Chiến tranh thế giới thứ hai là cuộc chiến tranh lớn nhất, khốc liệt nhất và tàn phá nặng nề nhất trong lịch sử loài người : 60 triệu người chết, 90 triệu người bị tàn tật, thiệt hại về [r]
Trang 1HƯỚNG DẪN TỰ HỌC MÔN NGỮ VĂN 10 PHẦN I: HƯỚNG DẪN VIẾT THƯ UPU
* Yêu cầu bắt buộc: tất cả các em HS khối 10 đều tham gia dự
thi viết thư, nội dung và hình thức theo đúng thể lệ Hạn cuối nộp
bài dự thi: thứ ba, ngày 3 tháng 3 năm 2020
THỂ LỆ CUỘC THI VIẾT THƯ QUỐC TẾ UPU LẦN THỨ 49 (NĂM 2020)
Chủ đề: “Em hãy viết thông điệp gửi một người lớn về thế giới chúng ta đang sống”
(Tiếng Anh: Write a message to an adult about the world we live in)
ĐƠN VỊ TỔ CHỨC: Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Giáo dục và Đào tạo,
Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Tổng công ty Bưu điện Việt Nam, Báo Thiếu niên Tiền phong
I MỤC ĐÍCH – Ý NGHĨA:
Hàng năm, Liên minh Bưu chính Thế giới (gọi tắt là UPU) tổ chức Cuộc thi Viết thư quốc tế dành cho trẻ em, nhằm:
- Góp phần phát triển khả năng viết văn và sự phong phú trong tư duy sáng tạo của các em
- Giúp các em tiếp cận và nhận thức các vấn đề của xã hội, của thời đại và thể hiện suy nghĩ của mình đối với những vấn đề này; bồi đắp, nuôi dưỡng tình cảm, trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với xã hội, đất nước và thế giới
- Giúp các em hiểu thêm về vai trò của ngành Bưu chính trong cuộc sống và phát triển xã hội
II THỂ LỆ:
1 Đối tượng: Tất cả học sinh Việt Nam dưới 15 tuổi (tính đến 31/12/2019).
2 Quy định về bài thi:
- Bài thi là một bức thư viết dưới dạng văn xuôi (chưa đăng báo hoặc in sách), dài không quá 800 từ.
- Các bài dự thi viết bằng tiếng nước ngoài phải có bản dịch tiếng Việt gửi kèm Ban Giám khảo chấm bản tiếng Việt
- Bài viết rõ ràng, sạch sẽ, viết tay trên một mặt giấy (bài đánh vi tính hoặc photocopy là không hợp lệ)
- Ở góc trên cùng bên trái, ghi đầy đủ: Họ và tên, ngày tháng năm sinh, dân tộc, địa chỉ trường, lớp, huyện (thị), tỉnh (thành phố) hoặc địa chỉ gia đình Bài dự thi không ghi đầy đủ các nội dung trên sẽ bị loại
Trang 2- Trong nội dung bài dự thi, tác giả không được nêu cụ thể tên, trường lớp, địa chỉ của mình
- Bài dự thi phải là sản phẩm sáng tạo của cá nhân người viết
* Bài dự thi phải cho vào phong bì có dán tem, ghi rõ địa chỉ người gửi/địa chỉ nơi nhận kèm mã bưu chính (11611) và gửi từng bức thư qua đường Bưu điện.
Phong bì thư cần ghi rõ: Bài dự thi Cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 49 (năm 2020).
3 Nơi nhận bài thi: Báo Thiếu niên Tiền phong, số 5, Hòa Mã, Hà Nội -11611
4 Thời gian: Từ ngày 6/12/2019 đến 25/2/2020 (theo dấu Bưu điện)
5 Một số yêu cầu:
- Không thành lập Ban Tổ chức và chấm chọn bài tại địa phương;
- Không bắt buộc 100% học sinh của trường tham gia;
- Bản quyền các bài thi thuộc về Ban Tổ chức;
- Số hiệu: 11611 là mã Bưu chính của Báo Thiếu niên Tiền phong.
6 Trang Fanpage chính thức của cuộc thi: Cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU Việt Nam
III GIẢI THƯỞNG:
1 Giải thưởng Quốc gia:
- Các thí sinh đạt giải Nhất, Nhì được Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tặng
Huy hiệu “Tuổi trẻ sáng tạo”.
- Ban Tổ chức hỗ trợ chi phí đi lại, ăn nghỉ cho các thí sinh đoạt giải Nhất, Nhì, Ba và kèm hai người thân (phụ huynh và nhà trường) dự Lễ tổng kết và trao giải thưởng
1 Giải cá nhân:
- Giải chính thức:
+ 01 giải Nhất: 5.000.000đ;
+ 03 giải Nhì, mỗi giải: 3.000.000đ;
+ 05 giải Ba, mỗi giải: 2.000.000đ;
+ 30 giải Khuyến khích, mỗi giải: 1.000.000đ.
- Các giải phụ:
+ Giải dành cho thí sinh là người dân tộc thiểu số: 1.000.000đ;
+ Giải dành cho thí sinh là người khuyết tật: 1.000.000đ;
+ 61 Giải “Cây bút triển vọng”, mỗi giải: 500.000đ.
1 Giải tập thể:
Các trường có học sinh đạt giải Nhất, Nhì, Ba được nhận giải tập thể, mỗi
giải 1.000.000đ.
2 Giải thưởng Quốc tế:
Trang 3Bức thư đoạt giải Nhất Việt Nam sẽ được Ban Tổ chức gửi nguyên văn kèm theo bản dịch tiếng Anh hoặc tiếng Pháp để tham dự Cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU
Nếu đạt giải, sẽ được tặng thưởng: Giải Nhất: 30 triệu đồng; Giải Nhì: 20 triệu đồng; Giải Ba: 15 triệu đồng; Giải Khuyến khích: 10 triệu đồng; được nhận Bằng khen của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh.
IV BAN TỔ CHỨC:
Trưởng ban: Ông Phạm Anh Tuấn, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Phó trưởng ban:
- Bà Trần Thanh Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Thông tin và Truyền thông (Phó Trưởng ban Thường trực cuộc thi);
- Bà Nguyễn Phạm Duy Trang, Ủy viên Ban Thường vụ T.Ư Đoàn, Trưởng ban Công tác Thiếu nhi Trung ương Đoàn, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng đội Trung ương;
- Bà Đỗ Thị Thanh Bình, Phó Tổng Biên tập Báo Thiếu niên Tiền phong;
- Bà Chu Thị Lan Hương, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam;
- Ông Bùi Văn Linh, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Chính trị và Công tác Học sinh, Sinh viên, Bộ Giáo dục và Đào tạo;
Và các ủy viên
V BAN GIÁM KHẢO:
Trưởng ban: Nhà thơ Trần Đăng Khoa, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam Phó Trưởng ban: Nhà báo Đỗ Thị Thanh Bình, Phó Tổng Biên tập Báo TNTP Các thành viên Ban giám khảo:
- Nhà báo Phạm Thành Long;
- Nhà biên kịch Vũ Quang Vinh;
- Nhà báo Nguyễn Đức Quang;
- Nhà thơ Phan Thị Thanh Nhàn;
- Nhà văn Lê Phương Liên;
- Nhà báo Trần Hữu Việt;
- Nhà văn Phạm Phong Điệp;
- Tiến sỹ giáo dục học Nguyễn Thụy Anh;
- Tiến sỹ văn học Nguyễn Thị Hậu
- Nhà giáo Trần Thị Kim Dung;
- Nhà báo Lưu Hà;
- Nhà báo Nguyễn Thị Bích Ngọc
Ban Tổ chức đề nghị các cấp, các ngành phối hợp, chỉ đạo, hướng dẫn các đơn vị, nhà trường, các em học sinh tham gia cuộc thi với chất lượng cao nhất./
Trang 4HƯỚNG DẪN NỘI DUNG VIẾT THƯ
Chủ đề của cuộc thi UPU lần thứ 49 là: “Em hãy viết thông điệp gửi một người lớn về thế giới chúng ta đang sống” (Tiếng Anh: Write a message to an adult about the world we live in)
Hình thức bài dự thi:
Với mỗi chủ đề được chọn, cuộc thi viết thư quốc tế UPU hướng tới việc giúp các
em tiếp cận và nhận thức các vấn đề của xã hội, của thời đại và thể hiện suy nghĩ của mình đối với những vấn đề này; bồi đắp, nuôi dưỡng tình cảm, trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với xã hội, đất nước và thế giới Cuộc thi cũng là dịp để các em trau dồi tư duy và khả năng viết văn, và hiểu biết thêm về vai trò của Bưu chính trong đời sống xã hội
Một điều các bạn học sinh cần lưu ý rằng bài mẫu chỉ để tham khảo và lấy ý tưởng cũng như cảm hứng, và bài mẫu khi đã đăng trên báo và mạng xã hội thì không thể
bê nguyên đi làm bài dự thi Điều quan trọng làm nên bức thư hay vẫn là dấu ấn cá nhân của mỗi bạn học sinh
Dưới đây, có gợi ý để về một đề tài viết UPU năm 2020 để các bạn học sinh có thể tham khảo:
Thư gửi những người lớn!
Có lẽ mọi người đều biết, chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918) đã gây ra những thảm họa hết sức nặng nề đối với nhân loại: Khoảng 1,5 tỉ người bị lôi cuốn vào vòng khói lửa, 10 triệu người chết, trên 20 triệu người bị thương, nền kinh tế châu Âu bị kiệt quệ.
Nhiều thành phố, làng mạc, đường phố, nhà máy bị phá hủy Chi phí cho chiến tranh lên tới 85 tỉ đô la Các nước châu Âu trở thành con nợ của Mĩ.
Còn cuộc chiến tranh thế giới thứ hai: Thời gian ở Hiroshima (Nhật Bản) ngừng trôi khi quả bom "Little Boy" phát nổ.
"Little Boy" đã phá hủy hai phần ba diện tích Hiroshima và trong chớp mắt giết chết 80.000 người, biến cả thành phố thành một biển chết.
Ba ngày sau, quân đội Mỹ tiếp tục thả "Fat Man" xuống thành phố Nagasaki, cướp
đi 40.000 nhân mạng Hàng chục nghìn người khác cũng đã chết vì các căn bệnh trực tiếp hoặc gián tiếp do phóng xạ gây ra cho đến ngày nay.
Trang 5Chiến tranh hạt nhân và thảm họa môi trường khôn lường
Chiến tranh thế giới thứ hai là cuộc chiến tranh lớn nhất, khốc liệt nhất và tàn phá nặng nề nhất trong lịch sử loài người : 60 triệu người chết, 90 triệu người bị tàn tật, thiệt hại về vật chất gấp 10 lần so với Chiến tranh thế giới thứ nhất, bằng tất
cả các cuộc chiến tranh trong 1000 năm trước đó cộng lại Chiến tranh kết thúc đã dẫn đến những biến đổi căn bản của tình hình thế giới.
Thảm họa ở Hiroshima và Nagasaki vẽ ra viễn cảnh về ngày tận diệt của loài người khi đại chiến thế giới lần ba xảy ra trong tương lai Nếu thế chiến thứ 3 xảy
ra bằng chiến tranh hạt nhân, nó sẽ mở ra cánh cổng địa ngục cho loài người Khác với chiến tranh thông thường, chiến tranh hạt nhân có mức độ và phạm vi phá hủy lớn hơn nhiều Theo dự đoán, những vụ nổ hạt nhân làm tăng một lượng lớn mây phóng xạ, ngăn ánh sáng mặt trời tiếp xúc bề mặt Trái Đất và khiến quá trình giảm nhiệt toàn cầu diễn ra Bầu trời sẽ bị bao trùm bởi khói, bụi và trở nên
Trang 6u ám Cây cối vì vậy không thể sống được, dẫn đến lượng oxy giảm đi nhanh chóng, sự sống cũng lụi tàn.
Sự lo lắng về thế chiến thứ 3 sẽ hủy diệt Trái Đất là hoàn toàn có cơ sở, bởi lẽ, tính tới thời điểm hiện tại, 9 quốc gia tuyên bố sở hữu vũ khí hạt nhân là Mỹ, Nga, Pháp, Anh, Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, Israel và Triều Tiên.
Cùng với sự phát triển của khoa học công nghệ, Nga và Mỹ một mặt cắt giảm kho
vũ khí hạt nhân, mặt khác tìm mọi cách để hiện đại hóa chúng Washington thậm chí còn công bố kế hoạch trị giá 348 tỷ USD nhằm duy trì và hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân trong giai đoạn 2015-2024.
Theo Ploughshares Fund, một tổ chức chống vũ khí hạt nhân, tính đến năm 2016, Nga sở hữu 7.000 đầu đạn hạt nhân, Mỹ còn 6.800 Số đầu đạn của hai nước chiếm 93% kho hạt nhân toàn cầu.
Ấn Độ và Pakistan đã công khai sở hữu vũ khí hạt nhân và nhiều lần tiến hành thử nghiệm trong những năm qua New Delhi nắm trong tay hơn 100 đầu đạn hạt nhân
và khoảng 500 kg plutonium, đồng thời theo đuổi kế hoạch hiện đại hóa kho tên lửa hạt nhân nhằm đề phòng Trung Quốc Bên kia biên giới, “người hàng xóm” Pakistan cũng sở hữu số lượng đầu đạn tương đương và không giấu tham vọng mở rộng kho vũ khí.
Tính đến tháng 7/2017, Bình Nhưỡng đã tiến hành 5 vụ thử hạt nhân và bắn hàng chục tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân, bất chấp sự phản đối của cộng đồng quốc tế và lệnh trừng phạt từ Liên Hợp Quốc.
Vòng đàm phán sáu bên về vấn đề hạt nhân của Triều Tiên hay P5 +1 xoay quanh chương trình hạt nhân của Iran dù bế tắc hay đã đạt được thỏa thuận, đều khiến không ít quốc gia "đứng ngồi không yên".
Ông Andrey Ivanov, chuyên gia Viện Nghiên cứu Quốc tế MGIMO của Nga từng nhận định rằng “sở hữu vũ khí hạt nhân là sự đảm bảo duy nhất cho tính toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền của các quốc gia”.
Nếu ý tưởng của vị chuyên gia Nga được nhiều quốc gia hưởng ứng, nhân loại sẽ
bị đặt vào nghịch lý đau đớn và nực cười: Thứ vũ khí được xem là "bùa hộ mệnh" của một dân tộc lại mang sức mạnh có thể hủy diệt cả Trái Đất.
Lịch sử của trái đất sẽ kết thúc đau đớn nếu chiến tranh hạt nhân xảy ra Vì vậy, ngay từ bây giờ bạn hãy hành động ngay, ngăn chặn mọi âm mưu chế tạo người máy chiến tranh Vì hòa bình, vì nhân loại, vì trái đất 2000 năm nữa “hãy nói
Trang 7không với chiến tranh” Chỉ có hòa bình, hợp tác thì mới tồn tại và phát triển, ngược lại nếu cứ đối đầu, gây chiến thì sẽ hủy diệt hết mọi thứ mà thôi.
Cháu viết lá thư này là muốn nhắn nhủ: Mỗi chúng ta hãy nhớ rằng“Hãy nói không với chiến tranh”, hãy từ bỏ chiến tranh, từ bỏ tham vọng bá chủ … có như thế lịch sử trái đất sẽ sang trang mới với nền hòa bình, thịnh vượng bền lâu.
Ký tên Minh Đức
PHẦN II: NỘI DUNG TỰ HỌC
* Yêu cầu bắt buộc: - HS chọn và soạn nội dung bài tập của 1 bài
trong số 5 bài học.
- Chỉnh sửa văn bản và gửi về giáo viên bộ môn theo địa chỉ gmail:
10/3,10/1,10/9: Thầy Thân Đức Vân: ducvan004@gmail.com
10/5: cô Hoàng Phượng Loan: loanhp2107@gmail.com
Bài soạn sẽ được tính vào cột điểm kiểm tra của HS.
Hạn cuối nộp bài qua gmail: thứ 5, ngày 27 tháng 2 năm 2020
Các lớp còn lại, GV sẽ liên hệ với lớp Lớp trưởng hoặc lớp phó học tập chú ý triển khai qua tin nhắn.
* Nội dung ôn tập:
Bài 1: PHÚ SÔNG BẠCH ĐẰNG – TRƯƠNG HÁN SIÊU
Trang 8A Nội dung cần đạt:
- Tác phẩm thể hiện lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc trước chiến công trên sông Bạch Đằng, đồng thời ca ngợi truyền thống anh hung bất khuất, truyền thống đạo lí nhân nghĩa của dân tộc việt Nam Tác phẩm cũng chứa đựng tư tưởng nhân văn cao đẹp qua việc đề cao vai trò, vị trí của con người trong lịch sử
-Phú sông Bạch Đằng là đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trong VHTĐ Việt Nam
B Bài tập vận dụng
1.Đọc kĩ phần Tiểu Dẫn đọc và trả lời các câu hỏi sau:
- Vài nét về tác giả Trương Hán Siêu?
- Vị trí chiến thắng Bạch Đằng trong lịch sử và đề tài Bạch Đằng trong văn học? -Đặc điểm của thể Phú?
