Nguyên Phó Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội, Chuyên gia cao cấp, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội - GS.TSKH Vũ Minh Giang đã có nhiều công trình nghiên[r]
Trang 1Tận hiến với đời,
Tận Tâm với quê hương
Nhắc đến ơng là nhắc đến một trong
những nhà khoa học và chuyên gia
đầu ngành về lịch sử và một số chuyên
ngành trong lĩnh vực văn hĩa, giáo
dục Thực tế hơn 40 năm cơng tác và
phục vụ cho sự nghiệp chung, nhất
là trong sự nghiệp giáo dục - đào tạo,
đã khẳng định vai trị và năng lực của
GS.TSKH Vũ Minh Giang cả trong đào
tạo, trong nghiên cứu khoa học và
hoạt động thực tiễn Nguyên Phĩ Giám
đốc Đại học Quốc gia Hà Nội, Chuyên
gia cao cấp, Chủ tịch Hội đồng Khoa
học và Đào tạo, Đại học Quốc gia Hà
Nội - GS.TSKH Vũ Minh Giang đã cĩ
nhiều cơng trình nghiên cứu mang lại
những giá trị rất thiết thực và căn bản,
thể hiện rõ nét tư duy mạch lạc, khách
quan, cẩn trọng và tồn diện của một
nhà khoa học, một nhà giáo đầy trách
nhiệm và tâm huyết.
NHữNg tậN HiếN cHo Sự NgHiệp
Nếu khơng kể 2 năm nhập ngũ trực
tiếp cầm súng chiến đấu tại mặt trận phía
Nam (sau khi đã học năm thứ tư trường
Đại học tổng hợp Hà Nội), thì gS.tSKH
Vũ Minh giang phải mất 16 năm liền
“đèn sách” từ bậc đại học lên để cĩ được
học vị tSKH (bảo vệ Luận án tại Đại học
tổng hợp Lơmơlơxơp thuộc Liên Xơ cũ)
Và điều quan trọng nữa là niềm say mê, là
ý chí vươn lên để khơng ngừng bồi tụ cho
mình cĩ được những kiến thức sâu rộng
Năm 1972, cuộc kháng chiến chống
Mỹ, cứu nước ở vào thời điểm quyết liệt
Đang học năm thứ tư trường Đại học tổng hợp Hà Nội, ơng lên đường nhập ngũ và trực tiếp cầm súng chiến đấu ở chiến trường miền Nam Năm 1974, theo
sự điều động ơng được chuyển ra Bắc, trở lại trường Đại học tổng hợp Hà Nội và được phân cơng làm cán bộ giảng dạy của trường, bắt đầu sự nghiệp mới: dạy
học và nghiên cứu khoa học tuy cĩ một thời gian gián đoạn do phục vụ trong quân đội, nhưng bù lại, gS Vũ Minh giang đã cĩ được những trải nghiệm thực tế quý báu ngay nơi chiến trường
ác liệt của cuộc kháng chiến Đối với một người nghiên cứu và giảng dạy mơn lịch
sử, thực tiễn đĩ càng hữu ích hơn
Được xếp vào lớp cán bộ “nguồn” vừa
cĩ năng lực, vừa cĩ thực tiễn, năm 1980, ơng được cử đi làm nghiên cứu sinh ở
XuâN pHúc
GS.TSKH Vũ Minh Giang
Kỉ NiệM 33 NĂM NgÀY NHÀ giÁo Việt NAM (20/11/1982 - 20/11/2015)
Trang 2Giáo dục
Liên Xơ, tại trường Đại học tổng hợp Lơmơlơxơp – một trong những trường đại học lớn nhất và danh tiếng nhất thế giới thời kỳ đĩ Với chuyên ngành Lịch sử kinh tế, ơng đã thể hiện là một nghiên cứu sinh giàu tiềm năng, được các giáo
sư của trường quý mến và đánh giá cao
Năm 1985, ơng bảo vệ xuất sắc Luận án phĩ tiến sĩ, ngay năm sau (1986) ơng lại bảo vệ thành cơng Luận án tiến sĩ khoa học Đĩ là một kết quả khơng mấy người đạt được trong một thời gian ngắn Mặc
dù vậy, trong suy nghĩ của gS Vũ Minh giang, thực sự được cống hiến tri thức của mình cho sự nghiệp xây dựng quê hương đất nước mới là khát vọng lớn lao
và cháy bỏng nhất của ơng Về nước giữa những năm đầu của cơng cuộc đổi mới, rất nhiều khĩ khăn phải đối mặt Song, gS.Vũ Minh giang vẫn tin ở tương lai
phát triển của đất nước trên nền tảng của
sự đổi mới Bằng những nỗ lực khơng mệt mỏi của mình, ơng đã được giao đảm nhiệm nhiều cương vị khác nhau trong và ngồi trường đại học, từ chủ nhiệm Bộ mơn, đến phĩ chủ nhiệm, rồi chủ nhiệm Khoa và phĩ giám đốc Đại học Quốc gia
Hà Nội Ơng là phĩ tổng thư ký Hội Khoa học lịch sử Việt Nam từ năm 1991 đến
