Đề xuất các biện pháp thích ứng nhằm tăng khả năng thích ứng của con người và môi trường với những sự thay đổi khí hậu đang diễn ra hoặc đã được dự báo trước. Các biện pháp giảm nhẹ ở[r]
Trang 1Biến đổi khí hậu
Trang 2THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
05/29/21
" Biến đổi khí hậu toàn cầu là sự thay đổi của hệ thống khí hậu Trái đất trong mối tương
quan giữa khí quyển - sinh quyển - thạch quyển - thủy quyển ở hiện tại và trong tương lai bởi các
nguyên nhân tự nhiên và nhân tạo Sự thay đổi đó
đã và đang gây nhiều tác động tiêu cực đến môi trường sinh thái và đời sống của con người trên
Trái đất"
Trang 3THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU CÁC BIỂU HIỆN CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
- Hiệu ứnh nhà kính - Sự nóng lên của khí quyển
và trái đất
- Sự dâng cao mực nước biển do tan băng.
- Tăng cường thiên tai trên Trái đất.
- Sự thay đổi về lượng mưa, dòng chảy sông ngòi, các đới khí hậu, sinh vật trên Trái đất.
- Sự thay đổi thành phần và chất lượng không khí
cho môi trường sống của con người và đe dọa các hệ sinh thái và đa dạng sinh học.
Trang 405/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân 4
Trang 6THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
05/29/21
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ VẤN ĐỀ TOÀN CẦU
hưởng rộng khắp trên toàn thế giới
2 Tác động của vấn đề này vô cùng nghiêm trọng ảnh hưởng đến sự sống còn của nhân loại
3 Để giải quyết vấn đề này cần có
sự hợp tác trên toàn thế giới
Trang 7THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ VẤN ĐỀ TOÀN CẦU
Tác động của vấn đề này vô cùng nghiêm trọng
Theo IPCC khoảng 1 tỷ người có thể bị ảnh hưởng bởi sự nóng lên toàn cầu, ảnh hưởng đến cuộc sống của 500 triệu người ở nam Á, 250 triệu người ở Trung Quốc và khoảng 75 đến 250 triệu người ở
Châu Phi
Các đảo quốc nhỏ sẽ phải chịu những tác động của việc mực nước biển dâng cao, sóng cồn, các trận lốc xoáy và sự xâm thực đường bờ
Biến đổi khí hậu có tác động rất lớn đến các loài thực, động vật: 20 – 30% số loài sẽ có nguy cơ tuyệt chủng nếu nhiệt độ toàn cầu tăng thêm vượt
Trang 8THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
05/29/21
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ VẤN ĐỀ TOÀN CẦU
Theo Kofi Annan (chủ tịch diễn đàn nhân đạo toàn cầu).
“Biến đổi khí hậu là thách thức nhân đạo lớn nhất thế giới Những trận bão nhiệt đới, những đợt nóng, lũ lụt
và cháy rừng ngày càng trở nên nghiêm trọng hơn Sự
nóng lên toàn cầu gây ra 300.000 ca tử vong một năm, làm thiệt hại khoảng 112 tỉ USD/năm và có thể đạt 600 tỉ USD vào năm 2030 Khoảng 4 tỷ người đang dễ bị tổn thương
và 500 triệu người đang có nguy cơ đói, bệnh tật, đói
nghèo và mất sinh kế".
Nguồn: Climate Change - The Anatomy of A Silent Crisis, 2009
Trang 9THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ VẤN ĐỀ TOÀN CẦU
IPCC đưa ra 6 vấn đề về tác động của BĐKH đến sức khỏe con người:
1) Các áp lực về nhiệt (đợt nắng nóng/sóng lạnh);
2) Các hiện tượng cực trị và thiên tai (bão, lũ, lụt, hạn
hán…);
3) Ô nhiễm không khí 4) Các bệnh nhiễm khuẩn (sốt rét, sốt xuất huyết…); 5) Các vấn đề liên quan đến nước ven biển;
6) Những vấn đề liên quan đến lương thực và dinh
dưỡng, những đổ vỡ kế hoạch dân số và kinh kế
Trang 10THẾ NÀO LÀ BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
05/29/21
BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU LÀ VẤN ĐỀ TOÀN CẦU
SARS SARS
Bò điên
AIDS Dịch tả
Trang 11NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Nguồn tự nhiên
- Núi lửa: phun ra nham thạch nóng và nhiều
khói bụi giàu H 2 S, CH 4
- Cháy rừng: phát thải nhiều bụi và khí
- Bão bụi: Gió thổi tung bụi lên thành đám mây bụi
- Các quá trình phân huỷ, thối rữa xác động,
Trang 12NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
05/29/21
TS.Nguyễn Hữu Xuân
12
Nguồn gây ô nhiễm do sản xuất và đời sống
Do hoạt động công nghiệp, đốt cháy nhiên liệu hoá thạch, rò rỉ khí độc …
Do hoạt động của các phương tiện giao thông
Do hoạt động sinh hoạt của con người: đun nấu, sửa ấm, ….
