Để khắc phục phần nào thực trạng trên, “Đổi mới phương pháp dạy học và thực hiện phân hóa đối tượng học sinh theo hướng “giảm tải”” là trách nhiệm của mỗi giáo viên dạy chuyên Mỹ thuật; [r]
Trang 1PHÒNG GD & ĐT THOẠI SƠN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG TH “A” T T PHÚ HÒA Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Phú Hòa, ngày 05 tháng 01 năm 2012
Đề dẫn:
BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ MÔN MỸ THUẬT
VỀ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
VÀ PHÂN HÓA ĐỐI TƯỢNG HỌC SINH
THEO HƯỚNG “GIẢM TẢI”
Phần I: LÍ THUYẾT
Trong nhà trường Tiểu học, học sinh đều rất hay thích môn Mỹ thuật Tuy nhiên, sự quan tâm đến môn học này của phần động phụ huynh có lúc, có nơi còn nhiều hạn chế và chính không ít giáo viên còn chưa đầu tư nghiêm túc khi soạn
- giảng môn mình phụ trách
Các bậc phụ huynh thì chủ yếu quan tâm và chú trọng đến các môn như Toán, Tiếng Việt nên môn Mỹ thuật thường bị xem nhẹ
Chính vì những yếu tố trên đã ảnh hưởng ít nhiều đến tinh thần và thái độ Dạy – Học của giáo viên và học sinh ở môn học này
Để khắc phục phần nào thực trạng trên, “Đổi mới phương pháp dạy học và thực hiện phân hóa đối tượng học sinh theo hướng “giảm tải”” là trách nhiệm
của mỗi giáo viên dạy chuyên Mỹ thuật; mỗi giáo viên phải tự thân trao dồi kỹ năng
sư phạm, học hỏi nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ để đáp ứng có hiệu quả nhu cầu công tác
Hôm nay, với sự chấp thuận và cho phép của HĐBM huyện, Tổ bộ môn
Mỹ thuật tổ chức Chuyên đề cấp Huyện với nội dung cụ thể như sau:
I/-MỤC TIÊU:
-Giúp giáo viên chuyên Mỹ thuật nâng cao nhận thức về vai trò của môn học -Nhằm trang bị cho học sinh những kỹ năng cơ bản và trình tự các bước vẽ mỗi khi tiến hành thực hiện một bức tranh, một bài vẽ theo mẫu
-Hình thành ở học sinh óc thẩm mỹ, sự tư duy sáng tạo, tính kiên trì nhẫn nại, lòng yêu thích cái đẹp và biết tự tạo ra cái đẹp một cách tích cực, chủ động
-Qua môn học, góp phần dẫn dắt học sinh tìm đến Chân- Thiện- Mỹ
II/-PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY:
A-Những vấn đề chung:
-Đổi mới phương pháp dạy học là dạy theo hướng lấy người học làm trung tâm nhằm phát huy tối đa tính tích cực, chủ động của học sinh Vận dụng linh hoạt các
Trang 2hình thức tổ chức dạy học sao cho phù hợp với điều kiện của từng lớp học, của từng đơn vị trường
-Tự chủ trong việc điều chỉnh thời gian thực hành sao cho phù hợp với từng phân môn nhằm tăng hiệu quả của môn Mỹ thuật
-Đổi mới cách nhận xét, đánh giá, xếp loại theo hướng điều chỉnh nội dung dạy học để kích thích lòng ham học, sự chủ động và tích cực, sự tự tin của học sinh trong hoạt động học tập trên lớp
-Các hoạt động dạy – học từng phân môn như sau:
*Phân môn Vẽ theo mẫu, Vẽ trang trí, Tập nặn tạo dáng:
+Hoạt động 1: Quan sát, nhận xét
+Hoạt động 2: Hướng dẫn cách vẽ (cách nặn)
+Hoạt động 3: Thực hành
+Hoạt động 4: Nhận xét, đánh giá
*Phân môn Vẽ tranh:
+Hoạt động 1: Tìm, chọn nội dung đề tài
+Hoạt động 2: Hướng dẫn cách vẽ
+Hoạt động 3: Thực hành
+Hoạt động 4: Nhận xét, đánh giá
*Phân môn Thường thức mỹ thuật:
+Hoạt động 1: Xem tranh (Trước khi Xem tranh có phần Giới thiệu vài nét về
tác giả ở các lớp 4 và 5; Giới thiệu tranh cùng nội dung đối với các lớp 1, 2 và 3).
