- Chạm tay vào cây trinh nữ, lá cụp lại.( không phải là phản xạ vì: Phản xạ là phản ứng thông qua hệ thần kinh, mà thực vật thì không có hệ thần kinh. Đây không phải là phản ứng do hệ [r]
Trang 1ÔN TẬP SINH HỌC 8 – HỌC KỲ I Năm 2018 – 2019
1/Khái niệm phản xạ: Phản xạ là phản ứng của cơ thể để trả lời các kích thích của
môi trường thông qua hệ thần kinh
Vd: Tay chạm vào vật nóng thì rụt tay lại
Vật nóng kích thich vào cơ quan thụ cảm da (tay), xuất hiện luồng xung thần
kinh theo nơron hướng tâm về trung ương thần kinh ở tủy sống (phân tích) phát lệnh phản ứng, xung thần kinh theo nơron li tâm đến cơ tay làm tay rụt lại
2/ Cho một số ví dụ hãy nhận biết đâu là phản xạ, những ví dụ còn lại vì sao không phải là phản xạ
- Thức ăn vào miệng thì tiết nước bọt
- Tay chạm vào vật nóng thì rụt tay lại
- Qua ngã tư thấy đèn đỏ, dừng xe lại
- Đèn sáng chiếu vào mắt thì đồng tử co lại
- Kim đâm phải tay, cảm thấy đau (không phải là phản xạ vì: phản xạ là phản ứng của cơ thể, còn cảm thấy đau là cảm giác , không phải là phản ứng)
- Chạm tay vào cây trinh nữ, lá cụp lại.( không phải là phản xạ vì: Phản xạ là phản ứng thông qua hệ thần kinh, mà thực vật thì không có hệ thần kinh Đây không phải là phản ứng do hệ thần kinh điều khiển, chỉ là hiện tượng cảm ứng ở thực vật)
3/ Chứng minh được tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể:
_ Chức năng của tế bào là thực hiện sự trao đổi chất và năng lượng, cung cấp năng lượng cho mọi hoạt động sống của cơ thể
_ Sự phân chia tế bào giúp cơ thể lớn lên tới giai đoạn trưởng thành có thể tham gia vào quá trình sinh sản
_ Như vậy mọi hoạt động sống của cơ thể đều liên quan đến hoạt động sống của tế bào nên tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể
4/ Nêu được vai trò của từng loại khớp:
_ Khớp bất động giúp xương tạo thành hộp, thành khối để bảo vệ nội quan( hộp sọ bảo vệ não) hoặc nâng đỡ( xương chậu)
_ Khớp bán động giúp xương tạo thành khoang bảo vệ( khoang ngực) Ngoài ra, còn có vai trò quan trọng đối với việc giúp cơ thể mềm dẻo trong dáng đi thẳng và lao động phức tạp
_ Khớp động đảm bảo sự hoạt động linh hoạt của tay, chân
5/ Thành phần hóa học của xương có ý nghĩa gì đối với chức năng cùa
xương:
- Xương gồm 2 thành phần hoá học là:
+ Thành phần hữu cơ : là chất kết dính và đảm bảo tính đàn hồi của xương
+ Thành phần vô cơ: canxi và photpho làm tăng độ cứng rắn của xương Nhờ vậy xương vững chắc, là cột trụ của cơ thể
Trang 26/ Biện pháp chống mỏi cơ
Khi mỏi cơ cần được nghỉ ngơi, thở sâu kết hợp với xoa bóp cho máu lưu thông nhanh
7/ Biện pháp giữ vệ sinh hệ vận động, để cơ thể phát triển cân đối và khỏe mạnh
Để cơ và xương phát triển cân đối và khỏe mạnh cần:
- Chế độ dinh dưỡng hợp lí
- Tắm nắng
- Rèn luyện thể dục thể thao thường xuyên và lao động vừa sức
- Khi mang vác và khi ngồi học cần lưu ý chống cong vẹo cột sống
8/ Trình bày các bước sơ cứu cho người gãy xương:
Đặt hai nẹp gỗ hay tre vào hai bên chỗ xương gãy, đồng thời lót trong nẹp bằng gạc hay vải sạch gấp dày ở các chỗ đầu xương Buộc định vị ở hai chỗ đầu nẹp và hai bên chỗ xương gãy.Trường hợp chỗ gãy là xương cẳng tay thì chỉ dùng một nẹp đỡ lấy cẳng
tay
9/ Thành phần cấu tạo của máu:
- Huyết tương 55%
- Các tế bào máu: 45% gồm hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu
10/ -Vai trò Bạch cầu qua các cơ chế bảo vệ cơ thể
+ Sự thực bào: do Bạch cầu trung tính, bạch cầu mônô( đại thực bào) thực hiện + Bạch cầu Limphô B: tiết ra kháng thể vô hiệu hoá kháng nguyên
+ Bạch cầu Limphô T : tiết prôtêin đặc hiệu, phá huỷ các tế bào cơ thể bị nhiễm
bệnh
11/Giải thích độ dày, mỏng của thành cơ tim phù hợp với chức năng như thế nào?
