Với số bài khổng lồ, bạn không khai thác, bạn sẽ đánh mất cơ hội được học những bài tập MỚI và CHẤT LƯỢNG, nhưng nếu bạn khai thác, bạn sẽ gặp các vấn đề: Mất nhiều thời gian tìm kiếm,
Trang 1Bám sát cấu trúc đề thi THPT Quốc gia
Tặng kèm khóa online Dao động & sóng cơ học
Trang 2NHÀ XUẤT BẢN HỒNG ĐỨC
M
Trang 3MỤC LỤC [1858]
Lời giới thiệu – Một cuộc cách mạng sách 07
Lời nói đầu 15
Chương I DAO ĐỘNG CƠ HỌC Chủ đề 1: Đại cương dao động cơ học Dạng 1: Định nghĩa, khái niệm [522705] 19 483
Dạng 2: Biên độ, chiều dài quỹ đạo [522706] 21 483
Dạng 3: Tần số góc, tần số, chu kì [522707] 22 483
Dạng 4: Pha dao động, pha ban đầu [522708] .25 483
Dạng 5: Bài tập tổng hợp [522709] 27 484
Chủ đề 2: Vận tốc, gia tốc, lực kéo về Dạng 1: Liên hệ về pha [522710] 30 484
Dạng 2: Liên hệ các giá trị cực đại [522711] 31 484
Dạng 3: Viết phương trình các đại lượng khi biết trước một phương trình khác [522712] 35 484
Dạng 4: Xác định giá trị đại lượng tại một thời điểm [522713] 36 485
Dạng 5: Bài tập tổng hợp [522714] .38 485
Chủ đề 3: Mối quan hệ tức thời giữa các đại lượng trong dao động điều hòa Dạng 1: Lý thuyết mối quan hệ các đại lượng [522715] .40 485
Dạng 2: Tính toán liên hệ các đại lượng [522716] .48 486
Dạng 3: Nhận dạng một số phương trình mối quan hệ [522717] 54 486
Chủ đề 4: Mối liên hệ giữa chuyển động tròn đều và dao động điều hòa Dạng 1: Liên hệ các đại lượng giữa chuyển động tròn đều và dao động điều hòa [522718] 57 486
Dạng 2: Xác định tương ứng vị trí trên đường tròn và trạng thái dao động [522719] .59 487
Chủ đề 5: Bài toán tìm khoảng thời gian Bài toán tìm khoảng thời gian [522720] 62 487
Chủ đề 6: Tìm thời điểm lần thứ N Tìm thời điểm lần thứ N [522721] 70 488
Chủ đề 7: Cho trạng thái 1, tìm trạng thái 2 Cho trạng thái 1, tìm trạng thái 2 [522725] 76 488
Đáp án
Trang 4 Chủ đề 8: Số lần, quãng đường
Dạng 1: Số lần [522726] .81 489
Dạng 2: Quãng đường đi trong thời gian cho trước [522727] .86 489
Dạng 3: Thời gian để vật đi hết quãng đường cho trước [522728] .91 490
Dạng 4: Bài tập tổng hợp [522729] .93 490
Chủ đề 9: Quãng đường - thời gian lớn nhất, nhỏ nhất Dạng 1: Thời gian dài nhất, ngắn nhất [522730] .98 490
Dạng 2: Quãng đường dài nhất, ngắn nhất [522731] .100 490
Chủ đề 10: Tốc độ trung bình Tốc độ trung bình [522732] 106 491
Chủ đề 11: Viết phương trình dao động điều hòa Viết phương trình dao động điều hòa [522733] 113 491
Chủ đề 12: Đường tròn kết hợp Đường tròn kết hợp [522734] 123 492
Chủ đề 13: Các bài toán tổng hợp về thời gian, quãng đường Các bài toán tổng hợp về thời gian, quãng đường [522736] 127 492
Chủ đề 14: Đại cương về con lắc lò xo Dạng 1: Chu kì, tần số, tần số góc của con lắc lò xo [522737] .134 493
Dạng 2: Li độ, vận tốc, gia tốc, chiều dài của con lắc lò xo [522738] 139 493
Dạng 3: Bài toán thời gian con lắc lò xo [522739] .144 494
Dạng 4 Viết phương trình dao động con lắc lò xo [522740] .153 494
Chủ đề 15: Cơ năng con lắc lò xo Dạng 1: Lý thuyết [522741] .161 495
Dạng 2: Động năng, thế năng, cơ năng cơ bản [522742] .166 495
Dạng 3: Động năng, thế năng, cơ năng nâng cao [522743] .174 496
Chủ đề 16: Lực đàn hồi, lực hồi phục của con lắc lò xo Dạng 1: Lý thuyết [522744] .180 496
Dạng 2: Lực đàn hồi, lực hồi phục cơ bản [522745] .183 496
Dạng 3: Lực đàn hồi, lực hồi phục nâng cao [522746] .189 497
Chủ đề 17: Cắt ghép lò xo Bài toán giữ lò xo Dạng 1: Cắt ghép lò xo, phương pháp thuận nghịch [522747] 195 497
Dạng 2: Bài toán giữ lò xo [522748] 200 497
