- Coù söï khaùc nhau veà tæ troïng , kó thuaät canh taùc giöõa ngaønh troàng caây coâng nghieäp ñeå xuaát khaåu vaø ngaønh caây löông thöïc (ù caây coâng nghieäp nhieät ñôùi theo [r]
Trang 1Bài 30
Tiết CT: 31
Tuần CM : 16
I MỤC TIÊU:
1) Kiến thức :
HS biết: Đặc điểm nông nghiệp của Châu Phi: chú trọng phát triển cây công nghiệp
nhiệt đới xuất khẩu, chưa phát triển sản xuất lương thực Đặc điểm công nghiệp Châu Phi chú trọng khai thác khoáng sản để xuất khẩu
HS hiểu: Trình bày và giải thích ở mức độ đơn giản đặc điểm kinh tế chung va các ngành kih tế châu Phi
*GDMT: HS hiểu được các hoạt động nông nghiệp , công nghiệp với kỉ thuật lạc hậu ở Châu Phi đã ảnh hưởng xấu đến môi trường
2) Kỹ năng:
Đọc và phân tích lược đồ, hiểu rõ sự phân bố các ngành nông nghiệp và công nghiệp Châu Phi
GDMT: Phân tích mối quan hệ giữa hoạt động kinh tế của con người với môi trường ở
Châu Phi
* KNS: Tư duy, giao tiếp
1.3) Thái độ:
Giúp HS thấy được do khí hậu quá khắc nghiệt nên nề kinh tế Châu Phi còn chậm tiến thêm vào đó là sự lệ thuộc vào nước ngoài đã làm cho Châu Phi càng chậm phát triển Giáo dục học sinh ý thức bảo vệ môi trường
4.Phát triển năng lực: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, sử dụng ngơn ngữ.
Năng lực sử dụng số liệu, sử dụng bản đồ, sử dụng tranh ảnh
II/N ỘI DUNG HỌC TẬP :
Kinh tế châu Phi
III CHUẨN BỊ:
1) Giáo viên : Bản đồ kinh tế chung châu Phi.
2) Học sinh : SGK- Tập bản đồ.
IV T Ổ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP :
1)
Oån định tổ chức và kiểm diện : (1’)
2) Kiểm tra miệng: (4’)
* HS1: ( Câu hỏi bài cũ) Những nguyên nhân xã hội nào đã kìm hãm sự phát triển kinh
tế-xã hội của châu Phi? (10 đ)
- Đáp án: - Bùng nổ dân số:
KINH TẾ CHÂU PHI
Trang 2+ Tỉ lệ gia tăng tự nhiên của châu Phi vào loại cao nhất thế giới.
+Nước có tỉ lệ gia tăng dân số caonhư: Etiôpia 2,9%; Tanđania 2,8%
- Đại dịch ADIS
- Xung đột tộc người, sự can thiệp của nước ngoài đây là những nguyên nhân kìm hãm sự phát triển kinh tế, xã hội châu Phi
* HS2: ( Câu hỏi KTNDTH) Trong nông nghiệp Châu Phi có những hình thức canh tác
nào phổ biến? (10 đ)
- Đáp án: - Sản xuất nông sản hàng hoá theo quy mô lớn Canh tác nương rẫy
3) Ti ến trình bài học : (33’)
@ Hoạt động 1: (1’)* Giới thiệu bài : Hiện nay,
trong số 46 quốc gia thuộc Châu Phi 50% dân số
châu lục này sống dưới mức nghèo khó Như vậy,
nền kinh tế Châu Phi còn rất chậm phát triển Tại
sao ở một châu lục giàu khoáng sản, nguồn lao
động dồi dào mà nền kinh tế lại thấp kém, lạc hậu
nhất thế giới? Ta cần nghiên cứu bài học hôm nay
sẽ hiểu
(20 phút)
- H oạt động 2 : (16 phút)
GV cho HS đọc phần trồng trọt và trả lời các câu
hỏi sau:
? Trong nông nghiệp Châu Phi có những hình thức
canh tác nào phổ biến?
( Sản xuất hàng hoá nông sản hàng hoá nông
sản theo quy mô lớn
Canh tác nương rẫy)
? Tại sao có nét tương phản giữa hình thức canh
tác hiện đại và lạc hậu nhất trong trồng trọt của
Châu Phi?
( Canh tác hiẽn đại : là khu vực sản xuất nông
sản xuất khẩu theo hướng chuyên môn hoá cây
công nghiệp nhiệt đới Phần lớn do công ty tư bản
nước ngoài sở hữu các đồn điền trang trại trên
diện tích rộng, đất đai tốt, trang bị kỹ thuật cao
Canh tác lạc hậu: khu vực sản xuất nhỏ của
1)-Nông nghiệp.
a-Ngành trồng trọt
- Có sự khác nhau về tỉ trọng , kĩ thuật canh tác giữa ngành trồng cây công nghiệp để xuất khẩu và ngành cây lương thực (ù cây công nghiệp nhiệt đới theo hướng chuyên môn hóa: đồn điền trang trại trên diện tích rộng, đất đai tốt, trang bị kỹ thuật cao Cây lương thực sản xuất nhỏ:trình độ kỹ thuật sản xuất lạc hậu phụ thuộc vào thiên nhiên)
Trang 3nông dân địa phương, trình độ kỹ thuật sản xuất
lạc hậu phụ thuộc vào thiên nhiên)
? Hình thức sản xuất nông nghiệp lạc hậu của
người dân có ảnh hưởng gì đến môi trường ? ( ô
nhiễm môi trường do đốt rừng làm rẫy , đất bạc
màu… )( GDMT)
? Nêu sự khác nhau trong sản xuất cây công
nghiệp và cây lương thực?
( Sản xuất cây công nghiệp nhiệt đới như ca cao,
cà phê, cọ dầu, cao su… và cây ăn quả như nho, ô
liu, cam… được trồng trong các đồn điền theo
hướng chuyên môn háo để xuất khẩu Đồn điền là
của công ty nước ngoài tổ chức sản xuất quy mô
lớn
Sản xuất cây lương thực: lúa mì, kê, ngô,…chỉ
chiếm phần nhỏ trong trồng trọt Được canh tác
theo lối nương rẫy, kỹ thuật lạc hậu , chủ yếu dựa
vào sức người Sản xuất không đáp ứng được nhu
cầu mà phải nhập khẩu từ nước ngoài)
Quan sát H30.1, nêu sự phân bố của các loại cây
trồng :
+Cây công nghiệp chính
+Cây ăn quả
+Cây lương thực
Cho HS hoạt động theo nhóm:
Nhóm 1,2:
? Sự phân bố các loại cây công nghiệp chính?
(-Ca cao: vùng duyên hải ven vịnh Ghi-nê, Trung
Phi và duyên hải Đông Phi
-Cọ dầu: duyên hải Vịnh Ghi-nê
-Lạc: Ghi-nê, Camêrun, Xu-đăng, CH Cônggô…)
Nhóm 3,4:
? Sự phân bố các loại cây ăn quả?
(-Cam, chanh, nho, ôliu: chủ yếu ở ven Địa Trung
Hải và ven biển cực Nam Châu Phi)
Nhóm 5,6:
? Sự phân bố cây lương thực ?
(-Lúa mì: ngô: các nước ven Địa Trung Hải và CH
- Hình thức sản xuất nông nghiệp lạc hậu của người dân làm ô nhiễm môi trường do đốt rừng làm rẫy , đất bạc màu… )
- Tên các loại cây trồng và sự phân bố : +Cây công nghiệp nhiệt đới: Ca cao( vùng duyên hải ven vịnh Ghi-nê, Trung Phi và duyên hải Đông Phi.)Cọ dầu (duyên hải VịnhGhi-nê.)Lạc(Ghi-nê,Xu-đăng……) + Cây ăn quả: Cam, chanh, nho, ôliu: chủ yếu ở ven Địa Trung Hải và ven biển cực Nam Châu Phi
Trang 4Nam Phi.
-Kê: phổ biến ở Châu Phi năng suất kém
-Lúa gạo: Châu thổ sông Nin - AiCập)
? Ngành chăn nuôi có đặc điểm gì? Tình hình
phân bố và hình thức chăn nuôi có đặc điểm gì nổi
bật?
(-Kém phát triển , chăn thả là phổ biến
-Phụ thuộc nhiều vào tự nhiên)
+Lợn nuôi nhiều ở Trung Phi và Nam Phi
+bò nuôi nhiều ở Êtiôpia, Nigiêria
+Cừu, dê nuôi nhiều ở các cao nguyên và nửa
hoang mạc có đồng cỏ
Chuyển ý: Nền công nghiệp Châu Phi phát triển
như thế nào? Ta tìm hiểu phần 2
@ Hoạt động 3: (16’) Cá nhân
HS quan sát lược đồ H30.2, cho biết các khoáng
sản quan trọng, quý, trữ lượng lớn phân bố ở đâu?
(-Kim cương: Nam Phi
-Dầu mỏ: Bắc Phi
-Khí đốt, Phốt phát: Bắc Phi
-Uranium, crôm: Nam Phi)
? Sự phân bố của các ngành công nghiệp Châu Phi
như thế nào?
(-Công nghiệp khai khoáng: CH nam Phi, Angiêri,
CHDC Cônggô
-Công nghiệp luyện kim màu: CH Nam Phi,
Camơrun, Dămbia
-Công nghiệp cơ khí: CH Nam Phi, Ai cập,
Angiêri
-Lọc dầu: LiBi, Angiêri, Marốc…)
* KNS : Tư duy
? Em hãy nhận xét về trình độ phát triển công
nghiệp ở Châu Phi?
( Châu Phi có 3 khu vực có trình độ phát triển
công nghiệp khác nhau
+ Phát triển nhất: CH Nam Phi, Angiêri, AiCập
+ Phát triển : Các nước Bắc Phi Công nghiệp
dầu khí
b-Ngành chăn nuôi.
- Kém phát triển, hình thức chăn thả phổ biến
2)-Công nghiệp.
-Các nước Châu Phi có nền công nghiệp chậm tiến
- Nguyên nhân: Thiếu lao động chuyên môn kỹ thuật, dân trí thấp, thiếu vốn, cơ sở vật chất lạc hậu…
- Khai thác khoáng sản để xuất khẩu có vai trò quan trọng
- Nền công nghiệp chậm tiến làm môi trường ô nhiễm, khoáng sản cạn kiệt…
Trang 5+Chậm phát triển: Các nước còn lại).
? Nguyên nhân kìm hãm sự phát triển công nghiệp
của Châu Phi?
(-Thiếu lao động chuyên môn kỹ thuật, dân trí
thấp, thiếu vốn, cơ sở vật chất lạc hậu…)
? Đặc điểm nổi bật nhất của nền kinh tế Châu Phi
là gì?
(Nền kinh tế Châu Phi phát triển theo hướng
chuyên môn hoá phiến diện Phần lớn các quốc
gia có nền kinh tế lạc hậu Có 1 số nước tương đối
phát triển là CH Nam Phi, LiBi, Angiêri,
Ai-Cập.)
? Nền kinh tế lạc hậu có ảnh hưởng gì đến môi
trường?( GDMT)
4) T ổng kết : (4’)
Nêu những điểm khác nhau trong sản xuất cây công nghiệp và cây lương thực ở Châu Phi?
-Trồng trong các đồn điền
-Hình thức chuyên môn hoá, sản xuất
theo quy mô lớn
-Sở hữu: các công ty tư bản nước
ngoài
-Mục đích: xuất khẩu
-Sản lượng cao
-Trồng trong các nương rẫy
-Hình thức canh tác nương rẫy, kỹ thuật lạc hậu
-Sở hữu: nông dân
-Mục đích: đáp ứng nhu cầu nhưng không đủ
-Năng suất thấp
Hãy điền vào sơ đồ dưới đây cho hợp lý :
? Tại sao công nghiệp Châu Phi còn chậm phát triển:
5) Hướng dẫn học t ập : (3’)
Trình độ dân trí còn thấp.
Công nghiệp
Châu Phi kém
phát triển
Thiếu lao động chuyên môn kỹ thuật
Cơ sở vật chất lạc hậu
Thiếu vốn nghiêm trọng
Trang 6* Đối với bài v ừa học :
§ Về nhà học bài kết hợp sách giáo khoa trả lời câu hỏi1,2,3/96
§ Hồn chỉnh tập bản đồ
* Đối với bài học ở tiết tiếp theo:
§ Chuẩn bị bài 31 : “Kinh tế Châu Phi (tt)”
+ Các nước Châu Phi chủ yếu xuất khẩu hàng gì ? Nhập khẩu hàng gì ? Vì sao ? + Châu Phi có bao nhiêu đô thị trên 1 triệu dân ? Đọc tên đô thị trên 5 triệu dân?
V/ PH Ụ LỤC :