Chương 5: ACIDE NUCLEIC

Chương 5: ACIDE NUCLEICThành phần hóa học của acide nucleic Cấu trúc của Acide nucleic Cấu trúc của Acide nucleic... Base nitơŠ Thành phần đặc trưng của các nucleotide Š Thuộc 2 loại hợp

Chương 5: ACIDE NUCLEIC

Thành phần hóa học của acide nucleic Cấu trúc của Acide nucleic

Cấu trúc của Acide nucleic

THÀNH PHẦN HÓA HỌC CỦA

ACIDE NUCLEIC

1 Đường pentose

2 Base nitơ

3 Phosphoric acid

4 Sự tạo thành nucleoside

5 Sự tạo thành nucleotide

6 Sự tạo thành nucleic acid

7 Một số nucleotide quan trọng không tham gia

cấu tạo nucleic acid

8 Các coenzyme nucleotide

Đường pentose

Š D-ribose ( đường của RNA)

Š 2-D-desoxyribose ( đường của DNA)

Š Cấu trúc vòng furanose

Š Cấu hình không gian β

Base nitơ

Š Thành phần đặc trưng của các nucleotide

Š Thuộc 2 loại hợp chất dị vòng:

„ Các base pyrimidine: Thymine T, Cytosine C, Uracil U

„ Các base purin: Adenine A, Guanine G.

Š DNA chứa 4 loại base chính: A, G, T, C

Š RNA chứa 4 loại base chính :A, G, U, C

Base nit

Phosphoric acid

Š Là acid vô cơ có chứa phospho.

Š Đóng vai trò quan trọng trong trao đổi

chất và năng lượng của tế bào.

Š Có thể hình thành liên kết esther với các gốc đường tại vị trí C5’ và C3’ tạo nên các nucleotide và chuỗi polynucleotide

Sự tạo thành nucleoside

Š Là sản phẩm thủy phân không hoàn toàn của nucleic acid

Š Là hợp chất giữa Base Nitơ và Pentose, liên kết

với nhau bằng liên kết β-N-glucoside

Š Danh pháp của các nucleoside bắt nguồn từ các base tương ứng:

- dẫn xuất của purine có đuôi –osine

- dẫn xuất của pyrimidine có đuôi -idine

Sự tạo thành nucleotide

Š Là những esther phức tạp của các nucleoside trên với phosphoric acid

Sự tạo thành nucleic acid

Š Các nucleotide trong RNA hay DNA nối với nhau bằng liên kết 3’,5’-phosphodiester giữa gốc đường của nucleotide này với gốc phosphate của nucleotide kế tiếp tạo chuỗi

polynucleotide.

Š Các chuỗi này bao giờ cũng được kéo dài từ chiều

5’ – 3’.

Š Thường người ta biểu diễn trình tự base 5’ – 3’ theo

chiều từ trái sang phải

Một số nucleotide quan trọng không

tham gia cấu tạo nucleic acid

Š ADP là dẫn xuất của Adenine, tham gia quá trình

phosphoryl hóa-oxy hóa

Š ATP là dẫn xuất của Adenine, tham gia quá trình

phosphoryl hóa-oxy hóa, là nguồn phosphate cao năng trong tế bào

Một số nucleotide quan trọng không

tham gia cấu tạo nucleic acid

Š cAMP( AMP vòng) được hình thành từ ATP, thường

liên kết với màng bào tương của tế bào và tham gia

nhiều quá trình chuyển hóa.

Š UDP và UTP: là những dẫn xuất của Uracil

Š CDP và CTP: là những dẫn xuất của cytidine

Các coenzyme nucleotide

Š Vitamin B5 ( pantothenic acid) trong coenzyme

A(SH-CoA)

Š Vitamin B2 (riboflavine) trong coenzyme flavin

adenine dinucleotide (FAD)

Š Vitamin PP (nicotinamide) trong coenzyme

nicotinamide adenine dinucleotide (NAD)…

CẤU TRÚC CỦA ACIDE NUCLEIC

Š Cấu trúc của DNA:

Š Cấu trúc của RNA:

Cấu trúc của DNA

(desoxyribonucleic acid)

Cấu trúc của RNA

(ribonucleic acid)

Một số loại RNA khác có vai trò nhất định

trong bộ máy tổng hợp protein:

TÍNH CHẤT CỦA ACIDE

NUCLEIC

Š Dung dịch acid nucleic có độ nhớt cao, có hoạt tính quang học

Š Hấp thụ mạnh ở vùng ánh sáng tử ngoại có bước sóng 250 – 280nm, λmax = 260nm

Š Acid nucleic bị biến tính khi đun ở nhiệt độ cao, thêm acid hay kiềm để ion hóa các base DNA giàu các base GC có Tm cao (nhiệt độ chảy)

TÍNH CHẤT CỦA ACIDE

NUCLEIC

Š DNA phản ứng với thuốc thử Fuchin tạo thành màu đỏ (phản ứng Feulgen)

Š Phân biệt DNA và RNA bằng các phản ứng đặc trưng với thuốc thử orcine tạo màu xanh lục bền