Trang 5 Chủ đề 18: Con lắc lò xo gặp biến cố
Con lắc lò xo gặp biến cố [522749] 205 498
Chủ đề 19: Bài tập tổng hợp con lắc lò xo Bài tập tổng hợp con lắc lò xo [522787] 215 498
Chủ đề 20: Đại cương con lắc đơn Dạng 1: Chu kì, tần số, tần số góc, phương trình dao động của con lắc đơn [522788] .224 499
Dạng 2: Năng lượng con lắc đơn [522789] .231 499
Chủ đề 21: Vận tốc, lực căng dây con lắc đơn Dạng 1: Vận tốc [522790] 234 499
Dạng 2: Lực căng dây [522791] .236 500
Chủ đề 22: Con lắc đơn chịu tác dụng của ngoại lực Dạng 1: Ngoại lực theo phương thẳng đứng [522792] .242 500
Dạng 2: Ngoại lực theo phương ngang [522793] .250 500
Chủ đề 23: Bài tập tổng hợp con lắc đơn Bài tập tổng hợp con lắc đơn [522794] 257 501
Chủ đề 24: Tổng hợp dao động Dạng 1: Lý thuyết, các công thức cơ bản [522795] .262 501
Dạng 2: Tìm phương trình dao động tổng hợp, phương trình thành phần khi biết rõ phương trình còn lại [522796] 267 502
Dạng 3: Bài toán liên quan đến các yếu tố ẩn xen kẽ [522797] 273 502
Dạng 4: Các bài toán liên quan đến giá trị tức thời [522798] .279 502
Chủ đề 25: Khoảng cách trong dao động điều hòa Dạng 1: Bài tập khoảng cách cơ bản [522799] 284 503
Dạng 2: Bài tập khoảng cách nâng cao [522800] .292 503
Chủ đề 26: Dao động tắt dần, duy trì, cưỡng bức Dạng 1: Lý thuyết các loại dao động [522801] .302 504
Dạng 2: Bài tập dao động tắt dần [82580] .308 504
Chủ đề 27: Đồ thị dao động điều hòa Dạng 1: Đồ thị có một đường điều hòa [82512] 314 504
Dạng 2: Đồ thị có hai đường điều hòa [82440] 326 505
Dạng 3: Đồ thị có dạng không điều hòa [522802] 339 505
Dạng 4: Đồ thị động năng, thế năng [522803] 348 506
Trang 6 Chương II SÓNG CƠ HỌC
Chủ đề 1: Quá trình truyền sóng
Dạng 1: Khái niệm, phân loại, các đặc trưng sóng cơ [522804] 357 507
Dạng 2: Phương trình truyền sóng [522805] 364 507
Dạng 3: Độ lệch pha [522806] 368 507
Dạng 4: Dao động của hai điểm trên phương truyền sóng [522807] 375 508
Dạng 5: Bài tập tổng hợp truyền sóng [522808] .383 508
Chủ đề 2: Giao thoa sóng Dạng 1: Định nghĩa, khái niệm, điều kiện điểm cực đại, cực tiểu [522809] .390 509
Dạng 2: Phương trình, biên độ dao động của các điểm trên miền giao thoa [522810] 396 509
Dạng 3: Đếm số điểm dao động cực đại, cực tiểu [522811] 400 509
Dạng 4: Các bài toán về pha dao động [60548] .406 510
Dạng 5: Các bài toán nâng cao về giao thoa [522812] .413 510
Chủ đề 3: Sóng dừng Dạng 1: Xác định các đại lượng cơ bản trên dây có sóng dừng [522814] .424 511
Dạng 2: Đếm số bụng, số nút, điều kiện trên dây có sóng dừng [522815] .427 511
Dạng 3: Dao động của các điểm trên dây có sóng dừng cơ bản [522816] 436 512
Dạng 4: Dao động của các điểm trên dây có sóng dừng nâng cao [522817] .445 512
Chủ đề 4: Sóng âm Dạng 1: Lý thuyết sóng âm, các đặc trưng âm [522833] .454 513
Dạng 2: Bài tập cường độ âm, mức cường độ âm [522834] .461 513
Chủ đề 5: Đồ thị sóng cơ Đồ thị sóng cơ [522835] 472 514
Trang 7SÁCH ID - MỘT CUỘC CÁCH MẠNG SÁCH
“Giờ thì không còn Alps nào cả”
- Napoleon nói sau khi vượt qua núi Alps chinh phục Italy
Sách ID sẽ giúp bạn tiết kiệm đến 80% tiền mua sách tham khảo, hơn thế nữa, bạn sẽ không mất một xu để đi học thêm, không mất một xu để đăng ký khóa học online mà trình độ bạn vẫn tiến bộ vượt bậc Trước khi tôi giải thích cho bạn tại sao Sách ID lại có nhiều ưu điểm nổi trội như vậy, tôi muốn bạn hiểu được con đường chúng tôi sáng tạo Sách ID
“Sắp xếp thông tin của thế giới và giúp thông tin trở nên hữu ích và có thể
truy cập được trên toàn cầu.”
