Nhưng con nhớ những lời mẹ nói “phải cố gắng học thật giỏi thì sau này sẽ sung sướng bản thân, mẹ không cần con kiếm nhiều tiền để trả hiếu cho cha mẹ, mà mẹ chỉ muốn con học thật giỏi [r]
Trang 1“ Em cầm bút cao lên một chút, ừ thế nhé, chữ đẹp hơn rồi đấy” Mỗi lần cầm bút viết bài, lòng tôi lại nhớ đến thầy- người mà cả trường chúng tôi đều yêu quí, kính trọng Thời gian thấm thoát trôi nhanh thật, mới
đó mà thầy đã xa mái trường thân yêu, xa chúng tôi đi nhận nhiệm vụ ở trường mới gần ba năm rồi Nhưng
đi đến cổng trường là hình bóng và nụ cười thân thiện thật tươi của thầy lại hiện ra Nhớ thầy quá!
Trường tôi đẹp lắm! Từ xa đã nhìn thấy sừng sững ba tầng lầu hình chữ u được quét vôi màu vàng chanh mới tinh Mái trường thân yêu nằm yên ắng giữa những vòm lá phượng xanh rì, mát rượi, lúc nào cũng ríu rít tiếng chim
Trường tôi rất đông học sinh Bạn nào cũng hồn nhiên và thích đùa giỡn tung tăng trên sân trường Thế là thầy cho vẽ nhiều mô hình trò chơi dân gian như Ô ăn quan, lò cò, kéo co, cướp cờ…để chúng tôi cùng vui chơi sau những giờ học căng thẳng Rồi thầy cho lát gạch bông xung quanh thành các bồn hoa, cây xanh để chúng tôi ngồi ôn bài, đọc sách vào những lúc rảnh rỗi Nhìn những chiếc dù khổng lồ xanh tươi mơn mởn trùm mát rượi trên sân tôi cứ nghĩ đó là vòng tay dịu êm mà thầy đang dang rộng để ôm ấp vỗ về nuôi lớn những mầm xanh
Quên sao được giọng nói ngọt ngào, nhẹ nhàng trìu mến cùng bàn tay âm ấm thầy đặt lên vai tôi hôm ấy:
- Mẹ chưa đến đón em à? Ở đây hơi nắng, em vào ghế đá trước văn phòng ngồi cho mát Đứng nắng thế này dễ bị cảm lắm
Rồi thấy nắm tay tôi dẫn vào hàng ghế đá, nơi có khoảng gần chục bạn đang líu ríu trò chuyện cùng nhau trong lúc chờ phụ huynh đến đón về Thầy lo cho chúng tôi như người cha lo cho các con của mình, làm chúng tôi cảm động lắm
Ấn tượng nhất là tập thể dục giữa giờ của trường tôi Nhìn những cánh tay nhịp nhàng từng động tác theo tiếng nhạc dịu êm “Kìa có con chim non, chim chơi ở sân trường Ồ chú chim xinh đẹp hót chào mừng xuân Kìa các em thơ ngây như giấc mộng giữa đời Lòng biết ơn bao điều cô thầy đã dạy….” mà lòng tôi xao xuyến vô cùng Thầy nhìn chúng tôi hàng ngũ thẳng tắp, miệng cười tươi Hình như thầy rất vui khi cảm nhận được sự thư giãn của học sinh đã có sự hòa quyện giữa âm nhạc và thể dục cho cuộc sống thêm phần tươi trẻ, và tuổi thơ của chúng tôi lại nhẹ nhàng thấm đượm sự hồn nhiên thơ ngây Nhưng đẹp nhất, thân thương nhất không gì có thể so sánh được đó chính là tình cảm thầy trò luôn đẹp và trong xanh như dòng suối mát
Không biết có phải vì yêu ngôi trường thân thương nhiều hay không, mà đi đến đâu tôi cũng thấy tự hào, hãnh diện bởi nét đẹp hài hòa của thiên nhiên đang hòa quyện cùng sự quan tâm của các thầy cô giáo dành cho chúng tôi Tất cả đều ấm áp, mát dịu như làn gió mùa xuân đang nhè nhẹ vỗ về
Thầy phát động “tủ sách tự tạo” để tất cả cùng đọc sách Mới có hai ngày mà tù sách của lớp nào cũng đầy
ắp và được sắp xếp ngay ngắn Nhờ tủ sách ấy mà chúng tôi đã tự tích lũy được vốn từ kha khá cho bản thân để học tốt môn Tiếng Việt, và thỏa thích tìm hiểu thế giới bao la qua những trang sách Và thầy ơi có biết chăng, em đã học hỏi được bao điều từ những trang sách để giờ đây đạt giải cao trong kì thi học sinh giỏi cho cả hai môn Toán và Tiếng việt đấy thầy ạ
Còn mấy bạn có hoàn cảnh khó khăn của lớp em và của trường lại nhớ ơn thầy nhiều lắm, nhờ thầy phát động phong trào lá lành đùm lá rách mà các bạn yên tâm đến trường hoàn thành tốt nhiệm vụ học tập
Chỉ còn mấy tháng nữa thôi, tôi sắp phải xa ngôi trường thân yêu của mình rồi Nhưng làm sao có thể quên những ngày tung tăng cùng chúng bạn chơi đùa khắp sân trường Làm sao có thể quên dáng thầy lom khom chỉ cho tôi cách cầm bút trong giờ luyện chữ Cây bút trơn trùi, tròn trùng trục cứ định vuột khỏi tay
để rong chơi khiến tôi chẳng thấy hứng thú chút nào Nhưng nhờ thầy phát hiện ra nên cùng cô giáo của lớp
Trang 2động viên chỉ dẫn tận tình Thầy không đánh roi nào mà sao tim tôi cứ đập thình thịch, khóe mắt lại cay cay Nhờ thầy mà tôi đã hiểu được ý nghĩa câu “ nét chữ nết người” để phấn đấu luyện rèn
Thầy ơi, năm ấy em đã đạt giải A vòng tỉnh mình đấy