2 Cảm xúc của “ khách” trước khung cảnh thiên nhiên sông Bạch Đằng ?
( Lưu ý: đặc điểm thiên nhiên và giọng văn trong đoạn “ Qua cửa Đại Than…dấu vết luống còn lưu”)
3 Vai trò của hình tượng của các bô lão trong bài phú? Chiến tích trên song Bạch Đằng đã được gợi lên như thế nào qua lời kể của các bô lão? Thái độ, giọng điệu của họ trong khi kể?
4 Phát biểu về giá trị nội dung và nghệ thuật của bài phú?
Bài 2: ĐẠI CÁO BÌNH NGÔ – NGUYỄN TRÃI
A.Nội dung cần đạt:
- Nguyễn Trãi là bậc anh hùng dân tộc, một nhân vật toàn tài hiếm có Ông là một nhà thơ, nhà văn kiệt xuất, là danh nhân văn hóa thế giới, có những đóng góp to lớn cho sự phát triển của văn hóa, văn học dân tộc
Trang 9- Đại cáo bình Ngô đã tố cáo tội ác của kẻ thù xâm lược, ca ngợi cuộc khởi nghĩa
Lam Sơn, và được coi là bản tuyên ngôn độc lập, một áng “ thiên cổ hung văn” của dân tộc ta
B Bài tập vận dụng:
PHẦN 1: Tác giả
1.Giới thiệu vài nét về cuộc đời của Nguyễn Trãi
2 Nêu khái quát những giá trị cơ bản về nội dung và nghệ thuật của thơ văn
Nguyễn Trãi ?
PHẦN 2: Tác phẩm
1.Đọc kĩ phần Tiểu dẫn và trả lời câu hỏi
- Hoàn cảnh sáng tác bài Bình Ngô Đại Cáo?
- Nêu đặc điểm thể Cáo và bố cục?
2 Trả lời các câu hỏi 1, 2, 3 trong phần hướng dẫn học bài (trang 22)
3 Học thuộc đoạn mở đầu bài Bình Ngô Đại Cáo
Bài 3:
TÍNH CHUẨN XÁC, HẤP DẪN CỦA VĂN BẢN THUYẾT MINH
A.Nội dung cần đạt:
- Văn bản thuyết minh cần phải chuẩn xác Để đảm bảo yêu cầu này, những tri thức trong văn bản phải có tính khách quan, khoa học và đáng tin cậy
- Văn bản thuyết minh cần hấp dẫn để dễ thu hút sự chú ý theo dõi của người đọc, người nghe
B Bài tập vận dụng
Trang 101.Tại sao trong văn bản thuyết minh tính chuẩn xác, hấp dẫn lại vô cùng quan trọng? Một biện pháp đảm bảo tính chuẩn xác và hấp dẫn?
2 Trả lời các câu hỏi trong phần luyện tập I.2 ( trang 24, 25) và II.2 (trang 26)
Bài 4:
HIỀN TÀI LÀ NGUYÊN KHÍ CỦA QUỐC GIA – THÂN NHÂN TRUNG
A.Nội dung cần đạt: Vai trò quan trọng của người hiền tài đối với đất nước.
B Bài tập vận dụng
1.Giới thiệu vài nét về tác giả và tác phẩm?
2 Hiền tài có vai trò quan trọng như thế nào đối với đất nước?
3 Ý nghĩa, tác dụng của việc khắc bia ghi tên tiến sĩ đối với đương thời và các thế hệ sau?
4 Học sinh đọc thêm các bài: + Tựa trích diễm thi tập
+ Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn
+ Thái sư Trần Thủ Độ
Bài 4: KHÁI QUÁT LỊCH SỬ TIẾNG VIỆT
A Nội dung cần đạt:
- Lịch sử tiếng Việt gắn bó với lịch sử hình thành và phát triển của dân tộc Việt
Nam Tiếng Việt thuộc họ ngôn ngữ Nam Á, dòng Môn – Khmer và có quan hệ gần gũi với tiếng Mường
- Chữ Nôm là một thành quả văn hóa lớn lao, biểu hiện ý thức độc lập tự chủ cao của dân tộc và là phương tiện sáng tạo nên một nền văn học chữ Nôm ưu tú, nhưng
do có nhiều hạn chế nên đã được thay thế bằng chữ quốc ngữ, một hệ thống chữ