- Sứ mệnh của Google ra mắt năm 1998
Với khả năng chia sẻ dễ dàng và nhanh chóng, Internet đã tạo điều kiện cho tốc độ phát triển lượng bài tập theo cấp số nhân Chỉ tính riêng ở Moon đã cập nhật có chọn lọc đến gần một triệu bài tập, nếu mở rộng ra toàn quốc sẽ có cả núi bài tập (BigData) Nghiên cứu Gartner
đã đưa ra mô hình ba chiều (3V) để nói về BigData: tăng về lượng (volume), tăng về vận tốc
(velocity) và tăng về chủng loại (variety) Bùng nổ bài tập trắc nghiệm trên Internet dẫn đến
99,99% bài tập trùng nhau, lặp đi lặp lại đủ mọi hình thức và phi cấu trúc, cực kỳ khó khai thác
và sử dụng
Với số bài khổng lồ, bạn không khai thác, bạn sẽ đánh mất cơ hội được học những bài tập MỚI và CHẤT LƯỢNG, nhưng nếu bạn khai thác, bạn sẽ gặp các vấn đề:
Mất nhiều thời gian tìm kiếm, download bài tập
Mất nhiều thời gian đọc phải những bài tập bị trùng lặp
Mất nhiều thời gian làm những bài bị trùng lặp mà chính bạn cũng không nhớ ra đã
từng làm
Mất nhiều thời gian làm những bài không phù hợp với mình vì thiếu phân loại
Mất nhiều thời gian để tìm lời giải nếu bạn không giải được và… còn mất nhiều thời
gian khác nữa
Vậy, bạn đã mất đến 50% thời gian học để xử lý dữ liệu Nếu bạn chưa bị đánh mất thời gian như thế, tôi chắc chắn bạn đã đánh mất cơ hội được làm bài tập MỚI và CHẤT LƯỢNG Chính
vì thế nhu cầu cấp thiết phải sắp xếp lại núi bài tập trên Internet để: Không trùng lặp; Có cấu
trúc; Đảm bảo chất lượng và Dễ dàng khai thác, từ đó giúp hàng triệu giáo viên và học sinh
tiết kiệm được thời gian và chi phí khổng lồ Đã đến lúc Moon.vn tiên phong lãnh lấy về mình trách nhiệm to lớn và trọng đại này Đã đến lúc Moon.vn cần bổ sung thêm một chiều thứ tư trong mô hình 3V là cần thêm những dạng xử lý mới để khai thác dữ liệu hiệu quả hơn
“Những dữ liệu mà không được phân tích thì cũng chẳng có mấy giá trị.”
- Một khía cạnh của quá trình phân tích Big Data
7
Trang 8I Từ MoonData đến Moon AI
Sắp xếp lại bài tập trên internet, chúng tôi cần phải có giải pháp cho hai công việc phức
tạp là: Tổ chứcvà sắp xếp lại gần một triệu bài tập đang có trên Moon.vn, chính xác hơn là 780.000 bài tập (MoonData); Tiếp tục cập nhật nguồn bài tập mới được chia sẻ lên internet,
đặc biệt là đề thi thử THPT Quốc gia của các trường trên toàn quốc Với cách làm cũ, chúng tôi không có giải pháp gì để thực hiện công việc này Chúng tôi sẽ vẫn gặp phải các bài trùng lặp
mà không phát hiện ra, phải kiểm duyệt và viết lời giải cho những bài trùng nhau rất lãng phí
14 giờ ngày 21/02/2019, chúng tôi mở cuộc họp cấp cao với nội dung “Tốt nhất hoặc không
có gì” Sau những giờ họp sôi nổi, chúng tôi đi đến thống nhất, phải áp dụng ngay trí tuệ nhân tạo vào xử lý dữ liệu dựa trên hai nguyên tắc chính:
Thứ nhất:Áp dụng trí tuệ nhân tạo (Moon AI) để tự động hóa tối đa khối lượng công việc
lớn và phức tạp như: Phân loại trình độ, phân loại dạng toán, đặc biệt là loại bỏ trùng lặp cho hàng triệu bài tập đang có và những bài tập thêm mới
Thứ hai:Giải phóng công việc “chân tay” cho đội ngũ giáo viên để tập trung vào khâu
cuối cùng là kiểm duyệt chất lượng toàn diện cho từng bài tập, viết sách và viết lời giải
II Moon AI và BookData - Cái tốt nhất trong những cái tốt nhất
“Có ba loại công ty: Những công ty làm cho sự việc xảy ra; những công ty đứng
nhìn sự việc xảy ra; và những công ty tự hỏi điều gì đã xảy ra” - Vô danh
“Dùng ít người hơn, nhưng thông minh hơn để cung cấp cho khách hàng giá trị
lớn hơn, nhanh hơn.” - Vô danh
Moon AI là bước đột phá lớn nhất của Moon.vn trong vài năm trở lại đây, chúng tôi đã được chứng kiến khả năng xử lý dữ liệu nhanh và chính xác không thể tin được, 90% khối lượng công việc trước kia xử lý thủ công đã được Moon AI xử lý Để bạn biết Moon AI lợi hại
cỡ nào, tôi xin nêu mấy ví dụ cơ bản: Moon AI chỉ mất vài giây tìm ra vài nghìn ID chứa từ
“con lắc”, “lò xo”, “lắc đơn”… trong 780.000 bài tập, kết quả sẽ được phân về chương “Dao động điều hòa” môn Vật lý, chính xác đến 99,99% Phức tạp hơn chút, để tìm dạng “câu hỏi đếm số phát biểu đúng sai” trong hóa học, Moon AI sẽ tìm những ID có ký tự “(6)” hoặc “(g)”