Nhờ thầy thường tổ chức các cuộc thi kể chuyện về Bác Hồ mà tôi đã học hỏi được nhiều bài học quý báu từ những câu chuyện kể về Bác Hồ kính yêu Và không còn nhút nhát như ngày xưa nữa mà luôn thấy tự tin khi đứng trước đông người Thầy luôn chăm chút cho học sinh mình như thế làm sao chúng tôi quên được
Thầy Hiệu trưởng trường tôi – Thầy Bành Quốc Trưởng, người gieo mầm cuộc sống, người cha kính yêu của chúng con /
Nguoi thay dang kinh
Tôi nằm vùi chăn kín đầu cố gắng không nghĩ đến tiết học hãi hùng nhất trong tuần Những dụng cụ tập luyện rắn đinh, khô khốc, khuôn mặt hình sự của thầy và cả cái giọng oang oang như sấm: Làm lại
Tiết học mà tôi đang nói đến là tiết thể dục Thầy giáo mà tôi đang nói đến là người phụ trách tiết học đó
Cả hai đối với tôi đều đáng ghét và đáng sợ
Bởi vì từ nhỏ tôi là đứa con gái thấp bé, ốm yếu Mỗi lần đến giờ thể dục ngoài trời là tôi lại thấy khiếp đảm Chưa bao giờ tôi nhảy qua được cây sào đặt ở mức thấp nhất, cũng như khi nhảy xa, tôi chỉ cách miệng hố được vài bước chân Tổng kết học kỳ I, điểm trung bình môn thể dục của tôi dưới 5 Cô giáo chủ nhiệm cầm quyển số điểm, khuôn mặt thoáng vẻ băn khoăn Tôi hiểu nỗi băn khoăn đó Điểm tổng kết các môn của tôi đều trên 8 nhưng nếu không kéo được điểm môn thể dục lên thì tôi không đủ tiêu chuẩn học sinh giỏi Rồi cô đi tìm gặp thầy thể dục để trình bày và chờ một sự thông cảm ở thầy
- Điểm số phải phản ánh đúng thực lực Đó là nguyên tắc của tôi
Thầy nói rồi đi thẳng Cô chủ nhiệm nhìn tôi, an ủi:
- Cô rất lấy làm tiếc Em đành phải cố gắng thôi!
Trong buổi lễ tổng kết học kỳ I năm đó, tôi không có tên trong danh sách học sinh giỏi được tuyên dương Nước mắt tôi chực rơi Tôi ném cái nhìn tức giận về phía thầy Và trong lúc tức giận ấy, tôi nghĩ : Nếu thầy
là hòn đá hay viên sỏi tôi sẽ cầm lấy và quăng đi thật xa để không bao giờ phải nhìn thấy nữa
Thế nhưng thầy vẫn là thầy giáo “hắc xì dầu”, là người phụ trách cái môn học mà tôi ghét cay ghét đắng Cả trường tôi ngày ấy chỉ có mỗi mình thầy dạy thể dục nên nếu tôi muốn không chạm mặt thầy nữa thì phải chuyển sang trường khác Nhưng điều đó với tôi không thể vì năm xã tôi hồi đó chỉ có một trường cấp 3
Tôi không còn cách nào khác là phải cố gắng Dù mỗi lần nghe thầy gọi đến tên tôi là người tôi dúm dó lại vì sợ
Tôi còn nhớ như in buổi sáng hôm đó, lớp tôi có tiết học thể dục nhảy xa Tôi chạy từ đằng xa lấy đà trước
sự cỗ vũ của bạn bè Khi đến gần miệng hố, tôi cố hết sức nhấc đôi chân lên khỏi mặt đất Tôi không biết mình nhảy cách miệng hố bao xa nhưng nghe tiếng vỗ tay của bạn bè tôi nghĩ chắc mình qua rồi Nhưng khi đôi giày ba ta lấm đầy cát của tôi vừa bước ra khỏi hố thì cái giọng nặng như búa tạ của thầy cất lên:
- Phạm quy, nhảy lại
Trang 3Một vài tiếng ô, ơ cất lên Có lẽ các bạn trong lớp thấy tôi bị bắt lỗi oan nên lên tiếng nhưng rồi tất cả đều
im bặt khi thấy cái liếc mắt của thầy Tôi hậm hực đi về vạch xuất phát nhảy lại Tim tôi như muốn vỡ ra vì vui sướng khi giọng thầy hô to:
- Qua
Tôi từng có những bài văn điểm 9, được cô giáo đọc trước lớp nhưng chưa bao giờ tôi có cái cảm giác sung sướng như thế
Nhưng rồi tôi lại phải đối diện với nỗi sợ hãi mới: Đó là phải vượt qua cây sào trong môn nhảy xa Tôi lấy đà mấy lần nhưng khi chạy đến gần cây sào tôi lại choáng ngợp, sợ hãi rồi dừng lại Trời lạnh, khói từ miệng tôi bay ra theo từng nhịp thở dồn dập vậy mà khuôn mặt thầy vẫn nghiêm khắc đến lạnh lùng:
- Tam quá ba bận, lần này nếu em không nhảy là tôi cho điểm 1 vào sổ ngay đấy Sau em còn bao nhiêu bạn, em bắt các bạn chờ đợi đến bao giờ
Có cái gì đó chạm vào lòng tự trọng của tôi Trở về vạch xuất phát, bên tai tôi vẳng lời chỉ dẫn của thầy: Các bước chạy đà cuối cùng phải đạt tốc độ tối ưu và trọng tâm cơ thể hạ thấp nhất ở bước cuối cùng Và
dù đã làm đúng như lời thầy, chân tôi vẫn va vào cây sào, đau tê tái
Tôi nhăn nhó nhấc cái chân đau đi nhúc nhắc về phía thầy Tôi nghĩ thầy sẽ có chút động lòng khi nhìn thấy hình ảnh đáng thương của tôi lúc này mà tha cho tôi Nhưng thầy lờ đi như không nhìn thấy và một mệnh lệnh khô khốc lại cất lên:
- Chờ các bạn nhảy xong, cuối buổi em nhảy lại
Thế nhưng phải sau vài tuần nỗ lực luyện tập và dăm ba lần đá văng cả sào tôi mới qua được môn học đáng sợ của thầy
Ám ảnh nhất với tôi hồi đó là môn đẩy tạ Nhìn thấy quả tạ, tôi đã phát hoảng Cố lắm, tôi mới không khóc trước mặt thầy:
