Tập hợp sinh vật là một quần thể khi: tập hợp đó là những cá thể cùng loài, sống trong khoảng không gian xác định và thời điểm nhất định và có khả năng giao phối với nhau để sinh ra con [r]
Trang 1THPT LAI
VUNG 3
BỘ ĐỀ THI THPT QUỐC GIA CHUẨN CẤU TRÚC BỘ GIÁO DỤC
Môn: Sinh học
Thời gian làm bài: 50 phút, không kể thời gian phát đề
ĐỀ TK PH 3
Câu 1: Dạng động vật nào sau đây có hệ tuần hoàn hở?
Câu 2: Trong trường hợp trội lặn không hoàn toàn về cả hai cặp gen, phép lai nào dưới đây
cho đời con phân tính?
A AAbb X aabb B AAbb X aabb C aabb X AABB D Aabb X aabb Câu 3: Quá trình hình thành một quần xã ổn định từ một hòn đảo mới được hình thành giữa
biển, được gọi là
C diễn thế nguyên sinh D diễn thế trên cạn
Câu 4: Hai dạng thể truyền phổ biến và quan trọng được sử dụng trong kỹ thuật ADN tái tổ
hợp là
A thể thực khuẩn và plasmit B vi khuẩn và virus
C plasmid và vi khuẩn D thể thực khuẩn và vi khuẩn
Câu 5: Bóng đen ập xuống lặp lại nhiều lần mà không có nguy hiểm nào, gà con không chạy
đi ẩn nẩp nữa là kiểu học tập
Câu 6: Kiểu tương tác mà các gen đóng góp một phần như nhau vào sự hình thành tính trạng
là
Câu 7: Có bao nhiêu dạng đột biến dưới có ý nghĩa đối với quá trình tiến hoá?
(1) Mất đoạn (2) Đảo đoạn
(3) Chuyển đoạn (4) Lặp đoạn
Câu 8: Nhóm nào dưới đây gồm toàn những nguyên tố vi lượng được xem là nguyên tố
khoáng thiết yếu cần thiết đối với sinh trưởng của mọi loại thực vật?
A B, K, Ca, Mg B Fe, Mn, Cl, Cu C H, O, N, Zn D Fe, Mn, C, Ni Câu 9: Hô hấp ở động vật là
A quá trình tiếp nhận O2 và CO2 của cơ thể từ môi trường sống và giải phóng ra năng lượng
Trang 2B tập hợp những quá trình, trong đó cơ thể lấy O 2 từ bên ngoài vào để ôxi hoá các chất trong
tế bào và giải phóng năng lượng cho các hoạt động sống, đồng thời thải CO2 ra ngoài
C quá trình tế bào sử dụng các chất khí như O 2, CO2 để tạo ra năng lượng cho các hoạt động sống
D quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường, đảm bảo cho cơ thể có đầy đủ O 2 và CO2
cung cấp cho các quá trình ôxi hóa các chất trong tế bào
Câu 10: Những biện pháp nào sau đây góp phần phát triển bền vững tài nguyên thiên nhiên?
(1) Duy trì đa dạng sinh học
(2) Lấy đất rừng làm nương rẫy
(3) Khai thác và sử dụng hợp lí tài nguyên tái sinh
(4) Kiểm soát sự gia tăng dân số, tăng cường công tác giáo dục về bảo vệ môi trường
(5) Tăng cường sử dụng các loại phân bón hoá học trong sản xuất nông nghiệp
A (1), (2), (5) B (2), (3), (5) C (1), (3), (4) D (2), (4), (5).
Câu 11: Quan sát hình ảnh dưới đây và cho biết, mức xoắn 1, mức xoắn 2, mức xoắn 3 có
đường kính lần lượt là:
A 11 mm, 30 mm, 300 mm B 11A,30 A,300A0 0 0
Câu 12: Trong quần thể người có một số thể đột biến sau, có bao nhiêu thể đột biến là dạng
lệch bội?
(1) Ung thư máu (2) Bạch tạng (3) Claiphentơ
(4) Dính ngón 2 và 3 (5) Máu khó đông (6) Tơcnơ
Câu 13: Cấp tổ chức cao nhất và lớn nhất của sự sống là gì?
Câu 14: Khi nói về quá trình dịch mã, phát biểu nào sau đây sai?
Trang 3A Axit amin mở đầu chuỗi pôlipeptit ở sinh vật nhân thực là mêtiônin
B Trên mỗi phân tử mARN có thể có nhiều ribôxôm cùng tham gia dịch mã
C Anticodon của mỗi phân tử tARN khớp bổ sung vói côđon tưong ứng trên phân tử mARN
D Ribôxôm dịch chuyển trên phân tử mARN theo chiều 3' 5'
Câu 15: Quan sát hình ảnh và cho biết hình ảnh dưới đây minh hoạ cho vai trò của loại
hoocmôn thực vật nào?
A Axit abxixic B Gibêrelin C Xitôkinin D Êtilen
Câu 16: Loài người xuất hiện vào kỉ địa chất nào?
Câu 17: Tại sao xung thần kinh được dẫn truyền trong một cung phản xạ chỉ theo một chiều?
A Vì các nơron trong cung phản xạ liên hệ với nhau qua xináp, mà xináp chỉ cho xung thần
kinh đi theo một chiều
B Vì các nơron trong cung phản xạ liên hệ với nhau không qua xináp nên chỉ dẫn truyền chỉ
theo một chiều
C Vì áp lực trong cung phản xạ lớn nên chỉ dẫn truyền theo một chiều
D Vì áp lực trong cung phản xạ nhỏ nên chỉ dẫn truyền theo một chiều
Câu 18: Mã di truyền mang tính thoái hoá, tức là nhiều bộ ba khác nhau cùng xác định một
loại axit amin, trừ hai bộ ba nào sau đây?
Câu 19: Thông tin nào dưới đây của thuyết tiến hoá hiện đại?
A Quần thể sinh vật có xu hướng duy trì kích thước không đổi trừ khi có những biến đổi bất
thường về môi trường
B Quần thể được xem là đơn vị tiến hoá cơ sở vì nó là đơn vị tồn tại thực trong tự nhiên và là
đơn vị sinh sản
C Chọn lọc tự nhiên là sự phân hoá về khả năng sống sót và khả năng sinh sản của các cá thể
trong quần thể
D Đối tượng tác động của chọn lọc tự nhiên là các các thể trong quần thể.
Trang 4Câu 20: Ở một loài thực vật, alen A quy định hoa đỏ; alen a quy định hoa trắng Theo lý
thuyết, phép lai nào dưới đây chắc chắn thu được đời con đồng tính?
A AAAA x aaaa B AAAA x AAaa C AAAa x AAAa D AAAA x Aaaa Câu 21: Đặc điểm nào dưới đây chỉ có ở thụ tinh trong?
A Con đực xuất tinh dịch lên trứng của con cái
B Chỉ diễn ra trong môi trường nước
C Chỉ diễn ra ở trên cạn
D Xảy ra quá trình giao phối
Câu 22: Nhóm nhân tố tiến hoá có thể làm phong phú thêm vốn gen của quần thể là
A đột biến, giao phối không ngẫu nhiên
B CLTN, các yếu tố ngẫu nhiên
C đột biến, di - nhập gen
D giao phối không ngẫu nhiên, di - nhập gen.
Câu 23: Quần xã sinh vật nào sau đây thường có lưới thức ăn phức tạp nhất?
A Quần xã rừng mưa nhiệt đới B Quần xã rừng lá kim phương Bắc
C Quần xã rừng rụng lá ôn đới D Quần xã đồng rêu hàn đới
Câu 24: Ví dụ nào sau đây minh họa mối quan hệ cạnh tranh khác loài?
A Giun đũa sống trong ruột lợn
B Tảo giáp nở hoa gây độc cho tôm, cá trong cùng một môi trường
C Thỏ ăn cà rốt
D Cá mè và cá trôi cùng ăn một loại thức ăn trong ao nuôi
Câu 25: Phép lai: AAbbDD x aaBBdd cho đời con có kiểu gen dị hợp chiếm tỉ lệ
Câu 26: Khi nói về cơ chế hình thành loài, phát biểu nào sau đây sai?
A Môi trường địa lí khác nhau là nguyên nhân chính làm phân hóa vốn gen của các quần thể
B Hình thành loài bằng cách li tập tính xảy ra đối với các loài động vật sinh sản hữu tính
C Hình thành loài bằng con đường lai xa kèm đa bội hóa thường xảy ra đối với các loài thực
vật
D Hình thành loài bằng cách li địa lí giúp chúng ta giải thích tại sao trên các đảo đại dương
hay tồn tại các loài đặc hữu
Câu 27: Ở người, bộ phận nào hoạt động theo quy luật "tất cả hoặc không có gì"?
Câu 28: Trong công nghiệp sản xuất rượu bia, người ta sử dụng hoocmôn nào sau đây để
tăng quá trình phân giải tinh bột?
