Bùng nổ dân số, đại dịch AIDS, xung đột giữa các tộc người và sự can thiệp của nước ngoài là những nguyên nhân chủ yếu kiềm hãm sự phát triển kinh tế - xã hội của châu lục này?. Hoạt độn[r]
Trang 1Bài: 29 - tiết 30
Tuần dạy: tuần 15
ND:
1 MỤC TIÊU:
1.1 Kiến thức:
- Học sinh biết: một số đặc điểm cơ bản về dân cư, xã hội châu Phi Dân cư phân bố rất không đồng đều ở châu Phi
- Học sinh hiểu: những hậu quả của lịch sử để lại qua việc buôn bán nô lệ và thuộc địa hóa bởi các cường quốc phương tây Hiểu được sự bùng nổ dân số không thể kiểm soát được, đại dịch AIDS và sự xung đột sắc tộc triền miên đang cản trở sự phát triển của châu Phi
1.2 Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng về phân tích bản đồ phân bố dân cư và đô thị, rút ra nguyên nhân của sự phân bố dân cư không đều
- Phân tích bản số liệu về dân số, tỉ lệ gia tăng dân số của 1 số quốc gia, dự báo khả năng và nguyên nhân bùng nổ dân số
1.3 Thái độ:
- Ý thức được hậu quả của bùng nổ dân số
2 TRỌNG TÂM:
- Sự bùng nổ dân số và xung đột tộc người ở châu Phi
3 CHUẨN BỊ:
3.1 Giáo viên:
- Bản đồ dân số, mật độ dân số và đô thị châu Phi
3.2 Học sinh:
- Tham khảo nội dung, phân tích hình 29.1 và 29.2 trả lời câu hỏi SGK
4 TIẾN TRÌNH:
4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện:
4.2 Kiểm tra miệng: kiểm tra tập bản đồ
4.3 Bài mới:
Hoạt động 1: vào bài
- Gv: Dân cư châu Phi phân bố không đều và gia tăng nhanh
Bùng nổ dân số, đại dịch AIDS, xung đột giữa các tộc người
và sự can thiệp của nước ngoài là những nguyên nhân chủ
yếu kiềm hãm sự phát triển kinh tế - xã hội của châu lục này
Hoạt động 2: tìm hiểu sơ lược về lịch sử và dân cư
- GV: thời kì cổ đại: có nền văn minh sông Nin rực rỡ
Từ thế kỉ 16 – thế kỉ 19: 125 triệu người da đen ở châu Phi
bị đưa sang châu Mĩ làm nô lệ
Cuối thế kỉ 19 đầu thế kỉ 20: gần toàn bộ châu Phi bị
chiếm làm thuộc địa sự phát triển nhiều mặt về nhiều mặt
kinh tế - xã hội bị ngừng trệ suốt mấy thế kỉ (thời kì lịch sử
đen tối nhất của châu Phi)
Năm 60 của thế kỉ 20 lần lượt các nước châu Phi giành
độc lập chủ quyền Năm 60 gọi là “năm của châu Phi” có 17
nước giành độc lập
- Hậu quả do sự buôn bán nô lệ và thuộc địa hóa của thực
dân, đế quốc từ thế kỉ 16 đến đầu thế kỉ 20 để lại cho châu
Phi hậu quả vô cùng nặng nề: sự lạc hậu, chậm phát triển về
1/ Lịch sử và dân cư:
Bài 29: DÂN CƯ, XÃ HỘI CHÂU PHI
Trang 2kinh tế, dân số, xung đột sắc tộc, nghèo đói.
- Học sinh quan sát bản đồ
? Dân cư châu Phi phân bố như thế nào?
Dân cư phân bố rất không đều
Dưới 2 người/km2: ở vùng hoang mạc
Từ 2 đến 20 người/km2: miền núi Atlat, đại bộ phận lãnh
thổ châu Phi
Từ 21 đến 50 người/km2: ven vịnh Ghine, lưu vực sông
Nigiê, quanh hồ Vichtoria
Trên 50 người/km2: lưu vực sông Nin
? Quan sát hình 27.2 và 29.1 giải thích vì sao dân cư phân bố
không đều?
Sự phân bố dân cư phụ thuộc chặt chẽ vào đặc điểm của
các môi trường tự nhiên
Dân cư tập trung đông ở vùng duyên hải cực bắc và cực
nam châu Phi, ven vịnh Ghinê, thung lũng sông Nin, thưa
thớt ở vùng rừng rậm xích đạo và các hoang mạc
? Xác định trên bản đồ các thành phố lớn của châu Phi? Các
thành phố này phân bố ở đâu?
