Tên bài giảng: Tháo và kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy dùng trên động cơ TOYOTA 4A-FE, đã tháo các bộ phận liên quan Bài 7 Sửa chữa nhóm trục khuỷu 2.. THÁO VÀ KIỂM TRA CONG, VÊNH CỦ
Trang 1PHƯƠNG ÁN BÀI GIẢNG
1 Tên bài giảng:
Tháo và kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy
(dùng trên động cơ TOYOTA 4A-FE, đã tháo các bộ phận liên quan)
Bài 7 Sửa chữa nhóm trục khuỷu
2 Quy trình tháo, lắp bộ phận cố định
3 Quy trình tháo, lắp cơ cấu trục khuỷu thanh truyền
Bài 6 Sửa chữa nhóm thanh truyền
1 Quy trình tháo,
lắp các bộ phận
liên quan
CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN 21
BẢO DƯỠNG VÀ SỬA CHỮA CƠ CẤU TRỤC KHUỶU THANH
TRUYỀN VÀ BỘ PHẬN CỐ ĐỊNH ĐỘNG CƠ
1.1 Tháo, kiểmtra độ congvênh của nắpmáy
1.2 Tháo, lắp Các te
Trang 23 Đối tượng giảng dạy:
Sinh viên công nghệ ô tô, trình độ cao đẳng nghề
4 Mục tiêu của bài:
Sau khi học xong bài này, người học có khả năng:
Thực hành các bước tháo và lắp nắp máy
6 Phương pháp, phương tiện dạy học:
* Phương pháp giảng dạy:
- Hướng dẫn kiến thức lý thuyết (hình thức tập trung cả lớp)
- Thực hành luyện tập của sinh viên: 2 sinh viên một bàn thực hành
* Phương tiện dạy học:
- Máy chiếu đa năng
- Máy vi tính
- Bảng quy trình
- Phấn bảng, bàn hướng dẫn mẫu
- Hồ sơ bài giảng
- Thiết bị, tài liệu bài học
Trang 3Thuyết trình, trựcquan.
Thuyết trình, trựcquan
01
0203500301
Trang 4THÁO VÀ KIỂM TRA CONG, VÊNH CỦA NẮP MÁY
(dùng cho động cơ TOYOTA 4A-FE, đã tháo các bộ phận liên quan)
MỤC TIÊU CỦA BÀI HỌC
Sau khi học xong bài này người học có khả năng:
- Trình bày được quy trình tháo và kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy.
- Thực hiện tháo, kiểm tra cong, vênh nắp máy đúng quy trình, đảm bảo
yêu cầu kỹ thuật và thời gian
- Rèn luyện tính cẩn thận, đảm bảo an toàn lao động, an toàn thiết bị và
vệ sinh công nghiệp
ĐỒ DÙNG VÀ TRANG THIẾT BỊ DẠY HỌC
- Hồ sơ giáo án, bài giảng, sổ tay giáo viên, sổ lên lớp, lịch giảng dạy,bảng quy trình, tài liệu học tập
- Thiết bị: Máy tính, máy chiếu, động cơ Toyota 4A-FE đã tháo các bộ phận liên quan
- Dụng cụ, vật tư: Phục vụ cho quá trình học
HÌNH THỨC DẠY HỌC
- Hướng dẫn kiến thức lý thuyết (hình thức tập trung cả lớp)
- Thực hành luyện tập của sinh viên: hai sinh viên một bàn thực hành
Trang 5II THỰC HIỆN BÀI HỌC
1 Dẫn nhập - Phát vấn 1: Em hãy
cho biết điều kiện làm việc của nắp máy?
- Nhận xét và giớithiệu tên bài học
- Lắng nghe, suynghĩ và trả lờicâu hỏi
Tháo và kiểm tra
cong, vênh của nắp
- Phân tích mục tiêubài học
- Chú ý quan sát
- Lắng nghe vàghi chép
2.3 Nội dung tiết học
+ Lý thuyết liên quan
+ Trình tự thực hiện
- Giới thiệu nội dungtổng quát của bài học
- Chú ý lắngnghe
Trang 6- Phát vấn 2: Em hãy cho biết quan hệ lắp ghép của nắp máy với thân máy như thế nào?
