Đọc kỹ bài thơ, đọc các chú thích, tóm lược những nét chính về tác giả và hoàn cảnh sáng tác bài thơ, tìm thêm những hình ảnh về lăng Bác và hình ảnh thể hiện tình cảm của người dân đố[r]
Trang 1Trường THCS Quang Trung
Tổ Ngữ văn
HƯỚNG DẪN NỘI DUNG TỰ HỌC Ở NHÀ TRONG THỜI GIAN NGHỈ DO DỊCH COVID-19
MÔN NGỮ VĂN LỚP 9 (Lần 4)
I/ PHẦN VĂN BẢN
Học sinh thực hiện các nội dung theo hướng dẫn sau
Bài: Mùa xuân nho nhỏ (Thanh Hải)
1 Đọc kỹ bài thơ, đọc phần chú thích và ghi lại những nét chính về tác giả, hoàn cảnh sáng tác bài thơ
2 Xác định thể thơ, bố cục và tóm tắt ý chính của mỗi phần Nêu mạch cảm xúc của tác giả thể hiện trong bài thơ
3 Tìm những từ ngữ, hình ảnh miêu tả mùa xuân của thiên nhiên, đất nước và từ ngữ, giọng điệu bộc lộ cảm xúc của tác giả; phân tích các phép tu từ được nhà thơ sử dụng, nêu rõ tác dụng biểu đạt nội dung cảm xúc của các phép tu từ đó
4 Khổ thơ 4,5 gợi cho em suy nghĩ thế nào về lẽ sống của nhà thơ? Tìm từ ngữ, hình ảnh mang ý nghĩa biểu tượng (nói lên mong muốn, ước nguyện của “ta”), các phép tu
từ giúp thể hiện tha thiết, mãnh liệt mong muốn đó; suy nghĩ về ý nghĩa của cách thay đổi từ ngữ xưng hô “tôi” sang “ta” Chỉ ra một vài biện pháp nghệ thuật và tác dụng của nó
5 Khái quát nghệ thuật nổi bật (thể thơ, nhạc điệu, ngôn ngữ, một số biện pháp nghệ thuật ) Qua bài thơ em cảm nhận được gì về nhà thơ Thanh Hải ? Từ những điều đã tìm hiểu phân tích ở trên, tìm hiểu ý nghĩa của nhan đề và rút ra ý nghĩa chủ đề của bài thơ; liên hệ suy nghĩ đến ý nghĩa chủ đề ấy trong hoàn cảnh cả nước, cả thế giới chống dịch Covid-19 hiện nay (mối quan hệ giữa mỗi người với mọi người; vai trò của mỗi
cá nhân trong cuộc chiến chống sự lây lan của dịch bệnh …)
Bài: Viếng lăng Bác (Viễn Phương)
1 Đọc kỹ bài thơ, đọc các chú thích, tóm lược những nét chính về tác giả và hoàn cảnh sáng tác bài thơ, tìm thêm những hình ảnh về lăng Bác và hình ảnh thể hiện tình cảm của người dân đối với Bác Hồ (tìm trên internet và lưu lại làm tư liệu)
2 Xác định thể thơ, bố cục và mạch cảm xúc của bài thơ
3 Phân tích ý nghĩa hình ảnh hàng tre bên lăng Bác trong khổ thơ đầu, chú ý giọng điệu, các xưng hô, cảm xúc của nhà thơ; tìm những câu thơ, mẩu chuyện nói về tình cảm của Bác với đồng bào miền Nam và của nhân dân miền Nam đối với Bác để hiểu sâu hơn tâm trạng, cảm xúc đó
4 Phân tích các khổ thơ còn lại theo trình tự chuyến vào thăm lăng Bác của nhà thơ Chú ý đến hình ảnh “mặt trời”, hình ảnh dòng người được nhà thơ miêu tả khi đứng trước lăng Qua đó em cảm nhận thế nào về thái độ tình cảm của nhà thơ, của mọi người dành cho Bác ? Phân tích ý nghĩa các hình ảnh ẩn dụ đặc sắc trong các khổ thơ
đó Phân tích cảm xúc nhà thơ qua động từ “nhói” và “ Vẫn biết … mà sao ….”
Trang 25 Khổ cuối: Cảm nhận về điệp ngữ “muốn làm” và các hình ảnh nhà thơ nguyện hóa thân Khái quát nghệ thuật nổi bật (thể thơ, giọng điệu, ngôn ngữ, một số biện pháp nghệ thuật ) Qua bài thơ em cảm nhận được gì về tâm trạng, tình cảm, cảm xúc của nhà thơ trong một lần viếng lăng Bác ?
II/ PHẦN TẬP LÀM VĂN
Bài: Cách làm bài nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích (SGK/64-68)
1 HS ôn lại kiến thức về kiểu bài Nghị luận về một tác phẩm truyện hoặc đoạn trích
đã được hướng dẫn tìm hiểu ở lần thứ 3
2 Tìm hiểu đề bài nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích: đọc kĩ các đề bài đã cho và trả lời câu hỏi bên dưới; bổ sung thêm: Đối tượng nghị luận (vấn đề nghị luận) của kiểu bài này có những dạng nào?
3 Tìm hiểu các bước làm bài: đọc kĩ toàn bộ phần nội dung trình bày ở phần II vài lần; đọc lại từng bước để hiểu kĩ hơn, chú trọng rút ra phương pháp, cách làm (Ví dụ: Tìm hiểu đề phải xác định được những gì? Làm thế nào để tìm được nhiều ý? Khi lập dàn bài: mỗi phần phải bảo đảm những nội dung cơ bản nào? Vì sao? Có thể trình bày dẫn chứng theo những cách nào? Khi viết bài cần chú trọng gì về lời văn? …)
4.Rút ra kiến thức: HS tự đúc rút kiến thức từ nội dung đã tìm hiểu (tham khảo thêm phần Ghi nhớ); chú trọng rút ra được dàn ý chi tiết cho kiểu bài này Phân biệt cách làm bài với các từ “suy nghĩ”, “phân tích”
5 Thực hiện yêu cầu luyện tập: Thực hiện các bước làm bài cho đề bài Suy nghĩ về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn Làng của nhà văn Kim Lân theo hướng dẫn
SGK trang 65, 66, 67 (Bước viết bài học sinh làm vào giấy kiểm tra, ghi đầy đủ thông tin cá nhân và nộp bài cho thầy, cô khi đi học lại Bài làm được lấy điểm hệ số 1 HS phải tự làm bài, không sao chép Bài làm phải viết rõ ràng cẩn thận, không gạch xóa tùy tiện, chữ viết đọc được)
Hướng dẫn thực hiện:
- Các nội dung ở trên học sinh trình bày vào vở soạn hoặc vở bài tập Ghi rõ ngày, tháng soạn, trả lời các câu hỏi hướng dẫn tự học theo từng đợt Các bài tự học của học sinh sẽ được thầy, cô kiểm tra đánh giá
- Học sinh thực hiện chu đáo các nội dung ôn tập, tự học vào vở soạn bài (hoặc vở bài tập) và nộp vở (bài làm trên giấy) để thầy, cô kiểm tra, đánh giá các nội dung tự học (theo hướng dẫn ở trên) khi đi học trở lại
CHÚC CÁC CON KHỎE MẠNH VÀ TỰ HỌC TỐT !
