NGỮ VĂN 6: BỨC TRANH CỦA EM GÁI TÔI

Viết đoạn văn (khoảng 7 đến 10 dòng) miêu tả hình dáng của nhân vật Kiều Phương trong truyện “Bức tranh của em gái tôi”.. 2..[r]

BỨC TRANH CỦA EM GÁI TÔI

Tạ Duy Anh

I.Tìm hiểu chung (HS tìm hiểu bài và điền vào dấu … )

1 Tác giả: sgk

2 Tác phẩm:

a Thể loại, Phương thức biểu đạt :

b Xuất xứ: Truyện ngắn “Bức tranh của em gái tôi” của Tạ Duy Anh đạt

giải của báo Thiếu niên tiền phong tổ chức với chủ đề " ".

II Tìm hiểu văn bản

1 Nhân vật người anh

a Thái độ thường ngày đối với em gái:

Thường ngày, người anh có thái độ như thế nào với em gái ? (HS Trả lời)

b Khi tài năng của Mèo được phát hiện:

Khi mọi người phát hiện ra tài hội họa của Kiều Phương, ai cũng vui duy chỉ

có người anh là buồn vì thấy mình bất tài, bị đẩy ra ngoài, bị cả nhà tạm quên Với tâm trạng ấy, người anh thiếu thân thiện và hay gắt gỏng với em gái của mình Người anh mang tâm trạng buồn, bực bội, khó chịu vì ghen tị với người hơn mình Đây là biểu hiện tâm lí dễ gặp ở mọi người, nhất là ở tuổi thiếu niên, đó là lòng tự

ái và mặc cảm, tự ti khi thấy ở người khác có tài năng nổi bật ……… (hs có thể

bộc lộ suy nghĩ của cá nhân mình về biểu hiện tâm lí này, liên hệ bản thân, nếu hs là nhân vật người anh thì có ghen tị với em không ?)

c Tâm trạng người anh khi đứng trước bức tranh đoạt giải của em:

- Ngỡ ngàng: Vì bức tranh đẹp ngoài sức tưởng tượng

- Hãnh diện: Vì em mình thật giỏi, thật tài năng

- Xấu hổ: Vì mình xa lánh em, với em, không hiểu em và tầm thường hơn em

Người anh đã nhận ra của mình, nhận ra tình cảm trong sáng, lòng nhân hậu của em gái, thực sự xấu hổ, hối hận

2 Nhân vật người em:

- Ngoại hình:

- Tính tình:

Sự , , nhân hậu và năng khiếu của Kiều Phương

đã cảm hoá được , làm thay đổi suy nghĩ và hành động của

III Tổng kết

1 Nội dung:

- Sự chiến thắng của tình cảm trong sáng, nhân hậu đối với tính ghen ghét, đố kị

- Truyện đề cao sức mạnh của nghệ thuật: nghệ thuật chân chính có sức cảm hoá mạnh mẽ đối với con người, hướng con người tới những điều tốt đẹp

2 Nghệ thuật:

- Kể chuyện bằng ngôi hồn nhiên, chân thực

- Miêu tả tinh tế, diễn biến tâm lí nhân vật

IV Luyện tập

1 Viết đoạn văn (khoảng 7 đến 10 dòng) miêu tả hình dáng của nhân vật Kiều Phương trong truyện “Bức tranh của em gái tôi”

2 Viết đoạn văn (từ 12 đến 15 dòng) bày tỏ suy nghĩ của em về tính tình của nhân vật người anh trong truyện “Bức tranh của em gái tôi”

DẶN DÒ

- Học ghi nhớ

- Chuẩn bị bài So sánh (tt)

SO SÁNH (tiếp theo)

I Tìm hiểu bài

Đoạn thơ SGK/41

-Những ngôi sao…

Chẳng bằng mẹ…

» So sánh không ngang bằng.

-Mẹ là ngọn gió…

» So sánh ngang bằng.

Đoạn văn SGK/42

-Chiếc lá tựa mũi tên…như

con chim bị thương…

» Gợi hình ảnh cụ thể, sinh

động

II Bài học

1 Các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng

+ So sánh không ngang bằng

2 Tác dụng của phép so sánh:

+ Gợi hình + Giúp cho việc miêu

tả sự vật, sự việc được cụ thể, sinh động.

+ Biểu hiện tư tưởng, tình cảm sâu sắc.

I. Luyện tập: BT1,2/43

DẶN DÒ

- Học ghi nhớ

- Làm bài tập vào vở

Văn bản

VƯỢT THÁC

(Trích “Quê nội”)-Võ Quảng

I.Đọc-Tìm hiểu chú thích:

1.Tác giả: Võ Quảng (1920-2007), quê ở Quảng Nam

2.Tác phẩm:

a).Thể loại: truyện dài

b).Xuất xứ: Trích chương 11, truyện “Quê nội’

c).Đại ý: Bài văn-đoạn trích- miêu tả cảnh con thuyền vượt thác của dượng

Hương Thư trên sông Thu Bồn

II.Đọc-Tìm hiểu văn bản:

1.Cảnh quan thiên nhiên theo hành trình vượt thác:

-Bãi dâu…bạt ngàn

-Thuyền bè tấp nập

-Vườn tược um tùm

-Chòm cổ thụ đứng trầm ngâm

-Nước từ trên cao…chảy đứt đuôi rắn

-Những cây to…như những cụ già

->Nghệ thuật: so sánh, nhân hóa; từ ngữ gợi hình ảnh.

