Sau 8 năm thực hiện chương trình và SGK mới, Bộ Sau 8 năm thực hiện chương trình và SGK mới, Bộ nhận định chúng ta đã đạt được khá nhiều thành công.. nhận định chúng ta đã đạt được khá[r]
Trang 2KHỞI ĐỘNG
CHƯƠNG TRÌNH TẬP HUẤN SẼ DÀNH
CHO CÁC ANH CHỊ 20 PHÚT ĐỂ:
KHỞI ĐỘNG, LÀM QUEN VÀ HÌNH
THÀNH CƠ CẤU TỔ CHỨC ĐIỀU
HÀNH LỚP TRONG SUỐT KHOÁ HỌC
Xin mời !
Trang 3Hãy cùng bắt đầu bằng một câu chuyện
Có một vị vua và một quân sư thông
thái Nhà thông thái luôn tháp tùng
nhà vua đi khắp nơi và lời khuyên
của nhà thông thái luôn là “Mọi
chuyện xảy ra đều có lý do của nó”
Vào một ngày nhà vua đi săn và bị
tai nạn Nhà vua đã vô tính bắn
trượt con mồi và mũi tên đã cắm
vào chân mình.
Khi nhà vua hỏi vị quân sư nghĩ gì
về tai nạn này, vị quân sự đã trả lời
“Mọi chuyện xảy ra đều có lý do của
nó”
Nhà vua vô cùng tức giận và đã ra
lệnh bỏ tù vị quân sư thông thái
Sau đó nhà vua lại hỏi “Bây giờ ông
nghĩ sao?” Vị quân sư vẫn trả lời
“Mọi chuyện xảy ra đều có lý do của
nó” Và ông đã bị biệt giam trong
Bộ tộc này đã phát hiện ra vết thương ở chân nhà vua và đã quyết định thả ông
Vì theo phong tục, họ sẽ không ăn những gì không còn nguyên vẹn Và nhà vua đã thoát chết.
Nhà vua chợt nhận ra những gì vị quân
sư nói là đúng Vị quân sư đã thoát chết
vì ông đang bị giam trong ngục Và nếu
vị vua không bị vết thương ở chân thì chắc chắn ông đã không có đường quay trở về với ngai vàng của mình.
Trang 4Mọi điều trên thế giới xảy
ra đều
có lý do của nó!
Trang 5Vậy lý do chúng ta
có mặt tại đây là gì?
Trang 6HOẠT ĐỘNG THƯỜNG NIÊN, ĐẦU MÕI NĂM HỌC ĐỀU CÓ NHỮNG BUỔI GẶP GỠ ĐỂ CÙNG NHAU TRAO ĐỔI CHUYÊN MÔN CHUẨN BỊ CHO NĂM HỌC MỚI
NĂM HỌC NÀY BỘ CHỦ TRƯƠNG CHUYÊN SÂU CHO 3 MÔN: GDCD, HOẠT ĐỘNG GD NGLL VÀ ĐỊA LÍ VỚI NHỮNG LÍ DO
SAU:
Sau 8 năm thực hiện chương trình và SGK mới, Bộ
nhận định chúng ta đã đạt được khá nhiều thành công trong đổi mới giáo dục phổ thông Tuy nhiên cũng
thẳng thắn đánh giá là kết quả GDPT mà đặc biệt là cấp THCS còn thấp chưa tương xứng với yêu cầu và mục tiêu phát triển chung
Giáo dục vẫn còn nặng về kiến thức chưa chú ý đúng mức đến việc giáo dục kĩ năng sống và thái độ cho HS Năm học 2009-2010 là năm học đổi mới quản lí, nâng cao hiệu quả giáo dục toàn diện
Hướng đến giáo dục kĩ năng sống là mục tiêu quan
trong của chương trình
Trang 7Mục tiêu chung GD Con người mới
phát triển toàn diện
Trang 8KIẾN THỨC
KĨ NĂNG
KĨ NĂNG THÁI ĐỘ
HÌNH THÀNH KĨ NĂNG SỐNG
LÀ ĐÍCH HƯỚNG ĐẾN CỦA
GIÁO DỤC HIỆN ĐẠI
Trang 9PHẦN THỨ NHẤT
GIỚI THIỆU CHUNG
VỀ CHƯƠNG TRÌNH TẬP HUẤN
Trang 10Hoạt động cá nhân
Anh, chị vui lòng điền vào phiếu thăm
dò (còn trống) một cách ngắn gọn một nội dung mà anh, chị mong muốn khi
về tham gia lớp tập huấn này.