- Nhận xét và giớithiệu quan hệ lắpghép của nắp máy vàthân máy
- Chú ý quan sát
- Lắng nghe, suynghĩ và trả lờicâu hỏi
- Lắng nghe,quan sát và ghinhớ
- Quan sát, lắngnghe và ghichép
2’
Trang 7Quy trình kiểm tra
cong, vênh của nắp
máy
Bước 1: Vệ sinh bề
mặt làm việc của nắp
máy
Bước 2: Kiểm tra
cong, vênh nắp máy
bằng thước kiểm
phẳng và căn lá
Bước 3: Kiểm tra
cong, vênh nắp máy
bằng bột màu và bàn
máp
* Thao tác mẫu
- Trình chiếu cácbước tháo
- Giới thiệu các bướctháo
-Gọi sinh viên vào vị thao tác mẫu
- Làm chậm, phân tích
và phổ biến kinhnghiệm
- Giải đáp thắc mắc(nếu có)
- Cho sinh viên về vịtrí học tập
- Phát vấn 3: Tại sao phải vệ sinh bề mặt làm việc của nắp máy trước khi kiểm tra cong, vênh?
- Nhận xét và trìnhchiếu giới thiệu cácbước kiểm tra
-Gọi sinh viên lên vịtrí thao tác mẫu
- Chú ý quan sát
- Chú ý lắngnghe và quan sát
-Lên vị trí thaotác mẫu
- Quan sát, lắngnghe và ghi nhớ
- Nêu thắc mắc(nếu có)
-Về vị trí luyệntập
- Nghe, suy nghĩ
và trả lời câuhỏi
- Nghe, quan sát
và ghi nhớ
- Vào vị trí thaotác mẫu
10’
13’
Trang 82 Kết quả đo độ cong,
vênh nắp máy bị sai
3 Các bu lông nắp
máy bị trượt giác
- Trình chiếu bảng saiphạm
- Giới thiệu và phântích
- Quan sát
- Lắng nghe vàghi nhớ
2’
Luyện tập -Phân công vị trí
luyện tập
- Phát phiếu luyện tập,phiếu kết quả đo
- Hướng dẫn sinh viênchuẩn bị dụng cụ, vật
tư
- Theo dõi uốn nắnnhững thao tác sai
-Nhớ vị trí luyệntập
- Nhận phiếuluyện tập, phiếukết quả đo
- Chuẩn bị dụng
cụ, vật tư
- Thực hành theoquy trình, tiếpthu ý kiến củagiáo viên
- Nhấn mạnh nhữngchú ý trong quá trìnhhọc tập
-Nộp phiếu kếtquả đo
- Nghe và ghinhớ
- Nghe và ghinhớ
3’
5 Hướng dẫn tự học
- Hướng dẫn tự rèn - Nhắc nhở sinh viên - Chú ý lắng
1’
Trang 9III RÚT KINH NGHIỆM TỔ CHỨC THỰC HIỆN
Ngày tháng năm 2015
Nguyễn Văn Nhiên
Trang 10ĐỀ CƯƠNG BÀI GIẢNG
TÊN BÀI GIẢNG:
Tháo và lắp khối nắp máy
(dùng cho động cơ 4A-FE, đã tháo các bộ phận liên quan)
I Quan hệ lắp ghép của nắp máy với thân máy
Hình 1.1 Quan hệ lắp ghép giữa nắp máy và thân máy
Nắp máy được bắt chặt với thân máy bằng bu lông hoặc gu dông Đối vớiđộng cơ Toyota 4A-FE, nắp máy được bắt chặt với thân máy bằng 10 bu lông:+ Các bu lông nắp máy là: M10 hoa thị (12 cạnh)
+ Có 2 loại bu lông nắp máy:
- Loại 1: dài 90 mm dùng để lắp vào bên phía trục cam nạp
- Loại 2: dài 108 mm dùng để lắp vào bên phía trục cam xả
Hình 1.2 Bố trí bu lông trên nắp máy
Trang 11Để tránh lọt khí, giữa thân máy và nắp máy có đệm bao kín chế tạo bằngđồng đỏ, thép lá, tấm đồng- amiăng hoặc bằng hợp kim nhôm.