Căn cứ vào quãng đường mà máu được bơm qua , em đoán thành cơ tim tâm thất trái dày nhất và thành cơ tim tâm nhĩ mỏng nhất
_ Vì + Thành cơ tâm thất trái có cấu tạo thật dày, để khi co mới tạo lực lớn nhất đẩy máu vào vòng tuần hoàn lớn đi khắp cơ thể
+ Ở tâm nhĩ, khi co chỉ cần lực nhỏ đẩy máu xuống tâm thất( chiều dài quãng
đường máu được bơm tới ngắn nhất) nên thành cơ tâm nhĩ mỏng nhất
12/ Các biện pháp bảo vệ cơ thể tránh các tác nhân có hại cho tim mạch và các biện pháp rèn luyện hệ tim mạch:
- Cần khắc phục và hạn chế các nguyên nhân làm tăng nhịp tim và huyết áp không mong muốn, tiêm phòng các bệnh có hại cho tim mạch, hạn chế ăn thức ăn có hại cho tim mạch
- Cần rèn luyện hệ tim mạch thường xuyên, đều đặn, vừa sức bằng các hình thức thể dục, thể thao, xoa bóp
Trang 313/ Viết sơ đồ cho và nhận của các nhóm máu Giải thích
A
A
O O AB AB
B
B
Giải thích:
_ Nhóm máu O có thể truyền cho nhóm máu A,B và AB nhưng chỉ nhận được máu người cùng nhóm máu O
_ Nhóm máu A có thể truyền cho nhóm A, AB và nhận người có nhóm máu O và A
_ Nhóm máu B có thể truyền cho nhóm B, AB và nhận người có nhóm máu O và B
_ Nhóm máu AB có thể truyền cho nhóm AB và nhận người có nhóm máu O, A và B
14/ Hút thuốc lá có hại như thế nào cho hệ hô hấp?
Khói thuốc lá chứa nhiều chất độc có hại cho hệ hô hấp như sau:
- CO: chiếm chỗ của O2 trong hồng cầu /làm cho cơ thể ở trạng thái thiếu O2 đặc biệt khi cơ thể hoạt động mạnh./
- NOx: gây viêm, sưng lớp niêm mạc/, cản trở trao đổi khí;/ có thể gây chết ở liều cao
- Nicôtin: làm tê liệt lớp lông rung trong phế quản,/ giảm hiệu quả lọc sạch không khí;/ có thể gây ung thư phổi./
15/ Vệ sinh hệ hô hấp
- Cần tích cực xây dựng môi trường sống và làm việc có bầu không khí trong sạch,
ít ô nhiễm bằng các biện pháp như trồng nhiều cây xanh, không xả rác bừa bãi, không hút thuốc lá, đeo khẩu trang chống bụi khi làm vệ sinh hay khi hoạt động ở môi trường nhiều bụi
- Cần tích cực rèn luyện để có một hệ hô hấp khỏe mạnh bằng luyện tập thể dục thể thao phối hợp tập thở sâu và giảm nhịp thở thường xuyên, từ bé
16/ Sự biến đổi thức ăn ở ruột non:
- Thức ăn xuống đến ruột non được biến đổi tiếp về mặt hóa học là chủ yếu
- Nhờ có tuyến tiêu hóa hỗ trợ như gan, tụy, các tuyến ruột, nên ở ruột non có đủ các loại enzim phân giải các phân tử phức tạp của thức ăn (gluxit, lipit, prôtêin) thành các chất dinh dưỡng có thể hấp thụ được (đường đơn, glixêrin và axit béo, axit amin)
17/ Giải thích nghĩa đen về mặt sinh học của câu thành ngữ “ Nhai kỹ no lâu”
là khi nhai càng kỹ thì hiệu suất tiêu hóa càng cao, cơ thể hấp thụ được nhiều chất dinh dưỡng hơn nên no lâu hơn
* Học thuộc chú thích 2 hình:
- Hình 8.2 – Hình cấu tạo đầu xương dài/ Tr 28 sgk
- Hình17.2–Sơ đồ cấu tạo các mạch máu/ Tr 55 sgk
Trang 6ĐỀ KIỂM TRA HOC KỲ I – NĂM HỌC 2016 – 2O17
MÔN SINH HỌC 8 Câu1 (3 điểm)
Hãy chứng minh tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể
Câu 2 (1,5 điểm)
Thành phần hóa học của xương có ý nghĩa gì đối với chức năng của xương?
