Giao an nghe dien phan phoi CT 105 tiet

Baì giảng nghề điện dân dụng 105 tiết, bài giảng nghề điện, giáo dục nghề điện, nghề phổ thông điện dân dụng, hướng nghiệp nghề điện dân dụngBaì giảng nghề điện dân dụng 105 tiết, bài giảng nghề điện, giáo dục nghề điện, nghề phổ thông điện dân dụng, hướng nghiệp nghề điện dân dụngBaì giảng nghề điện dân dụng 105 tiết, bài giảng nghề điện, giáo dục nghề điện, nghề phổ thông điện dân dụng, hướng nghiệp nghề điện dân dụng

Trang 1

CHƯƠNG TRÌNH 105 Tiết – Lớp 11 THPT

Tuần

Chương mở đầu

1 1-2 Bài 1 Giới thiệu giáo dục nghề điện dân dụng

1-2 3-4-5 Bài 2 An toàn lao động trong GD nghề Điện dân dụng

Chương I: Đo lường điện

2 6 Bài 3 Khái niệm chung về đo lường điện

3 7- 8- 9 Bài 4 Thực hành: Đo dòng điện và điện áp xoay chiều

4 10-11-12 Bài 5 Thực hành: Đo công suất và điện năng

5 13-14-15 Bài 6 Thực hành: Sử dụng vạn năng kế

Chương II: Máy biến áp

6 16-17 Bài 7 Một số vấn đề chung về máy biến áp

6-7 18-19 Bài 8 Tính toán, thiết kế máy biến áp 1 pha

7-8 20-21-22 Bài 9 Thực hành: Tính toán, thiết kế MBA 1pha công suất nhỏ

8 23 Bài 10 Vật liệu chế tạo máy biến áp

8-9 24-25-26 Bài 11 Thực hành: Chuẩn bị vật liệu và làm khuôn MBA

10 28-29-30 Bài 12 Quấn máy biến áp 1 pha

11-12-13 31-39 Bài 13 Thực hành: Quấn MBA 1 pha

Chương III : Động cơ điện

14 40-41 Bài 14 Một số vấn đề chung về động cơ điện

15-16 44-45-46 Bài 16 Một số mạch điều khiển động cơ điện xoay chiều 1 pha

16-17 47-48-49 Bài 17 Sử dụng và bảo dưỡng quạt điện

HỌC KÌ II

18 53-54 Bài 18 Thực hành: Sử dụng và bảo dưỡng quạt điện

19 55- Thực hành: sử dụng và bảo dưỡng quạt điện (TT)

19 56-57 Bài 19 Sử dụng và bảo dưỡng máy bơm nước

20 58-59-60 Bài 20 Thực hành: Sử dụng và bảo dưỡng máy bơm nước

21 61-62 Bài 21 Sử dụng và bảo dưỡng máy giặt

21-22 63-64-65 Bài 22 Thực hành: Sử dụng và bảo dưỡng máy giặt

Chương IV: Mạng điện trong nhà

22 66-67 Bài 23 Một số kiến thức cơ bản về chiếu sáng

23 68-69-70 Bài 24 Thực hành: Tính toán chiếu sáng cho 1 phòng học

24 71-72 Bài 25 Một số kí hiệu và nguyên tắc lập sơ đồ cấp điện

25 73-74-75 Bài 26 Thực hành: Đọc sơ đồ mạch điện

77-82 Bài 27 Tính toán, thiết kế mạng điện trong nhà

Trang 2

32 95-96 Bài 30 Bảo dưỡng mạch điện trong nhà

Chương V: Tỡm hiểu nghề điện dõn dụng

33 97-98-99 Bài 31 Tỡm hiểu thụng tin và cơ sở đào tạo

34 100-101-102 Bài 32 Tỡm hiểu thụng tin thị trường lao động

35 104-105103 ễn tập cuối học kỡKiểm tra cuối năm học

Lương sơn, ngày thỏng năm 2018

Nguyễn Tiến Điện

Loại bài: THựC HàNH (Từ tiết: 1 đến tiết 2)

Trang 3

Bài 1: Giới thiệu giáo dục nghề điện dân dụng

I/ Mục tiêubài học :

- Biết đợc vị trí vai trò của điện năng và nghề điện dân dụng trongsản xuất và đời sống

- Biết đợc triển vọng của nghề điện dân dụng

- Biết đợc mục tiêu, nội dung chơng trình và phơng pháp học tập nghề

điện dân dụng

II/ Chuẩn bị bài giảng :

1/ chuẩn bị nội dung:

- Nghiên cứu bài 1 SGK

- Đọc tài liệu tham khảo liên quan đến bài giảng

2/ Chuẩn bị đồ dùng dạy học

- Các thông tin có liên quan đến nghề điện…

III/Tiến trình giảng dạy:

1/ ổn định lớp: 2 phút

Kiểm tra sĩ số lớp học , ổn định lớp, bầu lớp trởng, chia tổ học tập.