Trang 111 Yêu cầu về kiến thức
Củng cố, bổ sung để nắm chắc một số kiến thức cơ bản về:
Giáo dục công dân (GDCD) ở trường
Trung học cơ sở (THCS).
tập môn GDCD của học sinh (HS) THCS.
Cùng xác định mục tiêu
Trang 122 Yêu cầu về kĩ năng
- Thực hiện được việc đổi mới phương pháp dạy học môn GDCD THCS ở trường, lớp mình phụ trách.
- Có kĩ năng ra đề kiểm tra, đánh giá kết quả học tập môn GDCD của HS.
- Tổ chức được các hoạt động phối hợp trong giáo dục đạo đức cũng như đánh giá kết quả giáo dục đạo đức ở trường mình.
Trang 133 Yêu cầu về thái độ
pháp dạy học môn GDCD và vận dụng một cách thường xuyên liên tục vào qúa trình giảng dạy và giáo dục tại đơn vị
tập bộ môn của HS là một hoạt động
song song không thể tách rời với đổi mới PPDH.
Trang 14II Nội dung tập huấn
Trang 153 Đổi mới kiểm tra, đánh giá kết quả
học tập môn GDCD của HS THCS
Một số thuật ngữ: Đánh giá, đánh giá chất lượng
và hiệu quả dạy học, đánh giá kết quả học tập của HS
Mục đích của việc đánh giá kết quả học tập của
Trang 16III Phương pháp tập huấn
Lớp tập huấn sẽ được tiến hành theo phương pháp cùng tham gia
Một số phương pháp tập huấn cụ thể :
- Động não
- Nghiên cứu tài liệu
- Thảo luận nhóm, thảo luận lớp
- Thuyết trình
- Thực hành
- Trò chơi
Trang 17IV Chương trình tập huấn
huấn đã ban hành.
Chương trình tập huấn
Câu chuyện minh hoạ
Trang 18PHẦN THỨ HAI
NỘI DUNG TẬP HUẤN
I.Đặc trưng của môn học
Giáo dục công dân
ở trường THCS
Trang 19trình bày theo cấu trúc:
- Đặc trưng về mục tiêu bộ môn (KT,KN,TĐ)
- Về tính thực tiễn của bộ môn
- Về cấu trúc chương trình
- Về vị trí và ý nghĩa của bộ môn trong
chương trình GD chung.
Trang 201.1 Mục tiêu của môn GDCD ở THCS được xác định trong chương trình là :
a) Về kiến thức :
b) Về kĩ năng :
c) Về thái độ :
Trang 211.1 Đặc trưng về mục tiêu của môn GDCD ở THCS
Trang 22Quá trình hình thành kĩ năng sống
TRI THỨC THÓI QUEN HÀNH VI
HÀNH VI CÓ HIỆU QUẢ KĨ NĂNG SỐNG
Nhiệm vụ của
bộ môn GDCD
Trang 23Về hình thành thái độ
KỈ LUẬT TIÊU CỰC
QUYỀN UY &
SỰ SỢ HÃI
KỈ LUẬT TÍCH CỰC
Trang 24Xu hướng của giáo dục hiện nay
XÂY DỰNG TRƯỜNG
CHẤT LƯỢNG CAO
CSVC-THIẾT BỊ HIỆN ĐẠI
GIÁO VIÊN GIỎI, QUẢN LÍ TỐT
Ví dụ: - Mô hình Hệ thống giáo dục VIP ở Hà Nội
- Trường PTCS-PTTH Alfred Nobel
- Các trường quốc tế ở TP HCM
Trang 25 Trọng tâm của môn GDCD là phát triển ở học sinh hệ thống thái độ, xúc cảm, tình cảm, niềm tin đạo đức ; hình thành ý
thức tự giác tuân thủ pháp luật, tích cực
tự nguyện thực hiện nghĩa vụ trách
nhiệm, quyền hạn của công dân; hình
thành hành vi, thói quen theo các chuẩn mực đạo đức xã hội, những qui định của pháp luật và cộng đồng.
Cùng thống nhất
Trang 261.2 Về tính thực tiễn của môn GDCD
- Các chủ đề trong chương trình GDCD ở
THCS gắn bó chặt chẽ với cuộc sống thực tiễn của học sinh trong các mối quan hệ
- Nội dung cụ thể của từng bài học GDCD ở
THCS là những yêu cầu thiết thực của xã hội hiện đại đối với người công dân
- Việc lĩnh hội các giá trị đạo đức, pháp luật
diễn ra trong chính các hoạt động thực tiễn của học sinh: học tập, lao động, vui chơi, giải trí
Trang 271.3 Đặc điểm về cấu trúc nội dung môn GDCD
Môn Đạo đức ở tiểu học và GDCD ở
THCS, THPT được xây dựng theo
nguyên tắc đồng tâm phát triển các giá trị của con người Việt Nam thời kì CNH,
HĐH.
gồm 2 phần và có mối quan hệ với nhau.
