nam và nữ về vị trí, vai trò, điều kiện, cơ hội phát huy năng lực và thụ hưởng thành quả của sự phát triển mà việc áp dụng các quy định như nhau giữa nam và nữ không làm giảm được sự chênh lệch này Biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới được thực hiện trong một thời gian nhất định và chấm dứt khi mục đích bình đẳng giới đó đạt được
Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới bao gồm:
a) Quy định tỷ lệ nam, nữ hoặc bảo đảm tỷ lệ nữ thích đáng tham gia, thụ hưởng;
b) Đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao trình độ năng lực cho nữ hoặc nam; c) Hỗ trợ để tạo điều kiện, cơ hội cho nữ hoặc nam;
d) Quy định tiêu chuẩn, điều kiện đặc thù cho nữ hoặc nam;
đ) Quy định nữ được quyền lựa chọn trong trường hợp nữ có đủ điều kiện, tiêu chuẩn như nam;
e) Quy định việc ưu tiên nữ trong trường hợp nữ có đủ điều kiện, tiêu chuẩn như nam;
g) Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới được quy định tại khoản 5 Điều
11, khoản 2 Điều 12, khoản 3 Điều 13, khoản 5 Điều 14 của Luật này
Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị bao gồm:
a) Bảo đảm tỷ lệ thích đáng nữ đại biểu Quốc hội, đại biểu Hội đồng nhân dân phù hợp với mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới;
b) Bảo đảm tỷ lệ nữ thích đáng trong bổ nhiệm các chức danh trong cơ quan nhà nước phù hợp với mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới
Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực kinh tế bao gồm:
a) Doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động nữ được ưu đãi về thuế và tài chính theo quy định của pháp luật;
Trang 3b) Lao động nữ khu vực nông thôn được hỗ trợ tín dụng, khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư theo quy định của pháp luật
Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực lao động bao gồm:
a) Quy định tỷ lệ nam, nữ được tuyển dụng lao động;
b) Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho lao động nữ;
c) Người sử dụng lao động tạo điều kiện vệ sinh an toàn lao động cho lao động nữ làm việc trong một số ngành, nghề nặng nhọc, nguy hiểm hoặc tiếp xúc với các chất độc hại
Các biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo bao gồm:
a) Quy định tỷ lệ nam, nữ tham gia học tập, đào tạo;
b) Lao động nữ khu vực nông thôn được hỗ trợ dạy nghề theo quy định của pháp luật
Quốc hội, Uỷ ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ có thẩm quyền quy định biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới quy định tại khoản 1 Điều này, có trách nhiệm xem xét việc thực hiện biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới và quyết định chấm dứt thực hiện khi mục đích bình đẳng giới đã đạt được
Câu 3:
? Anh/chị hãy nêu những quy định về nội dung và mức xử phạt đối với từng hành vi vi phạm hành chính về bình đẳng giới trong lĩnh vực lao động? Theo quy định của pháp luật lao động hiện hành, chế độ nghỉ thai sản được quy định như thế nào?
Trả lời
Những quy định về nội dung và mức xử phạt đối với từng hành vi vi phạm pháp luật về bình đẳng giới trong lĩnh vực lao động bao gồm:
1 Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi phân công công việc mang tính phân biệt đối xử giữa nam và nữ dẫn đến chênh lệch
về thu nhập hoặc chênh lệch về mức tiền lương, tiền công của những người lao động có cùng trình độ, năng lực vì lý do giới tính
2 Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
a) Áp dụng các điều kiện khác nhau trong tuyển dụng lao động nam và lao động nữ đối với cùng một công việc mà nam, nữ đều có trình độ và khả năng
Trang 4thực hiện như nhau, trừ trường hợp áp dụng biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới hoặc đối với các nghề nghiệp đặc thù theo quy định của pháp luật;
b) Từ chối tuyển dụng hoặc tuyển dụng hạn chế lao động nam hoặc lao động nữ vì lý do giới tính, trừ trường hợp áp dụng biện pháp thúc đẩy bình đẳng giới; sa thải hoặc cho thôi việc người lao động vì lý do giới tính hoặc do việc mang thai, sinh con, nuôi con nhỏ
3 Biện pháp khắc phục hậu quả:
Buộc khôi phục lại quyền lợi hợp pháp đã bị xâm hại đối với hành vi quy định tại khoản 1
Câu 4:
? Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011-2020 đặt ra mục tiêu, chỉ tiêu nào nhằm thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị? Bằng hiểu biết của mình, anh/chị hãy nêu tên đầy đủ của các vị lãnh đạo nữ cấp cao hiện nay của Đảng, Nhà nước Việt Nam (gồm: Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Phó Chủ tịch nước, Chính phủ, các Bộ trưởng)?
Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 2351/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2011 - 2020 với mục tiêu giảm khoảng cách giới trong lĩnh vực kinh tế, lao động, việc làm; tăng cường sự tham gia của phụ nữ vào các vị trí quản lý, lãnh đạo, nhằm từng bước giảm dần khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị
Theo đó, hàng năm, trong tổng số người được tạo việc làm mới, bảo đảm
ít nhất 40% cho mỗi giới (nam và nữ) Tỷ lệ nữ làm chủ doanh nghiệp đạt 30% vào năm 2015 và từ 35% trở lên vào năm 2020 Lao động nữ nông thôn dưới 45 tuổi được đào tạo nghề và chuyên môn kỹ thuật chiếm 1/4 vào năm 2015 và chiếm 1 nửa vào năm 2020 Tỷ lệ nữ ở vùng nông thôn nghèo, vùng dân tộc thiểu số có nhu cầu được vay vốn ưu đãi từ các chương trình việc làm, giảm nghèo và các nguồn tín dụng chính thức đạt 80% vào năm 2015
Với mục tiêu này, Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới đặt chỉ tiêu phấn đấu đạt tỷ lệ nữ tham gia cấp ủy Đảng nhiệm kỳ 2016 - 2020 từ 25% trở lên; nữ đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2011- 2015 đạt tỷ lệ từ 30% trở lên và nhiệm kỳ 2016 - 2020 trên 35% Bên cạnh đó, phấn đấu đến năm
2015 đạt 80% và đến năm 2020 đạt trên 95% Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các cấp có lãnh đạo chủ chốt là nữ
Cũng theo Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới, một mục tiêu cơ bản khác là bảo đảm bình đẳng giới trong tiếp cận và thụ hưởng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe Cụ thể, tỷ số giới tính khi sinh không vượt quá 113 trẻ sơ sinh
Trang 5trai/100 trẻ sơ sinh gái vào năm 2015 và 115/100 vào năm 2020 Đến năm 2015, mục tiêu sẽ giảm 60% và đến năm 2020 giảm 80% sản phẩm văn hóa, thông tin mang định kiến giới Tăng thời lượng phát sóng các chương trình, chuyên mục
và số lượng các sản phẩm tuyên truyền, giáo dục về bình đẳng giới
Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới cũng đặt chỉ tiêu đến năm 2015 và duy trì đến năm 2020 các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương bố trí đủ cán bộ làm công tác bình đẳng giới; hình thành đội ngũ cộng tác viên, tình nguyện viên tham gia công tác bình đẳng giới và sự tiến bộ của phụ nữ./
Tên đầy đủ của các vị lãnh đạo nữ cấp cao hiện nay của Đảng, Nhà nước Việt Nam (gồm: Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Phó Chủ tịch nước, Chính phủ, các Bộ trưởng)
1/ Nguyễn Thị Doan Phó Chủ tịch nước
2/ Phạm Hải Chuyền Bộ trưởng Bộ Lao động TBXH
3/ Tòng Thị Phóng Ủy viên Bộ chính trị, Bí thư TW Đảng
4/ Nguyễn Thị Kim Tiến Bộ trưởng Bộ Y tế
5/ Nguyễn Kim Ngân Phó Chủ tịch Quốc Hội
6/
Câu 5:
Từ những tình huống/câu chuyện thực tế trong cuộc sống xung quanh mình, anh/chị hãy viết một bài (tối đa khoảng 1.500 từ) về tấm gương của
cá nhân hoặc tập thể điển hình hoặc chia sẻ câu chuyện/sự kiện ấn tượng trong việc thực hiện bình đẳng giới.
Trả lời:
Trong tạo đàm “ Chị em của Nora - Quyền bình đẳng của phụ nữ trong gia đình” Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH Nguyễn Thanh Hoà nói, Việt Nam tuy có nhiều tiến bộ bình đẳng giới nhưng địng kiến vẫn còn.
“ Chị em của Nora - Quyền bình đẳng của phụ nữ trong gia đình” là tên cuộc tạo đàm về bình đẳng giới do Bộ lao động – thương binh và xã hội (bộ LĐTB&XH), Uỷ ban quốc gia vì sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam cùng đại sứ quán Na Uy tổ chức sang 27/3, tại Hà Nội
Đây là một trong chuỗi các Hội thảo mang tên “ Các chị em của NoRa” được tổ chức ở nhiều nước trên thế giới kể từ năm 2006, nhân kỷ nệm 100 năm ngày mất của nhà soạn kịch Na Uy Henrik Ibsen, tác giả vở kịch “ nhà búp bê” với Nora
là ten nhân vật chính Sự kiện văn hoá đặc biệt này nhằm khơi nguồn cho việc
Trang 6nhận thức các vấn đề lien quan đến bình đẳng giới của phụ nữ trong gia đình và trong xã hội ở Việt Nam
Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ LĐTB&XH Nguyễn Thanh Hoà cho
rằng, trong gia đình, để đạt được bình đẳng giới, đòi hỏi các thành viên mà trước hết là vợ và chồng, cùng phải có trác nhiệm thực hiện các quyền và nghĩa
vụ của các bên một cách công bằng, đồng thời cùng chia sẻ, giúp đỡ lẫn nhau.