- Thầy ơi, em không nhấc được đâu
Thầy ngồi im, cái nhìn nghiêm nghị mang hàm ý : Đừng kêu ca, hãy nhấc nó lên
Tôi cúi người, dồn hết lực vào cái cổ tay yếu ớt để nhấc quả tạ Thầy bảo: Giữ thế lúc nào tôi bảo hạ xuống mới được hạ Tôi vừa giữ vừa khóc Và khi tiếng hô của thầy vang lên cũng là lúc tôi nhìn xuống bàn tay của mình đỏ tấy
Sau buổi học hôm đó, thầy bảo tôi ở lại Thầy hỏi tôi cái chân bị va vào sào hôm nọ còn đau không, cái tay nhấc tạ lúc nãy còn đỏ tấy không Thầy khiến tôi ngạc nhiên vì sự thân mật và gần gũi mà tôi chưa từng thấy ở thầy Và cả cái giọng “búa tạ” hàng ngày cũng bỗng trở nên thật nhẹ:
- Em thấy không, nhảy cao, nhảy xa, đẩy tạ…em đều làm được đấy thôi Vậy mà em cứ nghĩ là mình yếu, mình không làm được, đơn giản chỉ vì em chưa cố gắng hết sức
Rồi ánh mắt thầy hướng ra phía ngoài cổng trường:
Đây là trường học, còn ngoài kia là cuộc sống Mà cuộc sống vốn dĩ rất phức tạp và khắc nghiệt Thầy biết
em là đứa thông minh, học giỏi nhưng để thành công còn cần rất nhiều thứ Điều quan trọng là phải có sức khỏe, có ý chí, bản lĩnh để vượt qua thử thách, khó khăn và vượt lên chính mình.
Trang 4Tôi tròn mắt nhìn thầy, chưa bao giờ giọng nói và ánh mắt thầy dành cho một cô học trò “yếu kém” như tôi dịu dàng đến vậy
Ngày đó, tôi chưa hiểu hết ý thầy Nhưng khi bước chân vào cuộc sống với những va vấp, những thất bại tôi mới thấm thía lời thầy Cuộc sống không đơn giản chút nào, thành công không dễ dàng đến với bất kỳ ai Nếu không có sức khỏe, ý chí, quyết tâm… để đương đầu với những gian nan, thử thách thì đường đi đến thành công càng xa vời vợi Hóa ra những gì thầy mang đến cho tôi vượt ra ngoài khuôn khổ của một môn thể dục trong nhà trường
Vậy mà suốt những năm ngồi trên ghế nhà trường, tôi đã xem môn thể dục chỉ là môn học phụ, tôi đã có những ý nghĩ không tốt đẹp về thầy và ngay cả những ngày lễ, tôi cũng chưa bao giờ tặng thầy một bông hoa
Thầy ơi, hãy tha lỗi cho con vì những điều con đã sai trong quá khứ.
Thầy ơi, cuộc sống với con bây giờ vẫn rộng lớn, bao la như cái hố nhảy xa ngày đó đối với một con chim bé nhỏ nhưng con đã không rụt rè, e ngại nữa mà sẽ vượt qua bằng đôi cánh tự tin, rắn rỏi mà thầy đã dày công khổ luyện cho con.
Cảm tạ ơn thầy-người thầy đáng kính của con.
Co giao - me toi
Lớp đang nhốn nháo, ồn ào như cái chợ bỗng nghe lớp trưởng hô: "Đứng dậy" Cả lớp giật thót ào ào đứng lên, đã thấy không biết từ lúc nào - một phụ nữ trắng trẻo, quý phái và rất đẹp nữa đang đứng trên bàn giáo viên Cô cho lớp ngồi xuống, sau đó nêu phương pháp giảng bài và cuối cùng mới giới thiệu tên Cô chưa dứt lời thì Tiến - một bạn nam có lẽ không dừng được đã đứng bật dậy nói to:
- Cô ơi! em đã gặp cô ở đâu rồi thì phải?
- Chắc gặp cô ở hội diễn huyện nào chứ gì? Cô nhìn Tiến rồi dịu dàng hỏi lại
- Không ạ!"
- Vậy trong lễ khai trương làng hay xã văn hoá?"
- Không ạ!
- Phải chăng tại Hội thảo khoa học, hay lễ hội nào đó? Cô lại hỏi
- Vẫn không ạ!
-Thế thì đọc truyện hay bút ký của cô ở tạp chí hoặc báo nào rồi! Cô khẳng định
Tiến ngẩn ra một lúc, đoạn hét to:
-"Đúng rồi Cô ơi"!!!
Lại như quên hết xung quanh, cu cậu say sưa đọc:
Trang 5-" Khúc sông Mã tôi yêu lại nằm ngay ở đoạn có núi Cửa Hà thơ mộng, thi thoảng trong đêm khuya yên tĩnh mùa khô, khi dòng sông cạn hẹp mới nghe tiếng thác Ngốc vọng về Nhưng cũng chỉ vọng
về như một tiếng cồng ngân Để rồi từ đó, sông Mã cứ dịu dàng như một dải lụa mềm vươn mãi về xuôi, với đôi bờ xanh ngút ngàn của những triền dâu, bãi ngô bốn mùa rì rào hát lời của gió " Em đã tìm trên báo và
cắt các bài viết của cô thành bộ sưu tập với: Trang trại bảy nhà; Ché Lầu Vùng Biên giới bình yên; Pù Hu Xanh; Trở lại Mom Sông Cô ơi! đoạn em vừa đọc là Bút ký "Một lần lên Tà Cóm"của cô
Cả lớp im phăng phắc, tôi nhìn lên bàn giáo viên, Cô ngôì đó xúc động lặng đi Lúc sau cô nói:
- Cô không phải nhà văn, cũng không phải nhà báo, những bài viết đó đều từ thực tế của những chuyến công tác Rất cám ơn em đã nhớ đến những bài viết của cô"
Xúc động không kém, Tiến bộc bạch:
- Cô ơi! Em đã nghe đọc bài cô trên đài tỉnh, lại làm ở Truyền thanh xã, em đã tìm những bài viết của cô trên các báo để đọc, không chỉ em mà nhiều người đã được nghe!!!