2/ Kiểm tra bài cũ: Không có

3/ Nội dung giảng bài mới: 80 phút

Hoạt động của thầy

và nghề điện dân dụng trong sản xuất và đời sống

1/ Vị trí vai trò của điện năngtrong sản xuất và đời sống

- Điện năng là nguồn động lực chủyếu đối với sản xuất và đời sốngvì những lý do cơ bản sau:

- Điện năng đợc sản xuất tập trungtrong các nhà máy điện và có thểtruyền tảI đI xa với hiệu suất cao

- Quá trình sản xuất và truyền tải,phân phối và sử dụng điện năng

đợc tự động hoá và điều khiển từ

Trang 4

điện dân dụng lấy ví

dụ minh họa?

HS trả lời

phối điện năng

- Chế tạo các vật t thiết bị điện

- Đo lờng điều khiển tự động hóaquá trình sản suất

- Sửa chữa những h hỏng của cácthiết bị điện mạng điện sửachữa đồng đo hồ điện

- Nghề điện rất đa dạng, hoạt

động chủ yếu trong lĩnh vực sử dụng điện năng phục vụ đời sống sinh hoạt và sản xuất

- Nghề điện dân dụng giữ mộtvai trò quan trọng góp phần thúc

đẩy sự công nghiệp hóa hiện đạihóa đất nớc

- Sự phất triển của nghề điện gắn liền

với sự phát triển của ngành điện

- Nghề điện dân dụng phát triển gắn liền với tốc độ phát triển xây dựng nhà ở

- Nghề điện dân dụng có nhiền

điều kiện phát triển không những

ở thành thị mà còn ở cả nông thôn và miền núi

Hoạt động 3 :Tìm

hiểu mục tiêu, nội

dung chơng trình

GV: các em hãy nêu mục

tiêu nội dung chơng

20' III Mục tiêu, nội dung ch ơng

trình giáo dục nghề điện dân dụng

bản về công dụng, cấu tạo, nguyên

lý làm việc, bảo dỡng và sửa chữa

đơn giản một số đồ dùng điện trong gia đình

-Hiểu những kiến thức cơ bản về

Trang 5

- Biết những kiến thức cần thiết

về đặc điểm, yêu cầu, triểnvọng phát triển của nghề điệndân dụng

- Tìm hiểu đợc những thông tincần thiết về nghề điện dân dụng

Hoạt động 4: Tìm

hiểu phơng pháp học

nghề điện

GV: các em hãy cho biết

tại sao phải hiểu rõ mục

tiêu bài học trớc khi học

- Trao đổi với giáo viên và các bạn trong nhóm những vấn đề cha rõ

- Tham gia tích cực để giải quyết nhiệm vụ của nhóm

Trang 6

3 Chú trọng ph ơng pháp học thựchành

IV/ Tổng kết bài học : 8'

Hệ thống lại kiến thức:

- Vị trí vai trò của điện năng và nghề điện dân dụng trong sản xuất

và đời sống

- Vị trí vai trò của nghề điện dân dụng

- Triển vọng của nghề điện dân dụng

- Mục tiêu, nội dung chơng trình giáo dục nhề điện dân dụng

- Phơng pháp học tập nghề điện dâng dụng

Câu hỏi: Nêu vị trí, vai trò của điện năng và nghề điện dân dụngtrong sản xuất và đời sống?

VI/ Tự đánh giá và rút kinh nghiệm

………

Thông qua tổ bộ môn Lơng Sơn, ngày tháng….năm 2018

Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn

Bài 2: An toàn lao động trong giáo dục

nghề điện dân dụng

I/ Mục tiêu bài học :

1 kiến thức:

- Biết đợc tầm quan trọng, sự cần thiết của việc thực hiện an toàn lao

động trong nghề điện dân dụng

Trang 7

2 Kĩ năng:

- Thực hiện đúng những biện pháp đảm bảo an toàn lao động trongnghề điện dân dụng

3 Thái độ:

- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học tập và thực hành

- Đọc tài liệu tham khảo liên quan đến bài giảng, su tầm tranh ảnh an toàn điện…

- Một số dụng cụ bảo hộ lao động : ủng cao su, kìm, tuavít, thảm cao

su, ghế gỗ khô,…

- Máy chiếu, máy tính xách tay,…

III/ Nội dung bài giảng

1/ ổn định lớp : 1 phút

Kiểm tra sĩ số lớp học

2/ Kiểm tra bài cũ: 65 phút

Câu hỏi:

a- Nêu vị trí, vai trò của điện năng trong sản xuất và đời sống ?

b-Trình bày vị trí, vai trò và khả năng phát triển của nghề điện dân dụng ?