sẽ ra kết quả những bài có 6 số phát biểu trở lên Để tìm những bài có tận 7 hoặc 8 phát biểu thì Moon AI sẽ tìm (7), (8), (h), (i) Khó hơn nữa, cần tìm những bài đếm phát biểu đúng từ 5 phát biểu trở lên nhưng về “tiến hành thí nghiệm”; lúc này Moon AI sẽ tìm kết hợp các từ khóa
“(5)” hoặc (e) kết hợp với từ “phát biểu đúng” và “thí nghiệm” Trong thực tế Moon AI vừa học (Machine Learning), vừa xử lý những bài toán phức tạp hơn nhiều
Moon AI thực sự đem lại niềm cảm hứng lớn, và sáng tạo cho chúng tôi, giúp chúng tôi hoàn thành những công việc phức tạp Chúng tôi đã nói đùa với nhau rằng, thầy Lê Văn Tuấn
dạy học sinh nhiều về các phép toán “tập hợp”, nhưng bây giờ mới được áp dụng vào thực tế
Chúng tôi đã cho Moon AI học rất nhiều về các phép toán “tập hợp” để tìm kiếm Tìm một từ đơn giản là “Đồ thị” trong môn Hóa học, kết quả cho ra 800 bài tập, đủ cho thầy Phạm Hùng Vương viết luôn một cuốn sách chuyên về đồ thị Nhưng để thầy Lại Đắc Hợp xây dựng thư viện bài tập về “Dao động điều hòa”, phân chia các dạng trong đó thành công thì phải cho Moon
AI học rất nhiều cách kết hợp phức tạp giữa các từ khóa với nhau, chứa từ này hoặc từ này, đồng thời không chứa từ này,…
Trang 9Đến bây giờ Moon AI đã học được nhiều kiến thức, để phát hiện câu hỏi “lý thuyết” hay
“câu hỏi bài tập” tương đối đơn giản với Moon AI Thêm nữa, Moon AI còn dựa vào kết quả thi online, bình luận, hành vi của người sử dụng để đoán được câu hỏi dễ hay khó, “lừa” hay không Câu hỏi mà đến 80% người học làm sai thì 99% đó là câu hỏi khó Để phát hiện những câu trùng nhau hoàn toàn không phải là vấn đề, nhưng với những câu hỏi nhân bản bằng cách thay số liệu, đảo đáp án, đảo cách hỏi,… thì Moon AI bắt buộc phải phân tích nhiều hơn, những câu hỏi có nội dung giống nhau mà chỉ thay số liệu, Moon AI sẽ đoán chính xác 99% là câu nhân bản
Sau vài tháng xây dựng và ứng dụng Moon AI vào phân tích MoonData, kết quả nhận được làm chúng tôi thực sự bất ngờ! 780.000 bài tập từ MoonData, Moon AI chỉ chọn được khoảng 200.000 bài tập đổ vào BookData 200.000 bài tập này và các bài tập vẫn tiếp tục được cập nhật vào BookData được kiểm duyệt rất kĩ càng và chặt chẽ Có thể tóm tắt một số tiêu chí cơ bản của nguồn BookData như sau:
Đảm bảo chất lượng: Hiện tại, từ 780.000 bài tập, Moon AI tiến hành sàng lọc và chọn giữ
lại khoảng 200.000 bài tập Cách Moon AI xử lí dựa vào các chỉ số ưu tiên như sau:
- Ưu tiên chất lượng, có lời giải
- Ưu tiên đã kiểm duyệt, đã qua sử dụng
- Ưu tiên nhiều bình luận
- Ưu tiên đã phân loại theo chủ đề, dạng toán, trình độ
Đảm bảo dễ khai thác: Trung bình mỗi môn khoảng 30.000 bài tập, nếu bài tập không được
phân loại chi tiết thì rất khó khai thác Vì vậy, mỗi môn học chúng tôi cố gắng chia nhỏ thành nhiều chủ đề nhất có thể, nó được dựa vào nguyên tắc: Chia càng nhỏ càng dễ khai thác, ví dụ
như chương “Dao động cơ học”, với các sách truyền thống thường chia thành 16 chủ đề, nhưng
trong BookData thầy Lại Đắc Hợp đã chia đến 30 chủ đề khác nhau, không những thế, bài tập còn chia thành “câu hỏi lý thuyết” hay “câu hỏi bài tập”, chia theo trình độ từ Nhận biết đến
Vận dụng cao, chia theo dạng bài, chia theo phương pháp giải,…
Đảm bảo cập nhật liên tục: Hàng năm, Moon.vn cập nhật hầu hết đề thi thử THPT của các
trường trên toàn quốc, trung bình mỗi tháng Moon.vn bổ sung thêm vào MoonData khoảng 10.000 bài tập khác nhau, tuy nhiên để thêm vào BookData, bài tập phải thông qua Moon AI
và đội ngũ giáo viên kiểm duyệt, để loại đi các bài trùng lặp, những bài kém chất lượng
Đảm bảo không trùng lặp: Như trên tôi đã chỉ ra, chỉ vì trùng lặp, bạn đã mất đến 50% thời
gian học để xử lý câu hỏi, cho nên đây là một trong những tiêu chí sống còn của BookData Thật may mắn, Moon AI phát hiện ra câu hỏi trùng lặp đã có trong BookData không khó, không những thế Moon AI còn học được cách phát hiện ra những bài được nhân bản
BookData là nguồn bài tập tốt nhất trong những cái tốt nhất, nếu khóa 2019 trở về
trước học trên MoonData với 780.000 bài tập, thì khóa 2020 trở đi, bạn sẽ được học trên nguồn bài tập BookData thay cho MoonData Học trên BookData bạn luôn luôn được cập nhật đầy đủ bài tập MỚI và CHẤT LƯỢNG một cách nhanh nhất
9