Trang 5A Xitôkinin B Gibêrelin C Auxin D Êtilen
Câu 29: Tập hợp sinh vật nào dưới đây được xem là quần thể?
A Tập hợp cây thân leo trong rừng mưa nhiệt đới.
B Các cây cỏ ven rừng
C Tập hợp các con kiến sống trong vườn
D Đàn cá chép sống ở Hồ Tây
Câu 30: Khi nói về giới hạn sinh thái, điều nào sau đây là sai?
A Ở cơ thể còn non có giới hạn sinh thái hẹp hơn so với cơ thể trưởng thành
B Những loài có giới hạn sinh thái càng hẹp thì có vùng phân bố càng rộng
C Loài sống ở vùng xích đạo có giới hạn sinh thái về nhiệt độ hẹp hơn loài sống ở vùng cực
D Cơ thể sinh vật sinh trường tốt nhất ở khoảng thuận lợi của giới hạn sinh thái
Câu 31: Khi nói về cơ chế điều hoà sinh trứng, phát biểu nào sau đây sai?
A FSH kích thích nang trứng phát triển và tiết ra ơstrôgen
B LH làm trứng chín, rụng và tạo thành thể vàng
C Trứng chín và rụng diễn ra theo chu kì
D Khi nồng độ prôgestêrôn và ơstrôgen trong máu giảm xuống, cả vùng dưới đồi và tuyến
giáp đều bị ức chế nên giảm tiết GnRH, FSH và LH
Câu 32: Ở ruồi giấm, alen A quy định mắt đỏ trội hoàn toàn so với alen a quy định mắt trắng.
Biết rằng không xảy ra đột biến Theo lí thuyết, phép lai nào sau đây cho đời con có kiểu hình
phân li theo tỉ lệ: 1 ruồi cái mắt đỏ : 1 ruồi cái mắt trắng : 1 ruồi đực mắt đỏ : 1 ruồi đực mắt
trắng?
A X X a a X Y A B X X A a X Y A C X X A A X Y a D X X A a X Y a
Câu 33: Một quần thể có thành phần kiểu gen là 0,25AA : 0,5Aa : 0,25aa Nhận định nào sau
đây là không đúng khi nói về quần thể trên?
A Quần thể trên thuộc nhóm sinh vật nhân thực
B Quần thể đang ở trạng thái cân bằng di truyền
C Tần số tương đối của hai alen trong quần thể là A/a = 0,5/0,5
D Tần số alen A và a của quần thể sẽ luôn thay đổi qua các thế hệ
Câu 34: Vùng mã hoá của một gen không phân mảnh có khối lượng 780000 đvC Sau đột
biến điểm vùng này có chiều dài 442 nm Gen đột biến tiến hành nhân đôi liên tiếp 3 lần, nhu cầu về nuclêôtit loại A là 3493 (giảm 7 nuclêôtit so với gen ban đầu) Hãy tính tổng số liên kết hiđrô tại vùng mã hoá của gen sau đột biến
Câu 35: Ở một loài thực vật, A: thân cao, a thân thấp; B: quả đỏ, b: quả vàng Cho cá thể có
Trang 6kiểu gen Ab
aB (hoán vị gen với tần số f = 20% ) tự thụ phấn Biết rằng không có đột biến Xác định tỉ lệ kiểu hình cây thấp, quả vàng ở thế hệ sau
Câu 36: Ở một loài thực vật lưỡng bội, xét 2 cặp gen không alen (A, a, B, b) cùng quy định
màu sắc hoa, kiểu gen có 2 loại alen trội A và B cho kiểu hình hoa đỏ, kiểu gen chỉ có một loại alen trội A cho kiểu hình hoa vàng/ các kiểu hình còn lại cho hoa trắng Cho cây hoa đỏ (p) tự thụ phấn, thu được F1 gồm 3 loại kiểu hình Biết rằng không có đột biến xảy ra, sự biểu hiện của gen không phụ thuộc vào môi trường Theo lý thuyết, trong các kết luận sau, có bao nhiêu kết luận phù hợp với kết quả của phép lai trên?
(1) Số cây hoa trắng có kiểu gen dị hợp tử ở F1 chiếm 12,5%
(2) Số cây hoa trắng có kiểu gen đồng hợp tử ờ F1 chiếm 12,5%
(3) F1 có 3 loại kiểu gen quy định kiểu hình hoa trắng
(4) Trong các cây hoa trắng ở F1 cây hoa trắng đồng hợp tử chiếm 25%
Câu 37: Sơ đồ phả hệ dưới đây mô tả sự di truyền của bệnh ở người dưới đây
Biết rằng không xảy đột biến ở tất cả các cá thể trong phả hệ Có bao nhiêu phát biểu đúng về phả hệ trên?