+Hoạt động 2: Nhận xét, đánh giá
Vậy với phân môn Vẽ theo mẫu và Vẽ tranh, tiết dạy diễn ra theo 04 (bốn)
hoạt động cụ thể như sau:
1/-Hoạt động Quan sát, nhận xét; tìm, chọn nội dung đề tài:
-Giáo viên giới thiệu tranh, ảnh hoặc vật mẫu để học sinh tìm hiểu về nội dung
đề tài hoặc quan sát, nhận xét về đặc điểm, hình dáng và tỉ lệ của vật mẫu để thực hiện bài vẽ được tốt hơn
2/-Hoạt động Hướng dẫn cách vẽ:
-Giáo viên vừa thị phạm vừa giảng giải các bước vẽ rồi yêu cầu học sinh nêu lại thứ tự các bước vẽ hoặc giới thiệu quy trình yêu cầu học sinh sắp xếp đúng tình tự các bước vẽ, gọi học sinh khác nhận xét cách sắp xếp đó
-Khi lên lớp, giáo viên hướng dẫn Hs cách vẽ theo các bước cơ bản sau:
+Phân môn Vẽ theo mẫu:
.Ước lượng tỉ lệ, phác khung hình chung
.Tìm, đánh dấu vị trí các bộ phận
.Vẽ hình bằng nét thẳng
.Vẽ nét cong theo mẫu, xóa nét thừa, hoàn chỉnh hình
.Vẽ đậm- nhạt bằng bút chì hoặc vẽ màu tùy thích
+Phân môn Vẽ tranh:
.Phác các hình mảng
.Vẽ hình ảnh chính
.Vẽ chi tiết, xóa nét thừa, vẽ thêm hình ảnh phụ
.Hoàn chỉnh các hình ảnh, vẽ màu có đậm- có nhạt theo thích
Trang 3Như vậy, khi dạy phân môn Vẽ theo mẫu giáo viên hướng dẫn học sinh vẽ theo 05 (năm) bước cơ bản; phân môn Vẽ tranh hướng dẫn vẽ theo 04 (bốn) bước
cơ bản nêu trên
Lưu ý:
*Đối với phân môn Vẽ theo mẫu, nếu khi tiến hành giới thiệu quy trình các
bước vẽ thì hình vẽ của quy trình phải khớp với vật mẫu mà giáo viên bày
*Đối với phân môn Vẽ tranh, nếu giáo viên thị phạm trên bảng thì phải chuẩn
bị một bức tranh kèm theo có hình ảnh và bố cục trùng khớp với những gì như đã thị phạm
3/-Hoạt động Thực hành:
-Giáo viên giao việc theo nhóm đối tượng học sinh và ghi những tiêu chí cần
đạt được lên bảng để làm cơ sở nhận xét, đánh giá ở Hoạt động 4.
