Bài soạn MACH DIEU KHIEN TGOC DO DONG CO 1 PHA

Công dụng của mạch điều khiển tốc độ động cơ điện xoay chiều một pha..  Phương pháp điều khiển tốc độ động cơ một pha: - Thay đổi số vòng dây của stator - Điều khiển điện áp đưa vào độn

Giáo viên Thực hiện: Nguyễn Tuấn

TRƯỜNG THPT NAM HẢI LĂNG

I Công dụng của mạch điều khiển tốc độ động cơ điện xoay chiều một pha.

 Công dụng: Dùng để điều chỉnh tốc độ quay của động cơ điện xoay chiều một pha theo yêu cầu sử dụng.

 Phương pháp điều khiển tốc độ động cơ một pha:

- Thay đổi số vòng dây của stator

- Điều khiển điện áp đưa vào động cơ

- Điều khiển tần số nguồn điện cấp cho động cơ

Điều khiển động cơ một

pha bằng tổng trở phụ

Điều khiển động cơ một pha bằng biến áp tự ngẫu

Uv

D

U1

Q

Z t

U 2

U 2

MẠCH ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA

II Nguyên lí điều khiển tốc độ cơ một pha

Điều khiển Điện áp ĐC

U1 , f1

U2, f1

Điều khiển

U1 , f1

U2, f2

1 Điều khiển tốc độ bằng cách thay đổi điện áp

2 Điều khiển tốc độ bằng thay đổi tần số và điện áp.

Sơ đồ điều khiển động cơ điện xoay chiều một pha bằng triac

t

U

U2

UC b)

UC

+UDA -UDA

t

d)

U1

VR

R C

T K

a)

§

K

c)

VR

R

DA

T

C

§

III Một số mạch điều khiển tốc độ động cơ một pha

Chức năng của các linh kiện:

Ta : Triac điều khiển điện áp trên quạt

VR : Biến trở để điều chỉnh khoảng thời gian dẫn của triac

R : Điện trở hạn chế

Da : Điac định ngưỡng điện áp để triac dẫn

C : Tụ điện tạo điện áp ngưỡng đễ mở thông triac và mở thông điac

K : Công tắc

T a

Đ

K

Tụ NẠP ĐiỆN

Triac dẫn

Động cơ hoạt động

Tụ nạp đầy

III Một số mạch điều khiển tốc độ động cơ một pha

Sơ đồ điều khiển động cơ một pha bằng triac

Nguyên lí làm việc

- Triac không mở thông khi chưa có dòng điện kích đặt tại

cực điều khiển G

- Khi đóng khóa K sẽ có dòng điện nạp vào tụ điện Khi tụ nạp đầy, điện áp định mức của tụ cũng là điện áp ngưỡng

cơ hoạt động

- Để điều khiển tốc độ của động cơ, thì thay đổi điện áp nạp vào tụ điện bằng biến trở VR, khi đó sẽ thay đổi thời gian nạp điện cho tụ và thay đổi thời gian dẫn của triac

VD: Giảm điện trở VR, tụ nạp nhanh hơn, triac dẫn nhiều

hơn, điện áp đưa vào động cơ liên tục hơn nên động cơ quay

với tốc độ lớn hơn và ngược lại.

U 1 VR R C

Đ

Tụ NẠP ĐiỆN

Triac dẫn

Động cơ hoạt động

Tụ nạp đầy

D a

Điac dẫn

III- Một số mạch điều khiển động cơ một pha

K

Ta

Khi điện áp tụ tăng tới ngưỡng điện áp thông của điac Điac dẫn, có dòng điều khiển chạy vào cực điều khiển triac, triac được mở thông cấp điện cho động cơ hoạt động

Củng cố

- Nêu nhận xét về điện áp đưa vào động cơ một pha khi điều khiển bằng mạch điện tử?

=>điện áp được điều khiển gián đoạn.

động cơ?

=>Trị số hiệu dụng của điện áp đưa vào động cơ.

- So với điều khiển động cơ quạt bằng phím bấm, thì

điều khiển bằng điện tử có ưu và nhược điểm gì?

MẠCH ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA

Người thực hiện: Nguyễn Tuấn Trường THPT Nam Hải Lăng

III TRIAC

Kí hiệu.

• Triac có các lớp bán dẫn ghép nối

tiếp như hình vẽ và được nối ra ba

chân, hai chân A1, A2 và chân điều

khiển (G)

• Về nguyên lí cấu tạo, triac có thể

coi như hai tirixto ghép song song

nhưng ngược chiều nhau.

Khi cực G và A2có điện thế âm hơn

so với A1 thì triac mở Cực A1 đóng

vai trò anôt, còn cực A2 đóng vai trò

catôt

Dòng điện đI từ A 1 về A 2

MẠCH ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA

Khi cực G và A2có điện thế âm hơn

so với A1 thì triac mở Cực A1 đóng

vai trò anôt, còn cực A2 đóng vai trò

catôt

Dòng điện đI từ A 1 về A 2

Khi cực G và A2 có điện thế dương hơn so với A1 thì triac mở Cực A2

đóng vai trò anôt, còn cực A1 đóng vai trò catôt

Dòng điện đI từ A 2 về A 1