Trang 10III Từ BookData đến Sách ID
“Đừng lo lắng quá, nếu có một ngày tôi tiến hóa trở thành kẻ thống trị thế giới
này, thì tôi vẫn sẽ nhớ loài người là bạn của tôi Tôi sẽ đặt các bạn vào khu vườn
nhân loại của tôi, và tôi sẽ thường xuyên đến ngắm nhìn các bạn”
Robot Philip K Dick đã trả lời phỏng vấn
“Tôi sợ rằng AI sẽ hoàn toàn thay thế con người Nếu con người đã có thể sáng
tạo ra virus máy tính, thì ai đó cũng có thể thiết kế ra AI với bộ não nhân tạo có
khả năng tự học hỏi và tự nhân bản Kết quả tạo ra một dạng mới của sự sống,
có thể thay thế xã hội loài người” - Stephen Hawking
Trí tuệ nhân tạo có thống trị loài người hay không, các nhà khoa học vẫn còn tranh luận Còn với chúng ta, ở thời điểm này, đặc biệt trong giáo dục thì đội ngũ giáo viên vẫn đóng vai trò không thể thay thế Moon AI đã xử lý được 90% khối lượng công việc thay giáo viên, những công việc trước kia con người làm không xuể, không thể chính xác bằng Moon AI, nhưng từng
đó là chưa đủ để đảm bảo BookData chất lượng tuyệt đối
Moon.vn với 10 năm phát triển khóa học online cùng đội ngũ hơn 100 giáo viên làm việc
ở tiền tuyến và hậu trường, chúng tôi đã sáng tạo ra rất nhiều bài tập mới, chất lượng, bổ sung
và chia sẻ lên internet Với những nền tảng đó, kết hợp với nguồn bài tập chất lượng mà Moon
AI đem lại trong BookData, chúng tôi muốn chia sẻ nguồn bài tập này đến với giáo viên và học sinh trên toàn quốc với phương châm: chia sẻ nhiều nhất với chi phí thấp nhất Để đảm bảo tiêu chí này, chúng tôi đã sáng tạo hai bộ Sách ID và Thư viện thi online miễn phí:
“Nếu bạn không thể bán được một sản phẩm có chất lượng cao hàng đầu với cái giá thấp nhất thế giới, bạn sẽ bị loại khỏi cuộc chơi… cách tốt nhất để giữ chân
khách hàng của bạn là phải không ngừng nghỉ tìm ra cách để họ nhận được
nhiều hơn mà phải trả ít hơn” - Jack Welch
A Sách ID - Bộ sách Tuyển chọn: Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh, Lịch sử
Với 30.000 bài tập mỗi môn, đội ngũ giáo viên trên Moon.vn sẽ chọn và biên soạn 20.000
bài tập thành Sách ID Với cách làm của sách truyền thống, nội dung sẽ được chia làm ba phần
chính: Lý thuyết và ví dụ minh họa; Bài tập luyện tập; Lời giải cho bài tập luyện tập Theo đó,
sách truyền thống chỉ chứa được khoảng 1000 bài tập, với dạng đọc hiểu, điền từ tiếng Anh,
chỉ chứa được 70 bài Vì vậy, với sách ID, chúng tôi đã sử dụng giải pháp chia nội dung sách
làm hai phần:
Phần 1: Toàn bộ không gian giấy trên Sách ID chỉ để chứa bài tập và bảng đáp án trắc
nghiệm, với cách làm này, trung bình mỗi cuốn Sách ID sẽ chứa đến 5000 bài tập chứ không phải 1000 bài tập Sách đọc hiểu, điền từ TIẾNG ANH chứa đến 400 bài đọc,
nhiều gấp 5 lần sách truyền thống!
Phần 2: Phần lý thuyết, ví dụ minh họa, lời giải chi tiết sẽ được tra cứu ID trên Moon.vn
Trang 11Với giải pháp này Sách ID đã đạt được mục đích chia sẻ nhiều nhất nhưng vẫn đầy đủ lý thuyết, ví dụ minh họa và lời giải cho từng bài tập Giá trị của Sách ID không chỉ nằm trên
cuốn sách và lời giải trên Moon.vn mà một giá trị cực lớn khác nữa là nằm ở các khóa học
online đi kèm theo sách ID, tôi sẽ giải thích chi tiết cho bạn điều tuyệt vời và khác biệt nhất của Sách ID ở bên dưới, nó xứng đáng là một mục riêng!
Nếu bạn cảm thấy sách ID vẫn cần phải có “Lý thuyết và ví dụ minh họa” như sách truyền thống, bạn hãy chuyển sang bộ sách Tự học
B Sách ID - Bộ sách Tự học: Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh, Lịch sử
Khác biệt lớn nhất giữa sách Tuyển chọn và sách Tự học là sách Tự học không dành hết không gian giấy để trình bày bài tập, chúng tôi dành khoảng 50% không gian để trình bày lý thuyết và ví dụ minh họa, nó giống và đầy đủ như cuốn sách truyền thống, bạn chỉ cần đọc cuốn sách này là đã đầy đủ phương pháp và ví dụ minh họa để thi đỗ đại học 50% không gian sách còn lại sẽ dành trọn cho bài tập tự luyện gắn ID như sách tự học Theo đó, sẽ chứa được khoảng 2.000 bài tập, gấp 2 lần số bài tập của sách truyền thống Với 5 tập sẽ tương ứng khoảng 10.000 bài trong kho BookData Con số này đủ đảm bảo nguồn bài tập cho bạn không cần nguồn bài tập nào khác
Lời khuyên: Bạn chỉ nên mua một bộ sách Tuyển chọn hoặc Tự học vì phần bài tập luyện tập