Trang 28 Phần các chuẩn mực đạo đức gồm 8 chủ đề:
Trang 29 4) Các quyền tự do cơ bản của công dân
5) Nhà nước XHCN Việt Nam - Quyền và
nghĩa vụ công dân trong quản lí nhà nước.
Ở mỗi chủ đề (Đạo đức và Pháp luật) được lựa chọn sắp xếp một số bài từ dễ đến khó dần, từ
cụ thể đến trừu tượng, từ quan hệ môi trường
vi mô đến vĩ mô…
Trang 30Quy trình xây dựng chương trình môn đạo đức, GDCD
Tài liệu
Trang 31Cấu trúc của chương trình theo chủ đề Đạo đức và Pháp luật
Xem trong tài liệu
cơ sở các môn khoa học cơ bản như: Đạo đức học, Luật học và một số chủ trương, chính sách của
Đảng và Nhà nước Việt Nam Môn GDCD là môn
học tích hợp nhiều nội dung giáo dục xã hội cần
thiết cho công dân trẻ tuổi như: giáo dục kĩ năng sống, giáo dục môi trường, giáo dục văn hóa hòa bình, giáo dục giới tính - sức khỏe sinh sản vị
thành niên, giáo dục phòng tránh HIV/AIDS, Vì
vậy đòi hỏi thầy cô giáo có kiến thức rộng nhiều
lĩnh vực, đặc biệt cần có kiến thức xã hội, có nghệ thuật dạy học - giáo dục và có tâm hồn trong sáng.
Trang 321.3 Về vị trí và ý nghĩa của môn GDCD ở trường THCS
- Đặc điểm về vị trí môn học có thể mô hình hoá như sau:
Trang 33 + Trước hết GDCD là một môn học, chương trình nội dung các bài được sắp xếp theo một cấu trúc lôgic chặt chẽ, được thực hiện theo quy trình tổ chức của quá trình dạy học.
+ GDCD là một môn học đặc biệt, là một bộ phận của quá trình giáo dục các giá trị nhân cách (đạo đức, pháp luật, lối sống…) vì mục tiêu của môn học chính là thực hiện mục tiêu của quá trình giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh Đó là vị trí đặc biệt của môn GDCD
và môn Đạo đức ở tiểu học so với các môn học khác ở phổ thông.
Trang 34 - Chính vì vị trí của nó, mà môn GDCD
có ý nghĩa rất quan trọng trong quá trình phát triển thái độ, tình cảm, niềm tin,
nâng cao nhận thức xã hội ở học sinh,
tạo ra động cơ đúng đắn giúp học sinh tự điều chỉnh hành vi, thói quen trong hoạt động và cuộc sống hàng ngày của các
em.
Trang 35II Đổi mới PPDH môn
GDCD ở trường THCS
Trang 36Lại bắt đầu bằng một câu chuyện khác
Ở bang Oregon của nước Mĩ,
hằng năm đều tổ chức cuộc thi ai
trồng được quả bí ngô to nhất thì
được thưởng rất hậu.
Anh nông dân Ray-mon là
một hiện tượng đặc biệt, năm nào
anh cũng giành được chức vô địch
với những quả bí to ngoại hạng.
Và đặc biệt hơn là sau mỗi
cuộc thi anh đều bổ quả bí tại chỗ
để phân phát hạt giống cho mọi
người về trông Nhưng ở những
cuộc thi năm sau anh vẫn là ngươì
có quả bí to nhất bang Năm nay
quả bí của anh nặng đến 700 kg.
Câu chuyện về quả bí
ngô
Trang 38Đáng trân trọng là ở chỗ
luôn luôn sẻ chia cùng mọi
người
Nhưng quan trọng hơn là ở
phương pháp
Cùng thống nhất
Trang 391.1 Phương pháp dạy học
chung giữa GV và HS, trong những điều kiện dạy học xác định, nhằm đạt tới mục đích dạy học.
học hướng vào người học, dạy học phát huy tính tích cực của HS,…
chuyện, thảo luận, nghiên cứu trường hợp điển hình, xử
lí tình huống, trò chơi, …
nhóm, kĩ thuật giao nhiệm vụ, kĩ thuật đặt câu hỏi, kĩ
thuật phản hồi tích cực,
động của GV trong các tình huống hành động nhỏ nhằm thực hiện và điều khiển quá trình dạy học.