- Nếu thực sự yêu nghề, các em sẽ và phải làm giống cô, bởi cô là hiện thân của các em sau này
Sẽ còn nhiều dịp luận bàn về văn học, hôm nay ta học nhé? Cô sẽ giảng bài theo phương pháp đã nêu Cách Cô giảng bài dễ hiểu nên lớp tôi rất thích Cô chỉ ghi đề mục lên bảng rồi nói:
- Lý thuyết là những phông kiến thức cơ bản học ở trường chuyên nghiệp, các em đã có giáo trình Vì vậy, trên lớp phải chú ý nghe và ghi chép kỹ bởi cô dạy các em cách triển khai phông kiến thức kia trong thực tế, về nhà phải đọc kỹ lý thuyết để so sánh với cô dạy, chỗ nào chưa hiểu - hôm sau học bài mới
cô sẽ giải đáp và truy hỏi bài cũ
Năm tiết học đầu tiên đi qua trong sự nuối tiếc của cả lớp khi nghe tiếng trống tan trường
Ấn tượng cô để lại buổi lên lớp đầu tiên cùng với tính cách và phương pháp giảng bài khiến cả lớp cứ mong đến giờ cô Là giảng viên thỉnh giảng, không thường xuyên đến lớp Nhưng cô hiểu, môn cô dạy rất quan trọng đối với chúng tôi khi ra trường Vì vậy, ngoài kiến thức, cô còn mang tới lớp cả kho kinh nghiệm thực tế để truyền lại cho sinh viên Mỗi khi xong học phần, cô ra bài tập rồi nhắc:"Cô không chấm điểm chép bài trong sách mà chấm điểm xem triển khai lý thuyết sang thực tế như thế nào, cô còn chấm lỗi chính
tả, chữ viết và hành văn nữa " Lần trả bài ấy, Cô biết đến tôi vì tôi có tới ba cái nhất: Điểm cao nhất, còi nhất và nhà xa nhất
Sau này, chúng tôi nhiều lần đến nhà chơi và hỏi bài cô, thấy tôi xa nhà lại hay ốm yếu, cô rất thương Từ đó, tôi trở thành con nuôi mẹ Nhưng tôi thật sự hiểu, kính trọng và cảm phục mẹ nhiều hơn khi
về ở hẳn với mẹ Mẹ chỉ có một mình, nhiều lần vì mải làm việc quên cả bữa trưa Chị tôi, con gái mẹ đã tốt nghiệp hai trường đại học, hiện đã có gia đình và làm việc tại Hà Nội Mẹ ngủ ít, nhiều đêm gõ máy vi tính rất khuya Trong căn nhà nhỏ ngập tràn giải thưởng bài viết và khen tặng công tác
Mẹ là người của công việc nên thường đi công tác xa, nhưng lúc rãnh rỗi mẹ dạy tôi cách làm những món ăn ngon, dạy ăn mặc, đi đứng, nói năng, giao tiếp, ứng xử Ở với mẹ lâu, thành thử tôi giống
mẹ vì những lúc đi bên mẹ, tôi đều nghe: "Hai mẹ con giống nhau thế"!!! tôi rất vui Mỗi lần đi công tác,
mẹ mua thực phẩm chất đầy tủ lạnh để tôi ở nhà chỉ lo học mà không phải đi chợ Có đợt, mẹ đi biên giới kể chuyện Đồn Biên phòng Cửa khẩu bàn giao một gia đình vượt biên trái phép, có bé gái ở độ tuổi mẫu giáo
Kể xong, mẹ gợi ý cho tôi cách viết truyện ngắn về thiếu nhi Truyện ngắn:"Trở về nhà" của tôi đã ra đời như vậy Khi mẹ vắng nhà, tôi buồn nên tiếp xúc với các cô, chú khu tập thể còn biết mẹ được mọi người yêu mến, kính trọng biết bao nhiêu
Trang 6Lần chị về chơi, tôi hỏi chị có nhớ những việc mẹ đã làm không? chị rơm rớm nước mắt nói: "Làm sao mà chị quên được Những việc ấy mẹ đều làm cho chị mà Em chưa biết hết về mẹ đó thôi, nếu viết về
mẹ cũng phải thành tiểu thuyết Lúc nào em hỏi chuyện mẹ làm cô giáo cho chị từ năm chị hai tuổi mẹ kể cho mà nghe Chị biết đọc báo từ năm bốn tuổi là do mẹ dạy, chỉ riêng việc mẹ đi xin cho chị vào lớp một lúc năm tuổi đã là một chuyện dài hay tại sao lúc làm thêm nghề may, mẹ chỉ dạy chị cắt may quần áo của chị mà kiên quyết không dạy thêm - đó là lo chị ham may mà quên học; lúc đọc truyện ngắn đầu tay của chị xong, mẹ xoa đầu khen "khá" nhưng lại khuyên con phải học ban A bây giờ làm Công nghệ thông tin, chị càng thấm thía lời khuyên của mẹ Thời bao cấp khó khăn, mẹ lăn lưng làm thêm nhiều việc, từ cắt may, đan len, làm gối Còn bây giờ lại làm báo, dạy học lúc nào cũng thấy mẹ bận Chính vì thế, khu nhà mình gọi mẹ là "bách nghệ""
Cũng qua chị, tôi biết mẹ chia tay bố khi mới 27 tuổi và nhiều người theo đuổi, nhưng vẫn từ chối Nhiều lúc tôi nói đùa: "Mẹ không buồn ư?" Mắt mẹ bỗng trở nên xa xăm :"Chỉ khi nào ốm nằm một mình nhưng rất may là mẹ ít ốm, với lại mẹ có chị, bây giờ có con, công việc lại ngập đầu Sau đó, mẹ cười rạng rỡ nói tiếp, sắp tới chị sinh Cu Tôm - thời gian đâu buồn nưã"!!!