=>Phong cảnh thiên nhiên đa dạng, phong phú, rộng lớn, hùng vĩ

2.Hình ảnh dượng Hương Thư:

a)Trong đời thường:

- Nói năng nhỏ nhẻ, tính nết nhu mì, ai gọi cũng vâng vâng dạ dạ…->hiền lành, chân chất

b)Trong cuộc vượt thác:

-Ngoại hình: cởi trần…quai hàm bạnh ra, cặp mắt nảy lửa…

-Động tác: ghì chặt đầu sào, thả sào, rút sào rập ràng…

->Nghệ thuật:so sánh, dùng động từ gợi tả mạnh.

=>Con người lao động ngoan cường, dũng mãnh trước thiên nhiên

III.Ghi nhớ:

-Học GN SGK/41

IV.Luyện tập:

-Làm BT phần Luyện tập SGK/41

Dặn dò:

-Học I,III

-Làm BT phần Luyện tập SGK/41

-Soạn bài tiếp theo

LUYỆN NÓI

VỀ QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH VÀ NHẬN XÉT

TRONG VĂN MIÊU TẢ

I – Yêu cầu, vai trò, tầm quan trọng và ỹ nghĩa của luyện nói:

- Học sinh biết trình bày trước tập thể để mạnh dạn, tự tin

- HS nói rõ ràng, mạch lạc,…

II - Nội dung thực hành luyện nói

1 - Lập dàn ý và trình bày ý kiến của mình trước lớp:

a) Nhân vật Kiều Phương:

- Là một hình tượng đẹp

- Hình dáng: Gầy, thanh mảnh, mặt lọ lem, mắt sáng, miệng rộng, răng khểnh

- Tính cách: Hồn nhiên, trong sáng, nhân hậu, độ lượng, tài năng

2 – Trình bày dàn ý về người thân:

- Làm nổi bật đặc điểm về một người thân của mình

3 – Trình bày sự so sánh các hình ảnh:

- Bầu trời như một ánh hào quang khổng lồ

- Vầng trăng như một đồng tiền vàng giữa cánh đồng sao

- Cây cối như lung linh, lấp lánh dưới những tia nắng vàng rực

4 – Quang cảnh một buổi sáng trên biển:

- Sóng biển như được gieo vào những hạt kim cương lấp lánh

những con thuyền là những dãy núi nối nhau vượt ra khơi

5 – Trình bày hình ảnh người dũng sĩ theo trí tưởng tượng của em:

Dặn dò: soạn bài tiếp theo

CHƯƠNG TRÌNH ĐỊA PHƯƠNG TIẾNG VIỆT

Bài tập luyện tập

1 Điền ch/tr vào dấu …

…ái cây, ….ờ đợi, ….uyển chỗ, ….ải qua, … ôi chảy, ….ơ trụi, nói … uyện, chương … ình, … ẻ tre.; chăm …ỉ; …ấn chỉnh; …anh thủ;

2- Điền s/x vào dấu …

…ấp ngửa, …ản …uất, …ơ …ài, bổ …ung, …ung kích, …ua đuổi, cái …ẻng, …uất hiện, chim …áo, …âu bọ;

3- Điền r/d/gi vào dấu …

…ũ ượi, …ắc …ối, ….ảm …á, ….áo …ục, ….ung …inh, ….ùng …ợn, ….ang sơn, rau iếp, …ao kéo, ….ao kèo, ….áo mác;

4 Lựa chọn từ vây/ dây; giết/ diết; dẻ/vẻ; điền vào dấu ……

a ……….cá; ……… sợi, ………… điện, ……… cánh, ………… dưa, ……… phút, bao ………

b ……… giặc, da …………, …………văn, chữ ………, ……….chết.

c hạt ……, da ……., ……… vang, văn ……, …… lau, mảnh ………., ……… đẹp, …… rách.

Câu 5: Các từ cần điền lần lượt là: buộc, buột, duộc (hay giuộc), tuộc, đuột, chuột, chuột, muốt, chuộc.

Câu 5: Điền ? , ~

Ve tranh, biêu quyết, dè biu, bun run , dai dăng, ngày giô, lô mãng, cô lô; ngâm nghi; nghi học; nghi suy;

(HS hoàn thành các bài tập)

PHƯƠNG PHÁP TẢ CẢNH

1 – Cách làm văn tả cảnh:

+ Xác định được đối tượng miêu tả

+ Quan sát, lựa chọn được những hình ảnh tiêu biểu + Trình bày những điều quan sát được theo một thứ tự

2 - Bố cục của bài văn tả cảnh: Gồm 3 phần:

a) Mở bài:

Giới thiệu cảnh được tả

b) Thân bài:

Tập trung tả cảnh vật chi tiết theo trình tự

c) Kết bài:

Phát biểu cảm tưởng, nhận xét về cảnh vật đó

3 - Luyện tập:

Lập dàn ý các đề trong bài : Bài viết số 5