Trong điều kiện kinh tế mở cửa và càng phát triển thì các hoạt động thương mại và du lịch có tác dụng thúc đẩy sx và cải thiện đời sống , tăng cường quan hệ hợp tác với các nước trong kh[r]
Trang 1Ngày soạn : 13 /10/2018
Ngày giảng : 15 / 10/2018
Tuần 8 - Tiết 15
Bài 14 GIAO THÔNG VẬN TẢI VÀ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Nhận biết và hiểu được đặc điểm phân bố các mạng lưới và các đầu mối gtvt chính của nước ta cũng như các bước tiến mới trong gtvt
- Phân tích và liên hệ được các thành tựu to lớn của ngành bưu chính viễn thông
và tác động của bước tiến này đến đời sống kinh tế - xã hội
2 Kỹ năng :
- Biết đọc và phân tích biểu đồ gtvt nước ta
- Biết phân tích mối quan hệ giữa sự phân bố mạng lưới gtvt tới sự phân bố các ngành kinh tế khác
- Giáo dục kỹ năng sống:
+ Kỹ năng tư duy qua thu thập và xử lý thông tin
+ Kỹ năng giao tiếp qua trình bày suy nghĩ và hợp tác khi làm việc
+ Kỹ năng làm chủ bản thân qua quản lý thời gian và nhận trách nhiệm làm việc trong nhóm
3 Thái độ
- Tích cực trong học tập, tự tin khi giao tiếp.
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực chung : tự học, giải quyết vấn đề, sang tạo, tự quản lí, giao tiếp, hợp tác, công nghệ thông tin và TT, ngôn ngữ và tính toán
- Năng lực chuyên biệt : tư duy tổng hợp theo lãnh thổ, học tập tại thực địa, số liệu thống kê, h/a, hình vẽ
*GD đạo đức:
TRÁCH NHIỆM, HỢP TÁC
- Giáo dục cho học sinh ý thức trách nhiệm trong việc tuân thủ các quy định khi
tham gia giao thông, và ý thức bảo vệ môi trường
Có trách nhiệm thực hiện tốt luật an toàn giao thông ý thức sử dụng mạng Internet
hiệu quả
*ANQP:
- Ví dụ về giao thông vận tải và bưu chính viễn thông gắn với quốc phòng và an ninh
Trang 2II Chuẩn bi
- GV: GV: Máy tính, máy chiếu, atlat
- HS : SGK, xem bài trước ở nhà , Atlat Địa lí Việt Nam
III.Các phương pháp/ kỹ thuật dạy học:
- Đàm thoại,thuyết trình, gợi mở, nêu vấn đề, giảng giải, trực quan, thảo luận nhóm
IV Hoạt động trên lớp
1.Ổn định lớp: (1’) kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ : (3’)
?Tại sao Hà Nội và TP Hồ Chí Minh lại là 2 trung tâm dịch vụ lớn nhất nước ta? Y/c:
- Có thị trường tiêu thụ lớn và là nơi tập chung vốn đầu tư trong và ngoài nước
- Giao thông thuận lợi có nhiều loại đường (bộ,ko,thủy) là đầu mối giao thông vận tải,viễn thông lớn nhất cả nước
- Ở đây có nhiều trường đại học lớn, các viện nghiên cứu, các bệnh viện chuyên khoa hàng đầu
- Là hai trung tâm thương mại, tài chính, ngân hàng lớn nhất nước ta
3 Bài mới
Hoạt động 1(1’) : khởi động
GTVT và Bưu chính viễn thông là 2 ngành đang phát triển rất nhanh Các hoạt động dịch vụ này ngày càng đa dạng và hoạt động có hiệu quả.=> chúng ta cùng tìm hiểu trong bài hôm nay
* HĐ2 : Tìm hiểu ngành GTVT
- Mục tiêu : Nhận biết được đặc điểm phân bố
các mạng lưới và các đầu mối gtvt chính của nước
ta cũng như các bước tiến mới trong gtvt
- Thời gian : 15 phút.
- Phương pháp : khai thác biểu đồ, trực quan,
BSL
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
- Hình thức tổ chức : cá nhân, nhóm
GV: GTVT là ngành sx quan trọng đứng thứ 4
sau công nghiệp khai thác, công nghiệp chế biến,
nông nghiệp.Là ngành không sx ra của cải vật
chất nhưng được ví như mạch máu trong cơ thể
HS đọc thông tin sgk/51+52+ thực tế
I Giao thông vận tải
1 Ý nghĩa
Trang 31) Tại sao nói khi chuyển sang nền kinh tế thị
trường thì gtvt phải được chú trọng phát triển và
đi trước 1 bước
2) Vậy gtvt có ý nghĩa gì ?