(1) Bệnh Đ trong phả hệ do gen lặn nằm trên NST thường quy định
(2) Bệnh M trong phả hệ do gen trội nằm trên NST giới tính qui định
(3) Có 10 người trong phả hệ đã xác định được chắc chắn kiểu gen về tính trạng bệnh Đ
(4) Xác suất để cặp vợ chồng (13) x (14) sinh ra một người con trai chỉ mang một trong hai bệnh là 32,5%
Câu 38: Giả sử lưới thức ăn sau đây gồm các loài sinh vật được kí hiệu: A, B, C, D, E, F, G, H.
Trang 7Cho biết loài A là sinh vật sản xuất và loài E là sinh vật tiêu thụ bậc cao nhất Có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?
I Lưới thức ăn này có tối đa 6 chuỗi thức ăn
II Có 3 loài chỉ tham gia vào một chuỗi thức ăn
III Loài D có thể thuộc bậc dinh dưỡng cấp 3 hoặc cấp 4
IV Loài F tham gia vào 4 chuỗi thức ăn
Câu 39: Ở một loài thực vật, tính trạng chiều cao do một cặp gen quy định, tính trạng hình
dạng quả do một cặp gen khác quy định Cho cây thân cao, quả dài thuần chủng giao phấn với cây thân thấp, quả tròn thuần chủng (P), thu được F1 gồm 100% cây thân cao, quả tròn Cho các cây F1 tự thụ phấn, thu được F2 gồm 4 loại kiểu hình, trong đó cây thân cao, quả tròn chiếm tỉ lệ 50,64% Biết rằng trong quá trình phát sinh giao tử đực và giao tử cái đều xảy ra hoán vị gen với tần số như nhau Trong các kết luận sau, kết luận nào là đúng với phép lai trên?
(1) : F2 Có 10 loại kiểu gen
(2) : F2 có 4 loại kiểu gen cùng quy định kiểu hình mang một tính trạng trội và một tính trạng lặn
(3) : Ở F2 số cá thể có kiểu gen khác với kiểu gen của F1 chiếm tỉ lệ 64 72%
(4) : F1 xảy ra hoán vị gen với tần số 8%
(5) : Ở F2, số cá thể có kiểu hình thân thấp, quả tròn chiếm tỉ lệ 24 63%
A (l), (2) và (4) B (l), (2) và (5) C (2), (3) và (5) D (l), (2) và (3) Câu 40: Một quần thể lưỡng bội, xét một gen có 2 alen nằm trên nhiễm sắc thể thường alen
trội là trội hoàn toàn Thế hệ xuất phát (P) có số cá thể mang kiểu hình trội chiếm 80% tổng
số cá thể của quần thể Qua ngẫu phối, thế hệ Fl có số cá thể mang kiều hình lặn chiếm 6,25% Biết rằng quần thể không chịu tác động của các nhân tố tiến hoá Có bao nhiêu phát biểu sau đây đúng?
I Thế hệ P chưa cân bằng di truyền
II Thế hệ Pp có số cá thể mang kiểu gen dị hợp tử chiếm 10%
Trang 8III Trong tổng số cá thể mang kiểu hình trội ở thế hệ P, số cá thể có kiểu gen đồng hợp tử chiếm 87,5%
IV Cho tất cả các cá thể mang kiểu hình trội ở thế hệ P giao phối ngẫu nhiên, thu được đời con có số cá thể mang kiểu hình lặn chiếm tỉ lệ 1/256
Trang 9Đáp án
LỜI GIẢI CHI TIẾT Câu 1: Đáp án C
Dạng động vật có hệ tuần hoàn hở là sứa, những động vật còn lại có hệ tuần hoàn kín
Câu 2: Đáp án D
A, B, C đều cho đời con đồng tính, chỉ có phương án D "Aabb x aabb" cho đời con phân tính Câu 3: Đáp án C
Hòn đảo mới được hình thành giữa biển chưa có sinh vật sống trước đó là diễn thế nguyên sinh
Câu 4: Đáp án A
Hai dạng thể truyền phổ biến và quan trọng được sử dụng trong kỹ thuật ADN tái tổ hợp là thể thực khuẩn và plasmit
Câu 5: Đáp án C
Bóng đen ập xuống lặp lại nhiều lần mà không có nguy hiểm nào, gà con không chạy đi ẩn nấp nữa là kiểu học tập quen nhờn
Câu 6: Đáp án C
Kiểu tương tác mà các gen đóng góp một phần như nhau vào sự hình thành tính trạng là tương tác cộng gộp
Câu 7: Đáp án D
Đối với quá trình tiến hoá thì dạng đột biến nào cũng có ý nghĩa Vì đột biến là nguồn nguyên liệu sơ cấp cho quá trình tiến hoá
Câu 8: Đáp án B
+ A loại vì có chứa nguyên tố đại lượng như Mg, Ca, K
+ B đúng
+ C, D loại vì có chứa nguyên tố đại lượng như: C, H, O, N
4- Lưu ý:
■ Có 9 nguyên tố đại lượng được xem là nguyên tố khoáng thiết yếu cần thiết yếu đối với sự sinh trưởng của mọi loài thực vật, đó là: C, H, O, N, P, S, K, Ca, Mg.