3/ Nội dung bài giảng : 125 phút

Tai nạn lao động trong nghề nghiệp do nhiều yếu tố gây nguy cơ tai nạn nh:

- Yếu tố vật lí ( nhiệt độ, bụi, tiếng ồn…); hóa học ( chất độc, khí

độc, chất phóng xạ…); sinh vật hoặc vi sinh vật…

- Ngoài ra, còn có các yếu tố khác nh: t thế lao động, môI trờng làm việc ( ở trên cao, ngoài trời, nơI ẩm thấp…)

Do đó, bảo đảm an toàn lao động là việc rất quan trọng khi học nghề điện dân dụng

Trang 8

tai nạn điện thờng gặp …

HS chú ý theo dõi, ghi bài

GV: Em hãy nêu các nguyên

- Không cắt điện trớc khi sửa chữa

- Do chỗ làm việc chật hẹp ngời làm vô ý chạm vào vật mang

biện pháp an toàn nào?

HS trả lời,GV chuẩn Kt, giải

- Đảm bảo cách điện tốt các thiết

a Phòng thực hành hoặc phân ởng sản xuất phải đạt tiêu chuẩn antoàn lao động:

x Nơi làm việc có đủ ánh sáng

- Chỗ làm việc đảm bảo sạch sẽ,thông thoáng

Trang 9

GV: Cần thực hiện các

biện pháp an toàn lao

động nào khi tiến hành

toàn khi lắp đặt và sửa

chữa mạng điện sinh hoạt

HS chú ý nghe giảng

GV? Nối đất bảo vệ nhằm

mục đích gì? Khi nào

cần nối đất bảo vệ?

HS trả lời GV chuẩn Kt:

- Theo TCVN 4133-79 quy

định: Thiết bị điện có

cấp bảo vệ là I và 0I thì

phải nối đất bảo vệ hoặc

nối trung tính bảo vệ

- Mô tả cách thực hiện

- Giải thích nguyên lí bảo

vệ?

- Có chuẩn bị sẵn sàng cho các ờng hợp cấp cứu: PCCC, y tế, điệnthoại CC…

tr-b Mặc quần áo và sử dụng các dụng

cụ bảo hộ lao động khi làm việc

c Thực hiện các nguyên tắc an toànlao động:

- Luôn cẩn thận khi làm việc vớimạng điện

- Hiểu rõ các quy trình trớc khi làmviệc

- Cắt cầu dao điện trớc khi tiếnhành công việc sửa chữa mạng

gỗ khô, thảm cao su…

3 Nối đất bảo vệ : a) Cách thực hiện: ( H vẽ) b) Tác dụng bảo vệ:

Vì: Rn >> Rd nên In<< Ind ngời không

bị giật

Trang 10

VI Tự đánh giá và rút kinh nghiệm

………

Thông qua tổ bộ môn Lơng Sơn, ngày tháng….năm 2018 Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn ………

Giáo án điện dân dụng Số 3; Số tiết: 01 Loại bài: Lí THUYếT (Từ tiết: 6 đến tiết 6) Ch ơng i: Đo lờng điện Bài 3: Khái niệm chung về đo lờng điện

I/ Mục tiêubài học : 1 kiến thức: - Biết đợc vai trò quan trọng của đo lờng điện trong nghề điện dân dụng 2 Kĩ năng: - Biết phân loại, công dụng, cấu tạo chung của các cơ cấu đo điện 3 Thái độ: - Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học II/ Chuẩn bị bài giảng : 1/ chuẩn bị nội dung: - Nghiên cứu bài 3 SGK - Đọc tài liệu tham khảo liên quan đến bài giảng 2/ Chuẩn bị đồ dùng dạy học - Các thông tin có liên quan đến nghề điện - Một số thiết bị đo lờng điện: Đồng hồ vạn năng, ampe kế, vôn kế, công tơ điện,

- Máy chiếu, máy tính xách tay, tài liệu liên quan đến bài giảng

Trang 11

- Kiểm tra sĩ số lớp học , ổn định lớp.

2/ Kiểm tra bài cũ:

Câu hỏi: Nêu nguyên nhân của các tai nạn điện?

- Nguyên nhân tai nạn điện ?

- Nguyên nhân khác ?

Trang 12

- Lõm Anh Tuấn – Tổ Dạy nghề & giới thiệu việc làm

dụng một số dụng cụ

đo lờng để phát hiện

2 Nhờ có dụng cụ đo lờng điện ta

có thể phát hiện một số h hỏng xảy ratrong thiết bị điện, trong mạch

điện

3 Đối với các thiết bị mới chế tạo mới hoặc đại tu lại cần đo xác định các thông số cơ bản để đánh giá chất l-ợng của chúng Nhờ có dụng cụ đo ta