Cairô, ĐaetXalam, Prêtôria, Kêptao,Luanđa, Lagôt, Đaca,
Angiê …
Các thành phố này tập trung chủ yếu ven biển
? Các thành phố châu Phi có đặc điểm gì?
Các thành phố thường là các thành phố cảng Tỉ lệ dân
thành thị thấp
Phần lớn dân cư sống ở nông thôn
Hoạt động 3: tìm hiểu về sự bùng nổ dân số và xung đột tộc
người ở châu Phi
? Châu Phi có dân số bao nhiêu?
Dân số 818 triệu người, chiếm 13,4% dân số thế giới
? Tỉ lệ gia tăng tự nhiên là bao nhiêu?
2,4%
- Quan sát bảng tình hình dân số ở một số quốc gia ở châu
Phi
? Các quốc gia có tỉ lệ tăng dân số tự nhiên cao hơn mức
trung bình và nằm ở vùng nào của châu Phi? Xác định trên
bản đồ?
Êtiôpia(2,9%), Tandania (2,8%) ở Đông Phi, Nigiêria
(2,7%) ở Tây Phi
? Các quốc gia có tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên thấp hơn mức
trung bình và nằm ở vùng nào của châu Phi?
Cộng hòa Nam Phi (1,1%) ở Nam Phi
* Hoạt động nhóm: 4 nhóm (3 phút)
+ Nhóm 1: Tại sao nạn đói thường xuyên đe dọa châu Phi?
Do bùng nổ dân số và hạn hán triền miên, chiến tranh,
AIDS
+ Nhóm 2: Tại sao bùng nổ dân số không thể kiểm soát được
* Dân cư:
- Dân cư phân bố rất không đều
- Các thành phố chủ yếu tập trung ven biển
- Phần lớn dân cư sống ở nông thôn
2/ Sự bùng nổ dân số và xung đột tộc người ở châu Phi:
a/ Bùng nổ dân số:
- Dân số 818 triệu người (2001)
- Tỉ lệ gia tăng tự nhiên của châu Phi vào loại cao nhất thế giới (2,4% năm 2001)
Trang 3ở châu Phi?
Vấn đề kế hoạch hóa rất khó thực hiện được ở châu Phi vì
gặp các trở ngại của tập tục, truyền thống, sự thiếu hiểu biết
về khoa học kỹ thuật…
- Đại dịch AIDS tàn phá Châu Phi dữ dội, chiếm ¾ số người
nhiễm HIV/AIDS trên thế giới, phần lớn là người trong độ
tuổi lao động
+ Nhóm 3: Tại sao mâu thuẫn giữa các tộc người rất căng
thẳng?
Do mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo, tranh giành quyền lực, tài
nguyên khoáng sản, tranh chấp lãnh thổ
Châu Phi có nhiều tộc người với hàng nghìn thổ ngữ khác
nhau
+ Nhóm 4: Các cuộc xung đột tộc người đã gây nên hậu quả
gì?
Tạo nên những làn sóng người tị nạn, làng mạc thành phố
bị tàn phá, thất nghiệp, bệnh tật, đói nghèo, kinh tế - xã hội
bất ổn
- Đại diện nhóm trình bày_nhận xét
- Gv chốt ý
- Bùng nổ dân số và đại dịch AIDS đã cản trở sự phát triển kinh tế - xã hội của các nước b/ Xung đột tộc người:
- Xung đột tộc người và sự can thiệp của nước ngoài đã kìm hãm
sự phát triển kinh tế xã hội của Châu Phi
4.4 Câu hỏi, bài tập củng cố:
? Nền văn minh rực rỡ của châu Phi là nền văn minh:
Văn minh Lưỡng Hà
X Văn minh sông Nin
Văn minh sông Nigiê
Văn minh sông Cônggô
? Những nguyên nhân nào đã kiềm hãm sự phát triển kinh tế của các nước ở châu Phi?
Bùng nổ dân số, đại dịch AIDS, xung đột tộc người và sự can thiệp của nước ngoài
4.5 Hướng dẫn học sinh tự học:
- Đối với bài học ở tiết học này:
+ Học bài: Dân cư, xã hội châu Phi
+ Làm bài tập bản đồ
- Đối với bài học ở tiết học tiếp theo:
+ Chuẩn bị bài: Kinh tế châu Phi
+ Vì sao kinh tế nhiều nước châu Phi còn lạc hậu? Nguồn gốc của tình trạng đó?
+ Sản xuất cây công nghiệp và cây lương thực ở châu Phi khác nhau như thế nào?
+ Ngành công nghiệp châu Phi có đặc điểm gì? Vì sao?
5 RÚT KINH NGHIỆM: