- Vận dụng được những kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng và giải một số dạng bài tập về đoạn mạch song song.. - Bố trí và tiến hành TN, suy luận và lập luận.[r]
Trang 1Tuần: 04 Ngày soạn:
Tiết: 07 Ngày dạy:
Bài 5: ĐOẠN MẠCH SONG SONG
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Kiến thức:
- Suy luận để xây dựng công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song: 1/Rtđ = 1/R1+ 1/R2 và hệ thức I1/I2 = R2/R1 từ các kiến thức đã học
- Mô tả được cách bố trí TN kiểm tra lại các hệ thức suy ra từ lý thuyết
2 Kĩ năng:
- Vận dụng được những kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng và giải một số dạng bài
tập về đoạn mạch song song
- Sử dụng các dụng cụ đo: ampe kế và vôn kế
- Bố trí và tiến hành TN, suy luận và lập luận
3.Thái độ:
- Có ý thức vận dụng kiến thức vào cuộc sống thực tế
- Nghiêm túc trong giờ học
4 Hình thành năng lực cho học sinh: Rèn luyện năng lực tự học, hợp tác và giải quyết vấn đề.
II CHUẨN BỊ TÀI LIỆU, PHƯƠNG TIỆN:
1 Giáo viên: Mỗi nhóm:
- 3 điện trở mẫu, 1 máy biến áp nguồn, 1 công tắc, 9 đoạn dây nối
- 1 ampe kế có GHĐ 1.5A và ĐCNN 0.1A, 1 vôn kế có GHĐ 6V và ĐCNN 0.1V
2 Học sinh: Đọc và chuẩn bị trước bài 4 - SGK
III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH:
1 Hoạt động dẫn dắt vào bài: (6 phút)
* Kiểm tra bài cũ: Cho mạch điện gồm 2 điện trở mắc nối tiếp nhau, cho: R1 = 10; R12 = 15 Hỏi R2 bằng bao nhiêu?
Đáp án: vì R1 nt R2 nên ta có: R12 R1 R2 R2 R12 R1 thay số ta được: R2 15 105
* GV Đặt vấn đề theo SGK.
2 Hoạt động hình thành kiến thức: (37 phút)
Hoạt động 1 Nhắc lại các kiến thức đã học (10 phút)
Mục tiêu: Giúp HS nhớ lại cường độ dòng điện và hiệu điện thế trong đoạn mạch gồm hai bóng
đèn mắc song song
- GV: Trong đoạn mạch gồm hai bóng đèn
mắc // thì U,I của đoạn mạch có mối quan hệ
ntn với U, I qua các mạch rẽ ?
HS: Trả lời
- GV: U giữa hai đầu đoạn mạch mắc nối
tiếp có mối quan hệ ntn với U giữa hai đầu
đoạn mạch ?
HS: Trả lời
- GV: -Treo hình 5.1_SGK, yêu cầu h/s trả
lời câu C1
HS: Quan sát hình vẽ, trả lời câu C1
- GV: Kết luận CT (1) và (2) vẫn đúng đối
với đoạn mạch gồm 2 điện trở mắc song
song
- Hướng dẫn h/s dựa vào CT (1) và (2) để trả
lời câu C2
I Cường độ dòng điện và hiệu điện thế trong đoạn mạch mắc song song
1 Nhớ lại các kiến thức đã học ở lớp 7.
* Trong đoạn mạch gồm hai bóng đèn mắc nối tiếp
I = I1 + I2 (1)
U = U1 = U2 (2)
2 Đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song.
C1: R1 mắc song song với R2
- Vôn kế đo hđt giữa hai đầu mỗi điện trở và cả mạch
- Ampe kế đo I chạy qua mạch chính
C2: Vì R1 mắc song song với R2 nên ta có:
U1 = U2 hay I1.R1 = I2.R2 Suy ra
1 2
2 1
I R
I R (3)
Trang 2HS: Trả lời câu C2.
* Rút kinh nghiệm:
Hoạt động 2: Xây dựng công thức tính điện trở tương đương (8 phút) Mục tiêu: Xây dựng khái niệm điện trở tương đương và biểu thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song - GV: Hướng dẫn h/s xây dựng CT (4) ? Hãy viết CT liên hệ giữa I, I1, I2 theo U, Rtđ, R1 và R2 ? - Vận dụng công thức định luật Ôm thay I theo U, R ? HS: Xây dựng CT (4) * Rút kinh nghiệm:
II Điện trở tương đương của đoạn mạch song song. 1 Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm 2 điện trở mắc song song. C3: Ta có: I = I1 + I2 1 2 1 2 td U U U R R R mà U = U1 = U2 Nên td 1 2 U U U R R R Suy ra R1 td = R1 1 + R1 2 (4)
Hay Rtđ = 1 2 1 2 R R R R (4’)
Hoạt động 3: Làm TN kiểm tra (8 phút) Mục tiêu: - Mô tả được cách bố trí TN kiểm tra lại các hệ thức suy ra từ lý thuyết. - Làm thí nghiệm rút ra được kết luận nghịch đảo của điện trở tương đương bằng tổng các nghịch đảo của từng điện trở thành phần GV: - Hướng dẫn h/s mắc mạch điện theo sơ đồ 5.1_SGK - Yêu cầu h/s tiến hành làm TN và ghi lại kết quả ? HS: Hoạt động nhóm mắc mạch điện - Làm TN và ghi lại kết quả, nêu kết quả TN - GV: Yêu cầu h/s dựa vào kết quả TN rút ra kết luận HS: Rút ra kết luận * Rút kinh nghiệm:
2 TN kiểm tra
- Dụng cụ:
- Mắc mạch điện:
- Tiến hành TN:
3 Kết luận:
Đối với đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song thì nghịch đảo của điện trở tương đương bằng tổng các nghịch đảo của từng điện trở thành phần
3 Hoạt động luyện tập cũng cố kiến thức (2 phút)
- Giáo viên hệ thống hóa lại các kiến thức trọng tâm
- Gọi 1 vài học sinh đọc ghi nhớ và có thể em chưa biết
4 Hoạt động vận dụng
Hoạt động 4: Vận dụng (11 phút)
Mục tiêu: Vận dụng các kiến thức đã học để trả lời một số câu hỏi và bài tập đơn giản
C4:
Trang 3Đại diện các nhóm trình bày
Các nhóm tự nhận xét, bổ sung cho câu trả
lời của nhau
GV: tổng hợp ý kiến và đưa ra kết luận
chung cho câu C4
HS: suy nghĩ và trả lời C5
GV: gọi HS khác nhận xét, bổ sung sau đó
đưa ra kết luận chung cho câu C5
* Rút kinh nghiệm:
- Đèn và quạt được mắc song song vào nguồn điện 220V để chúng hoạt động BT - Sơ đồ mạch điện:
M - Nếu đèn không hoạt động thì quạt vẫn hoạt động Vì mắc vào hđt đã cho 5 Hoạt động tìm tòi, mở rộng: IV RÚT KINH NGHIỆM:
C5: Tóm tắt
R1=R2= 30Ω
R1// R2
Tính
a R12 = ?
b R3 // R12
Rtđ = ?
Giải
- Điện trở tương đương của đoạn mạch AB là:
1/R12 = 1/R1 + 1/R2
R12 = R1.R2/R1 + R2 R12= 30.30/30 + 30 = 15Ω
- Điện trở tương đương của đoạn mạch AC
là: RAC = RAB.R3 / RAB+R3
= 15.30/15+30 = 10(Ω)
Đáp số: 10 Ω