có thể xác định chính xác đợc các thông số đó trớc khi sử dụng

II Phân loại dụng cụ đo l ờng

điện

1 Theo đại l ợng cần đo :

- Dụng cụ đo điện áp

- Dụng cụ đo dòng điện

- Dụng cụ đo công suất

- Dụng cụ đo điện năng

2 Theo nguyên lí làm việc

- Dụng cụ đo kiểu từ điện

- Dụng cụ đo kiểu điện từ

- Cơ cấu đo kiểu điện động

- Cơ cấu đo kiểu cảm ứng

Hoạt động 3: Tìm

hiểu cấp chính xác

GV: Tại sao trong cơ

cấu đo cần có cấp

x 3V

100

1300

h

Trang 13

- Vai trò của đo lờng điện đối với nghề điện dân dụng

- Phân loại dụng cụ đo lờng điện

- Cấu tạo chung của dụng cụ đo lờng

Câu hỏi: 1 Nêu cách phân loại dụng cụ đo lờng điện

2 Nêu cấu tạo chung của các dụng cụ đo lờng

VI/ Tự đánh giá và rút kinh nghiệm

………

Lâm Anh Tuấn

Chơng 1: Đo lờng điện Bài 4 : Thực hành Đo dòng điện và đo điện áp xoay chiều I/ Mục tiêubài học :

- Hiểu cách đo dòng điện bằng ampekế xoay chiều

- Hiểu cách đo điện áp bằng vôn kế xoay chiều

Trang 14

- Biết cách đo điện áp bằng vôn kế xoay chiều.

3 Thái độ:

- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học

2/ Chuẩn bị đồ dùng dạy học :

- Các thông tin có liên quan đến nghề điện

- Một số thiết bị đo lờng điện: đòng hồ vạn năng, ampekế, vôkế, công tơ điện,…

- Máy chiếu, máy tính xách tay, tài liệu liên quan đến bài giảng,…

2/ Kiểm tra bài cũ: 3’

Câu hỏi: Nêu nguyên nhân của các tai nạn điện?

Học sinh chú ý theo dõi

GV? Cơ cấu đo kiểu

điện từ làm việc theo

nguyên lí nào?

HS trả lời

GV? Khi sử dụng cơ cấu

từ a) Cấu tạo:

Gồm phần tĩnh của cơ cấu đo làcuộn dậy bẹt hoặc cuộn dây tròn

nh H4.3a, H4.3b

- Phần động là một miếng sắt lệchtâm gắn với trục quay và kim Đối vớicơ cấu đo có cuộn tròn phần động

là một miếng sắt gắn với trục vàkim Ngoài ra miếng sắt còn gắn vớicuộn dây phần tĩnh

b Nguyên lí làm việc:

- Khi cho dòng điện cần đo vào cuộndây phần tĩnh sẽ tạo nên từ trờnglàm từ hóa miếng sắt phần động từtrờng này sẽ hút miếng sắt lệch tâmtạo nên mômen quay khi miếng thép

Trang 15

c Đặc điểm sử dụng:

Góc quay tỉ lệ với bình phơngdòng điện cần đo, thang đo chiakhông đều

- Dụng cụ đo điện từ không có cựctính do đó đo đợc cả dòng mộtchiều và xoay chiều

- Dụng cụ đo có độ chính xác khôngcao chịu ảnh hởng của từ trờng ngoài

- Cấu tạo đơn giản, rẻ tiền

Khả năng quá tải tốt vì cuộn dâyphần ở tĩnh nên có thể chế tạo tiếtdiện lớn

Trang 16

kếtqu

ả

đolần 1

Bớc 2

Tháo 1 bóng đèn

đóng công tắc K đọc và ghi chỉ số vào bảng

cắt công tắc K

Bớc 3

Tháo 1 bóng đèn

kết qu

ả

đ

o lần 1

Bớc 2

Tháo 1 bóng đèn

K

Trang 17

Kiểm tra các mạch đo

Bớc 3

Tháo 1 bóng đèn

cắt công tắc

IV/ Tổng kết bài học: 5p

- GV nhận xét giờ thực hành:

+ Sự chuẩn bị của học sinh

+ Kĩ năng làm bài của học sinh

+Thái độ của học sinh

- GV thu bài để chấm điểm

GV nhắc nhở các em về đọc trớc bài 5 SGK

Câu hỏi: Trình bày cách đo điện áp xoay chiều?

Câu hỏi 2: Trình bày cách dòng điện xoay chiều?

