LUYEN TU VA CAU QUAN HE TU

Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim dạo lên những khúc nhạc tưng bừng.. VÕ QUẢNG.[r]

Luyện từ và câu

Nêu khái niệm đại từ xưng hô?

Đại từ xưng hô là những từ được người nói dùng để tự chỉ mình hay chỉ người khác khi giao tiếp:

tôi, chúng tôi; mày, chúng mày; nó, chúng nó,

Khi xưng hô, em chú ý điều gì?

Khi xưng hô, em chú ý chọn từ cho lịch sự, thể hiện đúng mối quan hệ giữa mình với người nghe và người được nhắc tới

Danh từ chỉ người làm đại từ xưng hô để thể hiện rõ thứ bậc, tuổi tác, giới tính: ông, bà,

anh, chị, cháu, thầy, bạn…

Kể vài danh từ chỉ người được dùng làm đại từ

xưng hô mà em biết

Khi xưng hô với thầy cô, với bạn bè; em dùng

Bồ Chao hốt hoảng kể với các bạn:

và Tu Hú đang bay dọc một con sông lớn, chợt Tu

Hú gọi: “Kìa cái cột chống trời ” ngước nhìn lên Trước mắt là những ống thép dọc ngang nối nhau chạy vút tận mây xanh tựa như một cái cầu xe lửa đồ sộ không phải bắc ngang sông, mà dựng đứng trên trời cao.

Thấy vậy, Bồ Các mới à lên một tiếng rồi thong thả nói:

- cũng từng bay qua cái trụ đó cao hơn tất cả những ống khói, những cột buồm, cột điện mà thường gặp Đó là trụ điện cao thế mới được xây dựng.

Mọi người hiểu rõ sự thực, sung sướng thở phào Ai nấy cười to vì thấy Bồ Chao đã quá sợ sệt.

6

T«i

T«i Nã

chóng ta

b Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim

dạo lên những khúc nhạc tưng bừng

VÕ QUẢNG

c Hoa mai trổ từng chùm thưa thớt, không đơm đặc

như hoa đào Nhưng cành mai uyển chuyển hơn

cành đào

Theo MÙA XUÂN VÀ PHONG TỤC VIỆT NAM

Tác dụng của từ

Ví dụ

a Rừng say ngây và

ấm nóng.

b Tiếng hót dìu dặt của

Hoạ Mi giục các loài

chim dạo lên những

khúc nhạc tưng bừng

c Hoa mai trổ từng chùm

thưa thớt, không đơm

đặc như hoa đào

Nhưng cành mai uyển

chuyển hơn cành đào

với

như nối đơm đặckhông với hoa đào

Nhưng 2 câu ví dụ c

với nhau nối

c Hoa mai trổ từng chùm

thưa thớt, không đơm đặc

như hoa đào Nhưng

cành mai uyển chuyển

hơn cành đào

Ví dụ

a Rừng say ngây và

ấm nóng.

b Tiếng hót dìu dặt của

Hoạ Mi giục các loài

chim dạo lên những

khúc nhạc tưng bừng

c Hoa mai trổ từng chùm

thưa thớt, không đơm

đặc như hoa đào

Nhưng cành mai uyển

chuyển hơn cành đào

và biểu thị quan hệ

song song

của biểu thị quan hệ sở hữu

như biểu thị quan hệ so sánh

Nhưng biểu thị quan hệ tương phản

(đối lập)

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Nhận xét

Ví dụ

a Rừng say ngây và

ấm nóng.

b Tiếng hót dìu dặt của

Hoạ Mi giục các loài

chim dạo lên những

khúc nhạc tưng bừng

c Hoa mai trổ từng chùm

thưa thớt, không đơm

đặc như hoa đào

Nhưng cành mai uyển

chuyển hơn cành đào

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Các từ: và, của, như, nhưng trong các ví dụ bên dùng để làm gì?

Từ: và, của, như trên dùng để nối các từ ngữ trong một câu; từ nhưng

nối hai câu với nhau.

Chúng giúp gì cho người đọc hoặc nghe?Chúng giúp người đọc, người nghe hiểu rõ mối

quan hệ giữa các từ trong câu hoặc quan hệ

về ý giữa các câu.