HS hoạt động cặp/nhóm Quan sát biểu đồ cơ cấu
H14.1cho biết
1) Loại hình vận tải nào có vai trò quan trọng nhất
trong vận chuyển hàng hoá tại sao? (đường bộ)
2)Loại hình vận tải nào có tỉ ttọng tăng nhanh
nhất ? tại sao?( ngành hàng không tăng gấp 3 lần)
3) Hãy xác định các tuyến đường bộ xuất phát từ
Hà Nội và TP Hồ Chí Minh
4) Xác định tuyến đường sắt chính ? Các sân bay
Quốc tế và các cảng biển lớn trên bản đồ?
5) Kể tên các cây cầu mới bắc trên các sông lớn
mà em biết?( cầu Tân đệ , Mỹ thuận
6) Qua đó em có nhận xét gì về sự phát triển và
phân bố các tuyến đường gtvt ở nước ta?
GV: ngoài các hệ thống đường trên còn 1 số tuyến
đường đặc biệt như: đường ống dẫn dầu , khí,
đường dây tải điện
GV: BCVT là chìa khoá của sự phát triển và tiến
bộ của việc chống nguy cơ bị tụt hậu trong sự
cạch tranh khốc liệt của thị trường
Sự phát triển của ngành BCVT đã tác động góp
phần đưa VN hoà nhập với thế giới và khu vực
*Liên hệ GDQP (3’) :
? Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam, hãy xác định các
cửa khẩu vùng TDMNPB, các tuyến đường huyến
mạch xuyên quốc gia? Vai trò?
Hs:
- Móng Cái, Hữu Nghị, Mường Khương, Tây
Trang
- Tuyến đường 7,8.9
- Vai trò: tuyến đường huyết mạch biên giới quốc
- Có ý nghĩa đặc quan trọng đối với mọi ngành KT Nhờ vào việc phát triển giao thông vận tải mà nihều vùng khó khăn đã có cơ hội để phát triển
2 Giao thông vận tải ở nước
ta đã phát triển đầy đủ các loại hình.
- GTVT đường bộ : chuyên chở được hàng hóa và hành khách nhiều nhất Hiện nay cả nước có khoàng 205 nghìn
Km đường bộ, trong đó có hơn 15.000 Km quốc lộ
- Đường sắt (2.632 Km) tuyến giao thông quan trọng là tuyến Hà Nội- TP Hồ Chí Minh
- Đường sông: Mới được khai thác tập trung ở lưu vực vận tải sông Cửu Long (4.500 Km) và lưu vực vận tải sông Hồng (2.500 Km)
- Đường biển: Gồm vận tải ven biển và vận tải quốc tế Hoạt động vận tải biển quốc
tế được đẩy mạnh Ba cảng biển lớn nhất: Hải Phòng, Đà Nẵng và Sài Gòn
- Đường hàng không: Hàng không VN đã và đang phát triển theo hướng hiện đại hoá Ba đầu mối chính là Hà Nội (Nội Bài), Đà Nẵng và
TP HCM (Tân Sơn Nhất)
- Đường ống: Vận tải đường ống ngày càng phát triển, chủ
Trang 4gia hoặc các cửa khẩu, gtvt còn có ý nghĩa quan
trọng về ANQP (giao lưu, địch họa, nâng cao dân
trí….)
- Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả :
- Cơ sở hạ tầng nước ta còn hạn chế gây nhiều
khó khăn (tắc đường, tốn hao nhiên liệu)
* HĐ3 : Tìm hiểu ngành BCVT
- Mục tiêu : Phân tích và liên hệ được các thành
tựu to lớn của ngành bưu chính viễn thông và tác
động của bước tiến này đến đời sống kinh tế - xã
hội
- Thời gian : 20 phút.
- Phương pháp : khai thác biểu đồ, trực quan,
BSL
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
- Hình thức tổ chức : cá nhân, nhóm
1) Cho biết các lọai hình dịch vụ của ngành
BCVT? ( Điện thoại điện báo, truyền dẫn số liệu,
Internet,phát hành báo chí, chuyển bưu kiện, bưu
phẩm, thư từ )
2) Những tiến bộ của bưu chính viễn thông gần
đây là gì?(chuyển phát nhanh, điện hoa,
internet )
3) Chỉ tiêu đặc trưng cho sự phát triển viễn thông
ở VN là gì? (mật độ điện thoại)
4) Cho biết tình hình phát triển mạng lưới BCVT
đã tác động tới đời sống kinh tế - xã hội nước ta
ntn?