VI Rút kinh nghiệm giờ dạy:

………

Lâm Anh Tuấn

Trang 18

Giáo án điện dân dụng Số 5; Số tiết: 03 Loại bài: THựC HàNH (Từ tiết: 10 đến tiết 12)

Chơng 1: Đo lờng điện Bài 5: Thực hành Đo công suất và điện năng

I/ Mục tiêubài học :

- Hiểu cách đo công suất gián tiếp qua dòng điện và điện áp

2 Kĩ năng:

- Đo đợc công suất trực tiếp bắng Woát kế

- Kiểm tra và hiệu chỉnh đợc công tơ điện

3 Thái độ:

- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học thực hành

- Các thông tin có liên quan đến nghề điện

- Một số thiết bị đo lờng điện: đồng hồ vạn năng, ampekế, vôkế, công tơ điện,

- Vôn kế điện từ 300V, ampekế điện từ 1A, oát kế, công tơ một pha

- 3 bóng đèn 220V - 60W, 1 công tắc 5A

- Phụ tải để đo điện năng tiêu thụ của mạch điện

- Đồng hồ bấm giây

- Kìm, tua vít, bút thử điện, dây dẫn…

1/ ổn định lớp: 2 phút

Kiểm tra sĩ số lớp học , ổn định lớp

Trang 19

2/ KiÓm tra bµi cò: 3’

C©u hái: Nªu c¸ch ®o dßng ®iÖn vµ ®iÖn ¸p bµng c¸ch sö dông v«n kÕ

vµ ampe kÕ?

3/ Néi dung gi¶ng bµi míi: 125 phót

Trang 20

GV chuẩn bị dụng cụ và

thiết bị thực hành

Học sinh bảo quản các

dụng cụ và thiết bị GV

GV? Em hãy nêu cấu tạo

oát kế kiểu điện

- Phần tĩnh của cơ cấu là cuộn dây

có tiết diện lớn mắc nối tiếp với mạchcần đo gọi là cuộn dòng

- Cuộn có tiết diện nhỏ hơn mắcsọng song với mạch cần đo còn gọi làcuộn áp

- Ngoài ra còn có bộ phận cản dịukim chỉ hiện thị

b Nguyên lí làm việc c/ Đặc tính sử dụng

Oát kế điện động có cực tínhnghĩa là chiều quay của phần độngphụ thuộc vào cực tính của cuộndòng

ampe kế và vôn kế rồi tính côngsuất P=UI

Bớc 2 Cắt công tác K tháo bớt 1 bóng

đèn rồi đóng công tắc K đọc giá trịampe kế và vôn kế tính P=UI ghikết quả vào bảng

Lần2Lần3

Trang 21

- GV thu bài để chấm điểm

Câu hỏi: Trình bày cách đo công suất và đo điện năng?

………

Lâm Anh Tuấn

Trang 22

Bài 6 : thực hành Sử dụng vạn năng kếI/ Mục tiêu bài học:

2/ Kiểm tra bài cũ: 3p

Câu hỏi: Nêu cách đo công suất và đo điện năng tiêu thụ?

3/ Nội dung giảng bài : 125phút

- Lõm Anh Tuấn – Tổ Dạy nghề & giới thiệu việc làm 22

x1Ωx10Ωx100Ω 10VACV x1KΩ x10KΩ OFF

Trang 23

P Vạn năng kế là dụng cụ đo nhiều

chức năng, chủ yếu để đo điện trở, dòng điện, điện áp

- Về nguyên lí đây là cơ cấu đokiểu từ điện Phần tĩnh là namchâm vĩnh cửu phần động làkhung dây mảnh Nhờ khóachuyển mạnh có thể đo dòng

điện, điện áp một chiều hoặcxoay chiều, đo điện trở có nhiềuthang đo khác nhau

Vạn năng kế là dụng cụ đo tổnghợp có nhiều chức năng, númchỉnh trớc khi sử dụng cần nắmvững ý nghĩa, cách sử dụng củatừng núm để lựa chọn đại lợng

- Nguồn điện xoay chiều 220V

II Quy trình thực hành

1 Sử dụng vạn năng kế để đo

điện trở Bớc 1 Tìm hiểu cách sử dụng vạn

Trang 24

năng kế các núm chỉnh trên

mặt đồng hồ

- Tìm hiểu 2 que đo

hiệu chỉnh kim về vạch = 0 bằng cách xoay núm chỉnh 0

a Phát hiện h hỏng

Chuyển mach đồng hồ về thang

đo điện trở sau đó dùng que đo lần lợt di chuyền nếu đồng hồ chỉ trị số thì mạch điện vẫn thông nếu

đồng hồ chỉ giá trị rất lớn hoặc không nhúc nhích thì mạch điện

đang bị hở mạch

a Phát hiện mạch điện bị ngắn mạch

khi mạch điện bị ngắn mạch R=0 vì thế dòng ôm kế kiểm

tra nếu đồng hồ chỉ =0 chứng tỏmạch bị ngắn mạch ở đoạn

đang đo

IV/ Tổng kết bài học

- GV nhận xét giờ thực hành:

Câu hỏi: Trình bày cách sử dụng vạn năng kế?

Trang 25

Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn

Loại bài: Lý thuyết (Từ tiết: 16 đến tiết 17)

Chơng II: Máy biến áp Bài 7 : Một số vấn đề chung về máy biến áp

I/ Mục tiêu bài học:

- Biết đợc khái niệm chung về máy biến áp

- Hiểu đợc công dụng,cấu tạo và nguyên lý làm việc của MBA

2 Kĩ năng:

- Làm đợc một số loại bài tập về MBA.

