Đinh Văn Điền xin đẩy mạnh khai hoang và khai mỏ, buôn bán, chấn chỉnh quốc phòng... Các nước lớn tránh xung đột trực tiếp, đối đầu nhau.[r]
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO
HUYỆN BẮC QUANG
ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM 2009-2010
MÔN THI : LỊCH SỬ - LỚP 9 Thời gian: 150 phút ( không kể thời gian giao đề)
I-LỊCH SỬ VIỆT NAM (10 điểm):
Câu 1 ( 4 điểm):
Nêu những nội dung chính trong các đề nghị cải cách của các sĩ phu tiêu biểu ở Việt Nam nửa cuối thế kỷ XIX ? Trình bày ý nghĩa lịch sử của phong trào cải cách này?
Câu 2 (4 điểm):
Nêu những chính sách về kinh tế của thực dân Pháp trong công cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất (1897-1914) ở Việt Nam? Tác hại của chính sách đó đối với kinh tế nước ta như thế nào ?
Câu 3( 2 điểm):
Vì sao các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta đầu thế kỉ XX đều bị thất bại ?
II- LỊCH SỬ THẾ GIỚI (10 điểm):
Câu 1 ( 5 điểm):
Trình bày sự phát triển “thần kì” của kinh tế Nhật Bản sau Chiến
tranh thế giới thứ hai? Tại sao nói: “Nước Nhật đã đánh mất 10 năm cuối cùng của thế kỉ XX” ?
Câu 2 ( 5 điểm ):
Phân tích tình hình thế giới sau“chiến tranh lạnh”?
-*** -Họ và tên thí sinh:……… Số báo danh:…………
(Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm)
Trang 2PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO
HUYỆN BẮC QUANG
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN LỊCH SỬ-LỚP 9
KÌ THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM 2009-2010
Lịch Sử
Việt
Nam:
Câu 1
(4 điểm)
-Câu 2
(4 điểm)
* Nội dung chính của các đề nghị cải cách:
Trước tình trạng đất nước ngày càng nguy khốn, xuất phát
từ lòng yêu nước thương dân, muốn cho nước nhà giàu mạnh
có thể đương đầu với kẻ thù, một số quan lại, sĩ phu đã mạnh
dạn đưa ra những đề nghị cải cách đổi mới trên các lĩnh vực
nội trị, ngoại giao, kinh tế, văn hoá của nhà nước
- Năm 1868, Trần Đình Túc và Nguyễn Huy Tế xin mở
cửa biển Trà Lí (Nam Định) Đinh Văn Điền xin đẩy mạnh
khai hoang và khai mỏ, buôn bán, chấn chỉnh quốc phòng
- Năm 1872, Viện Thương bạc xin mở 3 cửa biển ở
miền Bắc và miền Trung để thông thương với bên ngoài
- Từ 1863-1871, Nguyễn Trường Tộ đã gửi 30 bản điều
trần, đề cập đến nhiều vấn đề như : kinh tế, chính trị, pháp
luật, tôn giáo…
- Năm 1877 và 1882, Nguyễn Lộ Trạch dâng 2 bản
“Thời vụ sách” đề nghị chấn hưng dân khí, khai thông dân trí,
bảo vệ đất nước
* Tuy không được thực hiện nhưng các đề nghị cải cách
cuối thế kỷ XIX có ý nghĩa lịch sử:
- Gây được tiếng vang lớn, dám tấn công vào những tư
tưởng phong kiến bảo thủ, lỗi thời, đồng thời cũng phản ánh
những nhận thức mới của những người Việt Nam hiểu biết,
thức thời
- Những tư tưởng cải cách này góp phần vào việc chuẩn bị cho
sự ra đời của phong trào Duy tân ở Việt Nam đầu thế kỷ XX
-*
Chính sách kinh tế:
- Nông nghiệp: đẩy mạnh việc cướp đoạt ruộng đất, phát canh
thu tô
1 điểm
(0,5điểm)
(0,5điểm) (0,5điểm) (0,5điểm)
(0,5điểm)
(0,5điểm)
-0,5 điểm
Trang 3-Câu 3
(2 điểm)
- Công nghiệp: tập trung khai thác mỏ và kim loại; mở một số
nhà máy xi măng, gạch ngói, điện nước, chế biến gỗ, xay xát
gạo, giấy, diêm, rượu, đường, vải, sợi…
- Thương nghiệp: độc chiếm thị trường mua bán hàng hoá,
nguyên liệu, thu thuế
- Giao thông vận tải: xây dựng hệ thống giao thông vận tải để
tăng cường việc bóc lột kinh tế và đàn áp phong trào đấu tranh
của nhân dân
- Tài chính: Đánh thuế nặng để nắm giữ độc quyền thị trường