Ngày tôi đi làm, mẹ sắm cho tôi đầy đủ không thiếu một thứ gì Tôi nghĩ, mẹ đẻ tôi cũng không lo được cho tôi đầy đủ như mẹ Bây giờ xa mẹ, tôi càng nhớ những ngày bên mẹ, mẹ đã dạy tôi nghị lực sống.Trong bất cứ khó khăn, vất vả nào - nếu biết cố gắng vươn lên, sẽ vượt qua tất cả và bây giờ, chị em tôi đã làm được điều đó
Không là cô giáo, không là mẹ nuôi - Mẹ là mẹ đẻ - Mẹ là tấm gương - cho tôi soi vào - noi theo mãi mãi./
"Sống trên đời cần có một tấm lòng và sự bao dung"
“Sống trên đời cần có một tấm lòng và sự bao dung”
Vùng núi Tuyên Quang quê hương tôi – lam lũ vất vả và nghèo khó, những nắng gió nhọc nhằn như in hằn trên gương mặt mỗi người dân bản làng Và dường như được học cái chữ hay vào Đại học đã trở nên qua khó trước những lo toan bộn bề của cuộc sống vùng núi quê tôi Cô được biết đến như một vị cứu tinh đưa ánh sáng cho bản làng Vị cứu tinh mà chắc hẳn không chỉ riêng mình tôi mà còn bao lớp học trò khác luôn
nhớ về cô với tấm lòng kính trọng, thương mến Người đã giúp tôi biết “sống trên đời cần có một tấm lòng” “Con ơi sống trên đời cần có một tầm lòng và sự bao dung”
Đó là câu nói cô đã dạy con khi con còn ngồi trên ghế trường Phổ thông Lời cô dạy vẫn luôn vang mãi trong tâm trí con và không bao giờ có thể phai mờ Đã năm năm trôi qua đi, kể từ ngày con vào Đại học nhưng con vẫn cảm nhận được tình yêu thương cô dành cho con
Con được đến trường nhưng mỗi câu chữ, mỗi bài học của con là sự đánh đổi mồi hôi nước mắt của người bà già yếu đã hiện lên những nếp nhăn cháy xám vì sương gió và người mẹ tần tảo, khổ cực đã chai sạn tình yêu thương Tuổi thơ con như một cuốn phim buồn, cái mà ngày nay người ta vẫn thường gọi đó
là bạo lực gia đình Kí ức còn đọng lại trong con là bao lần khóc chạy trong đêm tìm gọi mẹ Xung quanh
con là màn đêm mịt mù bao phủ, không ai trả lời con chỉ có tiếng gọi mẹ là còn vọng mãi sau những dãy núi, những cánh rừng sâu thẳm Con những tưởng cuộc đời mình sẽ không có được tình thương từ cha nữa,
sự cảm thông chia sẻ từ mẹ nữa, bởi sóng gió cuộc đời đã cướp đi sự dịu hiền, nhẹ nhàng trong mẹ của con
Trang 7Càng lớn lên đã bao lần con mơ ước có một mái ấm tình thương của một gia đình, đã bao lần con cầu mong cha quay về để có bàn tay dìu dắt của cha và hơi ấm tình thương của mẹ Nhưng nó mãi chỉ là vô vọng…
Con tự đặt ra cho mình câu hỏi, có phải chăng duyên số cũng sắp đặt vào cuộc đời của con người? con người ta khi chìm trong đau khổ, tuyệt vọng để rồi lại đứng trên bục của vinh quang, hạnh phúc?, và rồi
có những lúc con người ta mất đi những thứ tưởng chừng như vô giá để rồi lại nhận được những điều hạnh phúc chỉ có trong ước mơ? Và để rồi con gặp cô - người đã mang lại cho con tất cả niềm tin, tri thức, người
đã gieo vào con tia sáng của tình yêu thương và niềm tin vào tương lai
Con không thể quên một buổi chiều định mệnh, khi cái nắng oi ả và tiếng kêu rộn rã của mùa hè đi qua và chỉ còn những chiếc lá vàng rơi, lần đầu tiên con nhìn thấy cô trong một buổi chiều mùa thu như thế
dưới sân trường Trong tâm trí con vẫn ùa về những kỷ niệm trong buổi chiều đó, những cơn gió nhẹ nhàng, mang cái hơi se lạnh của mùa đông, những cơn gió nhẹ nhàng, man mác, nhưng dễ sưởi ấm lòng người Đứng từ xa con chăm chú nhìn cô, với ánh mắt buồn nhìn qua những chiếc lá xà cừ đang lướt nhẹ trong gió Ngày đó, trong buổi chiều thu ấy, tâm hồn con không đủ lớn để cảm nhận rằng cuộc đời đã mang cô đến bên con, để sưởi ấm một tâm hồn đang khao khát yêu thương đến cháy bỏng trong con
Môn học lịch sử của chúng con sẽ có một cô giáo mới dạy - cô hiệu trưởng thông báo Cả lớp chúng con đều bất ngờ, hồi hộp không biết cô giáo mới sẽ thế nào! Với con thật bất ngờ, cô bước vào lớp với một nụ cười thật phúc hậu, và phong thái nhẹ nhàng Những giờ giảng của cô đều làm cho lũ học trò chúng con hào hứng như lạc vào những câu chuyện cổ tích hay mà chính xác Từng trang sử như vẽ lên trước mắt chúng con Cô mang một phong cách hoàn toàn mới so với những gì chúng con đã được học, những bài học lịch sử,
cô không chỉ thu hút chúng con học hành say sưa mà còn trở nên yêu thích đam mê Điều đặc biệt mà con
