BỘ ĂN SÂU BỌ Bộ Ăn sâu bọ Thời điểm hóa thạch: Cuối kỷ Phấn Trắng – Gần đây Nhím gai châu Âu Erinaceus europaeus Phân loại khoa học Giới regnum: Animalia Ngành phylum: Chordata Lớp cla
Trang 1BỘ ĂN SÂU BỌ
Bộ Ăn sâu bọ
Thời điểm hóa thạch: Cuối kỷ Phấn Trắng –
Gần đây
Nhím gai châu Âu
Erinaceus europaeus
Phân loại khoa học
Giới (regnum): Animalia
Ngành
(phylum):
Chordata
Lớp (class): Mammalia
Bộ (ordo): Insectivora
Haeckel, 1866
Trang 2Bộ Ăn sâu bọ (danh pháp khoa học: Insectivora, từ tiếng Latinh insectum "côn trùng, sâu
bọ" và vorare "ăn") là một cách gộp nhóm động vật hiện nay đã bị loại bỏ, nằm trong lớp
động vật có vú (lớp Thú)
Trong quá khứ, việc gộp nhóm này được sử dụng như là một giỏ chứa đồ vụn để chứa hàng loạt các động vật có vú với kích thước từ nhỏ tới rất nhỏ, ăn côn trùng, và tương đối
là không chuyên dụng Do bất kỳ nhóm hóa thạch nhìn có vẻ nguyên thủy nào đó của thú
có nhau (rau thai) thông thường hay được đặt vào bộ này vì mục đích tiện lợi, nên nó đã được giữ để cấu thành một cái kho cơ bản mà ngoài nó thì các bộ thú có nhau thai khác
đã tiến hóa Vì thế, khi nó được mở rộng ra thì bộ Insectivora là một bộ đa ngành và không thể coi là một nhánh sinh học thích hợp
Việc phân loại bộ này đã được điều chỉnh và sửa chữa lại trong những năm gần đây Các loài chuột chù cây, chuột chù voi và chồn dơi đã được tách ra thành các bộ khác nhau, lần lượt là bộ Scandentia, Macroscelidea và Dermoptera, do có nhiều nhóm hóa thạch trước kia đã được đưa vào trong này Trong một khoảng thời gian, nó đã được duy trì vì người
ta cho rằng các họ động vật ăn sâu bọ còn lại tạo thành một kiểu gộp nhóm đơn ngành,
hay một nhánh, mà đối với nó tên gọi khoa học Lipotyphla đã được áp dụng từ lâu Tuy
nhiên, các chứng cứ ở mức phân tử chỉ ra rằng các họ Chrysochloridae (các loài chuột chũi vàng) và Tenrecidae (các loài tenrec) cũng cần phải tách ra thành một bộ riêng gọi là Afrosoricida Các loài còn lại trong nhánh Insectivora sau đó được nhắc đến dưới tên gọi
chung là bộ Eulipotyphla Sau những nghiên cứu cẩn thận tiếp theo, các chứng cứ cũng
chỉ ra rằng thậm chí họ Erinaceidae (các loài nhím gai) cũng phải được đặt trong bộ riêng đối với phần còn lại, bao gồm các họ Soricidae (các loài chuột chù), Talpidae (các loài chuột chũi), Solenodontidae và Nesophontidae[1] Hai bộ mới với tên gọi tương ứng là Erinaceomorpha (bộ Nhím gai) và Soricomorpha (bộ Chuột chù) hiện nay đã thay thế cho
bộ Insectivora
o Các họ đã từng được đặt trong bộ Insectivora và được tách ra muộn hơn:
Trang 3 Họ Erinaceidae: nhím gai và chuột chù núi cao, chuyển sang bộ
Soricomorpha
Phân họ Erinaceinae: nhím gai
Phân họ Hylomyinae: chuột chù núi cao
Phân họ Crocidurinae: chuột chù răng trắng
Phân họ Soricinae: chuột chù răng đỏ
Phân họ Myosoricinae: chuột chù răng trắng châu Phi
Phân họ Desmaninae: desman
Phân họ Talpinae: chuột chũi, chuyển sang bộ Soricomorpha
Phân họ Uropsilinae: chuột chũi dạng chuột chù
Soricomorpha
bộ Soricomorpha
o Các họ khác đã từng được đặt trong bộ Insectivora và được tách ra sớm hơn:
Họ Chrysochloridae: chuột chũi vàng, chuyển sang bộ
Afrosoricida
Trang 4 Họ Tenrecidae: tenrec, chuyển sang bộ Afrosoricida
Họ Macroscelididae: chuột chù voi, chuyển sanng bộ Macroscelidea
Họ Tupaiidae: chuột chù cây, chuyển sang bộ Scandentia
Họ Cynocephalidae: chồn dơi, chuyển sang bộ Dermoptera
Cũng cần lưu ý là các động vật ăn sâu bọ nói chung (khi xem xét dưới góc độ của hốc sinh thái) không phải tất cả đều thuộc về bộ Insectivora