Phát triển năng lực: Rèn cho học sinh năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực hợp tác; năng lực giao tiếp trong việc lắng[r]
Trang 1- Tiết 76
Tập làm văn
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN MIÊU TẢ
A Mục tiêu
1 Kiến thức:
- Nhận biết: Mục đích của miêu tả
- Thông hiểu: Cách thức miêu tả
- Vận dụng: bước đầu nhạn diện được thể loại miêu tả
2 Kĩ năng:
- Kĩ năng bài học: Nhận diện được đoạn văn, bài văn miêu tả Bước đầu xác định được nội dụng cảu một đoạn văn hay bài văn miêu tả, xác định dặc điểm nổi bật cảu đối tượng được miêu tả trong đạon văn hay bài văn miêu tả
- Kĩ năng sống cần giáo dục: Giao tiếp , nhận thức, suy nghĩ sáng tạo
3 Thái độ:
- Yêu thích bộ môn, có cái nhìn đẹp với thiên nhiên cuộc sống
- GD bảo vệ MT: Ra đề văn miêu tả có liên quan đến môi trường
- GD đạo đức: Giáo dục phẩm chất tự lập, tự tin, tự trọng, có trách nhiệm với bản
thân, có tinh thần vượt khó, yêu quê hương, đất nước, có trách nhiệm với cộng đồng => GD giá trị sống: TRÁCH NHIỆM, TÔN TRỌNG, YÊU THƯƠNG, TRUNG THỰC, KHOAN DUNG, ĐOÀN KẾT, HỢP TÁC, HÒA BÌNH, TỰ DO
4 Phát triển năng lực: Rèn cho học sinh năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn
đề, năng lực sáng tạo, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực hợp tác; năng lực giao tiếp trong việc lắng nghe tích cực, thể hiện sự tự tin chủ động trong việc
chiếm lĩnh kiến thức bài học
B Chuẩn bị
- GV: nghiên cứu SGK, bộ chuẩn kiến thức, SGV, soạn giáo án, tài liệu tham khảo
- HS: trả lời mục I
C Phương pháp
- Phương pháp phân tích ngữ liệu,vấn đáp, thảo luận nhóm, thực hành có hướng dẫn
D Tiến trình giờ dạy và giáo dục
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài mới
HĐ1: GV giới thiệu bài (1’)
Hoạt động 2 (18’)
- Mục tiêu : Tìm hiểu thế nào là văn miêu tả
- Phương pháp :Vấn đáp, phân tích ngữ liệu.
- kĩ thuật : Động não
*HS đọc 3 tình huống trong BT 1 (15’)
- 3 nhóm thảo luận – mỗi nhóm trả lời một tình
I Thế nào là văn miêu tả
1 Khảo sát và phân tích ngữ liệu (15)
a Những tình huống cần dùng văn miêu tả.
Trang 2huống
-> HS nhận xét -> GV chốt ý đúng
? Hãy nêu một số tình huống tương tự?
- 3 nhóm cử đại diện nêu 2 tình huống / 1 nhóm
-> HS nhận xét -> GV chốt lại
* GV: Trong các tình huống vừa nêu chúng ta đã
dùng văn miêu tả
? Nhận xét thế nào là văn miêu tả?
- Giúp mọi người hình dung những đặc điểm, tính
chất nổi bật của một sự vật, sự việc, con người,
phong cảnh => tái hiện cảnh và người
? Vậy khi nào thì phải dùng văn miêu tả?
- Khi cần tái hiện hoặc giới thiệu với ai đó về một
sự vật, một con người mà được giới thiệu chưa thấy
hoặc chưa hình dung ra
? Quan sát đoạn 1(T3) và đoạn “cái chàng Dế
Choắt hang tôi” (T4) và cho biết 2 đoạn văn có
giúp em hình dung được đặc điểm nổi bật của 2
chú dế? Tại sao?
- Có, vì tác giả đã miêu tả từng bộ phận cụ thể trên
cơ thể của 2 chú dế để ta hình dung được ngoại
hình của 2 chú dế
? Dế Mèn có đặc điểm gì nổi bật về ngoại hình?
Những chi tiết hình ảnh nào giúp em thấy điều
đó?
- Dế Mèn to khỏe, mạnh mẽ -> là TN cường tráng
- Đôi càng, cái vuốt, đôi cánh, cái đầu, cái răng
? Dế Choắt có gì nổi bật và khác Dế Mèn ở chỗ
nào? Dựa vào đâu em biết điều đó?