ấn tượng ở cô là sau mỗi bài học cô không chỉ rút ra bài học kinh nghiệm của lịch sử mà đó còn là bài học làm người Nhưng cô ơi! Những gì mà cô đem lại cho chúng con còn hơn thế nữa, đó không chỉ là những trang sử oai hùng trong cuộc cách mạng tháng tám thần thánh của dân tộc, không chỉ là cuộc chiến oanh hùng, lẫm liệt của chiến thắng Điện Biên Phủ mà đó còn là bài học làm người Cô đã cho chúng con biết yêu dân tộc mình, biết tự hào những trang sử vẻ vang của dân tộc Việt Nam, cho chúng con biết ghi ơn những công lao to lớn của các thế cha anh – những người đi trước đã đổ máu hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc
Cô ơi! Bài dạy của cô còn là bài dạy về nhân nghĩa, về đời, cô dạy cho chúng con biết làm người, biết phấn đấu vươn lên
Năm ấy, môn lịch sử con đã được điểm phẩy cao nhất khối, là một trường nghèo so với Tỉnh nhưng con vẫn được cô và các thầy cô chọn đi thi học sinh giỏi Những ngày con vừa ôn thi, vừa lo bài học trên lớp thì cũng là lúc cô bị bệnh Những cơn đau đầu dữ dội làm cô không thể đi dạy được Lớp chúng con buồn, nhìn ai cũng ỉu xìu như những đứa con nhớ mẹ lâu ngày
Con đến nhà cô trong một buổi chiều mưa, những con mưa mùa hè thường nặng hạt và đôi khi nó
làm buồn lòng người Cô nhìn con thương mến “ở nhà vất vả rồi, con mệt lắm không? Vào đây ăn một chút
gì cho ấm bụng con nhé” con thật bất ngờ vì đã lâu lắm rồi con chưa được bắt gặp ánh mắt, nụ cười và sự
dịu dàng như thế Nhìn cô mệt mỏi, trông cô gầy đi rất nhiều nhưng đôi mắt vẫn rạng ngời, ấm áp toả sáng lên tình yêu thương Những tháng ngày sau, cô quay trở lại lớp, chúng con lại được ở gần cô hơn, những tháng ngày bên cạnh cô con đã cảm nhận được tất cả tình yêu thương của một người mẹ, một mái ấm gia đình
Nhà cô không giàu nhưng những lần sang cô là những lần con có thể mang quà về cho đứa em bé bỏng đầy tội nghiệp của mình, đó là chiếc kẹo, chiếc bánh bích quy, và có khi là cả những đồng tiền về cho
bà trang trải cuộc sống hàng ngày của ba bà cháu, cùng những lời nhắn nhủ “thương bà, thương mẹ thương
em cố gắng học con nhé” Đồng tiền ư? Người ta thật kỵ khi nhận tiền của người khác, con cũng hiểu điều
Trang 8đó nhưng cô một mực “Nếu con không cầm cô không bao giờ nhìn con nữa” con nhìn lên cô, bất ngờ cô đã
quay mặt đi dấu những giọt nước măt từ khi nào…
Cô đã dạy con rằng “ Con ơi, sống trên đời cần có một tấm lòng, con giúp được gì cho ai con hãy giúp, cũng như cô, cô giúp con nhưng cô không mong con trả lại cô, con giúp người ta, có thể họ không trả lại được cho con nhưng người khác sẽ giúp con”
Lời dạy của cô sao sâu sắc quá! nó thấm sâu vào dòng máu đang chảy trong con, như quyện vào từng nhịp tim con đang đập và in mãi trong tâm trí con Ở bên cạnh cô con có thể trở lại chính con người của mình, tìm lại đúng tâm hồn tươi vui của một cô bé tuổi như con Đã bao lần con kể cho cô nghe về gia đình về học hành và công việc của con mỗi ngày, những lần ấy con đều nhận được sự cảm thông chân thành, một niềm thương yêu vô hạn của cô dành cho con con đã giật mình trong đêm khi nghe tiếng động lớn, khi nghe tiếng sấm chớp trong đêm Đó cũng chính là lúc kí ức đau buồn lại hiện về trong tâm trí con, bảy năm về trước nó là tiếng dao đâm xuống bàn, tiếng chén bát vỡ và tiếng chửi mắng trong đêm, những lần ấy con lại vùng dậy và khóc một mình trong đêm Tâm hồn con trống trải, người con run lên nhưng cô
đã khóc cùng con, đôi mắt cô cũng đỏ vừa lau những giọt nước mắt đang lăn dài trên má con
con còn nhớ bài học kinh nghiệm cách mạng tháng tám không?
Dạ, con còn nhớ
Con nhớ nhất là điều gì?
Là “ biết tích cực chuẩn bị lâu dài kết hợp chớp thời cơ, dũng cảm phát động toàn dân khởi nghĩa dành chính quyền” ạ.
Đúng vậy! Con có biết thời cơ chính là gì không? Bởi mỗi người chỉ có một cuộc đời để sống hãy sống theo đúng lương tâm của một con người Tất cả những gì con cần làm là hãy dũng cảm đối mặt với sự thật, vượt lên số phận để sau này ta không hối hận con ạ Cô tin rằng nếu con xuất phát từ lòng chân thành, sự đam
mê nhuyệt huyết vào việc học con sẽ có khả năng biến ước mơ thành hiện thực Và sau này hạnh phúc sẽ mỉm cười với con.