Vở kịch “ Nhà búp bê” với sự tham gia của NSND Lê Khanh vai nữ chính đã thu hút đông đảo công chúng Hà Nội.
Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận, ở Việt Nam, tuy đã đạt được nhiều tiến
bộ về bình đẳng giới nhưng định kiến giới vẫn còn tồn tại Đó là tư tưởng trọng nam kinh nữ, như: công việc chăm sóc gia đình vẫn chủ yếu do phụ nữ đảm nhiệm: phụ nữ và các bé gái vẫn thường phải “nhường nhịn” các điều kiện và cơ hội phát triển chon am giới và các bé trai… Những yếu tố này đã làm hạn chế sự tham gia của phụ nữ vào các lĩnh vực của đời sống xã hội.Vì thế, “ thực hiện tốt bình đẳng giới trong gia đình là biện pháp hữu hiệu để xây dựng một “ tế bào”
xã hội no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc”, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Hoà nhấn mạnh:
Còn đại sứ Na Uy Kjell storlokken cho biết thêm, sự nổi loạn của Nora chống lại người đàn ông không xem cô là một con người, chống lại xã hội trao cho người phụ nữ rất ít quyền tự do, đã có giá trị biểu tượng to lớn Trong 125 năm qua, tuyên bố nổi tiếng của Nora “ trước khi trở thành một ai khác, tôi là một con người” đã trở thành ngọn hải đăng cho vô vàn người phụ nữ trên thế giới Trước đó, tối 26/3, Nhà hát tuổi trẻ đã trình diễn vở kịch “ nhà búp bê” để các đại biểu tham dự nắm bắt được ý nghĩa sâu sắc của toạ đàm, có thêm thông tin lam cơ sở thảo luận những vấn đề lien quan Vở kịch này khi ra mắt lần đầu tiên ở Châu Âu đã gây “sốc” bởi tính chất “ phản tỉnh” vai trò của người phụ nữ trong gia đình cũng như trong xã hội nó đựơc coi như là một dấu mốc khởi phát cho việc giải quyết các vấn đề bình đẳng giới
Câu 6:
? Theo anh/chị, bản thân anh/chị và cơ quan, tổ chức, địa phương nơi anh chị làm việc hoặc sinh sống nên làm gì để thực hiện bình đẳng giới được tốt hơn?
Trả lời
Những năm qua, bằng các việc làm cụ thể, Ngành giáo dục đã có sự quan tâm đến công tác phát triển đội ngũ cán bộ nữ, thực hiện quyền bình đẳng của phụ nữ trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo
Trang 7Trong tình hình giá cả không ổn định, mức thu học phí điều chỉnh, thay đổi; đời sống cán bộ, giáo viên, nhân viên hợp đồng, nhất là cán bộ, giáo viên, nhân viên nữ hợp đồng ở các trường mầm non công lập gặp nhiều khó khăn Vì vậy các cấp lãnh đạo cần xem xét bù lương cho cán bộ, giáo viên, nhân viên mầm non hợp đồng tại các trường mầm non công lập, tạo điều kiện cho chị em khắc phục khó khăn, yên tâm công tác
Thực hiện quyền bình đẳng của phụ nữ trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo Đây là mục tiêu quan trọng trong Kế hoạch hành động của ngành Giáo dục
và Đào tạo Nhờ vậy, tỉ lệ trẻ ra lớp trong độ tuổi ở các bậc học đều tăng, trong
đó trẻ em gái trong độ tuổi được huy động đạt 100% Công tác xóa mù chữ, phổ cập giáo dục điều tra bổ sung, rà soát các đối tượng độ tuổi 15 đến 45 tuổi còn
mù chữ để huy động ra lớp xóa mù chữ được chú trọng
Ngoài việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ nữ đang làm công tác quản lý ở các ngành học, ngành cần quan tâm tiếp tục đề bạt những cán bộ giáo viên nữ giỏi
về chuyên môn, vững vàng về lập trường chính trị, có tư cách đạo đức tốt, được tập thể tín nhiệm, xứng đáng đảm nhận vị trí cán bộ quản lý Có như thế số lượng cán bộ nữ giữ chức vụ lãnh đạo tại các đơn vị trường học thuộc ngành Giáo dục và Đào tạo ngày một chiếm tỷ lệ cao
Phương Bình, ngày 16 tháng 9 năm 2012
Người dự thi