nã tù biÕt hiÕn ®êi m×nh lµm mét chiÕn c«ng... Quan.[r]
Trang 1
Đọc văn : Tiết 53, 54
Ai đã đặt tên cho dòng sông?
( Trích) Hoàng Phủ Ngọc T ờng
Trang 2S«ng H ¬ng vµ HuÕ
Trang 3I.Tiểu dẫn
1 Tác giả: Hoàng Phủ Ngọc T ờng (1937)
* Con ng ời – phẩm chất
* Con ng ời – phẩm chất
- Nhà văn Việt nam hiện đại chuyên viết bút kí
- Trí thức yêu n ớc, chiến sĩ cách mạng
- Tâm hồn thấm đẫm văn hoá Huế
* Phong cách nghệ thuật
- Kết hợp nhuần nhuyễn giữa khách quan và chủ quan, trữ tình và chính luận, khám phá chiều sâu văn hoá của đối t ợng, sử thi hoá cảm hứng lịch sử
- Khả năng liên t ởng mạnh mẽ, t duy khoáng đạt, ngôn ngữ trong sáng, đẹp đẽ
Trang 42 Xuất xứ :
Ai đã đặt tên cho dòng sông? (1987)
( trích phần thứ nhất )
3 Bố cục
- Đoạn 1: Từ đầu đến “ : Từ đầu đến “ … … Chân núi Kim Phụng” Chân núi Kim Phụng”
(Sông H ơng ở th ợng nguồn).
- Đoạn 2: Tiếp đến “ : Tiếp đến “ … … bát ngát tiếng gà” bát ngát tiếng gà”.
(Sông H ơng đến ngoại vi thành phố Huế).
- Đoạn 3: Tiếp đến “ : Tiếp đến “ … … quê h ơng xứ sở” (Sông H ơng quê h ơng xứ sở” (Sông H ơng
chảy vào thành phố Huế).
- Đoạn 4: Còn lại (vẻ đẹp văn hoá và lịch sử của dòngsông
- những nguồn thi cảm dạt dào của tác giả đ ợc gợi lên từ Sông H ơng)
Trang 5II Đọc hiểu
1.Sông H ơng ở miền th ợng l u
.
- Sức sống mãnh liệt, hoang dại, dịu dàng và
đắm say.
- Chảy qua địa hình hiểm trở > đẹp dữ dội
- Từ ngữ gợi cảm, hình ảnh ấn t ợng, sắc màu rực rỡ.
NT:
- Phép tu từ so sánh, ẩn dụ nhân hoá:
=> Sông H ơng nh một cô gái kiều diễm đầy cá tính, có sức quyến rũ.
Trang 62 Sông H ơng về châu thổ đến ngoại ô Huế
- Ng ời con gái đẹp dịu dàng và trí tuệ
- Chuyển dòng liên tục, uốn mình theo những đ ờng cong thật mềm
> Nh 1 cuộc tìm kiếm có ý thức để đi gặp thành phố t ơng lai của nó
- Vẻ đẹp của dòng sông trở nên biến ảo vô cùng
+ Qua Vọng Cảnh,… DS mềm nh tấm lụa…
+ Qua Vọng Cảnh,… DS mềm nh tấm lụa…
DS nh 1 tấm g ơng …DS nh 1 tấm g ơng …
+ Đến vùng rừng thông u tịch, lăng tẩm của vua chúa triều Nguyễn: DS mang vẻ đẹp cổ kính, trầm mặc
nh triết lí, nh cổ thi
+ Tới ngoại ô Kim Long: vẻ đẹp t ơi vui+ Tới ngoại ô Kim Long: vẻ đẹp t ơi vui……
Trang 73 Sông H ơng về đến Huế
* Cuộc gặp gỡ của Huế và Sông H ơng: Cuộc hội ngộ của tình yêu
- Sông H ơng gặp thành phố nh đến với
điểm hẹn của tình yêu sau 1 hành trình dài trở nên vui t ơi và mềm mại
- Sông H ơng qua NT so sánh đầy mới lạ, bất ngờ trở nên có linh hồn, sự sống nh một cô gái si tình đang say đắm trong tình yêu
Trang 83 Sông H ơng về đến Huế
* Cuộc gặp gỡ giữa Sông H ơng Cuộc gặp gỡ giữa Sông H ơng –– Huế Huế
Huế
+ Cầu Tràng Tiền =
vành trăng non in gần
trên nền trời.-> một
trong những biểu t ợng
của Huế nh mơ màng
chờ đợi, nh vẫy gọi
dòng sông
+ Những lâu đài của đất
cố đô soi bóng xuống
dòng sông xanh biếc
+ Uốn 1 cánh cung rất nhẹ -> Vẻ e thẹn, ng ợng ngùng khi gặp
ng ời trong mong đợi,
sự thuận tình mà không nói ra
+ Các nhánh sông toả
đi khắp thành phố nh muốn ôm trọn Huế vào lòng =>, chút lẳng lơ kín đáo…
lẳng lơ kín đáo…
Trang 93 Sông H ơng về đến Huế
* Cuộc gặp gỡ giữa Sông H ơng – Huế:
+ Sông H ơng và Huế hoà vào làm một:
SH làm nên vẻ mộng mơ của Huế, Huế làm nên vẻ đẹp trầm t sâu lắng của S.H + Sông H ơng giảm hắn l u tốc, xuôi đi
gắn bó, l u lại mãi với mảnh đất nơi đây.
