Vấn đề cơ bản của triết học có hai mặt: Mặt Bản thể luận: Giữa vật chất và ý thức cái nào có trước, cái nào có sau và cái nào quyết định?Mặt nhận thức luân: Con người có khả năng nhận thức được thế giới hay không? Việc giải quyết vấn đề này là cơ sở và điểm xuất phát để giải quyết các vấn đề khác của triết học. - Việc giải quyết vấn đề cơ bản của triết học là tiêu chuẩn để xác định lập trường TGQ của các triết gia....
Trang 3Thần thoại Nữ Oa
Kinh Thánh
Đêmôcrit
Trang 4Vấn đề cơ bản lớn của mọi triết học,
đặc biệt là triết học hiện đại, là vấn
đề quan hệ giữa t duy với tồn tại".
Vấn đề cơ bản lớn của mọi triết học,
đặc biệt là triết học hiện đại, là vấn
đề quan hệ giữa t duy với tồn tại".
Trang 5NỘI DUNG
Vấn đề cơ bản của triết học có hai mặt:
- Mặt Bản thể luận: Giữa vật chất và ý thức cái nào có
trước, cái nào có sau và cái nào quyết định?
- Mặt nhận thức luân: Con người có khả năng nhận thức
được thế giới hay không?
Trang 6Ý NGHĨA
- Việc giải quyết vấn đề này là cơ sở và điểm xuất phát để giải quyết các vấn đề khác của triết học
- Việc giải quyết vấn đề cơ bản của triết học là tiêu chuẩn để xác định lập trường TGQ của các triết gia.
Trang 7Nữ Oa nặn ra con người từ đất sét giống như những người thợ gốm nặn ra đồ vật - ở đây cũng bao hàm quan niệm ngây thơ về nguồn gốc tự nhiên của con người.
• Chủ nghĩa duy tâm: ý thức có trước, vật chất
có sau, ý thức quyết định vật chất.
Trang 8Chủ nghĩa duy vật: Vật chất có trước, ý thức có sau, vật chất
quyết định ý thức
Trang 9Democrit và Học thuyết nguyên tử
Trang 11" về cơ bản vũ trụ được tạo thành bởi một nguyên tố duy nhất , nguyên tố
ấy là nước." (tr15 sách câu chuyên triết học )
Trang 12Chủ nghĩa duy vật thời kỳ này giải thích thế giới vật chất một cách siêu hình máy móc
Trang 13• Do Mác và Ănghen sáng lập vào những năm 40 của thế
kỷ 19
• Chủ nghĩa duy vật biện chứng đã thống nhất TGQ duy vật với PPL biện chứng Không chỉ duy vật trong lĩnh vực tự nhiên và còn duy vật trong lĩnh vực xã hội
Trang 14 Khái quát các quan niệm c ủ a CNDV trước Mác về vật chất:
Trang 15 Khái quát các quan niệm của CNDV trước Mác về vật chất:
Trang 16 Khái quát các quan niệm của CNDV trước Mác về vật chất:
Trang 17 Quan điểm của Ăngghen đối với việc nhận thức phạm trù vật chất:
Trang 18 Quan điểm của Ăngghen đối với việc nhận thức phạm trù vật chất:
TỪ VẬT CHẤT TỰ NHIÊN CHƯA CÓ SỰ SỐNG
Trang 19 Quan điểm của Ăngghen đối với việc nhận thức phạm trù vật chất:
ĐẾN VẬT CHẤT TỰ NHIÊN PHÁT SINH, TỒN TẠI SỰ SỐNG VÀ
Trang 20 Quan điểm của Ăngghen đối với việc nhận thức phạm trù vật chất:
VÀ, SỰ XUẤT HIỆN CON NGƯỜI VỚI TỔ CHỨC XÃ HỘI LOÀI NGƯỜI
Trang 21 Định nghĩa vật chất của Lênin:
VËt chÊt lµ mét ph¹m trï triÕt häc
®em l¹i cho con ng
êi trong c¶m gi¸c,
® îc c¶m gi¸c cña chóng ta chÐp l¹i, chôp l¹i, ph¶n ¸nh
151).