Trang 13NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Nguồn gây ô nhiễm do sản xuất và đời sống
Tỉ lệ nguồn gây ra các khí nhà kính năm 2004
Trang 14TS.Nguyễn Hữu Xuân
14
Trang 15NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Giao thông ở Việt Nam và Ấn Độ
Nguồn gây ô nhiễm do sản xuất và đời sống
Trang 16NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Trang 17Làng nghề thủ công Đốt rơm rạ sau thu hoạch Làng nghề thủ công
Trang 18NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Trang 19NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Cácbon đioxit (CO2): CO 2 với hàm lượng đạt 381ppm (2006) và có thể đạt 450ppm vào
năm 2050.
Hiện nay do các hoạt động đốt cháy nhiên liệu hoá thạch trong công nghiệp, do GTVT,…
hàm lượng khí CO 2 tăng lên nhanh chóng
(năm 1993 việc đốt các nhiên liệu hoá thạch đã đưa vào không khí 5.9 tỉ tấn CO 2 , gấp 4 lần so với năm 1950 ).
Chất khí chính gây biến đổi khí hậu
Mỗi năm con người còn thải vào khí quyển khoảng 2,4 tỉ tấn CO.
Trang 20NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Trang 21NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Chất khí chính gây biến đổi khí hậu
Trang 22NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Trang 23NGUỒN GỐC VÀ TÁC NHÂN GÂY BiẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Trang 24HIỆN TƯỢNG HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
05/29/21
Mô hình nhà kính
và tác động giữ nhiệt của nhà kính
Trang 25HIỆN TƯỢNG HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
" Nhiệt độ trung bình của bề mặt trái đất được quyết định bởi sự cân bằng giữa năng lượng mặt trời
chiếu xuống trái đất và lượng bức xạ nhiệt của mặt
đất vào vũ trụ
Bức xạ nhiệt của mặt trời là bức xạ có sóng
để đi tới mặt đất Ngược lại, bức xạ nhiệt từ trái đất
vào vũ trụ là bước sóng dài, không có khả năng xuyên
quyển hấp thụ.
Như vậy lượng nhiệt này làm cho nhiệt độ khí
một lớp kính giữ nhiệt lượng tỏa ngược vào vũ trụ của
Trang 26HIỆN TƯỢNG HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
05/29/21
"Kết quả của sự của sự trao đổi không cân bằng
về năng lượng giữa trái đất với không gian vũ trụ, đã tạo nên sự tăng nhiệt độ của khí quyển trái đất Hiện tượng này diễn ra theo cơ chế tương tự như nhà kính
Cơ chế thu chi năng lượng của Trái đất
Trang 27HIỆN TƯỢNG HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
Dự bỏo (nếu khụng cú biện phỏp khắc phục hiện tượng hiệu ứng nhà kớnh) nhiệt độ trỏi đất sẽ tăng lờn 1,5 - 4,5 0 C vào năm 2050
Trái đất đang nóng dần Độ lệch chuẩn nhiệt độ trung bỡnh toàn cầu từ 1850 so với trung bỡnh thời kỳ 1961 - 1990
(Nguồn: IPCC, 2010)
Trang 28HIỆN TƯỢNG HIỆU ỨNG NHÀ KÍNH
05/29/21
Trái đất đang nóng dần
Trang 29Dự báo của IPCC tới năm 2100
(Intergovernmental Panel on Climate
Trang 30Trong vòng 50 năm qua, nhiệt độ trung bình năm đã tăng khoảng 0.7oC -10C
Trong vòng 50 năm qua, nhiệt độ trung bình năm đã tăng khoảng 0.7oC -10C
Trang 31HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
Diện tích băng giảm, bề dày tuyết giảm, lượng mưa thay đổi, nhiều hiện tượng bất thường về khí hậu trên thế giới.