- Đọc đợc các số liệu định mức của MBA và biết phân loại MBA

3 Thái độ:

- HS liên hệ thực tế để thấy đợc vai trò của MBA đối với truyền tải và

phân phối điện năng

- Học tập nghiêm túc, biết yêu quý nghề điện dân dụng

- Nghiên cứu bài 7-SGK

- Vật mẫu: Lá thép kỹ thuật điện lõi thép), máy biến áp tự ngẫu, máybiến áp cảm ứng,

III/ Quá trình thực hiện bài giảng:

1/ ổn định lớp:

Trang 26

Câu hỏi: Trình bày cách sử dụng vạn năng kế để đo điện trở?

3/ Đặt vấn đề vào bài mới:

Trong cuộc sống sinh hoạt cũng nh sản xuất,chúng ta rất hay gặp

MBA.Vậy MBA có công dụng gì? Có những loại MBA nào? Cấu tạo vànguyên lý làm việc của MBA ra sao? Chúng ta hãy nghiên cứu bài 7

4/ Nội dung bài giảng : 80p

Trang 27

1 2 3 4 5

hiểu công dụng MBA

*GV đặt câu hỏi:

+ Để biến đổi điện áp

của dòng điện xoay

chiều từ điện áp cao

xuống điện áp thấp

hoặc ngợc lại,ta dùng loại

máy điện nào?

áp ở đầu đờng dây và

MBA hạ áp ở cuối đờng

* Sơ đồ hệ thống truyền tải và phânphối điện năng:

khuếch đại trong các bộ lọc,làm nguồncho các thiết bị điện,điện tử nh biến

+ Theo em cuộn dây

nào là cuộn dây sơ

cấp,cuộn dây nào là

cuộn dây thứ cấp?

2.Định nghĩa máy biến áp:

- Máy biến áp là thiết bị điện từ tĩnh,làm việc theo nguyên lí cảm ứng điện

từ, dùng để biến đổi điện áp xoaychiều này thành điện áp xoay chiềukhác nhng vẫn giữ nguyên tần số

- Trong bản vẽ sơ đồ điện, MBA đợc

ký hiệu nh sau:

Mạch từ

Trang 28

- Phân loại máy biến áp.

- Khái niệm máy biến áp

Câu 1: Khi nối cuộn sơ cấp máy biến áp với nguồn điện một chiều sẽ

xảy ra hiện tợng gì? Tại sao?

Câu 2: Nêu khái niệm và công dụng của máy biến áp một pha công

Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn

Loại bài: thực hành (Từ tiết: 18 đến tiết 19)

Bài 8- tính toán, thiết kế máy biến áp một pha

Trang 29

- HS nắm đợc quy trình chung để tính toán thiết kế MBA một pha công suất nhỏ

- Hiểu đợc yêu cầu,cách tính của từng bớc khi thiết kế MBA một phacông suất nhỏ

2 Kĩ năng:

- Thực hiện đợc quy trình chung để tính toán thiết kế MBA một pha

công suất nhỏ

- Thực hiện đợc các bớc tính toán: Xác định công suất,tính toán mạch

từ, tính số vòng dây của các cuộn dây,tính tiết diện dây quấn, tínhdiện tích cửa sổ lõi thép,sắp xếp dây quấn trong cửa sổ

3 Thái độ:

- HS có ý thức tìm hiểu cách tính toán thiết kế MBA và liên hệ trong

thực tế

- Dây quấn máy biến áp, lõi thép máy biến áp, kìm, tuavít,

III/ Tiến trình bài dạy:

1/ổn định lớp:2p

2/Kiểm tra bài cũ:3p

Câu hỏi: Trình bày cấu tạo và nguyên lý làm việc của máy biến áp?

3/Đặt vấn đề vào bài mới:

Muốn thiết kế máy biến áp một pha công suất nhỏ ta phải thực hiện

những quy trình nh thế nào? Chúng ta hãy nghiên cứu nội dung bài 8

4/Nội dung bài giảng mới: 80p

phải giải quyết giới hạn

tănh nhiệt độ tối đa

và sụt áp trong giới hạn

cho phép Để giải

quyết các vấn đề

này, khi tính toán cần

phải tiến hành một số

30p I/Quy trình chung để tính toán

thiết kế MBA một pha công suất nhỏ.