*Đối với phân môn Vẽ theo mẫu, tiêu chí nhận xét- đánh giá cụ thể như sau: +Nhận xét chung:
Các bạn đã hoàn thành bài vẽ theo mẫu hay chưa? (Vấn – đáp)
+Nhận xét riêng tìm bài vẽ đẹp xếp A+:
.Hình vẽ rõ đặc điểm, gần giống mẫu
.Sắp xếp hình vẽ cân đối (bố cục cân đối), vừa phần giấy
.Màu sắc có độ đậm, độ nhạt
*Đối với phân môn Vẽ tranh, tiêu chí nhận xét- đánh giá cụ thể như sau:
+Nhận xét chung:
.Các bạn đã hoàn thành bài vẽ theo nội dung, đề tài chưa? (Vấn – đáp)
+Nhận xét riêng tìm bài vẽ đẹp xếp A+:
.Hình vẽ rõ nội dung, đề tài; có chính, có phụ
.Bố cục sắp xếp cân đối, vừa phần giấy
.Màu sắc tươi sáng; có đậm, có nhạt
-Học sinh thực hiện bài vẽ cá nhân trên giấy A4 hoặc Vở tập vẽ tùy điều kiện thực tế
4/-Hoạt động Nhận xét, đánh giá:
-Giáo viên chọn bài vẽ cùng học sinh dựa vào các tiêu chí đã nêu để nhận xét, đánh giá, xếp loại
-Bên cạnh những ý kiến nhận xét của học sinh, giáo viên phải đưa ra những nhận xét bổ sung khách quan, tránh thiên vị, không qua loa rồi xếp loại bài và phải ghi trực tiếp bằng mực đỏ lên bài vẽ đó ngay
nghiêm túc và kịp thời để động viên, khích lệ tinh thần các em
Lưu ý, giáo viên phải thực hiện nghiêm túc hoạt động này nhằm giúp học sinh
nhận ra cái được và cái chưa được ở bài vẽ của mình, của bạn để phát huy và khắc
phục trong những bài vẽ sau
B-Một số ph ương pháp thông thường khi giảng dạy Mỹ thuật :
-Phương pháp quan sát
-Phương pháp vấn đáp, gợi mở
-Phương pháp trực quan
-Phương pháp luyện tập
-Phương pháp làm việc theo nhóm
Trang 4-Phương pháp tổ chức trò chơi hỗ trợ nội dung.
-Phương pháp tạo tình huống
-Phương pháp liên hệ thực tiễn cuộc sống
III/-NỘI DUNG CHƯƠNG TRÌNH:
1/-Phân môn Thường thức mỹ thuật:
-Học sinh xem tranh, tượng: tranh tượng của họa sĩ, tranh dân gian và các bài
vẽ của thiếu nhi, tập phát biểu cảm nhận của mình về hình vẽ, về bố cục, về màu sắc được thể hiện trên các tác phẩm đó
2/-Phân môn Vẽ theo mẫu:
-Giúp học sinh tập quan sát, phân biệt được hình dạng của vật mẫu; tập vẽ và
vẽ được hình vẽ gần giống mẫu theo cách nhìn, cách nghĩ, cách cảm thụ của học sinh (không dùng thước, com- pa để vẽ nét thẳng và nét cong); làm quen với ba sắc
độ đậm nhạt chính: đậm, đậm vừa, nhạt
3/-Phân môn Vẽ trang trí:
-Học sinh tập vẽ, tập sắp xếp họa tiết trang trí; vẽ màu có đậm, có nhạt và có màu nóng, màu lạnh
4/-Phân môn Vẽ tranh:
-Học sinh biết tìm và chọn nội dung đề tài; tập vẽ và vẽ được tranh về một số
đề tài quen thuộc với các hình ảnh và vẽ màu theo ý thích phù hợp nội dung
5/-Phân môn Tập nặn tạo dáng:
-Học sinh tập quan sát, nhận xét hình khối, đặc điểm của đối tượng sẽ nặn; nặn được một vài loại quả, các con vật quen thuộc và dáng người đơn giản theo ý thích
IV/-MỘT SỐ HẠN CHẾ TRONG VIỆC SOẠN - GIẢNG VÀ DẠY – HỌC:
1/-Việc soạn Kế hoạch bài dạy:
-Bài soạn còn chưa ghi đầy đủ câu hỏi và câu dự kiến trả lời của học sinh -Có bài soạn còn chưa đề ra các tiêu chí nhận xét, đánh giá ở Hoạt động 4 -Bài soạn chưa lồng ghép hình, ảnh minh họa còn phổ biến
2/-Việc dạy – học trên lớp:
-Giáo viên còn lúng túng khi hướng dẫn các bước vẽ; lúng túng trong việc sử dụng ĐDDH
-Chưa mạnh dạn trong việc điều chỉnh thời lượng giữa các hoạt động
-Phân hóa đối tượng học sinh còn chưa cụ thể
-Số bài học sinh hoàn thành trên lớp còn ít
3/-Việc chuẩn bị và sử dụng ĐDDH:
-Giáo viên chuẩn bị quy trình các bước vẽ còn chung chung
-Tranh, bài vẽ của học sinh năm trước có lúc, có nơi còn mang tính đối phó
-Khi sử dụng ĐDDH dạy phân môn Vẽ theo mẫu, giáo viên còn lúng túng
4/-Việc chuẩn bị của học sinh:
-Học sinh chưa chuẩn bị đầy đủ đất nặn đối với phân môn Tập nặn tạo dáng.