- Khẩu 10 hoa thị : 03 cái
- Tay vặn, tay nối : mỗi loại 03 cái
- Búa cao su : 03 cái
-Tua nơ vít 2 cạnh : 03 cái
- Nam châm : 03 cái
- Bàn map : 03 cái
-Gối đỡ nắp máy : 06 cái
-Thước kiểm phẳng: 03 cái
-Chổi sơn : 03 cái
-Khay đựng : 03 cái
c Vật tư
Giẻ lau, bột màu
2 Trình tự tháo
2.1 Nới lỏng bu lông nắp máy:
- Nới bulông từ hai đầu vào giữa bắt chéo nhau và xen kẽ
- Nới đều làm ba lần cho tới khi bu lông lỏng hẳn
2.2 Tháo bu lông nắp máy:
- Tháo các bu lông nắp máy
Trang 123 Trình tự kiểm tra cong,vênh nắp máy
3.1 Vệ sinh bề mặt làm việc của nắp máy
3.2 Kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy bằng thước kiểm phẳng và căn lá
- Đặt ngửa nắp máy
- Kiểm tra cong, vênh của nắp máy
- Ghi kết quả đo
3.3 Kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy bằng bột màu và bàn máp
- Quét bột màu lên bề mặt bàn máp
- Đặt nắp máy lên bàn máp
- Ghi kết quả đo
III MỘT SỐ SAI PHẠM THƯỜNG GẶP VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH
- Nhớ đúng quy trình tháo
2 Kết quả đo độ
cong, vênh nắp
máy bị sai
- Do đặt sai thướckiểm phẳng
- Sử dụng quá nhiềubột màu trên bànmáp
- Đặt đúng thước kiểm phẳng.-Sử dụng bột màu vừa đủ
3 Các bu lông nắp
máy bị trượt giác
- Do thao tác khôngđúng kỹ thuật
- Thao tác đúng kỹ thuật
Trang 13QUY TRÌNH THÁO KHỐI NẮP MÁY
TT CÁC BƯỚC
THỰC HIỆN THAO TÁC
DỤNG CỤ, VẬT TƯ
YÊU CẦU
KỸ THUẬT
HÌNH ẢNH MINH HỌA
1 Nới lỏng các
bu lông của
nắp máy
- Nới bulông từhai đầu vào giữachéo nhau và xen
kẽ
- Nới đều làm 3lần cho tới khi bulông lỏng hẳn
- Khẩu 10hoa thị
-Không đểtrượt giác
-Nới ngượcchiều kimđồng hồ
2 Tháo bu lông
nắp máy
- Nhấc bu lôngnắp máy ra khỏinắp máy
- Xếp các bu lôngđúng vị trí
- Kìm nhọn
- Khay đựng
- Không làmrơi bu lông
- Không làmlẫn các bulông
3 Tháo nắp máy - Phá vỡ liên kết
giữa nắp máy vàthân máy
- Để ngửa nắpmáy
4 Tháo đệm nắp
máy
- Lấy đệm nắpmáy ra khỏi mặtmáy
- Trường hợp đệm
bị dính vào mặtmáy: dùng daomỏng tách xungquanh đệm nắpmáy
- Khay đựng - Quan sát
chiều của đệmnắp máy
-Lấy đều đệm
ra khỏi nắpmáy
- Không làmhỏng đệm nắpmáy
Trang 14QUY TRÌNH KIỂM TRA CONG, VÊNH NẮP MÁY
TT THỰC HIỆN CÁC BƯỚC THAO TÁC DỤNG CỤ, VẬT TƯ YÊU CẦU KỸ THUẬT
1 Vệ sinh bề mặt
làm việc của nắp
máy
Vệ sinh bề mặt làmviệc của nắp máy
- Giẻ lau - Nắp máy được làm sạch
- Kiểm tra độ cong,vênh của nắp máy-Ghi kết quả đo
- Khối gỗ
- Thước kiểm phẳng, căn lá
- Phiếu kết quả đo
-Ghi kết quả đo
- Bàn máp,bộtmàu
- Bàn máp
-Phiếu kết quảđo
- Lớp bột màu vừa phải-Đặt nhẹ nhàng, di chuyển
Trang 15TÀI LIỆU HỌC TẬP
TÊN BÀI GIẢNG:
Tháo, lắp khối nắp máy
(Dùng cho động cơ 4A-FE, đã tháo các bộ phận liên quan)
I Quan hệ lắp ghép giữa nắp máy và thân máy
Hình 1.1 Quan hệ lắp ghép giữa nắp máy và thân máy
Nắp máy được bắt chặt với thân máy bằng bu lông hoặc gu dông Đối vớiđộng cơ Toyota 4A-FE, nắp máy được bắt chặt với thân máy bằng 10 bu lông:+ Các bu lông nắp máy là: M10 hoa thị (12 cạnh)
+ Có 2 loại bu lông nắp máy:
- Loại 1: dài 90 mm dùng để lắp vào bên phía trục cam nạp
- Loại 2: dài 108 mm dùng để lắp vào bên phía trục cam xả
Hình 1.2 Bố trí bu lông trên nắp máy
Trang 16Để tránh lọt khí, giữa thân máy và nắp xi lanh có đệm bao kín chế tạo bằngđồng đỏ, thép lá, tấm đồng - amiăng hoặc bằng hợp kim nhôm.