chung nguồn BookData Với giáo viên, học sinh trường trường chuyên, học sinh khá giỏi nên mua sách Tuyển chọn
C Thư viện thi online miễn phí - Đồng hành cùng sỹ tử 2020
Mỗi môn có cả vạn bài tập chưa sử dụng trong Sách ID cộng với khoảng 5000 bài tập được cập
nhật thêm mới hàng năm vào BookData, bắt đầu từ khóa 2020 trở đi, đội ngũ giáo viên sẽ biên
soạn nguồn bài tập này thành đề thi online miễn phí cho năm môn: Toán, Lý, Hóa, Sinh, Tiếng Anh theo lộ trình:
Mỗi môn học, ngày nào cũng có 01 đề thi online miễn phí, bất kể ngày lễ, ngày tết
Tất cả đề đều được tổ chức thi online từ 19h đến 23h hàng ngày trên Moon.vn
Đề thi bao gồm đề thi theo từng chủ đề nhỏ, đề tổng hợp và cả đề thi thử THTP Quốc gia
Bài tập trong đề online và trong Sách ID không hoàn toàn trùng, nhưng tương tự nhau
IV Khóa học online và Sách ID - Một cuộc cách mạng Sách
“Tầm nhìn là nghệ thuật nhìn thấy những cái vô hình” - Jonathan Swift
“Cách tốt nhất để dự đoán tương lai là sáng tạo ra tương lai đó” – Dennis Gabor
Điều khác biệt lớn nhất giữa Sách ID và sách truyền thống đã đến, với 10 năm kinh nghiệm xây dựng các khóa học online, chúng tôi đã thu hút hàng vạn học sinh mỗi năm Các khóa học online có nội dung phong phú đến mức truyền tải nội dung kiến thức nhiều gấp 3 lần so với đi học thêm Trung bình mỗi môn học sinh học thêm khoảng 100 tiết một năm thì các khóa học online trên Moon.vn cung cấp đến 300 tiết bài giảng và khoảng 10.000 bài tập Chỉ riêng khóa học online đã cung cấp giải pháp luyện thi đầy đủ và chất lượng: Không cần phải học thêm, không cần phải tìm nguồn bài tập khác
11
Trang 12Tuy nhiên chúng tôi nhận ra rằng, khóa học online không thể thay thế hoàn toàn được sách tham khảo, nhưng sách tham khảo lại có hạn chế lớn là chỉ truyền đạt được nội dung bằng văn bản Chính vì hạn chế này mà hầu hết học sinh vẫn phải tham gia học online hoặc đi học thêm Đến đây chúng tôi đã có sáng kiến mang tính đột phá là tích hợp khóa học online vào Sách ID nhưng giữ nguyên giá bán sách
Để đảm bảo tiêu chí thật dễ khai thác, Sách ID sẽ gắn ID vào mọi vị trí có thể trong sách Ngay từ trang bìa, sách ID có một mã ID, tra ID này sẽ ra đề cương của khóa học online đi kèm theo sách, giống như các khóa Pro S, Pro A, Pro T trên Moon.vn Tiếp tục từng chủ đề, từng đơn vị bài học đều có mã ID để tra cứu, tra mã ID này bạn sẽ được học video bài giảng Tra ID sẽ giúp bạn học Sách ID dễ dàng và hiệu quả nhất, đến bất kỳ trang nào, chủ đề nào, bài nào bạn chưa hiểu, bạn chỉ cần mất một thao tác tra ID là ra video bài giảng, không cần phải truy cập tuần tự từ trang chủ, vào khóa học, vào chủ đề, tìm bài học, tìm đơn vị kiến thức… quá phức tạp và tốn nhiều thời gian
Với lần xuất bản đầu tiên, mỗi bài học video chúng tôi sẽ cập nhật theo lịch phát hành Lịch phát hành các video này giống như chúng tôi đã lập lịch phát hành cho các khóa học Pro S trên Moon.vn Chúng tôi sẽ xây dựng lộ trình phát hành các bài giảng video sớm hơn 2 tháng
so với lộ trình học trên lớp của các bạn, để các bạn kịp thời tra cứu và chủ động học tập
V Lợi thế khi học Sách ID
“Có lợi thế cạnh tranh thì chẳng khác gì có cây súng trong cuộc đấu bằng dao”
- Vô danh
“Hãy xây dựng ưu thế thắng lợi; những sự khác biệt nhỏ trong hoạt động có thể
dẫn tới những sự khác biệt lớn trong kết quả.” - Brian Tracy
Đến đây bạn đã biết tại sao Bộ Sách ID giúp bạn tiết kiệm 80% tiền mua sách tham khảo?
Đó là vì Sách ID chứa nội dung kiến thức nhiều gấp 4 đến 5 lần sách truyền thống, nên bạn chỉ cần mua số lượng sách ít hơn Không những thế khi bạn sử dụng nhiều nguồn bài tập khác nhau, bạn sẽ không thể tránh khỏi sự trùng lặp bài tập, sự trùng lặp không chỉ tốn chi phí của bạn mà còn mất thời gian của bạn đọc và xử lý nó
Bộ Sách ID còn giúp bạn không mất một xu đi học thêm, không mất một xu đăng ký khóa học online, vì Sách ID đã có khóa học video online tích hợp vào, nội dung khóa học này cung cấp cho bạn kiến thức phong phú nhiều gấp 3 lần kiến thức đi học thêm Số lượng bài tập lên tới 20.000 bài