■ Có 8 nguyên tố vi lượng được xem là nguyên tố khoáng thiết yếu cần thiết yếu đối với sự sinh trưởng của mọi loài thực vật, đó là: Fe, Mn, B, Cl, Zn, Cu, Mo, Ni
Trang 10Câu 9: Đáp án B
Hô hấp ở động vật là tập hợp những quá trình, trong đó cơ thể lấy O2 từ bên ngoài vào để ôxi hoá các chất trong tế bào và giải phóng năng lượng cho các hoạt động sống, đồng thời thải
CO2 ra ngoài
Câu 10: Đáp án C
Những biện pháp góp phần phát triển bền vững tài nguyên thiên nhiên là:.(1), (3), (4)
Câu 11: Đáp án D
Mức xoắn 1, mức xoắn 2, mức xoắn 3 có đường kính lần lượt là 11 nm, 30 nm 300 nm
Câu 12: Đáp án B
Đột biến lệch bội là đột biến làm thay đổi số lượng NST ở một hay một số cặp NST tương đồng
dạng đột biến lệch bội là 3, 6, 7 Còn những bệnh còn lại là do đột biến gen hoặc đột biến cấu trúc NST
Câu 13: Đáp án C
Cấp độ tổ chức cao nhất và lớn nhất của sự sống là sinh quyển nó bao gồm các cấp độ tổ chức còn lại
Câu 14: Đáp án D
+ A, B, C đúng
+ D sai vì ribôxôm dịch chuyển trên phân tử mARN theo chiều 5' 3'
Câu 15: Đáp án B
Hình ảnh trên là sự nảy mầm của hạt, mà ở mức độ cơ thể gibêrelin kích thích nảy mầm cho hạt, chồi, củ (khoai tây)
Trang 11Câu 16: Đáp án B
Loài người xuất hiện vào kỉ Đệ tứ thuộc đại Tân sinh
Câu 17: Đáp án A
Xung thần kinh được dẫn truyền trong một cung phản xạ chỉ theo một chiều là vì các nơron trong cung phản xạ liên hệ với nhau qua xináp, mà xináp chỉ cho xung thần kinh đi theo một chiều
Câu 18: Đáp án A
Mã di truyền mang tính thoái hoá, tức là nhiều bộ ba khác nhau cùng xác định một loại axit amin, trừ AUG và UGG
Câu 19: Đáp án B
+ A, C, D là những thông tin thuộc về quan điểm của Đacuyn
+ B là thông tin thuộc về thuyết tiến hoá hiện đại
Câu 20: Đáp án A
Vì đề bài không đề cập đến trường hợp trội lặn hoàn toàn nên theo lý thuyết, để chắc chắn thu được đời con đồng tính bố mẹ phải thuần chủng (đời con chỉ có duy nhất một kiểu gen)
AAAA aaaa
là thoả mãn
Câu 21: Đáp án D
Thụ tinh trong là hình thức thụ tinh trong đó, trứng gặp tinh trùng và thụ tinh ở trong cơ quan sinh dục của con cái Vì vậy, thụ tinh phải có quá trình giao phối giữa con đực và con cái
Câu 22: Đáp án C
+ Nhân tố tiến hoá làm phong phú vốn gen của quần thể là "đột biến" và "di - nhập gen" vì đột biến gen phát sinh alen mới, di - nhập gen có thể làm xuất hiện alen mới trong quần thể nên làm phong phú thêm vốn gen của quần thể
+ Giao phối không ngẫu nhiên và chọn lọc tự nhiên không làm xuất hiện alen mới trong quần thể nên không làm phong phú thêm vốn gen của quần thể