=> Cuối TK III TCN đời vua Hùng 18 đất nước Văn Lang không còn được bình yên như trước, vua không lo sửa sang võ bị, ham ăn uống vui chơi , lụt lội, hạn hán thường xuyên xẩy ra …đời sống[r]
Trang 1Ngày soạn : 02/12 /2009 Ngày dạy: 05/12/2009
TIẾT :16 BÀI :14 NƯỚC ÂU LẠC
1 MỤC TIÊU
a Về kiến thức
Giúp HS
- HS thấy được tinh thần đấu tranh bảo vệ đất nước của nhân dân ta ngay từ buổi đầu dựng nước
- Hiểu đựơc bước tiến mới trong xây dựng đất nước thời An Dương Vương
b Về kĩ năng
- Bồi dương kĩ năng nhận xét, so sánh, bước đầu tìm hiểu về bài học lịch sử
c Về thái độ
- Giáo dục lòng yêu nước và ý thức cảnh giác đối với kẻ thù
2 CHUẨN BỊ CỦA GV & HS
a Chuẩn bị của GV : Nghiên cứu tài liệu + soạn giảng + Bản đồ Âu Lạc,
lược đồ cuộc kháng chiến
b Chuẩn bị của HS : Đọc và tìm hiểu bài theo câu hỏi SGK
3 TIẾN TRÌNH BÀI DẠY (45’)
a kiểm tra bài cũ (5’)
* Câu hỏi : Nhà nước Văn Lang ra đời nhằm giải quyết những yêu cầu gì
của XH?
Nội dung cơ bản đời sống tinh thần của cư dân Văn Lang ?
* Đáp án :- Mục đích : + Tập chung sức mạnh để chống thiên nhiên
+ Có sức mạnh chống trả các bộ lạc khác đến xâm
lấn
+ Cần có 1 tổ chức chặt chẽ hơn, cao hơn
- Đời sống tinh thần:
+ XH có 3 tầng lớp … + Tổ chức lễ hội ,vui chơi + Có tín ngưỡng : Thờ cúng lực lượng thiên nhiên
*Giới thiệu bài :
Trong tiết trước chúng ta đã nhận biết những nét nổi bật trong đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang Nối tiếp nhà nước Văn Lang là nhà nước nào ? BM
b Dạy nội dung bài mới (36’)
?
H
?
Nhà nước Văn Lang được thành lập vào
khoảng thời gian nào ? ở đâu ? ( Chỉ vị
trí Văn Lang trên bản đồ)
=> Nước văn Lang ra đời khoảng thời
gian TKVII TCN – Gia Ninh – Phú Thọ
Nhà nước Văn Lang bị quân Tần xâm
1.Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược tần diễn ra như thế nào ? ( 16’)
Trang 2?
H
?
H
?
H
?
H
G
lược trong hoàn cảnh nào ?
=> Cuối TK III TCN đời vua Hùng 18
đất nước Văn Lang không còn được bình
yên như trước, vua không lo sửa sang võ
bị, ham ăn uống vui chơi , lụt lội, hạn hán
thường xuyên xẩy ra …đời sống nhân
dân gặp nhiều khó khăn
Qua chuyện kể, ti vi, …em biết gì về nhà
Tần
=> 221 TCN kết thúc thời xuân thu
chiến quốc nhà Tần thành lập mở đầu
cho thời kì các triều đại phong kiến
Trung Quốc nước Tần tiêu diệt 6 nước
kết thúc cục diện “ Thất hùng” thời
chiến quốc ( Tề,Yên, Hàn Triệu, Nguỵ
,Tần) thống nhất Trung quốc Vua nước
tần : Tần doanh Chính tự xưng Tần Thuỷ
Hoàng thiết lập 1 nhà nước quân chủ
trung ương tập quyền chuyên chế hùng
mạnh => Thể hiện tham vọng mở rộng
lãnh thổ : Tần Thuỷ Hoàng đem quân
đánh Hung Nô xâm chiếm đất đai Hà Sáo
thành lập 44 huyện củng cố vững chắc
Vạn Lí Trường Thành ngăn chặn Hung
Nô tấn công Mặt khác huy động 1 đạo
quân khổng lồ 50 vạn quân xuống phía
Nam xâm lược Bách Việt
Vì sao nhà Tần xâm lược nước ta ?
=>Tư tưởng bành trướng, mở rộng lãnh
thổ xuống phía Nam
Theo em những ai sẽ phải đương đầu với
quân xâm lược
=> Người Tây Âu – người Lạc Việt – họ
có quan hệ gắn bó tình cảm
Thời gian nào quân Tần mở cuộc tấn
công xâm lược nước ta ?