Đặc biệt là sự phát triển của Internet?
*GD đạo đức (3’) :
? Theo em sd internet và điện thoại ta nên sd ntn
cho hiệu quả, hợp lí ?
Hs :
- Quản lí tg khi tham gia các trang mạng xh hoặc
các trò chơi trực tuyến
- Chọn lọc thông tin để tránh bị những tin tặc lợi
dụng đưa nguồn tin không chính thống hoặc
xuyên tạc về quốc gia, DT
- Bảo mật thông tin cá nhân để AT cho bản thân
yếu chuyên chở dầu mỏ và khí đốt
II Bưu chính viễn thông
- Viễn thông phát triển nhanh
và hiện đại, tốc độ phát triển điện thoại đứng thứ hai trên thế giới, VN hòa mạng Internet vào cuối năm 1997
- Vai trò : Có ý nghĩa chiến lược quan trọng
+ Là phương tiện để tiếp thu các tiến bộ KHKT
+ Cung cấp kịp thời các thông tin cho việc điều hành các hoạt động kinh tế xã hội + Phục vụ việc học tập vui chơi giải trí của nhân dân + Góp phần đưa nước ta nhanh chóng hoà nhập với nền kinh tế thế giới và khu vực
Trang 5- sd FB một cách lành mạnh, trách đăng những lời
lẽ không văn minh, hạ thấp danh dự người khác
4.Củng cố (2')
1) Xác định các tuyến đường chính từ Điện Biên về Hà Nội trên bản đồ? Cho biết vai trò của các tuyến đường đó?
2) Có nhận xét gì về sự phát triển của ngành BCVT ở địa phương em? Sự phát triển đó đã mang lại lợi ích gì cho sự phát triển kinh tế xã hội ở địa phương?
5.Hướng dẫn về nhà (3')
- Trả lời câu hỏi bài tập sgk/55
- Làm bài tập bản đồ : bài 14 - Nghiên cứu bài 15: Thương mại và du lịch
V Rút kinh nghiệm
Ngày soạn :13 /10/2018
Ngày giảng : 18 / 10/2018
Tuần 8 - Tiết 16
Bài 15 THƯƠNG MẠI VÀ DU LỊCH
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Nhận biết được các đặc điểm phát triển và phân bố của ngành thương mại và du lịch ở nước ta
- Chứng minh và giải thích tại sao Hà Nội và TP Hồ Chí Minh lại là 2 trung tâm du lịch và thương mại lớn nhất nước ta
- Vận dụng để thấy được những tiềm năng du lịch và ngành du lịch đang trở thành ngành kinh tế quan trọng VN và tỉnh QN
2 Kỹ năng
- Đọc và phân tích các biểu đồ
- Phân tích bảng số liệu
- Giáo dục kỹ năng sống:
+ Kỹ năng tư duy qua thu thập và xử lý thông tin
+ Kỹ năng giao tiếp qua trình bày suy nghĩ và hợp tác khi làm việc
Trang 6+ Kỹ năng làm chủ bản thân qua quản lý thời gian và nhận trách nhiệm làm việc trong nhóm
3 Thái độ
- Tích cực trong học tập, tự tin khi giao tiếp.
4 Định hướng phát triển năng lực
- Năng lực chung : tự học, giải quyết vấn đề, sang tạo, tự quản lí, giao tiếp, hợp tác, công nghệ thông tin và TT, ngôn ngữ và tính toán
- Năng lực chuyên biệt : tư duy tổng hợp theo lãnh thổ, học tập tại thực địa, số liệu thống kê, h/a, hình vẽ
*GD đạo đức:
TRÁCH NHIỆM, ĐOÀN KẾT, HỢP TÁC, TRUNG THỰC, HẠNH PHÚC
- Rèn luyện tính trung thực, tinh thần hợp tác với bạn bè trong học tập và mọi công
việc, lòng tự hào, yêu quý gìn giữ và bảo vệ tài nguyên du lịch đất nước
II Chuẩn bi
- GV: Máy tính, máy chiếu, atlat
- HS : SGK, xem bài trước ở nhà , Atlat Địa lí Việt Nam
III.Các phương pháp/ kỹ thuật dạy học:
- Đàm thoại,thuyết trình, gợi mở, nêu vấn đề, giảng giải, trực quan, dạy học nhóm
IV Hoạt động trên lớp:
1.Ổn định lớp: (1’) kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ : (3’)
1) Nước ta có những loại hình giao thông nào? Loại nào có vai trò quan trọng nhất trong vận chuyển hàng hoá? Tại sao?