Con như bừng tỉnh trước những bài học ấy, cô đã cho con nhiều lắm, cô đã cho con một gia đình, một mái ấm tình thương mà con chưa từng được gặp ngay cả trong giấc mơ của mình
Ngày con đỗ Đại học, cầm giấy báo trên tay không phái người sinh ra con nhưng sao cô của con hạnh
phúc quá! đôi mắt cô rạng ngời niềm vui sướng xen lẫn những giọt sương ứ đọng Cô ôm con vào lòng “Còn nhiều điều con làm được hơn thế nữa, gắng lên con nhé” Vậy là một bữa tiệc liên hoan của cô dành cho con
có cả gia đình nội ngoại của cô, con hạnh phúc vì mình đã có một gia đình từ lúc nào mà không biết
Trước khi vào Đà Nẵng, không phải người sinh ra con nhưng sao cô chuẩn bị cho con đầy đủ quá Đó chính là hành trang cho con khi xa quê hương, không người thân thiết, là hành trang cho con bước vào đời
Rồi những ngày cô tái bệnh phải nằm dưới bệnh viện Hà Nội, khi nhận được điện thoại của em gái con không thể kìm nén được nước mắt của mình Gọi cho cô mà sao giọng cô thật yếu ớt, một nỗi sợ hãi và
thương cô cứ trào dâng làm khoé mắt con cay nhoè Và con gọi mẹ từ đó“mẹ không sao, mẹ đã có bố chăm sóc, con đừng lo Chỉ có bà và mẹ con là vất vả, khổ lắm đấy con nhé, con phải cố gắng học vì bà và mẹ con nhé” Lòng con càng se thắt lại Đến giờ này mà mẹ vẫn lo cho con? Sao con nhớ mẹ quá!, nhớ những
bài giảng Lịch sử, những bài học làm người mẹ dành cho chúng con
Trang 9Mẹ! con cám ơn cuộc đời đã mang mẹ đến bên con, đã cho con một người bố mẫu mực và hai em trai
ngoan Gấu và minh Con hạnh phúc vô bờ khi bố mẹ giới thiệu với mọi người rằng “Đây là con gái lớn của tôi đấy”trong sự ngỡ ngàng của mọi người, và bố mẹ vẫn mỉm cười, những nụ cười dịu hiền và thánh thiện.
Mẹ đã cho con biết thứ tha, biết bao dung, biết thương yêu, giúp đỡ những người nghèo khó, những thân phận thấp hèn Và dường như nỗi hận cha trong con đã không còn Con còn gì hạnh phúc hơn khi có một gia đình như ngày hôm nay!
Con không thể so sánh hết những gì mẹ đã mang lại cho con và những em học trò thiếu vắng tình thương, nhưng hơn bao giờ hết con hiểu rằng, mẹ như những giọt mưa tưới những mầm non tươi tốt, như tia nắng mặt trời sưởi ấm lòng con mỗi sớm mai Con cầu mong sao trên thế gian này có thật nhiều những người mẹ thứ hai như cô để mang lại niềm tin và nghị lực cho những em học sinh đất nước mình Con cũng biết rằng cuộc đời là một chuỗi những giông dài khó nhọc nhưng con vẫn luôn cảm thấy ấm lòng khi có mẹ
ở bên Và con – một cô giáo tương lai, nhưng sau này con sẽ dạy cho các em học sinh của mình, những
người con của con sau này rằng “Sống trên đời cần có một tấm lòng và sự bao dung”…
`Vì sao cha mẹ không đến viếng?`
(Bản viết tay, nhờ người đánh máy và gửi đến “Nét bút tri ân”)
Nguyễn Chuyên (85 tuổi)
Người ta có thể học ở thầy cô, trường lớp, sách vở, học từ bạn bè, từ cuộc sống muôn màu mà ít ai nói về học từ chính đứa con 9 tuổi như tôi Bài học đó cách đây đã ba mươi ba năm mà sao hôm nay tôi vẫn còn thấm thía, nó đã dạy cho tôi biết thêm về bài học làm người, về tình làng nghĩa xóm ở thôn quê Việt Nam Gia đình tôi đã định cư mười năm ở Hà Nội, các con tôi cũng lớn dần lên với cuộc sống đô thị và sự tàn khốc của chiến tranh, nhưng nhiều lý do mà gia đình tôi đã về quê định cư tại thôn Bình Hòa, xã Cẩm Bình, huyện Cẩm Thủy, tỉnh Thanh Hóa Những tính cách, những thói quen, nếp sống của những đứa trẻ thành thị
có điểm khác biệt với những đứa trẻ nông thôn, vì vậy khi trở về quê tôi đã phải dạy lại cho con về phong tục tập quán, về cách chung sống, lễ phép với mọi người để các cháu nhanh chóng hòa nhập với cộng đồng Các con tôi được cha mẹ chỉ bảo đến nơi đến chốn nên một thời gian các cháu được bạn bè quý mến
Thế mà bản thân tôi, là công chức Nhà nước nhưng tôi đã mắc sai lầm không thể tha thứ được, có lẽ
đó là sai lầm lớn nhất trong cuộc đời tôi mà chính con mình đã dạy cho tôi về bài học tình làng nghĩa xóm
Vào buổi sáng ngày 12- 01- 1978, một cụ bà trong làng do tuổi cao, sức yếu nên đã qua đời Hai đứa con tôi biết tin nên sáng hôm đấy dậy rất sớm và dẫn nhau đến đám tang, tất nhiên các cháu chỉ vì thói quen và
sự hiếu kỳ của trẻ nhỏ Đã gần 12 giờ mà vẫn chưa thấy hai đứa về ăn cơm, sang tận đầu giờ chiều hai anh
em mới dắt nhau về nhà Tôi quá bực mình nên đã đánh cho mỗi đứa một roi vì tội không nghe lời cha mẹ Hai anh em vì đau, vì sợ cha đánh tiếp, đứa nào đứa nấy đều im thin thít nghe lời Hết cơn giận của tôi cả nhà mới dọn cơm ăn khi đó đã 2 giờ chiều Lúc ăn cơm, hai đứa kể lại sự việc cho cha mẹ nghe mà chúng đã
chứng kiến buổi sáng Bất chợt, đứa lớn (cháu là Gia) hỏi tôi: “Hôm nay cụ Hằng mất mà cha mẹ không đến ư? Con thấy mấy người lớn tuổi họ đến đông lắm” Tôi ậm ừ, trả lời cho qua:“Cha mẹ bận việc
cả ngày, làm gì có thời gian, hơn nữa bà ấy tận ở đầu làng có quen biết gì đâu mà đến” Thằng lớn
khoái chí, trong suy nghĩ của chúng chắc là cha mẹ đã hết giận, cô em cũng bắt chuyện với mẹ, bữa cơm gia đình lại vui vẻ hẳn lên…
Tưởng chừng mọi chuyện đã qua nhưng tối hôm đó tôi thực sự trằn trọc không thể chợp mắt, chỉ vì câu hỏi
của con tôi “Hôm nay cụ Hằng mất mà cha mẹ không đến ư? Con thấy mấy người lớn tuổi họ đến đông lắm” Tôi đã dạy cho con bài học làm người, dạy cho con biết chia sẻ, biết đồng cảm với làng xóm
láng giềng, dạy cho con biết được tối lửa tắt đèn có nhau… Vậy mà bản thân tôi lại không làm được điều đó
Trang 10Ba mươi ba năm trôi qua, tôi nghĩ mình không xứng đáng, mình quá vô cảm chăng! Vì sao ở quê những đứa trẻ chúng còn biết đến chuyện vui, chuyện buồn của đầu làng cuối xóm mà bản thân mình lại thơ ơ, lạnh nhạt đến vậy Tôi thật gia trưởng, vẫn bệnh quan cách hay chăng? Cách sống của người thành thị đã ảnh hưởng tôi đến vậy ư? Đúng là bài học đắt giá cho chính những người làm cha, làm mẹ như tôi Tôi trở về nông thôn mà chính tôi không hiểu được họ, hay đúng hơn là tôi quá vô cảm!