- Tác giả cũng tả từng bộ phân thể hiện sức khỏe
của Dế Choắt
-> khác Dế Mèn, Dế Choắt yếu đuối, đối lập với Dế
Mèn
? Em hiểu như thế nào về văn miêu tả? Làm thế
nào để có thể miêu tả được?
- 2 HS nêu -> GV chốt và cho HS đọc ghi nhớ
*GV: Bản chất của văn miêu tả và yêu cầu đối với
người viết là làm nổi bật được các đặc điểm cụ thể
và tính chất tiêu biểu của sự vật, con người để
người đọc hình dung và nhận ra ngay sự vật, con
người được miêu tả Muốn thế người viết phải
biết quan sát và dẫn ra được hình ảnh cụ thể, tiêu
biểu nhất của sự vật, con người
b Những đoạn văn miêu tả tiêu biểu.
*ĐV tả DM: “ Bởi tôi ăn
uống điều độ râu”
- Đặc điểm: Cường tráng, khoẻ mạnh
* ĐV tả D Choắt: “Cái
chàng như hang tôi”
- Đặc điểm: gầy gò, ốm yếu
2 Ghi nhớ.
Trang 3Hoạt động 3 (20’)
- Mục tiêu:Hướng dẫn
HS vận dụng KT luyện
tập
- PP: Vấn đáp, giải
thích
- KT: Động não, hoạt
động nhóm
- Chia 3 nhóm thảo
luận 3 đoạn
-> Mỗi nhóm cử đại
diện trình bày
-> Nhóm khác nhận xét
-> GV đánh giá
* Yêu cầu phải tìm các
chi tiết, hình ảnh minh
họa cho nhận xét
- HS đọc yêu cầu
- Chia 2 dãy chuẩn bị 2
đề -> trình bày -> Nhận
xét
1 HS đọc thêm
II Luyện tập
1.BT 1 (16) a) Đoạn 1:
- Đặc tả Dế Mèn vào độ tuổi “TN cường tráng”
- Đặc điểm nổi bật: to khỏe và mạnh mẽ
- Chi tiết: càng: mẫm bóng, vuốt, thân hình, đầu, răng, râu
b) Đoạn 2:
- Tái hiện lại hình ảnh chú bé Lượm
- Đặc điểm nổi bật: một chú bé nhanh nhẹn, vui
vẻ, hồn nhiên
- Chi tiết: loắt choắt, chân: thoăn thoắt, miệng huýt sáo, đi: nhảy nhót
c) Đoạn 3:
- Cảnh một vùng bãi ven ao, hồ ngập nước sau mưa
- Đặc điểm nổi bật: thế giới động vật sinh động, ồn
ào, huyên náo
- Chi tiết: + cua cá tấp nập xuôi ngược
+ cãi cọ om xòm 4 góc đầm
+ bì bõm lội bùn tím cả chân
2 BT 2 (17) a) Đặc điểm nổi bật của mùa đông
- Lạnh lẽo và ẩm ướt (gió bấc, mưa phùn )
* Thiên nhiên
- Đêm dài, ngày ngắn
- Bầu trời âm u (ít trăng sao, nhiều mây, sương mù )
- Cây cối trơ trụi, khẳng khiu, lá vàng rụng nhiều
- Mùa của các loại hoa chuẩn bị cho mùa xuân (đào, hồng, mơ, mai, mận )
* Con người:
- Mặc nhiều quần áo, co ro vì lạnh, đi lại vội vã
b) Đặc điểm nổi bật của khuôn mặt mẹ
- Sáng và đẹp
- Hiền hậu mà nghiêm nghị
- Vui vẻ và lo âu
- ánh mắt , miệng
3.BT 3: Đọc thêm /17: Lá rụng
4 Củng cố (2’)
? Em hiểu như thế nào về văn miêu tả? Theo em yếu tố nào là quan trọng nhất đối với người miêu tả?
5 Hướng dẫn về nhà (4’)
- Nhớ được khái niệm miêu tả
- Tìm và phân tích được một đoạn văn miêu tả tự chọn
Trang 4- Chuẩn bị: Sông nước Cà Mau
- Tìm đọc Đất rừng phương Nam.
- Tìm hiểu về tác giả
- Trả lời câu hỏi SGK
- Bố cục của văn bản
- Điểm nhìn để tả cảnh của tác giả ?
- Giá trị của các cụm ĐT, ĐT tiêu biểu trong bài
- Nhận xét về cách miêu tả màu sắc của tác giả? Tác dụng?
- Hãy nêu cảm nhận của em về Cà Mau?
E Rút kinh nghiệm
- Phân bố thời gian: ………
- Tổ chức lớp học:………
- Nội dung:………
- Phương pháp: ………