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Các nhóm thi đặt câu với quan hệ từ vừa học:

và, nhưng, của, như…

Thời gian 2 phút

Luyện tập

Bên của sổ, tôi học bài và làm bài

Mái tóc của Lan rất mượt

Môi bé đỏ như thoa son

Bầu trời tối sầm lại nhưng không mưa

An và Nam đều đạt danh hiệu học sinh giỏi

Sách vở của em được bao bọc cẩn thận

Chiếc cặp như người bạn thân của em

Em được nghỉ học ba ngày Nhưng mẹ cũng

không cho đi chơi

Vài ví dụ

mảnh vườn nhỏ bé - bầy chim vẫn về tụ hội)

được biểu hiện bằng những cặp từ nào?

a Nếu rừng cây cứ bị chặt phá xơ xác thì mặt đất

sẽ ngày càng thưa vắng bóng chim

b.Tuy mảnh vườn ngoài ban công nhà Thu thật nhỏ

bé nhưng bầy chim vẫn thường rủ nhau về tụ hội

b.Tuy mảnh vườn ngoài

ban công nhà Thu thật

nhỏ bé nhưng bầy chim

vẫn thường rủ nhau về tụ

hội

Quan hệ giữa các ý ở mỗi câu đựơc biểu hiện bằng cặp từ nào?

Câu a nối với nhau bằng cặp từ :

b.Tuy mảnh vườn ngoài

ban công nhà Thu thật

nhỏ bé nhưng bầy chim

vẫn thường rủ nhau về tụ

hội

Nếu … thì…

biểu thị quan hệ điều kiện,(giả thiết)-kết quả

Tuy … nhưng…

biểu thị quan hệ tương phản (đối lập)

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Em hiểu thế nào là quan hệ từ?

1 Quan hệ từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu nhằm

thể hiện mối quan hệ giữa những từ ngữ hoặc những

câu ấy với nhau: và, với, hay, hoặc, nhưng, mà, thì,

của, ở, tại, bằng, như, để, về…

2 Nhiều khi, từ ngữ trong câu được nối với nhau bằngmột cặp quan hệ từ Kể các cặp quan hệ từ thường gặp

2.Các cặp quan hệ từ thường gặp:

Vì …nên ; do…nên…; nhờ…mà…

( biểu thị quan hệ nguyên nhân - kết quả)

Nếu …thì…; hễ …thì…

( biểu thị quan hệ giả thiết - kết quả; điều kiện - kết quả)

Tuy …nhưng…; mặc dù …nhưng…

( biểu thị quan hệ tương phản)

Không những …mà…; không chỉ…mà…

(biểu thị quan hệ tăng tiến)

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

1.Tìm quan hệ từ trong mỗi câu sau và nêu rõ tác dụng của chúng:

a Chim, Mây, Nước và Hoa đều cho rằng tiếng hót

kì diệu của Hoạ Mi đã làm cho tất cả bừng tỉnh giấc

VÕ QUẢNG b.Những hạt mưa to và nặng bắt đầu rơi xuống như ai ném đá, nghe rào rào

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Câu a.Chim, Mây, Nước

và Hoa đều cho

và nối Chim, Mây,

Nước với Hoa

của nối tiếng hót kì diệu với Hoạ Mi

rằng nối cho với (tiếng hót…

tỉnh giấc.)

bộ phận đứng sau

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Câub/ Những hạt mưa to và

nặng bắt đầu rơi xuống

như ai ném đá, nghe rào

rào

NGUYỄN THỊ NGỌC TÚ

c/ Bé Thu rất khoái ra ban

công ngồi với ông nội,

nghe ông rủ rỉ giảng về

từng loài cây

Theo VĂN LONG

Tác dụng của từ

với nối ngồi với ông nội

về nối giảng với từng

Tuy … nhưng…

biểu thị quan hệ tương phản (đối lập)

Luyện từ và câu

Quan hệ từ CỦNG CỐ

Em hiểu thế nào là quan hệ từ?

1 Quan hệ từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu nhằm thể hiện mối quan hệ giữa những từ ngữ hoặc những

câu ấy với nhau: và, với, hay, hoặc, nhưng, mà, thì,

của, ở, tại, bằng, như, để, về…

Kể vài cặp quan hệ từ thường gặp

2.Các cặp quan hệ từ thường gặp:

Vì …nên ; do…nên…; nhờ…mà…

( biểu thị quan hệ nguyên nhân - kết quả)

Nếu …thì…; hễ …thì…

( biểu thị quan hệ giả thiết - kết quả; điều kiện - kết quả)

Tuy …nhưng…; mặc dù …nhưng…

( biểu thị quan hệ tương phản)

Không những …mà…; không chỉ…mà…

(biểu thị quan hệ tăng tiến)

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Từ

ởbằng

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

Trò chơi Điền vào cho nhanh mà đúng mới hay!

Cây dừa với cây dương được trồng

Bé Thu thích ra ban công để ngắm

khu vườn nhỏ của nhà mình

để

của

Nam không những giỏi văn … còn

giỏi cả môn toán nữa

Mặc dù

nhưng

không những

Trò chơi Điền vào cho nhanh mà đúng mới hay!

Luyện từ và câu

Quan hệ từ

DẶN DÒ

- Học thuộc ghi nhớ trang 110.

- Làm lại bài tập 3 vào vở.

- Chuẩn bị tiết sau:

Mở rộng vốn từ : Bảo vệ môi trường trang 115.