Nhiệt độ trái đất tăng sẽ làm tan băng
và dâng cao mực nước biển Nhiều vùng
nông nghiệp trù phú, các khu đông dân cư,
các đồng bằng lớn, nhiều đảo thấp sẽ bị chìm dưới mực nước biển…
Trang 32HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
05/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân
32
Nhiệt độ trái đất tăng sẽ làm tan băng
Trang 33HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
Trang 3405/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân
Trang 35HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
DIỆN TÍCH ĐẤT NễNG NGHIỆP BỊ THU HẸP DO NƯỚC BIỂN DÂNG
Nguồn: USDA, Vital Signs 2000
Khoảng 38% đất nông nghiệp trên thế giới bị
thoái hoá
0 0.05 0.1 0.15 0.2 0.25
1950 1960 1970 1980 1990 2000 2010 2020 2030
Năm
Hectare Diện tích ngũ cốc theo đầu ng ời
trên toàn thế giới 1950-1999
Trang 36HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
05/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân
36
Tác động của nước biển dâng đến dân
cư của các nước ở Đông Á
Trang 37HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
Trang 38HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
05/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân
38
Hậu quả nước biển dâng ở Việt Nam
Trang 39HIỆN TƯỢNG MỰC NƯỚC BIỂN DÂNG
Hậu quả nước biển dâng ở Việt Nam
Việt Nam vào danh sách 5 quốc gia đứng đầu về mức độ bị ảnh hưởng của mực nước
biển dâng.
Nếu mực nước biển dâng cao 1m, thì 11% dân
số của Việt Nam, 10% GDP và 29% diện tích
đất ngập nước của Việt Nam sẽ bị ảnh hưởng
và mất khoảng 12% diện tích đất đai phì
nhiêu Điều đó sẽ gây thiệt hại khoảng 17 tỷ
USD mỗi năm.
Hàng loạt các đô thị và vùng đất thấp ven biển sẽ chịu tác động của xâm nhập mặn,
ngập lụt…
Trang 40TS.Nguyễn Hữu Xuân
40
TĂNG CƯỜNG THIÊN TAI TRÊN TRÁI ĐẤT
Trong những năm qua, hàng loạt thiên tai liên quan trực tiếp đến khí quyển, thay đổi khí hậu
như bão, lũ lụt, hạn hán, cháy rừng… gia tăng với tốc độ cao, mức độ thiệt hại tăng nhanh
Nhiều loại bệnh tật mới đối với con người xuất hiện, các loại dịch bệnh lan tràn, sức khoẻ của
con người bị ảnh hưởng
Trang 41HIỆN TƯỢNG LẮNG ĐỌNG A - XÍT
Mưa axít đối với rừng cây
Mưa axít ăn mòn các công trình nghệ thuật
Khi trời mưa, các hạt axit tan lẫn vào nước mưa Do
có độ pH khá lớn, nước mưa có thể hoà tan được một số bụi kim loại và ôxit kim loại trong không khí (ôxit chì), nước mưa trở nên độc hơn đối với cây cối, vật nuôi và con
người
Trang 42HIỆN TƯỢNG LẮNG ĐỌNG A - XÍT
- Tăng độ chua của đất, làm suy thoái đất, cây cối kém phát triển
- Làm giảm năng suất thực vật, phá hủy rừng
- Phá huỷ các vật liệu, công trình xây dựng làm bằng kim loại như sắt, kẽm, đá hoa
Lắng đọng axit tác động xấu đến sức khỏe con người Gây ra các bệnh hen, viêm
phổi, viêm da và có thể gây tử vong
Hậu quả của lắng đọng a xít
Trang 43Biến động khí hậu đã gây
ra những hậu quả rất nghiêm
trọng đối với môi trường
và con người.
Trang 44PHƯƠNG HƯỚNG & GIẢI PHÁP THÍCH Ứng VỚI BĐKH
Thế giới quan tâm đến biến đổi khí hậu như thế nào?