Trang 22Vận động là khái niệm chỉ mọi sự biến đổi và mọi quá trình diễn ra trong vũ trụ, kể từ
sự thay đổi vị trí đơn giản cho đến
tư duy
(Ph Ănghen)
Ph Ănghen
Trang 23 Không gian: là hình thức tồn tại của vật chất xét về mặt quảng tính Các sv,
ht tồn tại với kết cấu, qui mô khác nhau trong một không gian nhất định.
Thời gian: là hình thức tồn tại của vật chất xét về mặt trường tính Đó là độ dài diễn biến của các sv, ht.
Trang 25 Một là: c hỉ có một thế giới duy nhất và thống nhất là thế giới vật chất Thế giới vật chất tồn tại khách quan, có trước và
độc lập với ý thức con người.
Hai là: mọi bộ phận của thế giới vật chất đều có mối liên hệ thống nhất với nhau, biểu hiện ở chỗ chúng đều là những dạng
cụ thể, là những kết cấu vật chất, hoặc có nguồn gốc vật chất, do vật chất sinh ra và cùng chịu sự chi phối của những qui luật khách quan phổ biến của thế giới vật chất.
Ba là: thế giới vật chất tồn tại vĩnh viễn, vô hạn và vô tận, không được sinh ra và không bị mất đi Trong thế giới không có
gì khác ngoài những qúa trình vật chất đang biến đổi và chuyển hóa lẫn nhau, là nguồn gốc, nguyên nhân và kết qủa của nhau.
Trang 27- Ý thức là toàn bộ những hoạt động tinh thần của con người, bao gồm những tri thức, kinh nghiệm, những trạng thái tình cảm, ước muốn, hy vọng, ý chí, niềm tin
- Ý thức là sản phẩm của quá trình phát triển của tự nhiên và lịch sử - xã hội,
- Là kết quả của quá trình phản ánh thế giới hiện thực khách quan vào trong đầu óc của con người
Trang 31Tri thức: là kết qủa qúa trình nhận thức của con người về thế giới hiện thực
Tri thức: là kết qủa qúa trình nhận thức của con người về thế giới hiện thực
Ý chí: là sự biểu hiện sức mạnh của con người trước hoàn cảnh.
Ý chí: là sự biểu hiện sức mạnh của con người trước hoàn cảnh.
Tình cảm: là sự rung động của con người trong quan hệ với TGKQ và với bản thân mình
Tình cảm: là sự rung động của con người trong quan hệ với TGKQ và với bản thân mình
Trang 32* Vật chất quyết định ý thức biểu hiện:
- Vật chất là nguồn gốc cho sự ra đời, tồn tại của ý thức.
- Điều kiện vật chất như thế nào thì
ý thức như thế đó.
- Vật chất phát triển đến đâu thì ý thức hình thành và phát triển đến đó -Vật chất biến đổi thì ý thức biến đổi theo.
* Sự tác động trở lại của ý thức
- Ý thức giúp con người nhận thức bản chất, qui luật vận động, phát triển của sv, ht Trên cơ sở đó hình thành phương phap cải tạo thế giới
- Tuy vậy, ý thức chỉ thực hiện được vai trò tác động của mình đối với vật chất thông qua hoạt động thực tiễn
Trang 33* Ý nghĩavề thế giới quan và phương pháp luận:
con người đều xuất phát từ hiện thực khách quan, nhưng cũng phải phát huy tính năng động chủ quan của con người.
- Chống bệnh chủ quan duy ý chí trong hoạt động thực tiễn.
Trang 34CÂU HỎI ÔN TẬP Câu 1: vấn đề cơ bản của triết học, nội
dung và ý nghĩa?
Câu 2: Phân tích định nghĩa vật chất của
Lênin?
Câu 3: Phân tích mối quan hệ giữa vật
chất và ý thức, ý nghĩa phương pháp luận?