thế giới
Trang 103 Sông H ơng về đến Huế
* Cuộc gặp gỡ giữa Sông H ơng – Huế
- Dòng sông của phong tục, lễ hội
- Sông H ơng dành riêng cho cảm hứng nghệ thuật
+ Nh ng ời tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya
+ Nguyễn Du lênh đênh trên sông với một phiến trăng sầu (miêu tả tiếng đàn của nàng Kiều làm say đắm lòng ng ời).
Trang 113 Sông H ơng về đến Huế
* Tạm biệt Huế để ra đi : Sự l u luyến, bịn rịn của đôi tình nhân trong chia biệt
+ Rời khỏi kinh thành,
Sông H ơng ôm lấy đảo
Cồn Huế, l u luyến ra
đi…
đi…
+ Đột ngột rẽ ngoặt lại để
gặp thành phố yêu dấu
một lần cuối
+ Quanh năm mơ màng trong s ơng khói và
biêng biếc màu xanh của tre trúc, v ờn cau + Thị trấn bao quanh là nơi Huế dõi theo 10 dặm tr ờng đình
Trang 124 Sông H ơng với vẻ đẹp lịch sử và văn hoá
a Với lịch sử hào hùng của mảnh đất cố đô.
* Từ xa x a: là một DS biên thuỳ xa xôi của
đất n ớc của các vua Hùng
* Thời trung đại:
* Thời chống Mĩ
> Sông H ơng là dòng sông có bề dày lịch sử
nh một ng ời con gái anh hùng, khi tổ quốc gọi
nó tự biết hiến đời mình làm một chiến công
* Cách mạng tháng Tám : những chiến công rung chuyển.
Trang 13b Vẻ đẹp văn hoá của dòng sông
- Dòng sông âm nhạc
+ Nh ng ời tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya
+ Là nơi sinh thành nền âm nhạc cổ điển Huế
+ Là cảm hứng để N Du viết lên khúc đàn của
nàng Kiều.
- Dòng sông thi ca
+ Là vẻ đẹp mơ màng trong thơ Tản Đà.
+ Vẻ đẹp hùng tráng trong Cao Bá Quát.
+ Là nỗi quan hoài của bà Huyện T Quan.
+ Là s.mạnh phục sinh tâm hồn trong thơ T Hữu
- Dòng sông gắn với những phong tục, với vẻ
Trang 145 Ai đã đặt tên cho dòng sông ?
* Nhan đề và kết luận là một câu hỏi
>Tạo ấn t ợng, trăn trở, khơi cảm xúc
* Câu trả lời: Nhân dân…
* Câu trả lời: Nhân dân…
- Khát vọng của con ng ời nơi đây muốn đem cái đẹp và tiếng thơm để xây đắp
văn hoá lịch sử.
- Thể hiện tình cảm ngỡ ngàng ng ỡng
mộ với dòng sông H ơng, thái độ trân
trọng biết ơn con ng ời khai phá miền đất ấy
Trang 15Ai đã đặt tên cho dòng sông?
( Trích) Hoàng Phủ Ngọc T ờng
5 Nét đặc sắc của ký Hoàng Phủ Ngọc T ờng
- Miêu tả Sông H ơng: lung linh huyền
ảo, đa dạng, sống động, có hồn.
- Sức liên t ởng kỳ diệu.
Trang 16GHI NHí
Néi dung ®o¹n trÝch
Dßng s«ng v¨n ho¸
Trang 17Ai đã đặt tên cho dòng sông
( Trích)
Hoàng Phủ Ngọc T ờng
I.Tiểu dẫn
II Đọc hiểu
III Luyện tập
1 So sánh vẻ đẹp của Sông H ơng với Sông Đà -> Chỉ ra nét riêng trong văn phong của 2 tác giả: HPNT và Nguyễn Tuân
2 Phân tích một đoạn trích mà anh (chị) tâm đắc nhất