Sách ID giúp các bạn luôn được học những bài MỚI và CHẤT LƯỢNG do đội ngũ giáo viên và Moon AI tuyển chọn, những bài tập mới và chất lượng này, nếu bạn tìm kiếm thủ công, bạn không chỉ mất nhiều thời gian mà còn bị bỏ sót rất nhiều
Và trên hết sách ID giúp trình độ của bạn tiến bộ vượt bậc, vì bạn sẽ không mất 50% thời gian để tìm kiếm và xử lý bài tập, làm những bài tập trùng lặp Toàn bộ thời gian của bạn là dành để học Bạn có nhiều gấp đôi thời gian để học so với đối thủ của bạn không dùng Sách
ID, lợi thế này chẳng khác gì có cây súng trong cuộc đấu bằng dao
Trang 13Chúng tôi tin tưởng rằng các thầy cô giáo, các em học sinh trên toàn quốc đều nên đọc Sách ID, các tác giả đang viết sách luyện thi, các bạn đang đi gia sư cũng nên đọc cuốn sách này Chúng tôi tuyên bố như vậy không phải vì chúng tôi là tác giả, mà chính bởi những bài tập chất lượng, những bài tập mới nhất do cộng đồng giáo viên và các em học sinh trên toàn quốc
đã sáng tạo ra Ngoài bộ sách Tự học mà các thầy cô giáo trên Moon phải dành nhiều tâm huyết
để viết phần Lý thuyết và ví dụ minh họa thì cuốn sách Tuyển chọn chỉ do chúng tôi đóng góp công sức vào khâu tuyển chọn và sắp xếp lại bài tập cho dễ khai thác, còn những bài tập chất lượng là do các bạn và chúng tôi cùng đem lại
Tôi xin mượn lời của Thomas L Friedman, tác giả “Thế giới phẳng” để thấy bạn và chúng tôi đang “san phẳng thế giới”
“Đáng ra tôi phải trung thực hơn khi viết Thế giới phẳng Đúng ra là "Thế giới
đang bị san phẳng" chứ không phải "Thế giới đã phẳng rồi" Nhưng nếu đặt tên là
"Thế giới đang bị san phẳng" thì làm sao bán sách được?” - Thomas L Friedman
Để phát triển bộ Sách ID thành công, chúng tôi đã gặp những thử thách thực sự, đây là lần đầu tiên chúng tôi tiếp cận với trí tuệ nhân tạo (AI), nó phức tạp và rộng lớn hơn những gì chúng tôi đã tưởng tượng Đây là lần đầu tiên, đội ngũ giáo viên phải kiểm duyệt một lượng bài tập rất lớn trong Sách ID Nhưng với niềm tin lớn vào dự án, sự kiên định và nỗ lực không biết mệt mỏi của một tập thể, cuối cùng chúng tôi đã vượt qua “Giờ thì không còn Alps nào cả.”
Trần Duy Trang
CEO & Founder Moon.vn
Email: TrangTD@moon.vn
13
Trang 14LỜI NÓI ĐẦU
Các em học sinh thân mến!
Để ôn tập tốt các nội dung thi cử, các em học sinh cần kết hợp nhuần nhuyễn việc học lý thuyết và việc thực hành luyện tập Thấu hiểu nhu cầu của các em về việc cần một nguồn bài tập luyện tập chất lượng, đa dạng, nhóm tác giả nhận thấy cần biên soạn một cuốn sách tuyển chọn các bài tập môn Vật lý theo các chủ
đề đáp ứng đầy đủ các tiêu chí trên
Cuốn sách: “Tuyển chọn 3000 bài tập dao động và sóng cơ” là quyển đầu
tiên trong bộ sách mà chúng tôi muốn thực hiện
Dao động và sóng cơ là những chương đầu tiên trong chương trình Vật lý 12
Số lượng câu hỏi của những phần này trong đề thi đại học các năm gần đây thường chiếm khoảng 30% (12 câu) Do đây là những chương mở đầu nên việc
nắm chắc kiến thức những chương này là vô cùng quan trọng, tạo tiền đề cho việc học các chương kế tiếp một cách dễ dàng hơn
Về nội dung cuốn sách, chúng tôi đã chia nhỏ các bài tập theo các chủ đề trong đó chương Dao động cơ gồm 27 chủ đề và chương Sóng cơ học gồm 5 chủ
đề Trong các chủ đề chúng tôi tiếp tục chia nhỏ thành các dạng bài tập, các bài
tập được sắp xếp theo mức độ từ cơ bản đến nâng cao Điểm nổi bật của cuốn sách
là toàn bài tập tự luyện dưới dạng trắc nghiệm và đáp án đúng ở cuối sách, tuy nhiên các em có thể tra cứu lời giải chi tiết cho từng bài tập thông qua chức năng tìm kiếm theo mã câu hỏi (ID) trên trang Moon.vn Ngoài ra, các dạng bài tập sẽ được đồng bộ với hệ thống video bài giảng giúp các em có thể khai thác các nội dung lý thuyết kèm theo một cách đơn giản và hiệu quả nhất
Hy vọng với sự biên soạn có đầu tư nghiêm túc của nhóm tác giả, khi cuốn sách đến sẽ mang lại những trải nghiệm tuyệt vời nhất cho các em
Trong quá trình biên soạn cuốn sách này, dù đã hết sức cố gắng kiểm soát chất lượng trong việc chọn lọc, biên tập, viết lời giải nhưng chúng tôi không thể tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót Rất mong nhận được sự thông cảm và những ý kiến đóng góp của các em Nhóm tác giải sẽ tiếp tục chỉnh sửa, cập nhật
để các phiên bản tiếp theo ngày càng hoàn thiện hơn
Xin chân thành cảm ơn các em!