1 Nghị định thư Kyoto:
Là một nghị định liên quan đến Chương trình khung về vấn đề biến đổi khí hậu với mục tiêu cắt giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính Nghị định được kí kết vào 11/12 /1997 tại Kyoto (Nhật Bản) và chính thức có hiệu lực vào 16//2005 Đến tháng 2/2009 đã có 181 nước
tham gia.
2 Hội nghị thượng đỉnh về khí hậu tại Bali (Indonesia):
185 nước tham dự cuộc họp từ 3/12 14/3/2007 nhằm thúc đẩy các quốc gia hoạt động để đạt được một hiệp định mới về cắt giảm khí thải gây hiệu ứng nhà kính.
Trang 45PHƯƠNG HƯỚNG & GIẢI PHÁP THÍCH Ứng VỚI BĐKH
Thế giới quan tâm đến biến đổi khí hậu như thế nào?
3 Hội nghị về biến đổi khí hậu tại Copenhagen :
Hội nghị về Biến đổi Khí hậu 2009 diễn ra tại
Copenhagen (Đan Mạch), từ 7 – 18/12 /2009 Hội nghị
này bao gồm Hội nghị các bên lần thứ 15 (COP 15)
trong khuôn khổ Chương trình khung của Liên hiệp
quốc về biến đổi khí hậu và cuộc họp của các bên lần thứ 5 (COP/MOP 5) về Nghị định thư Kyoto Theo lộ
trình Bali, chương trình khung về giảm thiểu biến đổi
khí hậu trước năm 2012 đã được đưa ra ở hội nghị này.
Trang 46PHƯƠNG HƯỚNG & GIẢI PHÁP THÍCH Ứng VỚI BĐKH
Các biện pháp giảm nhẹ ở đây là nhằm giảm bớt
sự tích tụ khí thải nhà kính trong bầu khí quyển, bao gồm: cải tiến các công nghệ khai thác nhiên liệu, phát triển các công nghệ khai thác nhiên liệu không chứa cácbon, tối đa hóa việc sử dụng năng lượng và cải tạo đất sử dụng.
Các biện pháp hỗ trợ nhằm tạo điều kiện thuận lợi
để triển khai các biện pháp thuộc hai nhóm trên.
Trang 47PHƯƠNG HƯỚNG & GIẢI PHÁP THÍCH Ứng VỚI BĐKH
Định hướng chung
Đánh thuế năng lượng ngày càng cao.
Đưa ra các tiêu chuẩn về lượng khí thải cũng như mở rộng thương mại khí thải
Tăng cường đầu tư cho việc phát triển các công nghệ mới
Nâng cao nhận thức của người tiêu dùng về vấn đề biến đổi khí hậu
Chuyển đổi nền kinh tế sang phương thức phát triển bền vững
Thiết lập một cơ chế hợp tác quốc tế giữa các quốc gia
Trang 48PHƯƠNG HƯỚNG & GIẢI PHÁP THÍCH Ứng VỚI BĐKH
- Sử dụng các nguồn nhiên liệu mới …
- Hoàn thiện các thiết bị lọc, thu hồi khí thải…
- Trồng thêm nhiều cây xanh …
Trang 49TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Lê Huy Bá (Cb), Môi trường khí hậu biến đổi – mối hiểm họa toàn
cầu, NXB ĐHQG TP Hồ Chí Minh, 2008
2 Trần Thục, Kịch bản biến đổi khí hậu nước biển dâng cho Việt
Nam, Hội thảo Biến đổi khí hậu, Hội An, 2009.
3 Climate Change - The Anatomy of A Silent Crisis, 2009
4 Oliver-Smith, Sea Level Rise and the Vulnerability of Coastal
Peoples, Responding to the Local Challenges of Global Climate Change
in the 21 st Century, Institute for Environment and Human Security
(UNU-EHS), 7/2009.
5 Climate Change 2007: Synthesis Report
(http://www.ipcc.ch/publications_and_data/publications_and_data _reports.htm)
6.http://www.ipcc.ch/publications_and_data/publications_and_data_r
eports_carbon_dioxide_graphics.htm
7 http://www.worldviewofglobalwarming.org/
Trang 5005/29/21 TS.Nguyễn Hữu Xuân 50