=> 218 TCN Tần Thuỷ Hoàng sai tướng
Đồ Thư đem 50 vạn quân xuống chinh
phục vùng đất phía nam chia 5 mũi đánh
: Chiết Giang Phúc Kiến,Quảng
Đông,Quảng Tây ,Quý Châu – Trung
Quốc
- Việc quân Tần tiến hành chinh phục
vùng đất phía Nam đối với người Âu
Lạc- Lạc Việt trở thành nguy cơ bị xâm
- 218 TCN quân Tần mở cuộc tấn công xâm lược nứơc ta
Trang 3H
G
?
H
?
H
G
lấn không sớm thì muộn
Người Âu Việt và Lạc Việt đánh địch
như thế nào ? Cử ai chỉ huy ?
=> Sau khi quan Tần tấn công Quảng
Tây,từ đây chúng chia thành 2 mũi tấn
công vào địa bàn sinh sông của người Âu
Việt Lạc Việt
+ Mũi thứ nhất theo đường sông Kì Cùng
+ Mũi thứ hai theo đường sông Hồng
=> Trước nạn xâm lược của quân Tần
người Âu Việt và lạc Việt đã tập hợp
nhau lại để tự vệ
- Thục Phán thủ lĩnh của người Âu Lạc
lúc bấy giờ là 1 tướng trẻ, thông minh,
gan dạ được người Âu Việt và Lạc Việt
cử ra chỉ huy chiến đấu
Họ đã dùng cách đánh như thế nào ?
=> Cuộc chiến đấu của người Âu Việt và
Lạc Việt chống lại sự xâm lấn của quân
Tần diễn ra vô cùng ác liệt ở 2 bên bờ
sông Kì Cùng Lực lượng địch đông ,vũ
khí lương thực đầy đủ lại đang trên đà
tấn công nên chúng tấn công ồ ạt vào đất
của người Âu Việt – Lạc Việt
Tại sao người AV-LV lại dùng cách đánh
này ưu điểm ở chỗ nào ?
=> Họ nhận thấy không thể dàn quân đối
mặt với quân thù họ bảo nhau kháng cự
lâu dài
- Là cách đánh : Lấy yếu chống mạnh,
lấy ít đánh nhiều, lấy lâu dài tại chỗ để
chống lại quân giặc ở xa, sử dụng chiến
thuật đánh du kích => Tạo điều kiện cho
quan ta phát huy triệt để yếu tố : Thiên
thời, địa lợi, nhân hoà, làm cho địch bộc
lộ những yếu điểm của chúng : không
thích hợp thuỷ thổ, tiếp tế lương thực khó
khăn, lòng người chán nản
- Cho nên họ bỏ nhà cửa ruộng vườn kéo
nhau vào rừng sâu, núi cao … già trẻ trai
gái đều than gia chống giặc, ngày ẩn
tránh đêm bất thần xông ra đánh giặc rồi
nhanh chóng rút lui …=> Tình thế cử thế
kéo dài đẩy quân Tần vào tình thế ngày
càng khó nhăn Quân Tần đóng ở làng
- Người Âu Việt – Lạc Việt cử Thục Phán chỉ huy
- Họ trốn vào rừng ngày ở yên đêm ra đánh quân Tần => Đánh lâu dài
Trang 4H
?
H
?
H
H
?
?
H
?
H
?
H
?
?
xóm không có người ở ,hết lương thực
không hợp khí hậu bị bệnh tật nhiều …
- Trong khi đó quân ta thường xuyên
đánh tỉa nên lực lượng địch ngày càng
hao mòn sử Trung Quốc thú nhận : Tiến
không đựơc thoái cũng không xong, đàn
ông quanh năm mặc áo giáp,đàn bà suốt
ngày chuyển lương khổ không sống nổi
người ta thắt cổ trên cây, dọc đường
người chết trông nhau …
Cuộc chiến đấu cứ thế diễn ra nhiều năm
Kết quả như thế nào ?
=> Hàng vạn quân Tần bị tiêu diệt Chủ
tướng Đồ Thư bỏ mạng – Khi Tần Thuỷ
Hoàng chết nhân dân Trung Quốc nổi
dậy khắp nơi nhà Tần phải rút quân về
Tại sao quân Tần thất bại ?
=> Ta có cách đánh thông minh, địch bị
động
Em nghĩ sao về tinh thần chiến đấu của
người Âu Việt và Lạc Việt
=> Kiên cường, dũng cảm
Đọc SGK
Sau thắng lơi vẻ vang Thục Phán đã làm
gì ?
Việc làm này thể hiện điều gì ?
