CHỦ ĐỀ: HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG- DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU.. TIẾT 3: DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU..[r]
Trang 1Đó là dòng điện xoay chiều nên không có
kí hiệu “+” ; “-”
Nhà em sử dụng
điện lưới quốc gia,
tại sao trên các ổ
lấy điện không có
kí hiệu “+” ; “-” ?
C¸c em cïng kh¸m ph¸ nhÐ !.
Dòng điện xoay chiều được tạo
ra như thế nào
nhỉ ?
Trang 2CHỦ ĐỀ: HIỆN TƯỢNG CẢM ỨNG- DÒNG
ĐIỆN XOAY CHIỀU
TIẾT 3: DÒNG ĐIỆN XOAY
CHIỀU
Trang 3Ti t ế 3: Dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
Đặc điểm của đèn LED là mỗi đèn chỉ cho dòng điện chạy qua theo một chiều nhất định
1 Thí nghiệm: Mắc vào hai đầu của một cuộn dây dẫn hai đèn LED( một đèn màu đỏ, một đèn màu vàng) song song và ng ợc chiều nhau nh hình 33.1.
+ Nghiên cứu bài 31, các em đã biết nhờ vào nam châm, ta có thể tạo ra đ ợc dòng điện cảm ứng.
+ Trong thí nghiệm này chúng ta dựa vào đèn LED kiểm tra xem, khi đ a nam châm từ ngoài vào trong ống dây thì dòng điện cảm ứng có cùng chiều với tr ờng hợp kéo nam châm từ trong
cuộn dây ra ngoài không?
* Các em hãy dự đoán?
Trang 4C1: Làm TN và trả lời các câu hỏi điền vào bảng 1
Làm thí
nghiệm Số đ ờng sức từ xuyên qua S
biến đổi nh thế
nào?
Có dòng
điện cảm ứng không?
Đèn nào sáng? Chiều dòng điện trong hai tr ờng
hợp có gì khác
nhau?
Đ a nam
châm từ
ngoài vào
trong cuộn
dây
Đ a nam
châm từ
trong ra
ngoài cuộn
dây
Chú ý: Khi đ a nam châm vào hoặc ra khỏi ống dây phải thao tác nhanh mới dễ quan sát hiện t ợng.
Trang 5N S
Trang 6C1: Làm TN và trả lời các câu hỏi điền vào bảng 1
Làm thí
nghiệm từ xuyên qua Số đ ờng sức
S biến đổi nh thế nào?
Có dòng
điện cảm ứng không?
Đèn nào sáng? điện trong hai tr Chiều dòng
ờng hợp có gì khác nhau?
Đ a nam
châm từ
ngoài
vào trong
cuộn dây
Đ a nam
châm từ
trong ra
ngoài
cuộn dây
giảm
có
có
tăng một đèn LED sáng
đèn LED thứ hai sáng
ng ợc chiều nhau
Trang 7Số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây tăng thì
dòng điện cảm ứng trong cuộn dây có chiều ng ợc với chiều dòng điện cảm ứng khi số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện đó giảm.
1 Thí nghiệm:
2 Kết luận:
Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
Số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây tăng thì
dòng điện cảm ứng trong cuộn dây có chiều nh thế nào với
chiều dòng điện cảm ứng khi số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện đó giảm?.
+ Nếu liên tục đ a NC vào và kéo NC ra khỏi cuộn dây dẫn kín thì trong cuộn dây xuất hiện dòng điện luân phiên đổi
chiều.
Trang 8N S
Trang 9Số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây tăng thì
dòng điện cảm ứng trong cuộn dây có chiều ng ợc với chiều
dòng điện cảm ứng khi số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện đó giảm.
1 Thí nghiệm:
2 Kết luận:
Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
Nếu liên tục đ a NC vào và kéo NC ra khỏi cuộn dây dẫn
kín thì trong cuộn dây xuất hiện dòng điện luân phiên đổi
chiều.
Đến đây ta có thể trả lời đ ợc câu hỏi: Dòng điện xoay chiều là
gì?
