Bai 12

- Nguyên nhân : sự chênh lệch nhiệt độ giữa lục địa và đại dương theo mùa... Gió địa phương.. a) Gió biển và gió đất :[r]

1 Nêu vai trò của khí quyển đối với đời sống trên trái đất

Xem hình các tầng khí quyển

* Vai trò của khí quyển :

- Điều hòa nhiệt độ trên bề mặt trái đất

- Nơi diễn ra các hiện tượng khí tượng

- Cung cấp các chất khí cần thiết cho sự sống

- Bảo vệ sự sống trên trái đất (tầng ôdôn)

- Truyền âm thanh, phản hồi sóng vô tuyến điện (tầng i-on)

- Khuếch tán tia sáng mặt trời, làm bầu trời trong sáng và

có màu sắc

Trở về bài 11

2 Dựa vào bảng 11 và hình 11.3 SGK trang 41, 42 Hãy trình bày và giải thích sự thay đổi biên độ nhiệt độ trung bình năm theo vĩ độ, theo vị trí gần hay xa đại dương

Vĩ độ Nhiệt độ trung bình năm ( o C) Biên độ nhiệt năm ( o C)

Bảng 11: Sự thay đổi nhiệt độ trung bình năm và biên độ nhiệt năm theo vĩ độ ở Bán cầu Bắc

Xem hình : Biên độ nhiệt độ năm thay đổi theo vị trí gần hay xa đại dương

- Nhiệt độ trung bình năm giảm dần từ xích đạo đến

cực

- Vĩ độ càng cao, biên độ nhiệt càng lớn

- Nguyên nhân :

Do sự thay đổi góc nhập xạ (càng về cực, càng nhỏ)

Tại vĩ độ cao, góc nhập xạ thay đổi theo mùa lớn (trục trái đất nghiêng 66o33’)

Trở về 2

- Đại dương có biên độ nhiệt nhỏ, lục địa có biên độ

nhiệt lớn

Do khả năng hấp thụ và truyền nhiệt của đất và nước khác nhau

* Theo vĩ độ :

* Theo vị trí gần hay xa đại dương :

SỰ PHÂN BỐ KHÍ ÁP MỘT SỐ LOẠI GIÓ CHÍNH Bài 12 :

I SỰ PHÂN BỐ KHÍ ÁP.

1 Phân bố các đai khí áp trên trái đất.

2 Nguyên nhân thay đổi của khí áp.

II MỘT SỐ LOẠI GIÓ CHÍNH.

1 Gió Tây ôn đới.

2 Gió Mậu dịch.

3 Gió mùa.

4 Gió địa phương.

Tiếp tục 5

Tiếp tục 6

I SỰ PHÂN BỐ KHÍ ÁP.

1 Phân bố các đai khí áp trên trái đất.

- Quan sát hình 12.1, hãy nêu rõ sự phân bố các đai khí áp trên bề mặt trái đất.

- Các đai áp cao và áp thấp phân bố xen kẽ và đối xứng qua đai áp thấp xích đạo.

2 Nguyên nhân thay đổi của khí áp.

- Khí áp thay đổi theo độ cao :

Càng lên cao, không khí càng loãng Khí áp giảm.

- Khí áp thay đổi theo nhiệt độ :

Nhiệt độ tăng, khí áp giảm và ngược lại.

- Khí áp thay đổi theo độ ẩm :

Độ ẩm càng tăng, khí áp càng giảm và ngược lại.

Trở về 4

II MỘT SỐ LOẠI GIÓ CHÍNH

1 Gió Tây ôn đới.

- Dựa vào hình 12.1 và kiến thức SGK, nêu đặc điểm

của gió Tây ôn đới

2 Gió Mậu dịch

- Dựa vào hình 12.1 và kiến thức SGK, nêu đặc điểm gió mậu dịch

Xem bảng trang 7

Loại gió Thổi từ đâu đến

đâu? Trong thời gian nào ?

Hướng gió Tính chất

- Gió Tây ôn đới

-Gió Mậu dịch

Biểu đồ nhiệt - ẩm Valenxia Lưỡc đồ Valenxia (Ailen)

Khí hậu ôn đới đại dương Rừng cây lá rộng (Pháp)

Thổi quanh năm

Từ áp cao cận nhiệt về áp thấp

ôn đới

- BBC : tây nam.