-Số học sinh có điều kiện sử dụng giấy A4 còn nhiều
Phần II: CÔNG TÁC CHỈ ĐẠO VÀ HƯỚNG DẪN DẠY – HỌC
I/-Thực hiện nội dung chương trình và Sách giáo khoa:
-Thực hiện chương trình giảng dạy theo công văn Hướng dẫn số 9832/BGDĐT của Bộ Giáo dục & Đào tạo
Trang 5-Dạy học bám sát theo Hướng dẫn thực hiện Chuẩn kiến thức, kỹ năng môn
Mỹ thuật ở Tiểu học kèm theo QĐ 16/ 2006 ngày 05/ 5/ 2006 của Bộ GD&ĐT ban hành
-Hướng dẫn Điều chỉnh nội dung dạy học của Bộ GD&ĐT theo Công văn số 5842/BGDĐT-VP ngày 01/ 9/ 2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo
-Xây dựng và thực hiện kế hoạch tự chủ trong giảng dạy
-Sử dụng Sách giáo khoa và các tài liệu tham khảo khác có liên quan
II/-Nội dung dạy học:
-Giáo viên cần thực hiện nghiêm túc Chuẩn kiến thức, kĩ năng và Hướng dẫn Điều chỉnh nội dung dạy học và có lồng ghép nội dung Giáo dục bảo vệ môi trường -Soạn và giảng phải đi đôi với nhau, khắc phục tình trạng “soạn một đường, dạy một nẻo”
-Bản thân giáo viên tự bồi dưỡng, rèn luyện kỹ năng thị phạm trên bảng
-Trong quá trình dạy học nên dành phần nhiều thời gian cho học sinh thực hành bài vẽ trên lớp
-Nhận xét, đánh giá và xếp loại học sinh chính xác, công bằng và khách quan, tránh thiên vị, tránh qua loa chiếu lệ
III/-Phương pháp dạy học:
-Thực hiện nghiên túc Các hoạt động dạy – học ở tất cả các phân môn.
-Mạnh dạn đổi mới phương pháp; vận dụng các hình thức tổ chức dạy học phát huy tính tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh
-Xây dựng hệ thống câu hỏi đảm bảo nội dung cơ bản, trọng tâm của bài dạy, vừa sức
-Khi lên lớp phải có ĐDDH, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng dạy chay -Lựa chọn, chuẩn bị ĐDDH phù hợp với từng cấp lớp, từng phân môn; sử dụng ĐDDH theo nguyên tắc 4 đúng: đúng lúc, đúng chỗ, đúng nội dung và đúng đối tượng
-Giáo viên tự làm thêm ĐDDH mà chưa được cung cấp ở bộ phận Thiết bị-Thư viện
VI/-Hướng dẫn đánh giá, xếp loại học sinh:
-Đánh giá, xếp loại kết quả học tập của học sinh theo hướng dẫn Thông tư 32 của Bộ Giáo dục & Đào tạo
-Thực hiện việc tích ngược khi học sinh có tiến bộ theo cách đưa tích bổ sung vào dấu ngoặc đơn (x) hoặc khoanh tròn và giữ nguyên kết quả xếp loại ở HKI
V/-Công tác phong trào:
-Lập kế hoạch tổ chức Hội thi vẽ tranh các cấp nhằm thúc đẩy hoạt động dạy
và học môn Mỹ thuật trong nhà trường
Phần III: DỰ GIỜ 2 TIẾT MINH HỌA
-Tiết 1: Bài 23: -Lớp 3: -Vẽ theo mẫu Vẽ cái bình đựng nước
GV thực hiện: Thầy Lê Giang Nam- Gv Trường tiểu học “B” An Bình
-Tiết 2: -Bài 25: Lớp 4: -Vẽ tranh Đề tài Trường em
GV thực hiện: Thầy Huỳnh Khương Thịnh- Gv Trường tiểu học “B” Vĩnh Phú
DUYỆT
CỦA CHUYÊN MÔN PGD TỔ TRƯỞNG
Trang 6Trương Kỉnh Nhơn