Đến tận bây giờ, bài học mà con “đã dạy” cho tôi vẫn còn day dứt lương tâm Vì vậy, những ngày còn lại cuối cuộc đời, lúc nào tôi cũng phải làm gương sáng cho con cháu, đó chính là bài học về “bán anh em xa, mua láng giềng gần”, “tối lửa tắt đèn có nhau”, cha mẹ phải luôn là tấm gương sáng về bài học làm người,
về tình làng nghĩa xóm Cám ơn con vì con đã cho cha thêm một bài học làm người
Cha Mẹ - Ánh Sáng Của Cuộc Đời Con
Gửi cha mẹ thân yêu của con! Khi cha mẹ đọc được những lời con viết thì con đã sắp bước qua 12 năm học
– một thời gian rất dài – 18 năm cha mẹ tảo tần nuôi con khôn lớn Cho con một hình hài đầy đủ, một cuộc
sống ấm no và một gia đình hạnh phúc! Con nhớ mẹ thường hay kể“Con ra đời vào ngày trăng tròn 14, đẹp và sáng lắm! Mẹ hi vọng đời con rồi cũng sẽ sáng và tròn như ánh trăng ngày đó”.
Khi mẹ sinh con ra, cha mẹ đã phải sống với cảnh thức khuya dậy sớm, kéo từng lưới để bắt từng con cá
con tép, bán lấy tiền mua sữa cho con Mẹ cũng là phụ nữ nhưng mẹ không được như người ta Khi sinh con
ai cũng phải tịnh dưỡng ít nhất 1 tháng, vậy mà mẹ của con chỉ mới sinh có 18 ngày đã phải đội cá đi bán Còn cha cứ tối đến là lại đi giăng câu giăng lưới ngoài đồng một mình, dù mưa hay gió cha vẫn ngồi ngoài đồng thui thủi một mình khi không có cá! Cha sợ không có tiền để lo cho con
Khi con lên 5 con đã phải chơi một mình suốt ngày Con còn nhớ rất rõ, năm đó mẹ lại có mang em con, cứ
mỗi khuya khoảng 2h sáng mẹ ẫm con lên gửi nhà nội, rồi cha với mẹ đi kéo lưới tới tận trưa hôm sau mới về! Sáng thức dậy con phải tự rửa mặt, tự lấy cơm ăn, luôn là đứa bị anh chị ăn hiếp Mỗi khi bị người ta
ghét bỏ con hay trốn vào góc buồn của nội mà khóc một mình! Con cứ nói “sao cha mẹ lại bỏ con ở nhà một mình, để người ta đánh con!” Con cứ hay ra đứng trước cửa để chờ đến chiều mẹ ra rước con về.
Khi nhìn thấy con mặt mày lem luốc, mẹ ôm con, hôn con, hỏi: “Con ăn cơm chưa? Tắm chưa? Có ai ăn hiếp con không?” Con khóc và kể cho mẹ nghe như để nhõng nhẽo với mẹ: “Suốt ngày không ai chơi chung với con lại còn đánh con nữa, cũng không ai tắm cho con” Mẹ khóc…….Mẹ khóc rất
nhiều! Là một đứa bé con luôn cảm thấy an toàn khi có cha mẹ bên cạnh!
Dù nghèo không có tiền nhưng ngày nào cha mẹ cũng lấy tiền bán cá mua bánh cho con ăn, con muốn gì
cha mẹ cũng cố gắng cho con Con vui lắm, cứ ăn, cứ chơi một cách ngây thơ mà đâu biết cha mẹ đã phải cực khổ như thế nào trong lúc con ngon giấc để có được cái bánh, viên kẹo cho con ăn Con lại cứ hay đòi cha cõng đi chơi, cha mượn chiếc xe đạp thô kệch cũ kĩ của người ta để chở con đi vòng vòng chơi Cha ơi! Lúc đó con đâu biết cha đang mệt nhọc như thế nào! Con xin lỗi cha, con đã quá ngây dại để hiểu được gánh nặng đang đè lên đôi vai chai sần của cha Đôi vai đã từng làm thuê vác mướn đến nỗi dây thần kinh phải ảnh hưởng đến đôi mắt của cha
Rồi đến mùa lúa, cha mẹ chuyển sang cắt lúa mướn Từ tờ mờ sáng cha mẹ đã phải thức sớm nấu cơm để
mang ra đồng! Con lại ở nhà một mình Cha mẹ dặn con không được đi đâu chỉ ở yên trong nhà, nếu đói bụng thì lấy cơm trên bếp mà ăn Cả 3 cánh cửa đều đóng kín Con sợ lắm….rất sợ….con sợ tối! Con ngồi khóc một mình mà thầm trách sao cha mẹ lại bỏ con Nhưng con đã không biết chính những lúc con ngồi đó hờn trách thì cha mẹ đang dãi dầu mưa nắng làm mướn cho người! Những giọt mồ hôi mặn chát thấm ướt khuôn mặt rám nắng gầy guộc của cha mẹ Con cũng không biết là cha mẹ cũng đang rất lo cho mình Có người cha mẹ nào mà an tâm khi để con nhỏ ở nhà một mình như vậy