=> Trong cuộc kháng chiến chống quân
Tần ai là ngưòi có công nhất ? Lúc đó
vua Hùng ra sao ?
=> Việc vua Hùng phải nhường ngôi là
điều tất yếu thể hiện ý chí thống nhất và
quyết tâm bảo vệ đất đai của người Việt
vì tuy cuộc kháng chiến thắng lợi nhưng
nguy cơ xâm lược chưa hết
Em biết gì về tên Âu Lạc ?
=> Hai tiếng của 2 dân tộc : Tây Âu –
Lạc Việt thể hiên sự đoàn kết …
Thục phán có ý định gì ?
Vì sao Thục Phán quyết định rời đô từ
- 208 TCN người Việt phá đựơc quân Tần giết được hiệu uý Đồ Thư
2 Nước âu lạc ra đời ( 10’ )
- 207TCN Thục Phán buộc vua Hùng phải nhường ngôi
=> Sát nhập Tây Âu vào Lạc Việt
Thành nước Âu Lạc
- Thục Phán tự xưng : An Dương Vương tổ chức lại nhà nước
- Đóng đô ở Phong Khê( Hà Nội)
Trang 5G
?
G
?
H
H
G
?
Bạch Hạc về Phong Khê ?
=> Là trung tâm đất nước, dân cư đông
đúc gồm các con sông lớn, thuận lợi cho
việc đi lại
=> Lúc đầu An Dương Vương vẫn đóng
đô ở Bạch Hạc 1 thời gian sau rời đô đến
Cổ Loa là miền đất cao của châu thổ
sông Hồng , lúc đó có tên là Chạ Chủ vì
vùng đất này cao ráo quang đãng dân cư
đông đúc dòng sông Hoàng vốn là 1
nhánh của sông Hồng uốn lượn bao
quanh chạ chủ rồi thông sang sông cầu,
từ sông Hoàng qua sông Hồng có thể
ngược lên mạn bắc sang sông Cầu có thể
xuôi ra biển đông đó là 1 vị trí có địa thế
thuận lợi hơn hẳn so với Phong Châu
trong việc chỉ huy xây dựng bảo vệ đất
nước
Tổ chức của nhà nước Văn Lang như thế
nào ? Có gì khác so với Văn Lang ? Sơ
đồ
Chuyển ý :Trong quá trình phát triển
nước Âu Lạc có gì thay đổi
Từ khi nhà nước Văn Lang thành lập đến
khi nhà nước Âu Lạc ra đời trải qua bao
nhiêu thế kỉ ?
- Hơn 4 TK
Trong thời gian đó đất nước có gì thay
đổi => Nông nghiệp
Quan sát H 31,33 => H39,40 so sánh 2
loại công cụ lao động
=> Lưỡi cày đồng đựơc cải tiến, dùng
phổ biến
Nghề thủ công có gì phát triển?
=> Đặc biệt xây dựng, luyện kim phát
triển công cụ đồng, sắt sản xuất nhiều
Tại sao có sự biên đổi đó
=> Tinh thần vươn lên của nhân dân, tác
- Đứng đầu nhà nước là An Dương Vương Giúp vua có Lạc hầu lạc tướng
- Nhà nước chia nhiều bộ - đứng đầu là lạc tướng
- Dưới bộ là chiềng chạ đứng đầu
là bồ chính
=> Quyền hành nhà nước cao hơn vua có quyền cao hơn
3 / đất nước âu lạc có gì thay đổi? ( 10’)
* Nông nghiệp:
- Lưỡi cày đồng được dùng phổ biến
- Trồng lúa hoa màu
- Chăn nuôi ,đánh bắt cá phát triển
* Thủ công nghiệp:
- Gốm, dệt, làm đồ trang sức, đóng thuyền, xây dựng, luyện kim => Đều phát triển hơn trước
Trang 6H
động của cuộc kháng chiến bảo vệ tổ
quốc
XH Âu Lạc còn có sự thay đổi gì ?
So sánh nhà nước Văn Lang- ÂU Lạc
giống nhau, khác nhau về tổ chức nhà
nước
*Dân số tăng
*Sự phân biệt giàu nghèo sâu sắc hơn
c Củng cố, luyện tập (3’)
GV khái quát bài học
Bài tập 2,3 trong vở bài tập T35
Đáp án : Bài 2 = 4
Bài 3 = 4
d hướng dẫn học sinh tự học ở nhà (1’)
- Nắm chắc nội dung bài học
- Hoàn thiện bài tập trong vở bài tập
- Chuẩn bị bài : Nước âu Lạc tiếp theo, theo câu hỏi SGK