2003 Hiện gS.tSKH Vũ Minh giang là chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo ĐHQg Hà Nội, phĩ chủ tịch Hội đồng Di sản văn hĩa Quốc gia, phĩ chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, chủ nhiệm
Bộ mơn Lịch sử Việt Nam cổ trung đại
Ở cương vị nào, ơng cũng thể hiện tâm huyết và trình độ cao của một nhà nghiên cứu chuyên sâu
gS Vũ Minh giang là một nhà khoa học cĩ ý thức rất rõ về vai trị “đi trước
một bước” trong nghiên cứu, nhằm cĩ được những cơ sở khoa học đầy đủ, vững chắc để giải quyết và minh chứng các vấn đề thực tế yêu cầu Khơng chờ cho đến khi đủ điều kiện và các yếu tố liên quan, ngay từ năm 1998, ơng đã cùng các đồng nghiệp nghiên cứu để tổ chức 4 Hội thảo quốc tế về Việt Nam học với vai trị là trưởng ban tổ chức Đây cĩ thể coi
là tiền đề cho sự ra đời của Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển sau này thực tiễn phát triển của Viện trong hơn chục năm qua đã minh chứng về vai trị cần
cĩ của Viện đĩng gĩp vào tiến trình phát triển chung, cả trong hoạt động nghiên cứu và trong cơng tác đào tạo, nhất là đào tạo sau đại học với những vấn đề liên ngành về Việt Nam
Là một nhà giáo, đồng thời là một nhà
sử học, gS Vũ Minh giang đã cĩ sự kết XuâN pHúc
GS.TSKH Vũ Minh Giang trao đổi với Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng về những vấn đề phát triển giáo dục đại học và khoa học - cơng nghệ
Trang 3hợp chặt chẽ giữa giảng dạy và nghiên
cứu Hai hoạt động ấy tương hỗ cho
nhau, tạo nên hiệu quả cao hơn trong
công việc Ông là tác giả và đồng tác giả
của nhiều công trình nghiên cứu, nhiều
cuốn sách chuyên khảo và sách giáo trình
phục vụ giảng dạy trong đó có những
công trình được đánh giá rất cao do tác
dụng và giá trị thiết thực trong thực tiễn
như: “tiến trình lịch sử Việt Nam” (NXB
giáo dục), “giáo trình lịch sử Việt Nam”
(NXB chính trị Quốc gia), “Lịch sử Vùng
đất Nam Bộ” (chủ biên – NXB thế giới),
“Lịch sử Việt Nam – truyền thống và hiện
đại” (tác giả - NXB giáo dục), “Những
vấn đề lý luận và thực tiễn đặt ra trong
tình hình hiện nay” (NXB chính trị Quốc
gia)… cùng với đó là hàng trăm bài báo
chuyên đề của ông đã được đăng trên
các báo, tạp chí trong và ngoài nước,
được các nhà chuyên môn đánh giá cao
Nhiều hội thảo khoa học quan trọng về
lịch sử, về giáo dục, về Việt Nam học mà
ông trực tiếp là trưởng Ban tổ chức, là trưởng Ban thư ký Những công trình lịch
sử của ông được đánh giá cao và giúp làm sáng tỏ nhiều vấn đề cần được minh chứng cuốn “Lịch sử vùng đất Nam bộ”
là một trong những công trình như vậy
trong công tác giáo dục – đào tạo, nhà giáo Vũ Minh giang đã dành rất nhiều tâm huyết và thời gian cho công việc
Ông coi đó là sự nghiệp, là hạnh phúc
và cũng là trách nhiệm đối với thế hệ trẻ
“Với tôi, người thầy, nghề giáo nói chung
có hai điều thiêng liêng nhất phải có, đó
là tâm huyết với nghiệp làm thầy làm cô của mình và phải quan tâm tới chuyện mình là thế nào trong mắt các học trò” - giáo sư giang chia sẻ - “Nếu ai cũng tâm niệm điềm đó, chắc chắn ngành giáo dục
sẽ thay đổi nhiều các thầy cô đều hiểu học trò của mình cần cái gì, đôi khi họ hiểu học trò của mình hơn cả những nhà quản lý của ngành Nếu có tâm huyết,
họ sẽ có những hiến kế, đề xuất hay cho ngành còn nếu quan tâm tới hình ảnh của mình trong mắt học trò, họ sẽ biết
tự sửa mình để làm thầy cho đáng làm thầy” Không chỉ giảng dạy ở trong nước,
gS giang còn giảng ở nhiều trường đại học nước ngoài như ở Nhật Bản, Hoa Kỳ, pháp tại đây, ông được nhận nhiều giải thưởng cho quý như Huân chương cành