Dòng điện luân phiên đổi chiều theo thời gian gọi là dòng điện
xoay chiều
3 Dòng điện xoay chiều:
Trang 10Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
II Cách tạo ra dòng điện xoay chiều:
1 Cho nam châm quay tr ớc cuộn dây dẫn kín:
C2: Hãy phân tích xem số đ ờng sức
từ xuyên qua tiết diện S của cuộn
dây biến đổi nh thế nào khi cho nam
châm quay tr ớc cuộn dây dẫn kín
Từ đó suy ra dòng điệm cảm ứng
xuất hiện trong cuộn dây có chiều
biến đổi nh thế nào?
C2: + Khi cực N của nam châm lại
gần cuộn dây thì số đ ờng sức từ
xuyên qua tiết diện S của cuộn dây
tăng.
+ Vậy dòng điện cảm ứng xuất hiện trong cuộn dây là dòng điện xoay chiều.
+ Khi nam châm quay liên tục thì số
đ ờng sức từ xuyên qua S luân phiên
tăng giảm.
C2: + Khi cực N của nam châm lại
gần cuộn dây thì số đ ờng sức từ
xuyên qua tiết diện S của cuộn dây
tăng hay giảm?.
+ Khi cực N ra xa cuộn dây thì số đ
ờng sức từ xuyên qua S giảm
+ Khi cực N ra xa cuộn dây thì số đ
ờng sức từ xuyên qua S biến đổi nh
thế nào?
Trang 111
2
Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
II Cách tạo ra dòng điện xoay chiều:
1 Cho nam châm quay tr ớc cuộn dây dẫn kín:
2 Cho cuộn dây dẫn quay trong từ tr ờng:
C3: Dựa vào hình ảnh trên
Hãy phân tích xem số đ ờng
sức từ xuyên qua tiết diện S
của cuộn dây biến thiên nh
thế nào khi cuộn dây quay,
từ đó suy ra nhận xét về
chiều của dòng điện cảm
ứng xuất hiện trong cuộn
dây dẫn kín.
C3:+ Khi cuộn dây quay từ
vị trí 1 sang vị trí 2 thì số đ
ờng sức từ xuyên qua tiết
diện S tăng.
+ Khi cuộn dây từ vị trí 2
quay tiếp thì số đ ờng sức từ
giảm
+ Nếu cuộn dây quay liên tục thì số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện
S của cuộn dây luân phiên tăng, giảm.Vậy dòng điện cảm ứng xuất hiện trong cuộn dây là dòng điện xoay chiều
Trang 12Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
II Cách tạo ra dòng điện xoay chiều:
1 Cho nam châm quay tr ớc cuộn dây dẫn kín:
2 Cho cuôn dây dẫn quay trong từ tr ờng:
3 Kết luận:
Trong cuộn dây dẫn kín, dòng điện cảm ứng xoay chiều xuất hiện khi nào?
Trong cuộn dây dẫn kín, dòng điện cảm ứng xoay chiều xuất hiện khi cho nam châm quay tr ớc cuộn dây hay cho cuộn dây quay trong từ tr ờng.
Dòng điện xoay chiều có gì khác so với dòng điện một chiều?
+ Dòng điện xoay chiều là có chiều luân phiên thay đổi theo thời gian.
+ Dòng điện một chiều là có chiều không thay đổi theo thời gian.
Trang 13Dòng điện một chiều có hạn chế là không truyền tải đi xa, sản xuất tốn kém, gây ô nhiễm môi tr ờng, sử dụng ít tiện lợi.
Dòng điện xoay chiều có nhiều u điểm hơn dòng điện một chiều
và khi cần có thể chỉnh l u thành dòng điện một chiều bằng thiết
bị đơn giản.
- Sản xuất các thiết bị chỉnh l u để chuyển đổi dòng xoay chiều thành dòng một chiều khi cần sử dụng dòng một chiều.
-Tăng c ờng sản xuất và sử dụng dòng điện xoay chiều.