* Tính toán thiết kế MBA gồm những bớc sau :

4 Tính tiết diện dây quấn

5 Tính diện tích cửa sổ lõi thép

* Chọn công suất MBA điều chỉnh:

Công suất Tính toán của MBA đợc tính

Trang 30

cos (1+kdt) (VA)Trong đó:

- Kđ là hệ số đóng đồng thời và lấybằng 0,6 1 tuỳ theo số tải nhiều hay ít

và tính hoạt động đồng thời của chúng

- Pi là công suất của từng thiết bị mắcvào mạch

- cos là hệ số công suất của từng thiết

+Máy thu thanh thu hình:

cos = 0,8 0,9

Ví dụ: Chọn MBA điều chỉnh cung cấpcho tủ lạnh 110W, đèn ống 40W, 2quạttrần 110W, 2quạt bàn 55W, lò sởi 550W,

ấm đun nớc 1500W,1ti vi 100W, 1máyquay băng 80W Điện áp giờ cao điểm là130V, bình thờng là 220V

Giải Lấy kdt= 20% ; Kđ=1, ta có:

9,0

1001500550

4,0

2605min

Trang 31

P P

tiết diện phù hợp với

công suất của máy.Cửa

2

P

(VA)Trong đó:

 - Hiệu suất của MBA (thờng lấy 

= 0,850,95) Công suất MBA càng nhỏthì  càng nhỏ

- Nếu hiệu suất của MBA cao thì: S1 =

a: chiều rộng trụ quấn dây

b: chiều dày trụ quấn dây

h b

Trang 32

*GV diễn giải:

Diện tích trụ quấn

dây phải phù hợp với

b) Tính diện tích trụ quấn của lõi thép:

Đối với mạch từ kiểu bọc, diện tích trụquấn dây đợc tính gần đúng bằngcông thức: Shi = 1,2 S dm

Trong đó k l là hệ số lấp đầy đợc cho

GV giao bài tập cho

*GV yêu cầu HS đa ra kết quả

(Tra bảng 8-2 - SGK, ta có diện tích hữuích của trụ thép là Shi = 6,6cm2)

*GV diễn giải:

Với một MBA và tần

số nhất định, số vòng

của một cuộn dây phụ

thuộc vào tiíet diện

Tiết diện lõi thép hữu

Trang 33

cho mỗi vôn điện áp

sơ cấp hay thứ cấp

*HS kẻ và ghi bảng 8-3

*GV

Câu hỏi: Tại sao số

vòng dây cuộn TC lại

Tính số vòng dây quấn cho MBA với

những thông số sau: công suất 30VA, có

điện áp sơ cấp là U1=220V, điện áp thứcấp là U2 = 12V, hiệu suất MBA  = 0,7

Giải:

-Từ thông số S =30VA,tra bảng 8-2 ta códiện tích hữu ích của trụ théplà:Shi=6,6 cm2

-Từ đó tra bảng 8-3 lấy số vòng/vôn là:4,7 vòng/V(có thể lấy n=5vòng/vôn).Vậy số vòng dây sơ cấp là:

N1 = 220.5 = 1100 (vòng)

Số vòng dây cuộn TC là:

N2 = (12+1,2).5 = 66(vòng)

*GV giải thích:

Tiết diện dây quấn

của các cuộn dây SC

4.Tính tiết diện dây quấn (hoặc

đờng kính dây quấn).

a)Tính tiết diện dây quấn.

- Mật độ dòng điện cho phép(A/1mm2)

là số ampe/1mm2 dây dẫn khi vận hànhliên tục mà không sinh ra phát nóng nguyhiểm và tổn thất lớn,đợc xác định bằngthực nghiệm Công suất MBA càng nhỏthì mật độ dòng điện cho phép càng

Trang 34

- Sdd là tiết diện dây quấn (mm2).

- I : là cờng độ dòng điện (A)

- J: mật độ dòng điện cho phép(A/mm2)

b)Tính đờng kính dây quấn.

Để đơn giản trong tính toán, ta có thểtra bảng để tìm tiết diện và đờngkính dây quấn sau khi đã tính đợcdòng điện SC và TC Sau khi đã tính đ-

ợc tiíet diện dây quấn, ta tiến hành trabảng 8-5 đựơc giá trị đờng kính dâyquấn hoặc ngợc lại

*GV vẽ hình và chỉ

dẫn cho HS thấy rõ

cửa sổ lõi thép của

- Diện tích cửa sổ đợc tính nh sau:

Scs = h.c(Theo kinh nghiệm h3c sẽ tiết kiệm đ-

ợc vật liệu và hình dáng MBA đẹp)

Cách tính diện tích của cửa sổ lõi

thép:

 Cách1:

-Tính tổng tiết diện 2 cuộn dây SC và

TC chiếm diện tích cửa sổ là:

SSC = N1.S dq1 ; STC = N2 S dq2

Trong đó:

Trang 35

n

N n

N





n1- Số vòng dây/cm2 của cuộn sơ cấp

n2- Số vòng dây/cm2 của cuộn thứ cấp

Chú ý:

* Các cỡ dây ở trên có thay đổi chút ít

tuỳ theo nhà chế tạo.