1 Một số thuật ngữ cơ bản
Trang 40Giờ học không có thảo luận nhóm là giờ học chưa đổi mới phương pháp.
Không sử dụng bài giảng điện tử sao
gọi là đổi mới phương pháp dạy học
được ?
Trong một giờ dạy học, ít nhất phải sử dụng từ 3 PPDH trở lên mới thành công.
Đổi mới PPDH là thay thế các PPDH
truyền thống bằng các PPDH hiện đại.
Cùng suy ngẫm
Trang 411.2 Đổi mới PPDH
Theo một nghĩa chung nhất thì: Đổi mới PPDH là sử dụng các PPDH theo cách mới, trong những điều kiện mới nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy học
Nói một cách cụ thể hơn thì: Đổi mới PPDH là sử dụng các PPDH một cách tích cực và hiệu quả, phát huy
được tính tích cực, chủ động, sáng tạo của HS; phù hợp với đặc điểm HS và đặc điểm của từng lớp học, môn học Đổi mới PPDH không có nghĩa là phủ định hoàn toàn các PPDH truyền thống và tuyệt đối hóa các PPDH hiện đại Trong đổi mới PPDH cần phải khai
thác những yếu tố tích cực của các PPDH truyền
thống; sử dụng chúng một cách hợp lí, có hiệu quả
trong sự kết hợp hài hòa với các PPDH hiện đại
Cùng thống nhất
Trang 42Tại nơi anh chị đang giảng dạy, thời gian qua đã thực hiện đổi mới PPDH môn GDCD dựa trên những cơ sở
nào? Hiệu quả được đánh giá ở mức
độ nào?
Cùng hoạt động
Trang 432 Cơ sở của việc đổi mới PPDH
môn GDCD trường THCS
- Về đổi mới phương pháp dạy học, nghị quyết 4 của Trung ương Đảng khoá VII
- Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII
- Nghị quyết số 40 năm 2000 của Quốc hội
- Định hướng đó đã được pháp chế hoá trong văn bản pháp luật Luật Giáo dục năm 2005 Điều 28, khoản 2
Định hướng trên nhấn mạnh đến việc phát huy tính tích cực, khả năng tự học, phương pháp tư duy sáng tạo, khả năng vận dụng kiến thức, hứng thú học tập của học sinh
Trang 442.2 Cơ sở tâm lí - giáo dục
+ Tự học suốt đời + Năng động sáng tạo + Tự lực giải quyết những vấn đề của cuộc sống
Trang 452.3 Cơ sở kinh tế - xã hội
Đất nước ta đang trong thời kì công nghiệp hoá, hiện đại hoá với nền kinh tế nhiều thành phần định hướng xã hội chủ nghĩa đòi hỏi phải
có những con người lao động có chất lượng cao, năng động, sáng tạo, có đủ sức giải quyết những vấn đề đặt ra trong thực tiễn phát triển của đất nước Vì vậy, có thể nói đổi mới giáo dục nói chung, đổi mới phương pháp dạy học nói riêng là một vấn đề cấp bách hiện nay để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu
cầu mới của đất nước.
Trang 46KHỞI ĐỘNG ĐẦU BUỔI HỌC
Trang 47Anh, chị hãy nêu thực trạng của việc đổi mới PPDH môn GDCD ở đơn vị
mình Thử phân tích nguyên nhân của những ưu điểm và tồn tại.
Trang 482.4 Thực trạng dạy học môn
GDCD ở trường THCS hiện nay
* Nhận định như sau :
- Về phương pháp dạy học : Giáo viên dạy
Giáo dục công dân đã có nhiều cố gắng trong việc đổi mới phương pháp dạy học Tuy nhiên, hiện tượng dạy học lệ thuộc vào sách giáo
khoa và sách giáo viên còn phổ biến Việc rèn luyện kĩ năng và giáo dục thái độ và hành vi
của học sinh trong dạy học môn Giáo dục công dân thực hiện chưa đạt được yêu cầu đề ra
của chương trình.
Trang 49 - Về thiết bị dạy học : Nhiều nơi chủ yếu chỉ
sử dụng các thiết bị dạy học môn học tối thiểu
do Bộ quy định, chưa quan tâm đến việc tự
làm thiết bị, đồ dùng dạy học Việc áp dụng
công nghệ thông tin trong dạy học môn Giáo
dục công dân đang được bước đầu thực hiện nhưng còn lúng túng, hiệu quả chưa cao.
- Về quản lí chỉ đạo : Nhiều cấp quản lí
chưa thực sự quan tâm đến môn Giáo dục
công dân, vẫn còn coi đó là môn phụ nên chưa tạo điều kiện về bố trí giáo viên và các điều
kiện cần thiết khác để giáo viên giáo dục công dân nâng cao chất lượng dạy học.
Trang 50 * Nguyên nhân :
- Một số giáo viên ngại đổi mới vì không muốn mất nhiều thời gian, công sức đầu tư cho việc chuẩn bị giờ dạy
- Nhận thức của đa số giáo viên về đổi mới
phương pháp dạy học là đúng nhưng chưa đầy đủ ;
nhận thức của một số giáo viên còn chưa đúng Ví dụ : Đồng nghĩa đổi mới phương pháp với đổi mới phương tiện, thiết bị dạy học, nên cho rằng phải có đầy đủ
phương tiện, thiết bị dạy học hiện đại thì mới đổi mới được phương pháp ; hoặc sử dụng các phương pháp dạy học một cách hình thức, lạm dụng phương pháp này hoặc phương pháp khác một cách tràn lan, kém hiệu quả…
Thực trạng dạy học nêu trên càng cho thấy cần
phải nhanh chóng đẩy mạnh quá trình đổi mới phương pháp dạy học môn Giáo dục công dân trong nhà
trường
Trang 513 Định hướng đổi mới PPDH
Trang 52b) Dạy học GDCD thông qua các hoạt động của HS
THCS rất phong phú, đa dạng, bao gồm những hình thức hoạt động chủ yếu
như :
băng hình, tiểu phẩm.
Trang 53 - Nhận xét, phân tích, đánh giá các ý kiến,
quan điểm, các hành vi, việc làm, các trường hợp điển hình, các thông tin, sự kiện, các hiện tượng trong đời sống thực tiễn có liên quan
đến các chuẩn mực đạo đức và pháp luật đã học.
- Sưu tầm, tìm hiểu các tranh ảnh, bài báo, các tư liệu có liên quan đến nội dung bài học
và trình bày, giới thiệu sản phẩm sưu tầm
được.
- Xây dựng kế hoạch hành động của HS.
- Điều tra thực tiễn.
- Xây dựng và thực hiện các dự án thực tiễn.
- Chơi các trò chơi học tập.
Trang 54 c) Đổi mới PPDH GDCD theo quan điểm hợp tác
d) Dạy học GDCD phải gắn với thực tiễn cuộc sống của học sinh
e) Dạy học GDCD phải kết hợp giữa PPDH và phương pháp giáo dục đạo đức, giữa các
PPDH hiện đại và PPDH truyền thống (xem
phụ lục I)
g) Dạy học GDCD phải chú trọng sử dụng có hiệu quả các thiết bị dạy học
h) Dạy học GDCD cần phải phối, kết hợp các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, nhằm xây dựng môi trường dạy học, giáo dục lành mạnh, khép kín
Trang 553.2 Yêu cầu cụ thể đối với giáo viên
- Thiết kế, tổ chức, hướng dẫn học sinh thực hiện các hoạt động học tập với các hình thức đa dạng, phong phú, có sức hấp dẫn phù hợp với đặc trưng bài học, với đặc điểm và trình độ học sinh, với điều kiện cụ thể của lớp, trường và địa phương
- Động viên, khuyến khích, tạo cơ hội và điều kiện cho học sinh được tham gia một cách tích cực, chủ động, sáng tạo vào quá trình khám phá và lĩnh hội nội dung bài học; chú ý khai thác vốn kiến thức, kinh nghiệm, kĩ năng đã có của học sinh; bồi dưỡng hứng thú, nhu cầu hành động và thái độ tự tin trong học tập cho học sinh; giúp các em phát triển tối đa tiềm năng của bản thân
Trang 56 - Thiết kế và hướng dẫn học sinh thực hiện
các dạng bài tập phát triển tư duy và rèn luyện
kĩ năng; hướng dẫn sử dụng các thiết bị, đồ
dùng học tập; hướng dẫn học sinh có kĩ năng vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết các vấn đề thực tiễn;
- Sử dụng các phương pháp và hình thức tổ
chức dạy học một cách hợp lí, hiệu quả, linh
hoạt, phù hợp với đặc trưng của cấp học, môn học; nội dung, tính chất của bài học; đặc điểm
và trình độ HS ; thời lượng dạy học và các điều kiện dạy học cụ thể của trường, địa phương.