cọ Hàn lâmcủa chính phủ pháp… tâm huyết của nhà giáo Vũ Minh giang với nghề còn thể hiện ở sự trăn trở, ở những đóng góp cho sự nghiệp giáo dục – đào tạo trong nhà trường Ông là người khởi xướng và chỉ đạo công tác đổi mới tuyển sinh theo đề riêng của ĐHQgHN từ nhiều năm trước Ngay đối với vấn đề đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục hiện nay, giáo sư Vũ Minh giang cũng đưa ra những ý kiến, quan điểm rõ ràng, cụ thể
và gắn với thực tiễn, với xu hướng phát triển của thời đại
Năm 2010, trước thềm Đại lễ kỷ niệm
1000 năm thăng Long – Hà Nội, một trong những hoạt động học thuật lớn nhất, duy nhất và thiết thực nhất trong
Đề án được thủ tướng phê duyệt là Hội thảo quốc tế Hà Nội học với chủ đề: thủ
đô Hà Nội phát triển theo hướng bền vững tỏng bối cảnh biến đổi toàn cầu
ĐHQgHN được tin tưởng giao nhiệm vụ
là cơ quan thường trực tổ chức Hội thảo
Và, gS.tSKH Vũ Minh giang đảm nhiệm vai trò trưởng ban tổ chức Hội thảo ý nghĩa này
trong những năm gần đây, khi vấn
đề biển Đông và cuộc đấu tranh và chủ quyền Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng
Sa và trường Sa đòi hỏi ngày càng cao
sự góp sức của các nhà sử học, gS.tSKH
Vũ Minh giang đã lao vào sự nghiệp này với những bài viết và hoạt động có tính chiến đấu cao Đặc biệt là công trình “cơ
sở học về chủ quyền Việt Nam trên hai quần đảo Hoàng Sa và trường Sa” đăng trên tạp chí Khoa học và công nghệ của
Bộ Khoa học và công nghệ, được giới chuyên môn trong và ngoài nước đánh giá cao
Hiện nay, với tư cách là phó chủ nhiệm
GS.TSKH Vũ Minh Giang trong lần gặp Chủ tịch nước Trương Tấn Sang
Kỉ NiệM 33 NĂM NgÀY NHÀ giÁo Việt NAM (20/11/1982 - 20/11/2015)
Trang 4Giáo dục
đề án cấp Nhà nước, gS.tSKH Vũ Minh giang cùng với gS phan Huy Lê và nhiều nhà sử học đầu ngành đang tập trung cơng sức cho việc xây dựng một cơng trình Lịch sử Việt Nam cĩ tầm cỡ với dung lượng lên tới 25 tập thơng sử và 5 tập biên niên Đây sẽ là bộ Lịch sử dân tộc lớn nhất từ trước tới nay…
tậN tâM Với Quê HươNg VÀ cộNg ĐồNg
gS.tSKH Vũ Minh giang sinh ra trong một gia đình cĩ truyền thống yêu nước
và cách mạng Bố ơng quê ở xã Minh tân, huyện thủy Nguyên và mẹ ơng quê
ở xã Đơng phương, huyện Kiến thụy, thành phố Hải phịng Nhưng trong kháng chiến chống thực dân pháp, cả hai ơng bà đều lên chiến khu tham gia các hoạt động kháng chiến, gặp nhau và
nên duyên vợ chồng ở đĩ Năm 1951, cậu bé Vũ Minh giang chào đời ngay tại chiến khu khi cuộc kháng chiến cịn hết sức cam go, cuộc sống thiếu thốn mọi bề nhưng với ơng, Hải phịng là quê hương gốc, ơng thường xuyên theo sát những bước phát triển của thành phố cảng, vui niềm vui của quê, trăn trở cùng những khĩ khăn của quê hương
Dù làm gì, ở đâu, ơng cũng sẵn sàng đem tâm huyết và trí tuệ của mình đĩng gĩp cho quê hương bằng những cơng việc cụ thể gần đây nhất, năm 2014, khi Hải phịng được giao tổ chức Lễ khai mạc năm du lịch, gS.tSKH Vũ Minh giang được mời tham gia đĩng gĩp xây dựng kịch bản chương trình Ơng đã đưa ra ý tưởng tổ chức làm nổi bật những nét đẹp truyền thơng của nền văn minh lúa nước,
được Ban tổ chức đồng tình Nhiều vấn
đề được cho là phức tạp về học thuật, thành phố đều mời gS giang tham gia
ý kiến và ơng đã cĩ những tiếng nĩi tích cực, những minh chứng cĩ tính thuyết phục cao Ơng cịn tham gia trong Ban biên soạn Bộ lịch sử thành phố Hải phịng với vai trị là một cảng biển từ hàng trăm năm về trước; đĩng gĩp ý kiến và Báo cáo chính trị trình Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ XV…
Với quê hương là thế - ơng vẫn luơn tận tâm, vẫn luơn sống cĩ nghĩa cĩ tình Bởi “quê hương mỗi người chỉ một” và ơng cũng khơng thể là ngoại lệ
GS.TSKH Vũ Minh Giang và GS.VS Phan Huy Lê báo cáo với Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng về Dự án "Hào khí Thăng Long".