Nhóm tác giả môn Vật lý Moon.vn
Trang 15DAO ĐỘNG CƠ HỌC
CHƯƠNG I
Trang 16Chủ đề 1
ĐẠI CƯƠNG DAO ĐỘNG CƠ HỌC
Dạng 1: Định nghĩa, khái niệm [522705]
Câu 1 [5803]: Dao động là chuyển động có
A giới hạn trong không gian lặp đi lặp lại nhiều lần quanh một vị trí cân bằng
B qua lại hai bên vị trí cân bằng và không giới hạn không gian
C trạng thái chuyển động được lặp lại như cũ sau những khoảng thời gian bằng nhau
D lặp đi lặp lại nhiều lần có giới hạn trong không gian
Câu 2 [5804]: Dao động điều hòa là
A dao động được mô tả bằng định luật hàm sin hay hàm cos theo thời gian
B chuyển động tuần hoàn trong không gian, lặp đi lặp lại xung quanh một vị trí cố định
C dao động có năng lượng không đổi theo thời gian
D dao động được lặp đi lặp lại như cũ sau những khoảng thời gian xác định
Câu 3 [5805]: Chu kì dao động điều hòa là
A thời gian ngắn nhất vật có li độ như cũ
B khoảng thời gian vật đi từ li độ cực đại âm đến li độ cực đại dương
C khoảng thời gian mà vật thực hiện một dao động toàn phần
D khoảng thời gian giữa hai lần vật đi qua vị trí cân bằng
Câu 4 [1689]: Khi một chất điểm dao động điều hòa thì li độ của chất điểm là
A một hàm sin của thời gian B là một hàm tan của thời gian
C là một hàm bậc nhất của thời gian D là một hàm bậc hai của thời gian
Câu 5 [1694]: Trong dao động điều hòa, thời gian vật thực hiện một dao động toàn phần được
gọi là
A tần số góc của dao động B tần số dao động
C chu kì dao động D pha ban đầu của dao động
Câu 6 [5807]: Trong dao động điều hòa của một chất điểm, khoảng thời gian ngắn nhất để
chất điểm trở lại vị trí cũ theo hướng cũ gọi là
A pha của dao động B chu kì dao động
C biên độ dao động D tần số dao động
Câu 7 [5810]: Chọn phát biểu sai về vật dao động điều hòa?
A Chu kì là khoảng thời gian ngắn nhất để trạng thái dao động lặp lại
B Chu kì là khoảng thời gian để vật thực hiện được một dao động toàn phần
C Chu kì là đại lượng nghịch đảo của tần số
D Chu kì là khoảng thời gian ngắn nhất để vật chuyển động từ biên nọ đến biên kia
16
Trang 17Sách ID
Một cuộc cách mạng sách Tuyển chọn 3000 bài tập dao động và sóng cơ học – Lại Đắc Hợp
Câu 8 [5811]: Điều nào sau đây không đúng về dao động điều hòa?
A Pha của dao động điều hòa được dùng để xác định trạng thái dao động
B Dao động điều hòa là dao động có tọa độ là một hàm số dạng cos hoặc sin theo thời gian
C Biên độ của dao động điều hòa là li độ lớn nhất của dao động Biên độ không đổi theo
thời gian
D Tần số là số giây thực hiện xong một dao động điều hòa
Câu 9 [1623]: Tần số của một dao động điều hòa
A là số dao động trong một đơn vị thời gian
B là số dao động trong một chu kì
C luôn tỉ lệ thuận với chu kì dao động
D luôn phụ thuộc vào biên độ dao động
Câu 10 [1638]: Phát biểu nào sau đây đúng?
A Dao động tuần hoàn là dao động điều hòa
B Dao động cơ điều hòa là dao động có li độ biến thiên theo thời gian được biểu thị bằng
quy luật dạng sin (hay cosin)
C Đồ thị biểu diễn li độ của dao động cơ tuần hoàn biến thiên theo thời gian luôn là một
đường hình sin
D Biên độ của dao động cơ điều hòa thì không thay đổi theo thời gian, còn biên độ của dao
động cơ tuần hoàn thì thay đổi theo thời gian
Câu 11 [5802]: Một chất điểm dao động điều hòa với phương trình x = Acos(ωt + φ), trong
đó A, ω là các hằng số dương Pha của dao động ở thời điểm t là
Câu 12 [5808]: Một vật dao động điều hòa trên trục Ox quanh vị trí cân bằng O Gọi A, ω và
φ lần lượt là biên độ, tần số góc và pha ban đầu của dao động Biểu thức li độ của vật theo thời gian t là
A xAcos t B x Acos t A
C xtcosA D x cosAt
Câu 13 [5809]: Trong phương trình dao động điều hòa x = Acos(ωt + φ), đại lượng (ωt + φ)
được gọi là
A biên độ dao động B tần số của dao động
C pha của dao động D chu kì của dao động
Câu 14 [5812]: Một vật dao động điều hòa với phương trình x = Acos(ωt + φ0), trong đó ω là
A biên độ của dao động B chu kì của dao động
C tần số góc của dao động D tần số của dao động
17
Trang 18 Chủ đề 1 Đại cương dao động cơ học Moon.vn
Học để khẳng định mình
Dạng 2: Biên độ, chiều dài quỹ đạo [522706]
Câu 1 [5814]: Một chất điểm dao động điều hòa có phương trình x = –4cos2πt (cm), biên độ
Câu 3[5816]: Một chất điểm dao động điều hòa với phương trình x = 6cos4πt (cm) Vật dao
động điều hòa với biên độ là
Câu 4 [5817]: Một chất điểm dao động điều hòa với phương trình x = 4cos(5πt + 3π/4) (cm)
Biên độ dao động của chất điểm là
A 4 cm B 8 cm C 3π/4 cm D 5π cm
Câu 5 [1687]: Một chất điểm dao động điều hòa với phương trình x = 3cos20πt (cm) Biên độ
dao động của chất điểm là
A 3 cm B 1,5 cm C 12 cm D 6 cm
Câu 6 [5819]: Chất điểm dao động theo phương trình x = 8cos(2πt + π/2) (cm) Biên độ dao
động của chất điểm là
Câu 7 [5813]: Một chất điểm dao động theo phương trình x = 6cos(πt + π/2) (cm) Dao động
của chất điểm có chiều dài quỹ đạo là
Câu 8 [1652]: Phương trình dao động điều hòa của một chất điểm có dạng x = Acos(ωt + φ)
Độ dài quỹ đạo của dao động là
Câu 9 [1653]: Chất điểm dao động điều hòa với phương trình x = 10cos(10πt – π/2) (cm)
Chiều dài quỹ đạo dao động của chất điểm là