* Để bảo vệ môi tr ờng:
* Để bảo vệ môi tr ờng chúng ta phải làm gì?
Trang 14N S
Nam chõm
Cuộn dõy
Đốn
Sắt
Tiết37:dòng điện xoay chiều
I Chiều của dòng điện cảm ứng:
II Cách tạo ra dòng điện xoay chiều:
III Vận dụng:
C4: Hình vẽ bên vẽ một cuộn dây dẫn
kín có thể quay trong từ tr ờng của một
nam châm Hai đèn LED khác màu,
mắc song song ng ợc chiều vào hai đầu
cuộn dây tại cùng một vị trí Khi cho
cuộn dây quay, hai bóng đèn bật sáng,
vạch ra hai nửa vòng sáng đối diện
nhau Giải thích tại sao mỗi bóng đèn
lại chỉ sáng trên nửa vòng tròn.
C4: Khi khung quay nửa vòng
tròn thì số đ ờng sức từ qua
khung giảm, một trong hai đèn
LED sáng Trên nửa vòng tròn
sau, số đ ờng sức từ tăng nên
dòng điện đổi chiều, đèn thứ
hai sáng.
Trang 15Qua bài này em hãy cho biết:
+ Dòng điện xoay chiều xuất hiện trong cuộn dây dẫn kín khi
số đ ờng sức từ xuyên qua tiết diện S của cuộn dây dẫn kín
luân phiên tăng, giảm.
+ Điều kiện xuất hiện dòng điện cảm ứng xoay chiều?
+ Dòng điện xoay chiều là gì?
+ Dòng điện luân phiên đổi chiều theo thời gian gọi là dòng
điện xoay chiều.
+ Em hãy cho biết cách tạo ra dòng điện xoay chiều?
+ Trong cuộn dây dẫn kín, dòng điện cảm ứng xoay chiều xuất hiện khi cho nam châm quay tr ớc cuộn dây hay cho cuộn dây quay trong từ tr ờng.
Ghi nhớ
Trang 16III Vận dụng:
Trục quay
A
B
Trục quay
Bài 33.2( SBT-Tr41)
Bố trí TN nh hình vẽ, tr ờng
hợp nào d ới đây trong cuộn
dây dẫn kín xuất hiện dòng
điện cảm ứng:
A Nam châm đứng yên, cuộn dây quay
quanh trục PQ.
B Nam châm và cuộn dây đều quay quanh trục PQ.
C Nam châm và cuộn dây chuyển động cùng chiều luôn cách
đều nhau.
D Cuộn dõy đứng yờn, đưa nam chõm lại gần hay ra xa cuộn
dõy.
D
Bạn đã trả lời
đúng
Trang 17N S
O
A
- Treo mét thanh nam ch©m lªn mét sîi
d©y mÒm, th¶ cho nam ch©m ®u ® a
quanh vÞ trÝ c©n b»ng OA nh h×nh vÏ
Dßng ®iÖn c¶m øng xuÊt hiÖn trong
cuén d©y dÉn lµ dßng ®iÖn g×? T¹i sao?
Bµi 33.4( SBT-Tr41)
Tr¶ lêi: - Khi th¶ cho nam ch©m ®u ® a
quanh vÞ trÝ c©n b»ng OA nh h×nh vÏ th×
sè ® êng søc tõ xuyªn qua tiÕt diÖn cña
cuén d©y lu©n phiªn t¨ng, gi¶m nªn
dßng ®iÖn c¶m øng xuÊt hiÖn trong
cuén d©y dÉn lµ dßng ®iÖn xoay chiÒu.
Trang 18DÆn dß:
+ VÒ nhµ häc bµi n¾m ch¾c kiÕn thøc cña bµi
+ §äc phÇn “Cã thÓ em ch a biÕt”
+ Lµm bµi tËp 33.1 trong SBTVL9-trang 41 + §äc tr íc bµi 34 trong SGK.
Trang 19Bµi häc
kÕt thó c t¹i
®©y
C¶m ¬n c¸ c thÇy c«
gi¸o vµ c¸ c em häc
sinh !