van chuyen cac chat qua mang te bao

• Tu©n theo quy luËt khuÕch t¸n: dùa vµo chªnh lÖch vÒ nång ®é c¸c chÊt gi÷a trong vµ ngoµi mµng.. Xuất bào và nhập bào.[r]

Bµi 18

VËn chuyÓn c¸c chÊt qua

mµng sinh chÊt

C¸c ph ¬ng thøc vËn chuyÓn qua mµng

Vận chuyển chủ động

Nhập bào Xuất bào Vận chuyển

thụ động

Dung dÞch

CuSO4 20%

Mµng thÊm 0h 3h30’

3cm

4 ngµy

20,5cm

10 ngµy

10cm

12 ngµy

0cm

I.VẬN CHUYỂN THỤ ĐỘNG

 khuếch tán: là hiện t ợng các chất hoà tan

trong n ớc đ ợc vận chuyển từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp (theo gradient nồng độ)

màng từ nơi có thế n ớc cao đến nơi có thế n ớc thấp

Khuếch tỏn và thẩm thấu

• Khi rửa rau sống nếu

cho nhiều muối vào n

ớc thì hiện t ợng gì

xảy ra đối với những

cây rau? Giải thích

• Rau muống chẻ nếu

không ngâm vào n ớc

thì sợi rau thẳng, nh

ng nếu ngâm vào n ớc

sạch thì sợi rau

muống sẽ cong lên?

Giải thích

H20

H20

u tr

ơng

nh ợc

tr ơng

Môi tr ờng u tr ơng, nh ợc tr ơng và đẳng

tr ơng

• MT u tr ơng: nồng độ chất hoà tan cao hơn

nồng độ dịch bào

• MT nh ợc tr ơng: nồng độ chất hoà tan thấp hơn nồng độ dịch bào

• MT đẳng tr ơng: Nồng độ chất hoà tan bằng

nồng độ dịch bào

Trao đổi khí ở phổi

Các con đ ờng vận chuyển thụ động qua màng

Kờnh protein

- Qua lớp

photpholipit kộp

- Qua kờnh protờin

trờn màng tế bào

Sự vận chuyển thụ động qua màng sinh chất

• Tuân theo quy luật khuếch tán: dựa vào chênh lệch về nồng độ các chất giữa trong và ngoài màng

• Không tiêu tốn năng l ợng

• Có 2 con đ ờng khuếch tán: qua lớp

Phôtpholipit kép và qua kênh protein

• Tốc độ khuếch tán tỉ lệ thuận với diện tích

khuếch tán

II Vận chuyển chủ động

 Vận chuyển các chất từ nơi có nồng độ

thấp đến nơi có nồng độ cao (ng ợc

gradient nồng độ)

 Tiêu tốn năng l ợng

 Cần có các protein màng

(pr vận chuyển, bơm ion)

Xuất bào và nhập bào

Nhập bào

C¸c h×nh thøc nhËp bµo

1 NhËp bµo

-Lµ sù h×nh thµnh c¸c bãng néi bµo do sù lâm vµo vµ t¸ch ra mét phÇn mµng cã chøa chÊt r¾n hoÆc dÞch láng

+ d¹ng thùc bµo: bãng chøa c¸c ph©n tö r¾n, vi khuÈn hoÆc m¶nh vì tÕ bµo

+ d¹ng Èm bµo: bãng chøa dÞch láng

2 Xuất bào

- Tạo thành các bóng

xuất bào chứa: chất rắn

hoặc chất thừa cần bài

xuất ra tế bào

- Các bóng liên kết với

màng sinh chất  màng

biến đổi  các chất chứa

đ ợc giải phóng

? Khi cho TB hồng cầu ng ời và TB thực vật vào 3 dung dịch u tr ơng, nh ợc tr ơng và

đẳng tr ơng

Ngoài tế bào

Trong

tế bào

Hồng cầu

Tế bào

thực vật

ưu trương đẳng trương nhược trương

trong TB

ngoai TB

So sánh v/c thụ động và v/c chủ động