- Khẩu 10 hoa thị : 03 cái
- Tay vặn, tay nối : mỗi loại 03 cái
- Búa cao su : 03 cái
-Tua nơ vít 2 cạnh : 03 cái
- Nam châm : 03 cái
- Bàn map : 03 cái
-Gối đỡ nắp máy : 06 cái
-Thước kiểm phẳng: 03 cái
-Chổi sơn : 03 cái
-Khay đựng : 03 cái
c Vật tư
Giẻ lau, bột màu
2 Trình tự tháo nắp máy
2.1 Nới lỏng bu lông nắp máy:
- Nới bulông từ hai đầu vào giữa bắt chéo nhau và xen kẽ
- Nới đều làm ba lần cho tới khi bu lông lỏng hẳn
2.2 Tháo bu lông nắp máy:
- Tháo các bu lông nắp máy
Trang 173 Trình tự kiểm tra cong,vênh nắp máy
3.1 Vệ sinh bề mặt làm việc của nắp máy
3.2 Kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy bằng thước kiểm phẳng và căn lá
- Đặt ngửa nắp máy
- Kiểm tra cong, vênh của nắp máy
- Ghi kết quả đo
3.3 Kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy bằng bột màu và bàn máp
- Quét bột màu lên bề mặt bàn máp
- Đặt nắp máy lên bàn máp
- Ghi kết quả đo
III MỘT SỐ SAI PHẠM THƯỜNG GẶP VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRÁNH
- Nhớ đúng quy trình tháo
2 Kết quả đo độ
cong, vênh nắp
máy bị sai
- Do đặt sai thướckiểm phẳng
- Sử dụng quá nhiềubột màu trên bànmáp
- Đặt đúng thước kiểm phẳng.-Sử dụng bột màu vừa đủ
3 Các bu lông nắp
máy bị trượt giác
- Do thao tác khôngđúng kỹ thuật
- Thao tác đúng kỹ thuật
Trang 18QUY TRÌNH THÁO KHỐI NẮP MÁY
TT CÁC BƯỚC
THỰC HIỆN THAO TÁC
DỤNG CỤ, VẬT TƯ
YÊU CẦU
KỸ THUẬT
HÌNH ẢNH MINH HỌA
1 Nới lỏng các
bu lông của
nắp máy
- Nới bulông từhai đầu vào giữachéo nhau và xen
kẽ
- Nới đều làm 3lần cho tới khi bulông lỏng hẳn
- Khẩu 10hoa thị
-Không đểtrượt giác
-Nới ngượcchiều kimđồng hồ
2 Tháo bu lông
nắp máy
- Nhấc bu lôngnắp máy ra khỏinắp máy
- Xếp các bu lôngđúng vị trí
- Kìm nhọn
- Khay đựng
- Không làmrơi bu lông
- Không làmlẫn các bulông
3 Tháo nắp máy - Phá vỡ liên kết
giữa nắp máy vàthân máy
- Để ngửa nắpmáy
4 Tháo đệm nắp
máy
- Lấy đệm nắpmáy ra khỏi mặtmáy
- Trường hợp đệm
bị dính vào mặtmáy: dùng daomỏng tách xungquanh đệm nắpmáy
- Khay đựng - Quan sát
chiều của đệmnắp máy
-Lấy đều đệm
ra khỏi nắpmáy
- Không làmhỏng đệm nắpmáy
Trang 19QUY TRÌNH KIỂM TRA CONG, VÊNH NẮP MÁY
TT THỰC HIỆN CÁC BƯỚC THAO TÁC DỤNG CỤ, VẬT TƯ YÊU CẦU KỸ THUẬT
1 Vệ sinh bề mặt
làm việc của nắp
máy
Vệ sinh bề mặt làmviệc của nắp máy
- Giẻ lau - Nắp máy được làm sạch
- Kiểm tra độ cong,vênh của nắp máy-Ghi kết quả đo
- Khối gỗ
- Thước kiểm phẳng, căn lá
- Phiếu kết quả đo
-Ghi kết quả đo
- Bàn máp,bộtmàu
- Bàn máp
-Phiếu kết quảđo
- Lớp bột màu vừa phải-Đặt nhẹ nhàng, di chuyển
Trang 20PHIẾU KẾT QUẢ
Họ và tên sinh viên: Lớp: Khóa:
Kỹ năng: Kiểm tra độ cong, vênh của nắp máy.
Trang 21TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Nguyễn Tấn Lộc (2007), Thực hành động cơ đốt trong 1 (Giáo trình lưu hành
nội bộ), Trường đại học sư phạm kỹ thuật TPHCM
2 Hoàng Minh Tác, Thực hành động cơ đốt trong, Nhà xuất bản giáo dục.
3 Tài liệu chuyên ngành động cơ Toyota 4A-FE của Toyota
4 Giáo trình mô đun 21 của khoa Công nghệ ô tô, trường Cao đẳng nghề số 3
5 Website: www.oto-hui.com, www.oto-fun.com