2) Việc phát triển các dịch vụ điện thoại và Internet tác động ntn tới đời sống và kinh tế - xã hội?
Y/c:
1 Đường bộ, đường sắt, đường sông, đường hàng không, đường ống, đường thủy
- Đường bộ : vì có khối lượng vận chuyển hàng hóa và hành khách lớn nhất; phù hợp với đk địa hình nước ta
2 Vai trò : Có ý nghĩa chiến lược quan trọng
+ Là phương tiện để tiếp thu các tiến bộ KHKT
+ Cung cấp kịp thời các thông tin cho việc điều hành các hoạt động kinh tế xã hội + Phục vụ việc học tập vui chơi giải trí của nhân dân
+ Góp phần đưa nước ta nhanh chóng hoà nhập với nền kinh tế thế giới và khu vực
3 Bài mới
Trang 7Hoạt động 1(1’) : khởi động
Trong điều kiện kinh tế mở cửa và càng phát triển thì các hoạt động thương mại
và du lịch có tác dụng thúc đẩy sx và cải thiện đời sống , tăng cường quan hệ hợp tác với các nước trong khu vực và trên thế giới Tìm hiểu điều đó trong bài học hôm nay
* HĐ2: Tìm hiểu Thương mại
- Mục tiêu : Nhận biết được các đặc điểm
phát triển và phân bố của ngành thương mại và
du lịch ở nước ta
- Thời gian : 20 phút.
- Phương pháp : khai thác biểu đồ, trực quan,
BSL, phân tích, so sánh
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
GV: Đưa một số hình ảnh về hoạt động nội
thương ở nước ta, yc học sinh quan sát
HS đọc thông tin sgk + thực tế hiểu biết Hãy
cho biết :
1) Hiện nay các hoạt động nội thương có biến
chuyển ntn? (thay đổi căn bản, thị trường
thống nhất , lượng hàng hoá nhiều ,phát triển
mạnh mẽ rộng khắp)
2) Những thành phần kinh tế nào giúp nội
thương phát triển mạnh mẽ như vậy? (tư nhân
mang hàng hoá phân phối tới tận tay người tiêu
dùng)
- Quan sát H15.1 cho biết
3) Hoạt động nội thương tập trung phát triển
nhiều ở những vùng nào trong cả nước?It ở
vùng nào ? Tại sao? (đồng bằng sông Hồng,
sông Cửu Long, Đông Nam Bộ: là nơi đông
dân, thị trường tiêu thụ rộng, kinh tế phát
triển
4) Qua đó em có nhận xét gì về tình hình phát
triển của ngành nội thương?
5) Hãy xác định kể tên các trung tâm dịch vụ
I Thương mại
1 Nội thương
- Nội thương phát triển cả nước
là 1 thị trường thống nhất với hàng hoá dồi dào, đa dạng, tự
do lưu thông
- Phát triển mạnh, không đều ở các vùng
- Hà Nội và TP Hồ Chí Minh là
2 trung tâm thương mại dịch vụ lớn và đa dạng nhất nước ta
Trang 8thương mại lớn nhất ở nước ta?
Hạn chế của ngành nội thương nước ta là gì?
(sự phân tán, manh mún, hàng thật giả lẫn lộn
cùng tồn tại trên thị trường Lợi ích của người
kinh doanh chân chính và người tiêu dùng
chưa được bảo vệ Cơ sở vật chất khoa học kỹ
thuật chậm đổi mới)
- GV: Ngày nay sx đã được Quốc tế hoá không
một quốc gia nào có thể phát triển và tồn tại
một cách độc lập => các nước đã cùng trao đổi
hàng hoá và tham gia vào phân công lao động
Quốc tế Đó chính là các hoạt động ngoại
thương
- HS đọc thông tin SGK.
1) Cho biết vai trò quan trọng của các hoạt
động ngoại thương đối với nền kinh tế mở rộng
thị trường ở nước ta?
- GV: giải quyết đầu ra cho các sp trong nước
Đổi mới công nghệ , mở rộng sx, cải thiện đời
sống
- Quan sát H15.6 + Hiểu biết thực tế
2) Kể tên các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của
nước ta mà em biết?(gạo sản phẩm cây công
nghiệp, cá sa, cá ba tra, các loại tôm, hàng may
mặc, giày dép, đồ gốm, thủ công mỹ
nghệ than đá, dầu thô Ngoài ra hiện nay ta
còn xuất khẩu lao động ra thị trường nước
ngoàimang lại hiệu quả kinh tế lớn giúp xoá
đói giảm nghèo, giảm thất nghiệp)
3) Thị trường buôn bán lớn của nước ta đó là
thị trường nào? Tại sao?(Do vị trí địa lí thuận
lợi, có mối quan hệ mang tính truyền thống, có
nhiều nét tương đồng => dễ xâm nhập thị
trường.Tiêu chuẩn hàng hoá không cao phù
hợp với trình độ sx thấp của nước ta.)