Câu 3 (1,5 điểm)
Tâm nhĩ co, máu được bơm vào tâm thất (chiều dài quãng đường máu được bơm tới ngắn nhất)
Tâm thất phải co, máu được bơm vào vòng tuần hoàn nhỏ (chiều dài quãng đường máu được bơm tới dài hơn)
Tâm thất trái co, máu được bơm vào vòng tuần hoàn lớn (chiều dài quãng đường máu được bơm tới dài nhất)
- Căn cứ vào quãng đường mà máu được bơm qua, em hãy đoán xem ngăn tim nào có thành cơ tim dày nhất (để khi co sẽ tạo lực lớn nhất đẩy máu đi) và ngăn nào có thành cơ tim mỏng nhất? Vì sao?
Câu 4 (2,5 điểm)
Thế nào là ăn uống đúng cách? Tại sao ăn uống đúng cách lại giúp cho sự tiêu hóa đạt hiệu quả?
Câu 5 (1,5 điểm)
Trang 7Hãy điền các chú thích hình vẽ dưới đây “Khớp động” vào bài làm
ĐÁP ÁN MÔN SINH HỌC 8 – NĂM HỌC 2016- 2O17
Câu 1
3 đ
Chứng minh tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể
- Chức năng của tế bào là thực hiện sự trao đổi chất và năng lượng/, cung cấp năng lượng cho mọi hoạt động sống của cơ
thể./
- Sự phân chia tế bào giúp cơ thể lớn lêntới giai đoạn trưởng thành/ có thể tham gia vào quá trình sinh sản./
Như vậy, mọi hoạt động sống của cơ thể đều liên quan đến hoạt động sống của tế bào,/ nên tế bào còn là đơn vị chức năng
của cơ thể./
Mỗi ý 0,5đ x 6
= 3đ
Câu 2
1,5 đ
Thành phần hóa học của xương có ý nghĩa đối với chức năng của
xương:
- Thành phần hưu cơ: là chất kết dính/ và đảm bảo tính đàn
hồi của xương./
-Thành phần vô cơ: canxi và phôtpho/ làm tăng độ cứng rắn
của xương/ Nhờ vậy xương vững chắc, /là cột trụ của cơ thể
Mỗi ý 0,25đ x
6 = 1,5đ
Câu 3
1,5đ
- Căn cứ vào quảng đường mà máu được bơm qua, em đoán
thành cơ tim tâm thất trái dày nhất/ và có thành cơ tim tâm nhĩ
mỏng nhất /
- Vì: + Thành cơ tâm thất trái có cấu tạo thật dày,/ để khi co
mới tạo lực lớn nhất đẩy máu vào vòng tuần hoàn lớn đi khắp cơ
thể./
+ Ở tâm nhỉ, khi co chỉ cần lực nhỏ đẩy máu xuống tâm
thất/ (chiều dài quãng đường máu được bơm tới ngắn nhất), nên
thành cơ tâm nhĩ mỏng nhất./
Mỗi ý 0,25đ x
6 = 1,5đ
Câu 4
2,5đ
Ăn uống đúng cách:
- Ăn chậm nhai kĩ./
- Ăn đúng giờ, đúng bữa, hợp khẩu vị, khẩu phần ăn hợp lí./
- Tạo bầu không khí vui vẻ, thoải mái khi ăn./
- Sau khi ăn cần có thời gian nghỉ ngơi hợp lí./
Ăn uống đúng cách giúp cho sự tiêu hóa hiệu quả hơn /Vì thức ăn
được nhai nhuyễn, /hoạt động tiết dịch tiêu hóa, /co bóp của dạ
dày và ruột /được tập trung hơn, /các chất sẽ được tiêu hóa triệt
để./
Mỗi ý 0,25đ x
10 = 2,5đ
Câu5
1,5 đ
1- xương đùi 2 - dây chằng 3 - xương bánh chè
4 - dịch khớp 5 - sụn đầu khớp 6 - xương chày
Mỗi ý 0,25đ x
2 = 1,5đ
1
2 3 3
1
5
6