điện

-Tiếp đó ,tính số lớp dây quấn bằngcách chia tổng số vòng cho số vòng củamỗi lớp:

Số vòng dây

Số lớp dây quấn =

Số vòng dây mỗi lớp

IV.Tổng kết bài học: 5p

- Khái niệm chumg về máy biến áp

- Phân loại máy biến áp

- Khái niệm máy biến áp

Trang 36

Câu 2: Nêu khái niệm và công dụng của máy biến áp một pha công

Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn

Loại bài: thực hành (Từ tiết: 20 đến tiết 22)

Bài 9: thực hành tính toán, thiết kế máy biến áp một pha công suất nhỏI/ Mục tiêu bài học:

- HS hiểu đợc cấu tạo của máy biến áp

- HS hiểu đợc trình tự tính toán thiết kế MBA một pha công suất nhỏ

II/ Chuẩn bị bài dạy:

- MBA một pha công suất nhỏ (đã tháo vỏ): mỗi nhóm 1 máy

-Thớc kẻ, thớc cặp,(hoặc pan me) cho mỗi nhóm

-Phiếu học tập, Bảng 9-2 SGK

Trang 37

2/Kiểm tra bài cũ: 3p

Câu hỏi: Trình bày các bớc tính toán máy biến áp một pha công suấtnhỏ?

3/Nội dung bài giảng mới: 125p

Hoạt động của thầy và

*GV giao nhiệm vụ cho HS

và yêu cầu thực hành theo

các nội dung nh đã nêu ở

mục tiêu bài thực hành

* HS đo và ghi kết quả

vào bảng mô tả cấu tạo

quấn Cửa sổ lõi thép

*GV yêu cầu HS nêu lại

cho HS và yêu cầu HS

trình bày vào phiếu học

tính toán thiết kế

Nội dung

Những

điểm cần lu ý

Trang 38

trò útHoạt động 3: Tính toán

thiết kế MBA 1 pha

Giáo viên đa ra bài tập

tính toán thiết kế máy

St =

l

hi k

S

=

9,0

6,6

= 7,3cm2

(kl = 0,9 vì đây là biến áp dùng trong gia đình)

3 Tính số vòng dây của các cuộn dây

Chọn số vòng dây/vôn: n =5vòng/V(Theo bảng 8-3)

- Số vòng dây cuộn sơ cấp là:

N1 = U1.n = 220.5 = 1100 vòng

- Số vòng dây cuộn thứ cấp là:

N2 = (U2 + 10%U2).n = (24 + 2,4).5 = 132 vòng

4 Tính tiết diện dây quấn và

đờng kính dây quấn.

Công suất của MBA< 50VA nên tachọn mật độ dòng điện cho phép là

301

302

Vậy tiết diện dây quấn SC và TC là:

Trang 39

trò út

2 1

1

4

14,0

mm J

S

 ( căn cứ vàobảng 8-6,ta chọn Kl = 0,2)

Vậy: Scs

2

1,3972

,0

31,0.132035,0.1100

Hãy tính toán thiết kế MBA có các thông số sau:Điện áp sơ cấp 220V

Điện áp thứ cấp 24V.Công suất 60VA;  = 0,8

VI Tự đánh giá và rút kinh nghiệm

………

Ngời soạn,

Lâm Anh Tuấn

Trang 40

2 Kĩ năng:

- Nhận biết đợc các vật liệu thông dụng để chế tạo MBA nh vật liệu

để chế tạo lõi thép,dây quấn

3 Thái độ:

- HS có ý thức tìm hiểu các vật liệu chế tạo MBA trong thực tế.

B/ Chuẩn bị bài giảng:

- Chuẩn bị một số vật liệu:

+ Vật liệu dùng làm mạch từ: Lá thép kỹ thuật điện

+ Vật liệu dùng làm dây quấn: Dây ê may

+ Vật liệu cách điện: Nhựa,cao su

c/ Tiến trình bài giảng:

2/Kiểm tra bài cũ: 3p

Câu hỏi: Em hãy cho biết mạch từ của MBA đợc chế tạo nh thế nào? Tại sao ngời ta lại chế tạo nh vậy?

3/Đặt vấn đề vào bài mới:

MBA đợc chế tạo từ những loại vật liệu nào? Chúng ta hãy nghiên cứutrong bài học này

4/Nội dung bài giảng: 37’

Hoạt động 1: Tìm hiểu vật

liệu dùng làm mạch từ

*GV đặt câu hỏi: Mạch từ của

MBA có cấu tạo nh thế nào?

gãy tức là tỉ lệ silíc trong lá

thép cao, còn loại thờng thì

(Loại tôn có tổn thất ít là loại

có chứa nhiều silíc: Tôn có1% silíc tổn thất3,6W/kg,tôn có 2,2% silíctổn thất 2,4W/kg)

- Đẻ giảm tổn thất,các lá tôndùng cho MBA công nghiệp

Định dạng
Số trang	122
Dung lượng	8,65 MB