- NBC : tây bắc

ẩm, mưa

khô

Thổi quanh năm

Từ áp cao cận nhiệt về áp thấp xích đạo.

- BBC : đông bắc.

- NBC : đông nam.

* Hoạt động nhóm :

Nhóm 1 : Quan sát hình 12.2 trang 46 và kiến thức SGK, hãy xác định :

- Ở châu Á, vào mùa hạ (tháng 7) hình thành trung tâm áp thấp gì ?

- Gió thổi từ đâu đến khu vực Nam Á và Đông Nam Á ?

- Hướng gió thay đổi như thế nào ?

- Ở châu Á hình thành trung tâm áp cao gì ?

- Gió thổi từ đâu thổi đến khu vực Nam Á và Đông Nam Á ?

- Hướng gió thay đổi như thế nào ?

Xem bản đồ - đáp án

Xem bản đồ - đáp án

Nhóm 3 : Quan sát hình 12.4 trang 47 và kiến thức đã học, hãy cho

biết sự hoạt động của gió biển và gió đất Nguyên nhân hình thành

gió biển và gió đất.

Nhóm 4 : Quan sát hình 12.5 trang 47, hãy cho biết ảnh hưởng của gió ở sườn Tây khác với gió khi sang sườn Đông như thế nào ?

- Khi gió lên cao 1000 m, nhiệt độ không khí giảm bao nhiêu độ ? Khi gió đi xuống 1000 m, nhiệt độ tăng bao nhiêu độ ?

Gió đất, gió biển - 11

Gió fơn

3 Gió mùa

- Gió mùa là gì ?

- Quan sát hình 14.1 trang 53, hãy kể tên một số khu vực ở một số châu lục có chế độ gió mùa

- Gió mùa là gió thổi theo mùa, hướng gió ở hai mùa ngược nhau

- Gió mùa thường có ở đới nóng, như Nam Á, Đông Nam

Á

- Nguyên nhân hình thành gió mùa là gì ?

- Nguyên nhân : sự chênh lệch nhiệt độ giữa lục địa và

đại dương theo mùa

Gió mùa

Tên trung tâm

áp thấp (hoặc áp cao) được hình

thành

Gió thổi từ đâu đến –

Hướng gió

Tính chất

- Gió mùa hạ

- Gió mùa đông

Xem bản đồ - đáp án

Xem bản đồ - đáp án

Trung tâm

áp thấp Iran

Trung tâm

áp cao Xibia

Gió Mậu dịch từ NBC vượt xích đạo đổi hướng thành gió Tây nam

Ẩm, mưa

Lạnh, Khô

Gió thổi từ phía bắc xuống, bị lệch hướng thành gió Đông bắc.

4 Gió địa phương

a) Gió biển và gió đất :

- Gió biển : thổi từ biển vào đất liền vào ban ngày

- Gió đất : thổi từ đất liền ra biển vào ban đêm

b) Gió fơn :

- Sườn đón gió mưa nhiều, sườn khuất gió khô nóng

Trở về 7

* Kiểm tra đánh giá :

Hãy chọn câu đúng :

1 Khí áp thay đổi theo :

b) Nhiệt độ d) Tất cả đều đúng.

2 Ở BBC, gió Tây ôn đới thổi theo hướng : a) Đông nam c) Tây bắc.

3 Ở BBC, gió Mậu dịch thổi theo hướng : a) Đông nam c) Tây bắc.

4 Gió mùa hạ ở khu vực Nam Á và Đông Nam Á thổi theo hướng : a) Đông nam c) Tây bắc.

tháng 7 tháng 1

5 Gió mùa đông ở khu vực Nam Á và Đông Nam Á thổi theo hướng : a) Đông nam c) Tây bắc.

* Hoạt động nối tiếp :

1 Học bài theo câu hỏi giữa bài và câu hỏi cuối bài Khai thác hình vẽ trong SGK

2 Chuẩn bị bài 13 theo các câu hỏi giữa bài và câu hỏi cuối bài, khai thác hình vẽ trong sách giáo khoa

TRƯỜNG THPT TRẦN PHÚ

TỔ ĐỊA LÝ