Việt Nam, hàng hoá Pháp nhập vào đánh thuế nhẹ hoặc miễn
thuế, hàng hoá các nước khác nhập vào Việt Nam đánh thuế
cao
* Tác hại: Những chính sách đó làm cho nền kinh tế nước ta
vẫn là nền sản xuất nhỏ, lạc hậu và phụ thuộc vào kinh tế Pháp;
công thương nghiệp không phát triển được; đời sống nhân dân
cực khổ và bị bần cùng hoá
-Các phong trào yêu nước chống Pháp đầu thế kỉ XX đều
thất bại vì:
- Thiếu sự lãnh đạo của một giai cấp tiên tiến cách mạng
- Giai cấp công nhân chưa trở thành một lực lượng chính trị
độc lập, chưa thể đảm nhận vai trò lãnh đạo
- Những sĩ phu tiến bộ đầu thế kỉ XX tuy yêu nước tha thiết
nhưng chưa nhận định rõ kẻ thù và chưa có một đường lối cách
mạng đúng đắn
0,5 điểm 0,5 điểm
0,5 điểm
0,5 điểm
1,5 điểm
-0,5 điểm 0,5 điểm
1 điểm
Lịch Sử
thế giới:
Câu 1
(5 điểm)
* Sự phát triển “thần kì” của kinh tế Nhật Bản:
Khi Mĩ tiến hành cuộc Chiến tranh Triều Tiên, kinh tế
Nhật được phục hồi và phát triển.Từ những năm 60 của thế kỉ
XX, khi Mĩ xâm lược Việt Nam, kinh tế Nhật có cơ hội mới để
đạt được sự tăng trưởng “thần kì”, vượt qua Tây Âu, đứng thứ
hai trong thế giới tư bản
- Về tổng sản phẩm quốc dân: Năm 1950 đạt 20 tỉ USD, bằng
1/17 của Mĩ; năm 1968 đạt 183 tỉ USD, đứng thứ hai trên thế
giới - sau Mĩ
- Năm 1990 thu nhập bình quân theo đầu người đạt 23796 tỉ
USD, vượt Mĩ đứng thứ hai trên thế giới - sau Thuỵ Sĩ
- Về công nghiệp: Từ năm 1950 - 1960, tốc độ tăng trưởng là
15% ; từ năm 1961- 1970, tốc độ tăng trưởng là 13,5%
1 điểm
0,5 điểm 0,5 điểm 0,5 điểm
Trang 4-Câu 2
(5 điểm)
- Về nông nghiệp: Trong những năm 1967-1969 Nhật Bản tự
cung cấp hơn 80% nhu cầu lương thực trong nước, 2/3 nhu cầu
thịt, sữa, nghề đánh cá đứng thứ hai thế giới (sau Pê-ru)
=> Từ những năm 70 của thế kỉ XX, Nhật Bản trở thành một
trong ba trung tâm kinh tế-tài chính của thế giới
*
Sở dĩ nói : Nước Nhật đã đánh mất 10 năm cuối cùng của
thế kỉ XX” là vì :
- Từ đầu những năm 90 của thế kỉ XX, kinh tế Nhật lâm vào
tình trạng suy thoái kéo dài, tốc độ tăng trưởng kinh tế giảm
sút liên tục, nhiều công ti bị phá sản, ngân sách nhà nước thâm
hụt
- Những biện pháp khắc phục của chính phủ Nhật Bản đã
không thu được kết quả như mong muốn
-Tình hình thế giới sau“chiến tranh lạnh”
Tháng 12-1989, Mĩ và Liên Xô cùng nhau tuyên bố
chấm dứt “chiến tranh lạnh” Từ đó, tình hình thế giới có nhiều
chuyển biến và diễn ra theo các xu hướng sau:
- Một là, xu thế hòa hoãn và hòa dịu trong quan hệ quốc
tế Các nước lớn tránh xung đột trực tiếp, đối đầu nhau Các
xung đột quân sự ở nhiều khu vực đi dần vào thương lượng,
hòa bình giải quyết các tranh chấp
- Hai là, thế giới đang tiến tới xác lập một trật tự thế
giới mới đa cực, nhiều trung tâm Nhưng Mĩ âm mưu thiết lập
“ thế giới đơn cực”
- Ba là, dưới tác động to lớn của cuộc cách mạng khoa
học - kỹ thuật, hầu hết các nước đều ra sức điều chỉnh chiến
lược phát triển lấy kinh tế làm trọng điểm Các nước đều đẩy
mạnh sản xuất và tích cực tham gia các liên minh kinh tế khu
vực để cùng nhau hợp tác và phát triển như EU, ASEAN
- Bốn là, tuy hòa bình thế giới được củng cố, nhưng ở
nhiều khu vực lại xảy ra những xung đột quân sự hoặc nội
chiến giữa các phe phái như ở Liên bang Nam Tư cũ, châu Phi
và một số nước ở Trung Á, Trung Đông…
- Tuy nhiên, xu thế chung của thế giới ngày nay là hòa bình, ổn định và hợp tác phát triển kinh tế Đây vừa là thời cơ,
vừa là thách thức đối với các dân tộc khi bước vào thế kỷ XXI
0,5 điểm 0,5 điểm
1 điểm
0,5 điểm
-0,5 điểm
1 điểm
1 điểm
1 điểm
1 điểm
0,5 điểm