- GV: Cùng với thương mại , du lịch đang trở
thành 1 ngành kinh tế quan trọng, là nhu cầu
không thể thiếu của con người
2 Ngoại thương
- Là hoạt động kinh tế đối ngoại của nước ta
- Các sản phẩm xuất khẩu chủ lực của nước ta là
+ Hàng công nghiệp nặng và khoáng sản
+ Hàng công nghiệp nhẹ và tiểu thủ công nghiệp
+ Hàng Nông - lâm - thuỷ sản
- Sản phẩm nhập khẩu chủ yếu :
1 số máy móc thiết bị, nguyên nhiên liệu và 1 số mặt hàng tiêu dùng, nhập khẩu lương thực thực phẩm (tỉ trọng nhỏ)
- Thị trường buôn bán lớn là Châu á - TBD
Trang 9* HĐ3: Tìm hiểu du lich
- Mục tiêu : Vận dụng để thấy được những
tiềm năng du lịch và ngành du lịch đang trở
thành ngành kinh tế quan trọng VN và tỉnh
QN
- Thời gian : 15 phút.
- Phương pháp : khai thác biểu đồ, trực quan,
BSL, phân tích, so sánh
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
Chia lớp thành 4 nhóm thảo luận 5 phút theo
nhiệm vụ được giao
- Nhóm 1,3 kể tên các tài nguyên du lịch thiên
nhiên nổi tiếng ở nước ta?
- Nhóm 2,4 kể tên các tài nguyên du lịch nhân
văn nổi tiếng ở nước ta?
*Tích hợp GDĐĐ (3’):
Liên hệ địa phương + GD bảo vệ MT:
? Địa phương em có những tài nguyên du lịch
nào? Theo em ngành du lịch ở địa phương còn
gặp những khó khăn gì? Đề xuất biện pháp giải
quyết?
Hs:
- Di tích lịch sử : Đền An Sinh, chùa Ngọa
Vân
- Xuống cấp các khu di tích, ô nhiễm môi
trường
- Nâng cao ý thức người dân, trách nhiệm các
ban ngành liên quan
Gv chốt:
- Nước ta có tới 44 khu bảo tồn thiên nhiên,
27 vườn quốc gia và các sân chim
+ Các công trình kiến trúc cổ : Phố cổ Hà Nội,
Hội An
+ Lễ hội dân gian: Đền Hùng, chùa Hương,
Hội Gióng,
+ Di tích lịch sử: Địa đạo Củ Chi, nhà tù Côn
Đảo, Hoả Lò, nghĩa trang Trường Sơn, ngã ba
Đồng Lộc
+ Địa phương : Di tích lịch sử Mường Phăng,
cầu Mường Thanh, đồi A1
II Du lich
- Tài nguyên du lịch tự nhiên: Phong cảnh đẹp, bãi tắm nổi tiếng, cảnh quan duyên hải, hải đảo, khí hậu tốt, các vườn rừng quốc gia với nhiều loài động thực vật quý hiếm
- Tài nguyên du lịch nhân văn: Các công trình kiến trúc, di tích lịch sử, lễ hội truyền thống, làng nghề truyền thống, các lễ hội văn hoá dân gian,
- Trong đó nhiều địa điểm du
Trang 102) Qua đó em có nhận xét gì về tiềm năng du
lịch ở VN và sự phát triển của ngành du lịch ở
nước ta?
- Nước sạch và bảo vệ môi trường:
- Việc phát triển du lịch cũng gây ô nhiễm môi
trường do rác thải…
lịch nổi tiếng đã được công nhận là di sản của thế giới: Vịnh Hạ Long, Cố Đô Huế, phố
cổ Hội An, Di tích Mỹ Sơn, Động Phong Nha, …
4 Củng cố (2')
Khoanh tròn vào ý em cho là đúng
1) Thành phần kinh tế giúp cho nội thương nước ta phát triển mạnh mẽ là:
2) Hoạt động ngoại thương tập trung nhiều nhất ở vùng nào?
5.Hướng dẫn về nhà (3')
- Trả lời câu hỏi - bài tập cuối bài sgk/60 Làm bài tập bản đồ: bài 15
- Chuẩn bị bài thực hành 16: Bút chì , bút màu, thước kẻ,
V Rút kinh nghiệm