T54: Ôn tập truyện dân gian ( Vân6 )

Đặc điểm của truyện truyền thuyết và cổ tích:Thể loại Khái niệm Văn bản Nhân vật Nghệ thuật Nội dung Truyền thuyết Là loại truyện dân gian kể về các nhân vật, sự kiện có liên quan đến

Gi¸o viªn: Mai thÞ h êng

Tr êng THCS vò ninh – Tp b¾c ninh Tp b¾c ninh

Tr êng thcs Vò Ninh

TRUYỆN DÂN GIAN

TRUYỆN CƯỜI

TRUYỆN NGỤ NGÔN

TRUYỆN

TRUYỀN

THUYẾT

TRUYỆN

CỔ TÍCH

Đặc điểm của truyện truyền thuyết và cổ tích:

Thể loại Khái niệm Văn bản Nhân vật Nghệ thuật Nội dung

Truyền

thuyết

Là loại truyện dân gian kể về các nhân vật, sự kiện có liên

quan đến lịch

sử thời quá

khứ, th ờng có yếu tố t ởng t ợng, kì ảo

Truyền thuyết thể hiện thái độ

và cách đánh giá của nhân dân đối với các

sự kiện và nhân vật lịch sử đ ợc kể.

- Con Rồng, cháu Tiên

- Bánh ch ng,

bánh giầy

- Thánh Gióng

- Sơn Tinh,

Thuỷ Tinh

- Sự tích Hồ

G ơm

- Thần

- Con vua, làm nghề nông

- Thánh

- Thần

- Anh

hùng dân tộc

- Có những

chi tiết t ởng

t ợng, kì ảo.

- Có cơ sở cốt lõi của sự thật lịch sử.

Giới thiệu nguồn gốc dân tộc, phong tục tập quán, hiện t ợng thiên nhiên Mơ ớc chinh phục thiên nhiên, chiến thắng giặc ngoại xâm.

Thể loại Khái niệm Văn bản Nhân vật Nghệ thuật Nội dung

Đặc điểm của truyện truyền thuyết và cổ tích:

Cổ tích

Là loại truyện dân gian kể về cuộc

đời của một số kiểu nhân vật quen thuộc: nhân vật bất hạnh, dũng

sĩ, tài năng, thông minh

Truyện th ờng

có yếu tố hoang

đ ờng, thể hiện

ớc mơ niềm tin của nhân dân về chiến thắng cuối cùng của cái thiện với cái ác

- Thạch Sanh

- Em bé thông minh

- Cây bút thần

- Ông lão

đánh cá và con cá vàng

- Dũng sĩ, tài năng

-Thông minh

- Tài năng

- Bất hạnh

- Có nhiều yếu tố hoang

đ ờng.

- Nghệ thuật

tăng tiến.

- Truyện kết thúc th ờng có hậu.

Thể hiện

ớc mơ, niềm tin của nhân dân về cái thiện chiến thắng cái ác, cái tốt với cái xấu, sự công bằng với bất công.

So sánh sự giống và khác nhau giữa truyền thuyết và cổ tích:

* Giống nhau:

- Đều là truyện dân gian.

- Đều có những yếu tố hoang đ ờng, kì ảo.

- Nguồn gốc ra đời kì lạ và tài năng phi th ờng của nhân vật chính.

* Khác nhau:

- Truyền thuyết kể về các nhân

vật, sự kiện lịch sử và cách

đánh giá của nhân dân đối với

những nhân vật, sự kiện lịch

sử đó Ng ời nghe lẫn ng ời

kể tin là câu chuyện có thật.

- Cổ tích kể về cuộc đời của các loại nhân vật nhất định và thể hiện niềm tin, mơ ớc của nhân dân về cuộc đấu tranh giữa cái thiện với các ác, cái tốt với cái xấu, về công

lí xã hội Ng ời nghe lẫn ng ời kể không tin là câu chuyện có thật

Bài 1: Em hãy nối các văn bản sao cho phù hợp với nội dung các truyện sau?

d) Truyện ca ngợi lòng biết ơn đối với những ng ời nhân hậu và nêu ra bài học đích đáng cho những kẻ tham lam, bội bạc.

b) Ca ngợi tính chất chính nghĩa, tính chất nhân dân và chiến thắng vẻ vang của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn chống giặc Minh xâm l ợc do Lê Lợi lãnh đạo đầu thế kỉ XV.

c) Truyện đề cao trí thông minh và trí khôn của dân gian từ đó tạo nên tiếng c ời vui vẻ, hồn nhiên trong đời sống hằng ngày

a) Câu chuyện thể hiện sức mạnh bảo vệ đất n ớc, thể hiện quan niệm và ớc mơ của nhân dân từ buổi đầu lịch sử về ng ời anh hùng cứu n ớc chống giặc ngoại xâm.

1-Ông lão đánh cá

và con cá vàng

2-Thánh Gióng

3-Sự tích Hồ G ơm

4-Em bé thông minh

EM BÉ THÔNG MINH

4

3

HƯỚNG DẪN về nhà:

- Đọc các truyện truyền thuyết và cổ tích đã học, nhớ đ ợc nội dung và nghệ thuật của các thể loại truyện đó.

- Xem lại các văn bản về thể loại truyện ngụ ngôn

và truyện c ời

- Soạn tiếp nội dung ôn tập (tiết 2).